DNA σε μούμιες των Ίνκας δείχνει ευρωπαϊκή προέλευση της ευλογιάς

Francisco Pizarro (1475-1541) Spanish conquistador; he subjected the Incas and killed Atahualpa, the last Inca emperor, the August 29,1533. Liebig figurine from the italian series ***Grandi personaggi storici dell'america Latina*** (Great historical figures of Latin America) cromolithography, Italy 1938. (Photo by Fototeca Gilardi/Getty Images).

Δείγματα DNA που συλλέχθηκαν από μούμιες των Ίνκας επιβεβαίωσαν την παρουσία ενός στελέχους ευλογιάς που πρωτοεμφανίστηκε στην Ευρώπη.

«Το ερμηνεύσαμε αυτό ως την πρώτη άμεση μοριακή απόδειξη για την εισαγωγή της ευλογιάς στην Αμερική μέσω της ευρωπαϊκής αποικιοκρατίας», λέει ο Shigeki Nakagome από το Trinity College Dublin στην Ιρλανδία.

Η ευλογιά ήταν για αιώνες μια από τις πιο φοβερές ασθένειες της ανθρωπότητας, μέχρι την εξάλειψή της τη δεκαετία του 1980 μέσω του εμβολιασμού, με εξαίρεση λίγα αυστηρά φυλασσόμενα ιατρικά εργαστήρια. Τα σοβαρά στελέχη του ιού είχαν θνητότητα έως και στο ένα τρίτο των ασθενών και άφηναν όσους επιβίωναν με ουλές από τις φουσκάλες και τις κρούστες που κάλυπταν το δέρμα και γέμιζαν με πύον.

Η νόσος υπήρξε ιδιαίτερα καταστροφική σε περιοχές που αποικίστηκαν από Ευρωπαίους, όπως η Αυστραλία και η Αμερική, όπου οι αυτόχθονες πληθυσμοί δεν είχαν φυσική ανοσία, με αποτέλεσμα εκατομμύρια θανάτους.

Στην Αμερική, ιστορικές αναφορές καταγράφουν ότι η ευλογιά άρχισε να καταστρέφει τις αυτόχθονες κοινότητες στις αρχές του 16ου αιώνα, μετά την άφιξη των Ευρωπαίων αποίκων.

Ο Matthew Ward από το Πανεπιστήμιο του Dundee στο Ηνωμένο Βασίλειο, που δεν συμμετείχε στη νέα έρευνα, λέει ότι τα κύματα επιδημιών, ανάμεσά τους και η ευλογιά, που εξαπλώθηκαν στην Αμερική, ήταν από τα σημαντικότερα γεγονότα της ιστορίας. «Αυτές οι ασθένειες σκότωσαν ίσως το 95% του αυτόχθονα πληθυσμού της Αμερικής και επέτρεψαν την ευρωπαϊκή αποικιοκρατία», λέει.

Ο Nakagome και οι συνεργάτες του μελέτησαν δείγματα οστού από μούμιες που βρέθηκαν σε έναν αρχαιολογικό χώρο γνωστό ως Camarones 9, στη βόρεια Χιλή, ο οποίος ανακαλύφθηκε το 1957. Στις δεκαετίες που ακολούθησαν, από τον χώρο ανασύρθηκαν 41 μουμιοποιημένα σώματα, τυλιγμένα με κουβέρτες και θαμμένα μαζί με κτερίσματα.

«Ενώ ο αρχικός στόχος ήταν να μελετήσουμε το ανθρώπινο DNA, αναζητήσαμε επίσης DNA από αρχαίους παθογόνους οργανισμούς», λέει ο Nakagome. «Τότε ανακαλύψαμε θραύσματα που αντιστοιχούσαν στον ιό της ευλογιάς σε δύο άτομα.»

Η πρώτη ήταν μια γυναίκα 30 έως 35 ετών τη στιγμή του θανάτου της και ο δεύτερος ένας άνδρας 18 έως 20 ετών, για τον οποίο η χρονολόγηση με άνθρακα έδειξε ότι πέθανε μεταξύ 1492 και 1631.

Ανασυνθέτοντας τα γονιδιώματα του ιού και συγκρίνοντάς τα με άλλα αρχαία και σύγχρονα στελέχη ευλογιάς, η ομάδα διαπίστωσε ότι ανήκαν σε μια γενεαλογική γραμμή της ευλογιάς που περιλαμβάνει πρώιμα μεσαιωνικά και πρώιμα νεότερα ευρωπαϊκά στελέχη.

Η ανακάλυψη ενισχύει το ενδεχόμενο ότι μικρές δερματικές βλάβες στους κορμούς των μούμιων, οι οποίες είχαν προηγουμένως αποδοθεί σε χρόνια έκθεση σε αρσενικό, μπορεί στην πραγματικότητα να ήταν οι χαρακτηριστικές φλύκταινες που αφήνει η ευλογιά στο δέρμα των θυμάτων της.

«Αυτό το εύρημα μάς επέτρεψε να ταυτοποιήσουμε μια μικρή ομάδα ανθρώπων που επλήγησαν από τον ιό, για τους οποίους δεν υπάρχει ιστορικό αρχείο», λέει η Constanza de la Fuente Castro, μέλος της ομάδας από το Πανεπιστήμιο της Χιλής στο Σαντιάγο. Πριν από τη νέα έρευνα, ο παθογόνος οργανισμός ήταν γνωστός μόνο από ιστορικές αναφορές μαζικών εξάρσεων, λέει.

Η εργασία ήταν ιδιαίτερα ευαίσθητη λόγω της διατάραξης των αρχικών λειψάνων και της απώλειας υλικού κατά την ανάλυση, ζητήματα που θεωρούνται εξαιρετικά αμφιλεγόμενα τόσο για τους αυτόχθονες πληθυσμούς όσο και για την επιστημονική κοινότητα. «Δεν ξεχνάμε ποτέ ότι πίσω από κάθε εξαγωγή DNA υπάρχει ένα πρόσωπο, όχι ένα δεδομένο», λέει η de la Fuente Castro.

Ο Ward χαιρέτισε τη νέα έρευνα. «Η κατανόηση του τι ακριβώς σκότωνε τους ιθαγενείς πληθυσμούς και γιατί ήταν τόσο ευάλωτοι στις επιδημικές ασθένειες είναι ένα εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα», λέει.

Οι ιστορικοί προσπαθούν πλέον να κατανοήσουν πώς οι Ευρωπαίοι ενίσχυσαν, σκόπιμα ή άθελά τους, την εξάπλωση επιδημιών όπως η ευλογιά, λέει. «Χωρίς αυτές τις επιδημίες, η αποικιοκρατία στην Αμερική θα ήταν πολύ διαφορετική.»

Science DOI: 10.1126/science.aee6957

Το γονιδίωμα αρχαίου ανθρώπινου είδους κρύβεται μέσα μας

Not to be used in museums, exhibitions, or articles about Elisabeth Daynes or the Atelier Daynes. No use in any context outside of mainstream science without the express permission of Atelier Daynes. Front covers require clearance. No prints or posters. Mandatory credit. Homo heidelbergensis model. Reconstruction of a specimen of Homo heidelbergensis from the Broken Hill (Kabwe) site in Northern Rhodesia (present-day Zambia). The finds were originally classified as Homo rhodesiensis (Rhodesian Man). The original Kabwe 1 specimen was discovered in 1921. The first early human fossil found in Africa, it is thought to be between 125,000 and 300,000 years old. H. heidelbergensis is an extinct hominin species from the same genus as modern humans. Reconstruction by Elisabeth Daynes of the Daynes Studio, Paris, France. MANDATORY CREDIT.

Οι πρόγονοί μας διασταυρώθηκαν με τουλάχιστον δύο αρχαίες ανθρώπινες γενεαλογίες, πέρα από τους Νεάντερταλ και τους Ντενίσοβαν, και τώρα μια βελτιωμένη μέθοδος δίνει πολύ πιο καθαρή εικόνα για το ποια τμήματα του DNA μας προέρχονται από αυτούς. Μάλιστα, δείχνει ότι σχεδόν ολόκληρο το γονιδίωμα ενός από αυτούς τους «φανταστικούς προγόνους» έχει διατηρηθεί σε μικρά κομμάτια που είναι διάσπαρτα σε όλους τους ζωντανούς ανθρώπους.

Σε κάθε άνθρωπο που ζει σήμερα, από 0,5 έως 1% του DNA προέρχεται από αυτόν τον φανταστικό πρόγονο, λέει ο Yulin Zhang από το University of California, Berkeley. Όμως διαφορετικοί άνθρωποι έχουν διαφορετικά κομμάτια DNA από αυτόν και, το σημαντικότερο, αυτά είναι αρκετά ομοιόμορφα κατανεμημένα στο γονιδίωμα.

Τι μας έκανε ανθρώπους; Τα απολιθώματα που ξαναγράφουν τις εξελικτικές μας απαρχές

«Βρίσκουμε ότι σχεδόν όλες οι περιοχές του γονιδιώματος έχουν φανταστική καταγωγή», λέει η Priya Moorjani, επίσης από το Berkeley και μέλος της ομάδας.

Αυτό σημαίνει ότι, αν μπορούσαν να συγκεντρωθούν όλα τα κομμάτια, ίσως θα ήταν δυνατό να συναρμολογηθεί σχεδόν ολόκληρο το γονιδίωμα αυτού του φανταστικού προγόνου, αν και η ομάδα δεν το έχει επιχειρήσει.

Προηγούμενη έρευνα έδειξε ότι ο Homo sapiens διασταυρώθηκε με Νεάντερταλ και Ντενίσοβαν μέσα στα τελευταία 50.000 χρόνια. Αυτές οι μελέτες βασίστηκαν σε αρχαίες αλληλουχίες DNA από απολιθώματα.

Άλλες εργασίες είχαν επίσης εντοπίσει φανταστική καταγωγή στα ανθρώπινα γονιδιώματα, όμως η νέα προσέγγιση της ομάδας είναι πολύ πιο ισχυρή, λέει η Moorjani. Βασίζεται στη δημιουργία ενός «οικογενειακού δέντρου» για τμήματα του γονιδιώματος, κάτι που μόλις πρόσφατα κατέστη υπολογιστικά εφικτό. Οι ερευνητές έδειξαν ότι η μέθοδος λειτουργεί εντοπίζοντας DNA Νεάντερταλ και Ντενίσοβαν μόνο από σύγχρονα ανθρώπινα γονιδιώματα.

«Πιστεύω ότι είναι το επόμενο σύνορο της έρευνας στην ανθρώπινη γενετική, γιατί μας επιτρέπει να μάθουμε ακόμη και για προγόνους για τους οποίους δεν έχουμε αποδεικτικά στοιχεία [DNA] από απολιθώματα», λέει η Moorjani.

Μόνο ένα μικρό μέρος των γονιδιωμάτων των Νεάντερταλ και των Ντενίσοβαν έχει διατηρηθεί συλλογικά μέσα μας. «Μεγάλα τμήματα του γονιδιώματος δεν περιέχουν, ή έχουν πολύ χαμηλά ποσοστά, καταγωγή από Νεάντερταλ ή Ντενίσοβαν», λέει ο Arjun Biddanda από το Johns Hopkins University στο Maryland. «Κι όμως καταφέραμε να βρούμε σχετικά υψηλά ποσοστά αυτής της φανταστικής καταγωγής σε αυτές τις περιοχές».

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι αυτό συμβαίνει επειδή οι πληθυσμοί των Νεάντερταλ και των Ντενίσοβαν ήταν πολύ μικροί και, άρα, είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα να φέρουν επιβλαβείς μεταλλάξεις. «Το πιθανότερο είναι ότι υπήρξε αρνητική επιλογή απέναντι στην καταγωγή από Νεάντερταλ ή Ντενίσοβαν σε αυτές τις περιοχές», λέει η Moorjani.

Αντίθετα, πολύ περισσότερο DNA που προέρχεται από έναν άλλο φανταστικό πρόγονο φαίνεται ότι ευνοήθηκε από την εξέλιξη ή τουλάχιστον ήταν ουδέτερο εξελικτικά. Αυτό πιθανότατα οφείλεται στο ότι ο πληθυσμός αυτού του προγόνου ήταν πολύ μεγαλύτερος, λέει.

Η εντυπωσιακή ιστορία του πώς οι άνθρωποι παραλίγο να μην κατακτήσουν ποτέ τον κόσμο

Η μελέτη δείχνει ότι ο φανταστικός αυτός πρόγονος αποσπάστηκε από τις κύριες γενεαλογίες που οδήγησαν στους σύγχρονους ανθρώπους πριν από περίπου 800.000 χρόνια. Αργότερα, κάποια στιγμή, οι δύο γενεαλογίες ξανασυναντήθηκαν και διασταυρώθηκαν.

«Επειδή όλοι οι σύγχρονοι άνθρωποι φέρουν ίχνη από αυτή τη φανταστική καταγωγή, το πιθανότερο είναι ότι η γενετική ροή συνέβη στην Αφρική και ότι αυτός ο πληθυσμός υπήρχε στην Αφρική», λέει η Moorjani. Με βάση όλα αυτά, αυτός ο φανταστικός πρόγονος θα μπορούσε να είναι ένα είδος γνωστό από απολιθώματα, όπως ο Homo heidelbergensis, εκτιμούν οι ερευνητές.

Ο δεύτερος φανταστικός πρόγονος που εντόπισε η μέθοδός τους είναι πολύ παλαιότερος. Αποσπάστηκε από την κύρια γενεαλογία που οδήγησε στους σύγχρονους ανθρώπους πριν από περίπου 1,8 εκατομμύρια χρόνια. Κάποια στιγμή αργότερα, οι Ντενίσοβαν στην Ευρασία διασταυρώθηκαν με αυτόν τον «υπεραρχαίο» πρόγονο.

«Οι σύγχρονοι άνθρωποι έχουν επίσης κληρονομήσει αυτά τα υπεραρχαία τμήματα μέσω της γενετικής ροής από τους Ντενίσοβαν, και τώρα μπορούμε να βρούμε μπλοκ αυτής της υπεραρχαίας καταγωγής», λέει η Moorjani.

Πρόκειται για σημαντική και καινοτόμο εργασία, λέει ο Chris Stringer από το Natural History Museum στο Λονδίνο.

Συμφωνεί ότι ο πιο πρόσφατος φανταστικός πρόγονος θα μπορούσε να είναι ο Homo heidelbergensis, καθώς τα απολιθώματα δείχνουν ότι το είδος αυτό υπήρχε στην Αφρική μέχρι και πριν από 300.000 χρόνια. Ο πιο πιθανός υποψήφιος για την υπεραρχαία φανταστική γενεαλογία πρέπει να είναι ο Homo erectus, λέει.

«Αυτά τα αποτελέσματα είναι συναρπαστικά», λέει ο Stringer. «Προσφέρουν έμμεσους τρόπους να ανασυστήσουμε τμήματα των γονιδιωμάτων πιο πρωτόγονων ειδών όπως ο Homo erectus και ο Homo heidelbergensis».

Science DOI: 10.1126/science.aef8874

Το διαστημικό τηλεσκόπιο Roman αναμένεται να εκτοξευθεί στα τέλη Αυγούστου

ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ — Το επόμενο κορυφαίο διαστημικό τηλεσκόπιο της NASA αναμένεται να εκτοξευθεί στα τέλη Αυγούστου, εννέα μήνες νωρίτερα από το πρόγραμμα.

Σε ενημέρωση στις 29 Ιουλίου, στελέχη της NASA ανέφεραν ότι εργάζονται με στόχο την εκτόξευση του Nancy Grace Roman Space Telescope στις 30 Αυγούστου. Η εκτόξευση του πυραύλου Falcon Heavy, που θα μεταφέρει το σκάφος, έχει προγραμματιστεί για τις 7:26 π.μ. ώρα Ανατολικών ΗΠΑ από το Διαστημικό Κέντρο Κένεντι.

«Το έργο βρίσκεται ακριβώς εκεί που πρέπει καθώς πλησιάζουμε στην εκτόξευση», δήλωσε η Jackie Townsend, υπεύθυνη του προγράμματος Roman, στη διάρκεια της ενημέρωσης.

Την περασμένη εβδομάδα, οι εργαζόμενοι ολοκλήρωσαν την πλήρωση του σκάφους με προωθητικό καύσιμο, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί για τους ελιγμούς προς το σημείο L-2 Λαγκράνζης του συστήματος Γης-Ήλιου και για τη διατήρησή του εκεί. Η ομάδα της NASA θα ξεκινήσει σύντομα κοινές επιχειρήσεις με την ομάδα του πυραύλου της SpaceX, ενώ η τοποθέτηση του Roman στο προστατευτικό κάλυμμα φορτίου του Falcon Heavy αναμένεται σε περίπου τρεις εβδομάδες.

Οι προετοιμασίες αυτές κρατούν το Roman πολύ μπροστά από το χρονοδιάγραμμα. Η αποστολή έχει επίσημη ημερομηνία ετοιμότητας εκτόξευσης τον Μάιο του 2027, όμως στελέχη του προγράμματος ανέφεραν αυτή την άνοιξη ότι ο προσεκτικός σχεδιασμός και η τήρηση του ανώτατου ορίου κόστους επέτρεψαν στην αποστολή να προηγείται σημαντικά.

«Τα σύνθετα πράγματα είναι δύσκολο να παραδοθούν στην ώρα τους και εντός προϋπολογισμού, και αυτή η ομάδα κινήθηκε μέσα στα όρια των πόρων της και παραδίδει εννέα μήνες νωρίτερα», δήλωσε ο Shawn Domagal-Goldman, διευθυντής του τμήματος αστροφυσικής της NASA, χαρακτηρίζοντας αυτή την προσπάθεια «ένα εκπληκτικό κατόρθωμα».

Η Townsend είπε ότι το έργο ολοκλήρωσε στις αρχές Ιουλίου μια αξιολόγηση που επιβεβαίωσε την ετοιμότητά του για τις επιχειρήσεις μετά την εκτόξευση, συμπεριλαμβανομένης της αρχικής λειτουργίας του τηλεσκοπίου.

«Έχουμε εξασκηθεί και έχουμε τελειοποιήσει τα σχέδια και τις διαδικασίες, και έχουμε εκπαιδεύσει το προσωπικό με 50 δοκιμές ετοιμότητας αποστολής, που περιλάμβαναν περισσότερες από 1.100 ώρες επιχειρησιακού χρόνου, χρησιμοποιώντας ακριβώς το ίδιο προσωπικό που θα βρίσκεται στην κονσόλα κατά την εκτόξευση και την αρχική λειτουργία μέσα στις πρώτες 100 ημέρες», είπε.

Η αρχική αυτή φάση θα ξεκινήσει αμέσως μετά την εκτόξευση με την ανάπτυξη των ηλιακών πάνελ και του αντηλιακού του σκάφους, ενώ στο τέλος της πρώτης ημέρας λειτουργίας θα γίνει ένας ελιγμός για να τεθεί το σκάφος σε πορεία προς το L-2, ανέφερε ο Jeremy Perkins, επιστήμονας ενσωμάτωσης και δοκιμών του Roman.

Μετά από αυτόν τον ελιγμό, οι μηχανικοί θα συνεχίσουν να ελέγχουν τα υπόλοιπα υποσυστήματα του σκάφους και θα αναπτύξουν την κεραία υψηλού κέρδους, η οποία έχει σχεδιαστεί να μεταδίδει στη Γη 1 terabyte δεδομένων την ημέρα. Θα αρχίσουν επίσης να λαμβάνουν εικόνες με τον κύριο καθρέφτη των 2,4 μέτρων, ώστε να βαθμονομήσουν το τηλεσκόπιο.

Η αρχική φάση λειτουργίας αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί περίπου 100 ημέρες μετά την εκτόξευση, όταν το Roman φτάσει στο L-2. Τότε το σκάφος θα μπορεί να ξεκινήσει το κύριο ερευνητικό του πρόγραμμα.

Σε αντίθεση με άλλα τηλεσκόπια, όπου οι αστρονόμοι καταθέτουν προτάσεις για την παρατήρηση συγκεκριμένων αντικειμένων, το Roman θα πραγματοποιεί ευρείες έρευνες. «Αυτό που κάναμε τα τελευταία χρόνια ήταν να συνεργαστούμε με την επιστημονική κοινότητα σε όλο τον κόσμο και να της ζητήσουμε τις ιδέες της για το πώς θα έπρεπε να χρησιμοποιήσουμε το Roman», είπε η Julie McEnery, ανώτερη επιστημονική υπεύθυνη του προγράμματος Roman.

«Στη συνέχεια συγκεντρώσαμε όλα αυτά τα στοιχεία για να σχεδιάσουμε τρεις πολύ μεγάλες έρευνες που αφορούν την κοσμολογία, αφορούν τις μελέτες εξωπλανητών, αλλά μεγιστοποιούν και την επιστήμη», πρόσθεσε. Αυτές οι έρευνες θα πραγματοποιηθούν κατά τη διάρκεια της πενταετούς κύριας αποστολής του Roman.

Η McEnery πρόσθεσε ότι το Roman θα είναι συμπληρωματικό προς το Vera C. Rubin Observatory, ένα μεγάλο τηλεσκόπιο στη Χιλή που πρόσφατα ξεκίνησε τη δική του έρευνα του νυχτερινού ουρανού. Το Rubin παρατηρεί σε ορατά μήκη κύματος, ενώ το Roman μπορεί να δει στο υπέρυθρο.

«Όταν φτάσαμε στο σημείο να αποφασίσουμε πώς θα χρησιμοποιήσουμε τα παρατηρητήρια, οι έρευνες του Roman είναι βελτιστοποιημένες ώστε να επικαλύπτονται με εκείνες του Rubin, γιατί είναι εξαιρετικά πολύτιμο να συνδυάζουμε τις παρατηρήσεις του Roman και του Rubin», είπε. «Πραγματικά είμαστε αδέλφια που ξεκινούν μαζί μια ζωή εξερεύνησης».

Η K2 Space άντλησε 500 εκατ. δολάρια για εμπορικούς και αμυντικούς δορυφόρους

ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ — Η K2 Space άντλησε 500 εκατομμύρια δολάρια σε νέα χρηματοδότηση, υπερδιπλασιάζοντας την αποτίμησή της μέσα σε επτά μήνες, καθώς ο κατασκευαστής δορυφόρων ετοιμάζεται να περάσει από τις δοκιμές σε τροχιά σε μεγάλες εμπορικές και στρατιωτικές παραγγελίες.

Ο γύρος Series D αποτιμά την εταιρεία από το Τόρανς της Καλιφόρνια στα 6,8 δισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με την K2 στις 30 Ιουλίου. Την επένδυση οδήγησαν οι Kleiner Perkins και ICONIQ, με τη συμμετοχή των CapitalG, Lightspeed, Altimeter, Spark Capital, Sands Capital, ARK Invest, T. Rowe Price Associates και υφιστάμενων επενδυτών.

Τον Δεκέμβριο η K2 αποτιμήθηκε στα 3 δισεκατομμύρια δολάρια, όταν είχε συγκεντρώσει 250 εκατομμύρια δολάρια σε γύρο Series C. Τότε η εταιρεία είχε αναφέρει ότι είχε εξασφαλίσει συμβόλαια ύψους 500 εκατομμυρίων δολαρίων με υπογεγραμμένες συμφωνίες σε κρατικό και εμπορικό επίπεδο. Πλέον κάνει λόγο για ποσό που ξεπερνά το 1 δισεκατομμύριο δολάρια και λέει ότι έχει αντλήσει συνολικά πάνω από 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε κεφάλαια.

Η νέα χρηματοδότηση δίνει στην K2 τους πόρους για να επεκτείνει την παραγωγή, καθώς επιδιώκει να αποκτήσει τη δυνατότητα να κατασκευάζει έως και 100 μεγάλους δορυφόρους τον χρόνο, όπως δήλωσε ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος Karan Kunjur στην ανακοίνωση της εταιρείας.

Ο στόχος αυτός σηματοδοτεί μια νέα φάση για την τετραετή εταιρεία. Η K2 έχει συγκεντρώσει γρήγορα κεφάλαια και έχει επιδείξει συστήματα σε τροχιά. Πλέον πρέπει να αποδείξει ότι μπορεί να κατασκευάζει επανειλημμένα σύνθετα διαστημόπλοια, να ελέγχει το κόστος και να τηρεί τα χρονοδιαγράμματα παράδοσης για πελάτες με πολυετή προγράμματα.

Η K2 ακολουθεί μια στρατηγική που κινείται κόντρα σε μεγάλο μέρος της πρόσφατης πορείας της δορυφορικής βιομηχανίας. Για χρόνια, οι κατασκευαστές επιδίωκαν μικρότερα και ελαφρύτερα διαστημόπλοια, εν μέρει επειδή η διαθέσιμη χωρητικότητα εκτόξευσης ήταν περιορισμένη και ακριβή. Η K2 ποντάρει στο ότι η πτώση του κόστους εκτόξευσης και οι μεγαλύτεροι πύραυλοι θα κάνουν τη μάζα λιγότερο περιοριστικό παράγοντα.

Η εταιρεία σχεδιάζει μεγαλύτερα διαστημόπλοια, με στόχο να προσφέρουν περισσότερη ηλεκτρική ισχύ και να μεταφέρουν βαρύτερα φορτία, όπως εξοπλισμό επικοινωνιών, αισθητήρες, αμυντικά συστήματα και υπολογιστικό υλικό.

Ο δορυφόρος Mega-class της K2 έχει σχεδιαστεί ώστε να μεταφέρει έως 3.000 κιλά φορτίου και να παράγει δεκάδες κιλοβάτ ισχύος. Η προγραμματισμένη πλατφόρμα Giga-class θα αυξήσει την ισχύ περίπου στα 100 κιλοβάτ και θα μπορεί να φιλοξενεί σημαντικά μεγαλύτερα φορτία.

Η K2 έχει παρουσιάσει το Giga ως πιθανή βάση για την τοποθέτηση μεγάλων υπολογιστικών δυνατοτήτων σε τροχιά, μια ιδέα που εξετάζουν εταιρείες οι οποίες βλέπουν τα διαστημικά data centers ως μελλοντική αγορά. Ο τεχνικός διευθυντής και συνιδρυτής Neel Kunjur δήλωσε ότι η εταιρεία σχεδιάζει να παρουσιάσει το σκάφος στο δεύτερο μισό του 2028.

Οι αδελφοί Karan και Neel Kunjur ίδρυσαν την K2 το 2022 και έβγαλαν την εταιρεία από τη μυστικότητα τον επόμενο χρόνο.

Ακολούθησε γύρος seed 8,5 εκατομμυρίων δολαρίων, με επικεφαλής τις First Round Capital και Republic Capital, και στη συνέχεια ακόμη μία χρηματοδότηση 7 εκατομμυρίων δολαρίων το 2023. Έπειτα η K2 άντλησε 50 εκατομμύρια δολάρια σε γύρο Series A τον Φεβρουάριο του 2024, 110 εκατομμύρια δολάρια σε γύρο Series B τον Φεβρουάριο του 2025 και τα 250 εκατομμύρια δολάρια του Series C τον Δεκέμβριο.

Το μέγεθος και ο ρυθμός των γύρων αντανακλούν το ενδιαφέρον των επενδυτών για επιχειρήσεις που εξυπηρετούν τόσο εμπορικούς πελάτες του διαστήματος όσο και την αμερικανική αγορά εθνικής ασφάλειας. Η κρατική χρηματοδότηση έχει εξελιχθεί σε σημαντική πηγή εσόδων και τεχνικής στήριξης για νεότερες διαστημικές εταιρείες, ιδίως καθώς το Πεντάγωνο αναζητεί εναλλακτικές λύσεις έναντι των παραδοσιακών αεροδιαστημικών εργολάβων.

Η K2 αναφέρει ότι παράγει εσωτερικά περισσότερο από το 85% της δορυφορικής της πλατφόρμας. Η εταιρεία λειτουργεί εργοστάσιο 180.000 τετραγωνικών ποδιών στο Τόρανς, σχεδιασμένο να παράγει έως και 100 δορυφόρους τον χρόνο. Έχει επίσης ανοίξει γραφείο μηχανικών κοντά στο Σιάτλ και δήλωσε τον Ιούλιο ότι απασχολούσε σχεδόν 300 εργαζομένους.

Δοκιμές τεχνολογίας σε τροχιά

Η πρώτη πτήση της K2 ήταν μια μικρότερη αποστολή επίδειξης, η οποία εκτοξεύτηκε τον Ιανουάριο του 2025. Στο πλαίσιο της αποστολής δοκιμάστηκαν υπολογιστές πτήσης, τροχοί αντίδρασης, αεροηλεκτρονικά και λογισμικό που αναπτύχθηκαν από την εταιρεία, πριν αυτά τα συστήματα ενσωματωθούν σε σκάφος πλήρους μεγέθους.

Η εταιρεία ακολούθησε με το Gravitas, έναν δορυφόρο Mega-class βάρους περίπου 2 μετρικών τόνων, ο οποίος εκτοξεύτηκε τον Μάρτιο. Το σκάφος μεταφέρει 12 φορτία και βρίσκεται σε λειτουργία σε τροχιά.

Το Gravitas έχει σχεδιαστεί για να δείξει ένα ηλεκτρικό σύστημα πρόωσης υψηλής ισχύος και έναν ελιγμό ανόδου από τη χαμηλή γήινη τροχιά προς τη μεσαία γήινη τροχιά. Η K2 λέει ότι οι διπλοί Hall-effect thrusters της είναι οι ισχυρότεροι ηλεκτρικοί προωθητήρες που λειτουργούν σήμερα στο διάστημα.

Το έργο, κόστους περίπου 60 εκατομμυρίων δολαρίων, έλαβε στήριξη μέσω συμφωνίας U.S. Space Force Strategic Funding Increase, ή STRATFI, που συνδυάζει κρατική χρηματοδότηση με ιδιωτικά κεφάλαια και μικρές ερευνητικές επιχορηγήσεις επιχειρήσεων.

Εμπορικές και αμυντικές παραγγελίες

Το μεγαλύτερο εμπορικό πρόγραμμα που έχει γνωστοποιήσει η K2 συνδέεται με ένα σχεδιαζόμενο δίκτυο επικοινωνιών της SES σε μεσαία γήινη τροχιά.

Η K2 χτίζει επίσης θέση σε αμυντικά προγράμματα των ΗΠΑ.

Η εταιρεία παρέχει δορυφορικές πλατφόρμες σε ομάδα υπό την Anduril Industries, η οποία εργάζεται πάνω σε διαστημικούς αναχαιτιστές για το Golden Dome for America, το προτεινόμενο αμερικανικό σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας.

Η K2 έχει αναφέρει ότι το σκάφος Mega-class θα φιλοξενεί τα συστήματα αναχαιτιστών της Anduril. Οι εταιρείες δεν έχουν γνωστοποιήσει την αξία του μεριδίου της K2 στο πρόγραμμα.

Η K2 επιλέχθηκε επίσης ως προμηθευτής δορυφορικής πλατφόρμας για το πρόγραμμα Protected Tactical Satcom-Global της Space Force, τον πρώτο της ρόλο σε επίσημο πρόγραμμα καταγραφής του Πενταγώνου.

Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, η K2 θα προσφέρει ένα διαστημόπλοιο σε ομάδα υπό την SES Space & Defense. Ο σχεδιαζόμενος δορυφόρος προορίζεται να παρέχει προστατευμένες, ανθεκτικές σε παρεμβολές επικοινωνίες από γεωστατική τροχιά για στρατιωτικούς χρήστες που επιχειρούν σε αμφισβητούμενα περιβάλλοντα.

Η επόμενη αποστολή της K2, με την ονομασία Trinity, έχει προγραμματιστεί να εκτοξευτεί το δεύτερο τρίμηνο του 2027. Η αποστολή αναμένεται να μεταφέρει πολλούς δορυφόρους, να τους τοποθετήσει σε διαφορετικές τροχιές και να δοκιμάσει οπτικές επικοινωνίες μεγάλου βεληνεκούς.

Αισθητήρας εμπνευσμένος από το origami παρακολουθεί συνεχώς ζωτικά σημεία

Ένας αισθητήρας σώματος εμπνευσμένος από το origami θα μπορούσε κάποτε να εμφυτεύεται μέσω μιας μικρής τομής και να παρακολουθεί την υγεία μας σε πραγματικό χρόνο. Σε πειράματα σε αρουραίους, η ελάχιστα επεμβατική συσκευή ξεδιπλώθηκε κάτω από το δέρμα τους και κατέγραφε συνεχώς τους καρδιακούς και αναπνευστικούς ρυθμούς, ενώ οι επιστήμονες εκτιμούν ότι ένα εμφύτευμα αντίστοιχου μεγέθους θα μπορούσε να λειτουργήσει και σε ανθρώπους.

Οι εμφυτεύσιμοι αισθητήρες υπάρχουν ήδη, αλλά συναντούν ένα βασικό δίλημμα ανάμεσα στο μέγεθος και την απόδοση. Ένα σχετικά μεγάλο μέγεθος απαιτείται συνήθως για να ενσωματωθούν τα ηλεκτρονικά που χρειάζονται για ασύρματη τροφοδοσία και ηλεκτρική ή ηλεκτροχημική παρακολούθηση. Ο νέος αισθητήρας, με την ονομασία MiFi, είναι διπλωμένος ώστε να συμπιέζεται κατά την εισαγωγή και στη συνέχεια να ανοίγει κάτω από το δέρμα σε τετράγωνο 2,1 εκατοστών και πάχους 0,3 χιλιοστών.

«Οι αρχές σχεδιασμού του origami ήταν καθοριστικές για την ανάπτυξη του MiFi, καθώς μας επέτρεψαν να λύσουμε ένα από τα πιο κρίσιμα προβλήματα βελτιστοποίησης στον σχεδιασμό εμφυτευμάτων», λέει η Selin Olenik από το Imperial College London.

Ο MiFi παρακολούθησε στους αρουραίους τους καρδιακούς και αναπνευστικούς ρυθμούς και τη θερμοκρασία του σώματός τους με ακρίβεια αντίστοιχη ενός φορητού μόνιτορ με αισθητήρες στο δέρμα.

Το εμφύτευμα τροφοδοτείται ασύρματα μέσω επικοινωνίας κοντινού πεδίου, της ίδιας τεχνολογίας που χρησιμοποιείται για τις ανέπαφες πληρωμές, λέει η Olenik. Αποτελείται από διαφορετικές συσκευές ανίχνευσης, όπως ένα επιταχυνσιόμετρο που εντοπίζει μικροσκοπικές κινήσεις του θώρακα για να υπολογίζει καρδιακούς και αναπνευστικούς ρυθμούς, εξηγεί. Στη συνέχεια, οι πληροφορίες μεταδίδονται ασύρματα σε υπολογιστή. «Αυτός είναι ο πρώτος πτυσσόμενος βιοηλεκτρονικός ελάχιστα επεμβατικός αισθητήρας», λέει ο Fırat Güder, επίσης από το Imperial College London, μέλος της ομάδας.

Παρότι δοκιμάστηκε σε σύγκριση με φορητούς αισθητήρες, το εμφύτευμα ξεπέρασε εκείνους σε σταθερότητα, λέει η Olenik. «Το φορητό μόνιτορ παρουσίαζε κατά διαστήματα δυσλειτουργίες και παρήγαγε μη ρεαλιστικές τιμές».

Ο MiFi μας δίνει επίσης πρόσβαση στο διάμεσο υγρό, λέει, το οποίο βρίσκεται στους χώρους γύρω από τα κύτταρα. Αυτό περιέχει βιοδείκτες που συσχετίζονται στενά με εκείνους στο αίμα, αλλά χωρίς την παρουσία των παραγόντων πήξης που περιέχει το αίμα και οι οποίοι μπορεί να επηρεάσουν την απόδοση του αισθητήρα, λέει η Olenik. «Για τον λόγο αυτό, ο MiFi θα μπορούσε στο μέλλον να χρησιμοποιηθεί για να επιτρέπει την παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο χημικών δεικτών — π.χ. μεταβολιτών, ενζύμων, φαρμάκων, αντιβιοτικών — που δεν μπορούν να ανιχνευθούν αξιόπιστα, για παράδειγμα, από τον ιδρώτα», λέει.

Σε δοκιμές σε ζώα, ένας κύβος υδρογέλης στο μήκος κόκκου ρυζιού εμφυτεύτηκε στον εγκέφαλο με βελόνα για να παρακολουθεί θερμοκρασία ή πίεση και στη συνέχεια διαλύθηκε έπειτα από λίγες εβδομάδες.

Αν κάποτε δοκιμαστεί σε ανθρώπους, το εμφύτευμα πιθανότατα δεν θα χρειαστεί να γίνει μεγαλύτερο, επειδή «η κλίμακα της συσκευής δεν καθορίζεται πραγματικά από το μέγεθος του ατόμου, αλλά περισσότερο από τις δυνατότητες της ίδιας της συσκευής», λέει η Olenik.

«Η καινοτομία βρίσκεται στο δίπλωμα και στην ενσωμάτωση της [συσκευής]», λέει ο Ravinder Dahiya από το Northeastern University στη Μασαχουσέτη. Θα μπορούσε κάποτε να χρησιμοποιηθεί για τη συνεχή παρακολούθηση της υγείας μας, χωρίς να χρειαστεί να μεγαλώσει σε μέγεθος, όμως πρώτα πρέπει να είμαστε βέβαιοι ότι λειτουργεί μακροπρόθεσμα και ότι δεν προκαλεί βλάβες στους ανθρώπους, λέει.

Η Olenik λέει ότι το επόμενο βήμα είναι μακροχρόνιες μελέτες σε ζώα. Οι αρουραίοι της τρέχουσας μελέτης είχαν τοποθετημένη τη συσκευή μόνο για περίπου μία ώρα και, παρότι η διαδικασία προκάλεσε κάποια φλεγμονή, οι αρνητικές επιπτώσεις ήταν «ελάχιστες», λέει.

Advanced Materials DOI: 10.1002/adma.73923

Η Sophia Space και το Caltech κατοχυρώνουν πατέντα για διαστημικά κέντρα δεδομένων

Η Sophia Space ανακοίνωσε στις 30 Ιουλίου ότι της απονεμήθηκε, από κοινού με το California Institute of Technology, πατέντα που καλύπτει μεγάλα, αρθρωτά διαστημικά data centers.

Η πατέντα, που εκδόθηκε στις 14 Ιουλίου, αφορά την αρχιτεκτονική ενός αρθρωτού, κλιμακούμενου υπολογιστικού και αποθηκευτικού συστήματος δεδομένων με παθητική ψύξη, σχεδιασμένου να συναρμολογείται σε μεγάλα computing data centers που τροφοδοτούνται από ηλιακή ενέργεια.

«Είναι ένας τρόπος να λυθεί το πρόβλημα της ενέργειας στο διάστημα, δηλαδή ενέργεια μέσα και θερμότητα έξω», δήλωσε ο Leon Alkalai, ιδρυτής της Sophia και συνταξιούχος τεχνικός ερευνητής του Jet Propulsion Laboratory της NASA, στο SpaceNews. «Δεν είναι ο μόνος τρόπος».

Η πατέντα Space-Based Data Centers έχει τις ρίζες της στο Space-based Solar Power Project (SSPP) του Caltech, ένα εσωτερικό ερευνητικό και αναπτυξιακό πρόγραμμα για τη συλλογή ηλιακής ενέργειας στο διάστημα και τη μεταφορά της στη Γη. Με βάση αυτή τη δουλειά, ο Alkalai και οι συνεργάτες του στο Caltech και το JPL άρχισαν να εξετάζουν την ιδέα χρήσης παρόμοιων μεγάλων αναπτυσσόμενων δομών για τη συγκέντρωση ενέργειας με στόχο την υπολογιστική στο διάστημα. Στη συνέχεια, στη Γη θα έπρεπε να μεταδίδονται μόνο τα δεδομένα.

Οι επτά εφευρέτες που αναφέρονται στην πατέντα είναι οι: Alkalai, ο John R. Brophy, engineering fellow του JPL, ο καθηγητής του Caltech Sergio Pellegrino, ο Jonathan Sauder, πρώην επικεφαλής της ομάδας technology infusion του JPL, ο Timothy P. McElrath, σύμβουλος τεχνολογίας του JPL, ο Douglas J. Sheldon, πρώην υπεύθυνος mission assurance του JPL, και ο Don J. Hunter από το τμήμα advanced electronic packaging engineering του JPL.

Η πατέντα δείχνει «πώς το JPL, το Caltech και η ιδιωτική βιομηχανία μπορούν να συνεργαστούν για να αναπτύξουν γρήγορα λύσεις σε δύσκολα τεχνικά προβλήματα προς όφελος της χώρας», ανέφερε σε δήλωσή του ο Brophy.

Για να διερευνήσει εμπορικές εφαρμογές της τεχνολογίας, ο Alkalai ίδρυσε τη Sophia Space το 2023 ως εταιρεία του χαρτοφυλακίου της Mandala Space Ventures, με έδρα την Pasadena της Καλιφόρνιας. Αφού συγκέντρωσε 22 εκατομμύρια δολάρια, η Sophia Space σχεδιάζει να εκτοξεύσει το θερμικά ολοκληρωμένο υπολογιστικό module Thermal Integrated LEO Edge (TILE) το 2027 σε ένα Apex Nova bus.

«Το επόμενο βήμα για εμάς είναι να δείξουμε αυτή την τεχνολογία TILE στο διάστημα», είπε ο Alkalai. «Επίσης, συγκεντρώνουμε κεφάλαια για τον επόμενο γύρο χρηματοδότησης».

Παράλληλα, η Sophia Space συνεργάζεται με τον Pellegrino για να συνεχίσει την ανάπτυξη θερμικών και δομικών τεχνολογιών για την αρχιτεκτονική των data centers σε τροχιά.

«Το Caltech θα ερευνήσει και θα αναπτύξει ελαφριές, μεγάλου μεγέθους αναπτυσσόμενες δομές και τεχνικές διαχείρισης θερμότητας που θα μπορούν να εφαρμοστούν στα μελλοντικά orbiting data centers της Sophia Space», αναφέρει το δελτίο Τύπου.

Η Rocket Lab υπέγραψε νέα συμφωνία εκτόξευσης με την ιαπωνική iQPS

ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ — Η Rocket Lab εξασφάλισε ακόμη ένα συμβόλαιο από την ιαπωνική εταιρεία απεικόνισης ραντάρ iQPS για πολλαπλές εκτοξεύσεις του πυραύλου Electron.

Η Rocket Lab ανακοίνωσε στις 30 Ιουλίου ότι υπέγραψε συμφωνία για τρεις εκτοξεύσεις Electron δορυφόρων ραντάρ της iQPS, με έναρξη στα τέλη του 2027. Οι εκτοξεύσεις θα πραγματοποιηθούν από το Launch Complex 1 της Rocket Lab στη Νέα Ζηλανδία, με καθεμία να τοποθετεί έναν δορυφόρο της iQPS σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη, σε ύψος 575 χιλιομέτρων.

Η συμφωνία είναι η τρίτη πολυεκτοξευτική συνεργασία μεταξύ της iQPS και της Rocket Lab που ανακοινώνεται μέσα στον τελευταίο χρόνο. Τον Απρίλιο, οι δύο εταιρείες υπέγραψαν συμβόλαιο για τρεις εκτοξεύσεις Electron και, τον περασμένο Οκτώβριο, είχαν υπογράψει συμφωνία για άλλες τρεις εκτοξεύσεις.

Μαζί με τις προηγούμενες αναθέσεις, η Rocket Lab έχει συμβληθεί για 18 εκτοξεύσεις Electron. Από αυτές, οι επτά έχουν ήδη πραγματοποιηθεί, με πιο πρόσφατη τον Δεκέμβριο.

Η Rocket Lab είχε προγραμματίσει να εκτοξεύσει ακόμη έναν δορυφόρο της iQPS στις 30 Ιουνίου από το Launch Complex 1, όμως η απογείωση ακυρώθηκε τη στιγμή που οι κινητήρες του πρώτου σταδίου του Electron άναψαν. Η Rocket Lab δεν γνωστοποίησε τον λόγο της ακύρωσης και μέχρι στιγμής δεν έχει επαναπρογραμματίσει την εκτόξευση. Από τότε δεν έχει πραγματοποιηθεί άλλη εκτόξευση Electron και η iQPS, στη δική της ανακοίνωση για τη νέα συμφωνία, ανέφερε ότι η επόμενη εκτόξευση έχει προγραμματιστεί όχι νωρίτερα από τον Αύγουστο.

Η iQPS, ή Institute for Q-shu Pioneers of Space, αναπτύσσει έναν αστερισμό δορυφόρων απεικόνισης συνθετικού διαφράγματος, ή SAR. Ο στόχος της εταιρείας είναι να αναπτύξει έναν αστερισμό 24 δορυφόρων έως τον Μάιο του 2028 και να τον επεκτείνει σε 36 δορυφόρους έως το 2030.

Η ανακοίνωση της συμφωνίας με την iQPS έρχεται τρεις ημέρες αφότου η Rocket Lab ανακοίνωσε ότι κέρδισε συμβόλαιο της Space Force για έως και 18 εκτοξεύσεις της υποτροχιακής έκδοσης του Electron, που ονομάζεται HASTE, και οι οποίες θα πραγματοποιηθούν από νέα εγκατάσταση εκτόξευσης της Rocket Lab στην Αλάσκα. Το συμβόλαιο των 266 εκατομμυρίων δολαρίων είναι η μεγαλύτερη ανάθεση εκτόξευσης που έχει λάβει μέχρι σήμερα η εταιρεία.

Ο Ζούκερμπεργκ σχεδιάζει ώθηση στους προσωπικούς AI agents

Η Meta επενδύει πλήρως στην τεχνητή νοημοσύνη και, όπως φαίνεται, σύντομα θα κάνει μια μεγάλη κίνηση στους προσωπικούς AI agents που θα μπορούν να ενεργούν για λογαριασμό των χρηστών.

Στην τηλεδιάσκεψη για τα οικονομικά αποτελέσματα του β’ τριμήνου 2026, ο διευθύνων σύμβουλος Mark Zuckerberg έδωσε μια γενική εικόνα για το πώς η εταιρεία βλέπει τους προσωπικούς agents, τι θα χρειαστεί για να γίνουν χρήσιμοι για τους χρήστες και πώς θα πείσει και λιγότερο τεχνικά εξοικειωμένους ανθρώπους να τους δοκιμάσουν:

«Σύντομα θα έχουμε agents που θα μπορούν να εργάζονται 24 ώρες το 24ωρο εκ μέρους σας, για να σας βοηθήσουν να πετύχετε τους στόχους σας και να βελτιώσετε τη ζωή σας, την υγεία σας, τις σχέσεις σας, τα οικονομικά σας, ό,τι θέλετε. Ο πρώτος τομέας στον οποίο οι agents πραγματικά απογειώθηκαν είναι ο προγραμματισμός. Όμως οι μηχανικοί είναι πιο τεχνικοί και πρόθυμοι να αφιερώσουν χρόνο για να κάνουν αυτούς τους agents να δουλέψουν. Για να δημιουργήσουμε εξαιρετικούς προσωπικούς agents, αυτό πρέπει να είναι ένα κορυφαίο καταναλωτικό προϊόν που απλώς λειτουργεί από την πρώτη στιγμή και είναι αρκετά εύκολο ώστε δισεκατομμύρια άνθρωποι να το υιοθετήσουν και να το χρησιμοποιήσουν».

Ο Zuckerberg φαίνεται να προσπαθεί να διαφοροποιήσει το όραμά του από εκείνο εταιρειών όπως η Anthropic και η OpenAI, οι οποίες έχουν επενδύσει σημαντικά σε agents που εστιάζουν στον προγραμματισμό και την εταιρική εργασία. Η Google έχει επίσης κινηθεί προς τους προσωπικούς AI agents με το εργαλείο Gemini Spark, το οποίο βρήκα ιδιαίτερα καλό, σε βαθμό σχεδόν ανησυχητικό, και προς το παρόν δεν είναι σαφές πώς θα συγκριθούν οι πιθανοί agents της Meta.

Ωστόσο, η Meta ενδέχεται να έχει δύσκολο δρόμο στους προσωπικούς agents. Οι προσπάθειές της στην τεχνητή νοημοσύνη εξακολουθούν να υστερούν σε σχέση με τα μεγαλύτερα AI labs. Σε αντίθεση με τη Google ή τη Microsoft, δεν έχει πρόσβαση στο οικοσύστημα των email ή των εγγράφων των χρηστών με τον τρόπο που έχουν εκείνες. Παράλληλα, η Meta αντιμετωπίζει αυτή τη στιγμή ένα διαφορετικό ζήτημα δυσπιστίας με τα έξυπνα γυαλιά της, ενώ η γενικότερη καχυποψία απέναντί της μπορεί να κάνει τους χρήστες απρόθυμους να αξιοποιήσουν τους agents της.

Η εταιρεία θα έχει περισσότερα να πει για τους προσωπικούς agents «σύντομα», είπε ο Zuckerberg. Νωρίτερα στην τηλεδιάσκεψη, ανέφερε ότι οι προσωπικοί agents θα αποτελέσουν «τη βάση για το επόμενο κύμα προϊόντων και πηγών εσόδων τους επόμενους μήνες και τα επόμενα χρόνια».

Ο Zuckerberg στάθηκε επίσης στους business agents της Meta, οι οποίοι είναι διαθέσιμοι στο WhatsApp και το Messenger, και είπε ότι περισσότερο από 1 εκατομμύριο επιχειρήσεις τους χρησιμοποιούν κάθε εβδομάδα. Οι business agents διατίθενται πλέον και στο Instagram, όπως ανέφερε.

Η μεγάλη στροφή της Meta στους agents ακολουθεί την κυκλοφορία του μοντέλου Muse Spark AI το περασμένο τρίμηνο, το οποίο πρόσφατα αναβαθμίστηκε με την έκδοση 1.1, που προσφέρει καλύτερες δυνατότητες προγραμματισμού. Η εταιρεία έχει αναδιαρθρωθεί με στόχο την έντονη εστίαση στην τεχνητή νοημοσύνη, μεταφέροντας, σύμφωνα με δημοσιεύματα, 7.000 εργαζομένους σε νέα AI projects, ενώ τον Μάιο προχώρησε και σε απολύσεις περίπου 8.000 ατόμων. Παράλληλα, επενδύει πολύ σε υπολογιστική ισχύ, σημειώνοντας στα σημερινά αποτελέσματα ότι αναμένει να δαπανήσει 130 δισ. έως 145 δισ. δολάρια σε κεφαλαιουχικές δαπάνες το 2026. Χθες, ανακοίνωσε επίσης ότι κατασκευάζει campus data center ισχύος 1 gigawatt σε συνεργασία με τη BlackRock.

Στην τηλεδιάσκεψη για τα αποτελέσματα του β’ τριμήνου 2026, ο Zuckerberg είπε επίσης ότι το Instagram έχει πλέον περισσότερους από 2 δισεκατομμύρια ημερήσιους ενεργούς χρήστες.

This is the title for the native ad

Απολίθωμα 245 εκατομμυρίων ετών με άθικτα εσωτερικά όργανα

Ένα μικρό θαλάσσιο αρπακτικό με μακρύ λαιμό, που έζησε πριν από 245 εκατομμύρια χρόνια, είναι το αρχαιότερο ερπετό που έχει βρεθεί ποτέ με άθικτο πεπτικό σύστημα.

Το εξαιρετικά καλοδιατηρημένο απολίθωμα, που περιλαμβάνει σχεδόν ολόκληρο τον σκελετό αλλά και το στομάχι, το ήπαρ και τα έντερα, βρέθηκε στην επαρχία Γιουνάν της Κίνας το 2023 και ονομάστηκε Austronaga minuta.

Ακόμη και τα αιμοφόρα αγγεία και τα λέπια από ένα ψάρι που είχε καταναλωθεί μερικώς διακρίνονται στα λείψανα.

«Ένα απολίθωμα αυτής της ηλικίας με τόσο καθαρή διατήρηση των οργάνων του είναι πραγματικά ένας θησαυρός παγκόσμιας σημασίας», λέει ο John Long από το Πανεπιστήμιο Flinders στην Αδελαΐδα της Αυστραλίας, ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα.

Το Austronaga χρονολογείται στην Τριασική Περίοδο, όταν εμφανίστηκαν για πρώτη φορά οι δεινόσαυροι, αλλά δεν είναι δεινόσαυρος. Ανήκει σε μια ευρύτερη ομάδα που ονομάζεται αρχόσαυροι και περιλαμβάνει δεινόσαυρους, πτηνά και κροκόδειλους, αλλά όχι άλλα γνωστά θαλάσσια ερπετά όπως οι μωσάσαυροι ή οι ιχθυόσαυροι.

Οι αρχόσαυροι ήταν εξαιρετικά ποικιλόμορφοι στην Τριασική Περίοδο και περιλάμβαναν «κάθε είδους ενδιαφέροντα και παράξενα ερπετά», λέει ο Stephan Spiekman από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας της Στουτγάρδης στη Γερμανία, μέλος της ομάδας που ανέλυσε το απολίθωμα. Αργότερα, κατά τη διάρκεια του Ιουρασικού και μετά, περιορίστηκαν περισσότερο, με κύριες ομάδες τους δεινόσαυρους, συμπεριλαμβανομένων των πτηνών, και τους κροκόδειλους.

Το συγκεκριμένο δείγμα έχει μήκος μόλις 60 εκατοστά, όμως επειδή είναι το μοναδικό γνωστό και δεν είναι γνωστή η ηλικία του ζώου όταν πέθανε, δεν είναι δυνατό να ειπωθεί αν το είδος μεγάλωνε περισσότερο, λέει ο Spiekman.

Ωστόσο, είναι βέβαιος ότι δύσκολα θα έφτανε το μέγεθος του πολύ μακρινού συγγενή του Dinocephalosaurus, του «κινεζικού θαλάσσιου δράκου», που μπορούσε εύκολα να ξεπεράσει τα 4 μέτρα.

«Ήταν σίγουρα ένας καλός και ευέλικτος κολυμβητής, που χρησιμοποιούσε κυρίως την ουρά του για κολύμβηση, τα μακριά μπροστινά πτερύγιά του για κατεύθυνση και τον μακρύ λαιμό του για να πιάνει ψάρια», λέει ο Spiekman. «Το Austronaga πιθανότατα έμοιαζε λίγο με σαύρα ή κροκόδειλο που προσπαθούσε να γίνει φώκια ή βίδρα και, για παράδειγμα, πιθανότατα είχε φολιδωτό δέρμα».

Το απολίθωμα δείχνει ότι το βασικό σχέδιο του πεπτικού συστήματος των ερπετών έχει αλλάξει ελάχιστα εδώ και 245 εκατομμύρια χρόνια, λέει, και τα «ευθεία και απλά έντερα είναι αυτό που βλέπουμε στα περισσότερα σύγχρονα αρπακτικά ερπετά, συμπεριλαμβανομένων όσων τρέφονται με ψάρια».

Παρότι το απολίθωμα είναι υψηλής ποιότητας, τα εσωτερικά όργανα του Austronaga έχουν διατηρηθεί μόνο σε δύο διαστάσεις. Αυτό διαφέρει από εκείνα ενός απολιθώματος θωρακισμένου ψαριού ηλικίας 380 εκατομμυρίων ετών, το οποίο ο Long και οι συνεργάτες του περιέγραψαν το 2022 και θεωρείται ότι διατηρεί τα αρχαιότερα γνωστά όργανα από οποιονδήποτε σπονδυλωτό.

«Αλλά παραμένει ένα απολύτως εντυπωσιακά καλοδιατηρημένο απολίθωμα», λέει.

Science Advances DOI: 10.1126/sciadv.aeb7528

LatConnect 60 επεκτείνει το SWIRSAT σε Δυτική Αυστραλία, Μαλαισία και ΗΑΕ

ΠΕΡΘ, Δυτική Αυστραλία — Η LatConnect 60 (LC60) υλοποιεί ένα βιομηχανικό σχέδιο σε περισσότερες από μία γεωγραφικές περιοχές για να επιταχύνει τον αστερισμό SWIRSAT, με τον πυρήνα της τεχνολογικής ανάπτυξης και της κατασκευής φορτίων να παραμένει στη Δυτική Αυστραλία και με παράλληλη ενίσχυση της παραγωγικής της παρουσίας στη Μαλαισία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ως επιπλέον τοποθεσίες για ευρύτερη παραγωγή διαστημικών σκαφών. Το SWIRSAT υποστηρίζεται από την Australian Space Agency και την κυβέρνηση της Δυτικής Αυστραλίας, ενώ οι δύο πρώτες αποστολές του αναμένεται να εκτοξευθούν σε τροχιά το πρώτο τρίμηνο του 2027, με σχέδιο βραχυπρόθεσμης επέκτασης του αστερισμού σε 18 δορυφόρους.

Το Περθ θα παραμείνει ο βασικός κόμβος της LC60 για την παραγωγή, τη δημιουργία πνευματικής ιδιοκτησίας και την έρευνα και ανάπτυξη. Η εταιρεία σχεδιάζει να αξιοποιήσει τη μονάδα της με το Edith Cowan University για μηχανική οπτικών φορτίων, συναρμολόγηση σε καθαρό περιβάλλον, βαθμονόμηση, πιστοποίηση και ενσωμάτωση διαστημικών σκαφών, μαζί με εργασίες πάνω σε AI επί του σκάφους, επεξεργασία δεδομένων, επίγεια συστήματα και εφαρμογές πληροφοριών σχετικών με την άμυνα. Η παρουσία της LC60 στην Αυστραλία στοχεύει σε επαναλήψιμη παραγωγική ικανότητα για τη στήριξη κατασκευής φορτίων ShortWave InfraRed (SWIR) πολύ υψηλής ανάλυσης έως το 2029 για περισσότερους από 18 δορυφόρους, με περισσότερες από 40 νέες άμεσες θέσεις εργασίας στη Δυτική Αυστραλία να αναμένονται έως το τέλος αυτής της περιόδου.

Το σύστημα απεικόνισης SWIR είναι η τεχνολογία που καθορίζει την αποστολή μέσα στον αστερισμό της LC60 και θα κατασκευάζεται, θα συναρμολογείται και θα δοκιμάζεται αποκλειστικά στη Δυτική Αυστραλία. Η LC60 αναπτύσσει τους επόμενους αισθητήρες της ως τυποποιημένο σχέδιο, ανεξάρτητο από τον κορμό του διαστημικού σκάφους, ώστε να μπορεί να ενσωματωθεί σε διαφορετικούς κορμούς ή σε αποστολές φιλοξενούμενου φορτίου.

Η LC60 συμβάλλει στη διαμόρφωση του προτεινόμενου αμυντικού βιομηχανικού κόμβου της κυβέρνησης της Δυτικής Αυστραλίας, με έμφαση στη διαστημική τεχνολογία, ώστε να ενισχύσει τη δυναμικότητά του καθώς αυξάνεται ο όγκος παραγωγής.

Μέσω της συνεχιζόμενης συνεργασίας της LC60 με το Pahang Aerospace City της Μαλαισίας και τη ζώνη Space City Asia, η εταιρεία εξασφαλίζει έως και 200 στρέμματα για παραγωγή κορμού δορυφόρων, κατασκευή εξαρτημάτων και πιθανή συναρμολόγηση, ενσωμάτωση και δοκιμή διαστημικών σκαφών. Η LC60 θα αξιοποιήσει τα ήδη αναπτυγμένα πλεονεκτήματα της Μαλαισίας στους ημιαγωγούς, τα ηλεκτρονικά, τα σύνθετα υλικά και την οικονομικά αποδοτική βιομηχανική παραγωγή.

Η LC60 ίδρυσε επίσης το 2025 μια θυγατρική εξ ολοκλήρου δικής της ιδιοκτησίας στο Άμπου Ντάμπι, ώστε να ευθυγραμμιστεί με τις εθνικές φιλοδοξίες των ΗΑΕ στους τομείς του διαστήματος, της AI και της προηγμένης μεταποίησης. Οι δραστηριότητες περιλαμβάνουν ανάπτυξη υποσυστημάτων διαστημικών σκαφών με βάση τον Κόλπο, καθώς και δυνατότητες υλικού για επεξεργασία AI επί του σκάφους για μελλοντικούς δορυφόρους SWIRSAT.

Έκτοτε, η LC60 έχει αναπτύξει συνεργασίες με τη Space42 και άλλους αμυντικούς και διαστημικούς οργανισμούς των ΗΑΕ. Η συμφωνία της με τη Space42 συνδυάζει δορυφορικά δεδομένα και πλατφόρμες ανάλυσης, συμπεριλαμβανομένης μιας διαδρομής για την ενσωμάτωση δεδομένων SWIRSAT στο περιβάλλον γεωχωρικών πληροφοριών της Space42, το οποίο βασίζεται στην AI. Η εμπλοκή των ΗΑΕ αποσκοπεί στην ανάπτυξη και την κλιμάκωση της τεχνολογίας που έχει αναπτυχθεί στη Δυτική Αυστραλία σε διεθνές επίπεδο, ιδιαίτερα προς υποστήριξη των συμμάχων της Αυστραλίας στην περιοχή του Κόλπου.

Συνολικά, η βιομηχανική παρουσία σε τρεις κόμβους έχει σχεδιαστεί για να επεκτείνει το SWIRSAT σε έναν παγκόσμιας κλίμακας αστερισμό που δημιουργείται και ελέγχεται στη Δυτική Αυστραλία, με βιομηχανική υποστήριξη μέσω Μαλαισίας και ΗΑΕ για την εξυπηρέτηση των αγορών της Αυστραλίας, του Ινδο-Ειρηνικού και του Κόλπου.

1...808182...1,645Page 81 of 1,645