ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ — Λίγους μόλις μήνες μετά το δημόσιο ντεμπούτο της, η York Space Systems βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα ερώτημα που αγγίζει τον πυρήνα του επιχειρηματικού της μοντέλου: τι συμβαίνει όταν το πρόγραμμα του Πενταγώνου που τροφοδότησε την άνοδό της αναδιοργανώνεται εκ βάθρων.
Στην τηλεδιάσκεψη για τα αποτελέσματα πρώτου τριμήνου στις 14 Μαΐου, ο διευθύνων σύμβουλος της York, Dirk Wallinger, επιχείρησε να καθησυχάσει τους επενδυτές ότι οι αλλαγές που βρίσκονται σε εξέλιξη στο Πεντάγωνο και στη Space Force δεν αποδυναμώνουν τη μακροπρόθεσμη ανάγκη για πολλαπλασιασμένα στρατιωτικά δορυφορικά δίκτυα. Ωστόσο, οι τοποθετήσεις του ανέδειξαν και το πόσο στενά παραμένει δεμένη η τύχη της εταιρείας με το μέλλον της Space Development Agency και της αρχιτεκτονικής Proliferated Warfighter Space Architecture, ή PWSA.
«Υπάρχει λίγη σύγχυση εκεί έξω», είπε ο Wallinger στους αναλυτές, αναφερόμενος στην αντίδραση των επενδυτών στις πρόσφατες αποφάσεις του Πενταγώνου για τον προϋπολογισμό και τις προμήθειες. Υποστήριξε ότι η βασική στρατιωτική ανάγκη για ανθεκτικούς δορυφόρους επικοινωνιών παραμένει αμετάβλητη, ανεξάρτητα από το ποιος οργανισμός θα έχει τελικά την εποπτεία του εγχειρήματος.
Η ραγδαία επέκταση της York έχει στηριχθεί σχεδόν αποκλειστικά σε συμβόλαια που συνδέονται με το Transport Layer της SDA, το τμήμα του δορυφορικού σμήνους που είναι υπεύθυνο για τη μεταφορά δεδομένων μεταξύ δορυφόρων και προς τους στρατιωτικούς χρήστες στο έδαφος. Η εταιρεία εξασφάλισε αρχικά παραγγελία για 10 δορυφόρους στο πλαίσιο του Tranche 0, ακολούθησαν 42 δορυφόροι για το Tranche 1 και 62 δορυφόροι για το Tranche 2, μαζί με ακόμη 12 διαστημόπλοια που συνδέονται με πειραματικά προγράμματα.
Οι αναθέσεις αυτές μετέτρεψαν τη York από έναν σχετικά μικρό κατασκευαστή δορυφόρων σε έναν από τους μεγαλύτερους προμηθευτές πολλαπλασιασμένων διαστημικών σκαφών της Space Force.
Τώρα, όμως, η δομή που επέτρεψε αυτή την ανάπτυξη αλλάζει.
Το Πεντάγωνο μεταβαίνει το Transport Layer της SDA σε μια ευρύτερη αρχιτεκτονική με την ονομασία Space Data Network, η οποία στοχεύει να ενσωματώσει στρατιωτικά και εμπορικά δορυφορικά συστήματα επικοινωνιών σε μια πιο ενιαία ραχοκοκαλιά. Την ίδια ώρα, η Space Force σχεδιάζει να τερματίσει το καθεστώς της SDA ως ημι-αυτόνομου οργανισμού προμηθειών και να μεταφέρει τα προγράμματά της σε μια ευρύτερη δομή διαχείρισης ανά χαρτοφυλάκιο, υπό την επίβλεψη νέων Portfolio Acquisition Executives, ή PAEs.
Ο υποστράτηγος Christopher Fernengel, διευθυντής σχεδίων και προγραμμάτων της Space Force, δήλωσε στις 14 Μαΐου ότι η SDA «θα ενταχθεί στο PAE για την έγκαιρη προειδοποίηση και παρακολούθηση πυραύλων … και θα ακολουθήσουν περισσότερα για το πώς θα εξελιχθεί αυτός ο οργανισμός με την πάροδο του χρόνου».
Σχέδια χρηματοδότησης του Πενταγώνου
Με βάση τη νέα δομή, το Transport Layer της SDA θα μετατραπεί σε αυτό που περιγράφουν τα δημοσιονομικά έγγραφα του Πενταγώνου ως «θύλακα εντός του Space Data Network». Το αίτημα για το οικονομικό έτος 2027 προβλέπει σχεδόν 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια για τον νέο κορμό του δικτύου, συμπεριλαμβανομένων 685 εκατομμυρίων για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ενός πολυστρωματικού σμήνους σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη. Άλλα 800 εκατομμύρια δολάρια προορίζονται για την ένταξη πρόσθετων προμηθευτών «καθώς οι εμπορικές τεχνολογίες ωριμάζουν ώστε να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της αμερικανικής κυβέρνησης».
Τα σχέδια του Πενταγώνου έχουν τροφοδοτήσει εικασίες ότι η SpaceX, της οποίας οι στρατιωτικοί δορυφόροι Starshield αποτελούν ήδη κεντρικό στοιχείο της προσπάθειας MILNET της Space Force για επικοινωνίες, θα μπορούσε να αναδειχθεί στον κυρίαρχο πάροχο της μελλοντικής αρχιτεκτονικής.
Ο Wallinger απέρριψε αυτή την εκτίμηση, επισημαίνοντας ειδικά το προτεινόμενο κονδύλι των 800 εκατομμυρίων δολαρίων για πρόσθετους προμηθευτές.
«Η υπόθεση ήταν ότι η SpaceX θα ήταν ο αποκλειστικός πάροχος», είπε ο Wallinger. «Είναι πολύ ενθαρρυντικό να βλέπουμε μια συγκεκριμένη γραμμή προϋπολογισμού ειδικά για τον ανταγωνισμό, ύψους 800 εκατομμυρίων».
Πρόσθεσε ότι αναμένει πως το Κογκρέσο θα επιμείνει στον ανταγωνισμό καθώς το πρόγραμμα εξελίσσεται.
Τα στελέχη της York υποστήριξαν επανειλημμένα ότι η αναδιοργάνωση αλλάζει περισσότερο τις αρμοδιότητες προμηθειών και λιγότερο την ίδια την αποστολή. «Αυτές οι πρόσφατες αλλαγές στη SDA δεν έχουν μειώσει την ανάγκη της χώρας μας για επικοινωνίες σε αμφισβητούμενα περιβάλλοντα», είπε στους αναλυτές ο οικονομικός διευθυντής Kevin Messerle. «Συνεχίζουμε να διεκδικούμε αυτή τη δουλειά με βάση τα πλεονεκτήματα που έχουμε δείξει στο παρελθόν».
Παρόλα αυτά, η μετάβαση δημιουργεί για τη York αβεβαιότητες που διαφέρουν από εκείνες πολλών ανταγωνιστών της.
Στο πλαίσιο του μοντέλου προμηθειών της SDA ανά «παρτίδες», η York επωφελήθηκε από τη θέση της ως μία από τις καθιερωμένες προμηθεύτριες του Transport Layer. Στο μελλοντικό σχήμα του Space Data Network, όμως, η εταιρεία μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπη με ένα ευρύτερο και πιθανώς πιο ανταγωνιστικό περιβάλλον προμηθειών, με επίκεντρο την ενσωμάτωση στρατιωτικών και εμπορικών συστημάτων επικοινωνιών.
Αβεβαιότητα και πολιτικές πιέσεις
Ενώ το Πεντάγωνο ζητά περίπου 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια για το Space Data Network, η χρηματοδότηση επιδιώκεται μέσω της διαδικασίας budget reconciliation του Κογκρέσου και όχι μέσω του βασικού αμυντικού προϋπολογισμού. Νομοθέτες και από τα δύο κόμματα έχουν εκφράσει επιφυλάξεις για τη χρήση του reconciliation στη χρηματοδότηση μεγάλων αμυντικών πρωτοβουλιών, υποστηρίζοντας ότι αποδυναμώνει τη συνήθη διαδικασία πιστώσεων του Κογκρέσου.
Αυτό σημαίνει ότι η χρηματοδότηση του Space Data Network, παρότι σημαντική στα χαρτιά, δεν είναι καθόλου βέβαιη.
Την ώρα που η York προσπαθεί να καθησυχάσει τους επενδυτές για τις μελλοντικές προμήθειες, η εταιρεία αντιμετωπίζει και ερωτήματα που σχετίζονται με την απόδοση δορυφόρων που βρίσκονται ήδη σε τροχιά.
Σύμφωνα με ανθρώπους που γνωρίζουν το θέμα, έχουν εκφραστεί ανησυχίες για προβλήματα λογισμικού που επηρεάζουν δορυφόρους Tranche 1 Transport Layer που κατασκεύασε η York και εκτοξεύτηκαν τον περασμένο Σεπτέμβριο.
Νωρίτερα φέτος, ο υπηρεσιακός διευθυντής της SDA, GP Sandhoo, εξέφρασε δημόσια την απογοήτευσή του για τα πρώτα αποτελέσματα των ελέγχων σε τροχιά των Tranche 1, χωρίς να κατονομάσει τον ανάδοχο. Είπε ότι η υπηρεσία επιβραδύνει τον ρυθμό των μελλοντικών εκτοξεύσεων εξαιτίας των προβλημάτων που εντοπίστηκαν κατά τη διαδικασία ελέγχου.
Εκπρόσωπος της SDA αρνήθηκε να σχολιάσει. Η York επίσης αρνήθηκε να μιλήσει για λεπτομέρειες απόδοσης.
«Η απόδοση των επιχειρησιακών συστημάτων ελέγχεται και, ως εκ τούτου, δεν μπορούμε να σχολιάσουμε», είπε εκπρόσωπος της York.
Ο Wallinger έχει προσπαθήσει να διευρύνει το αφήγημα της York πέρα από την εξάρτησή της από τη SDA, προβάλλοντας τη δραστηριότητά της στον εμπορικό τομέα και μια πρόσφατη σειρά εξαγορών. Η York απέκτησε πρόσφατα την εταιρεία προωθητικών συστημάτων Orbion Space Technology. Τον περασμένο μήνα η εταιρεία ανακοίνωσε σχέδια για την εξαγορά της All.Space, κατασκευάστριας τερματικών επικοινωνιών.
Οι εξαγορές αυτές δείχνουν μια ευρύτερη στρατηγική επέκτασης πέρα από την κατασκευή δορυφόρων, προς τα προωθητικά συστήματα, τα επίγεια συστήματα και τον εξοπλισμό χρήστη, καθώς οι στρατιωτικές διαστημικές αρχιτεκτονικές γίνονται ολοένα και πιο δικτυοκεντρικές.
Η York έχει επίσης αναφερθεί σε ανώνυμα εθνικής ασφάλειας συμβόλαια IDIQ ως ένδειξη ότι η πελατειακή της βάση διευρύνεται, αν και η εταιρεία δεν έχει δημοσιοποιήσει ποια προγράμματα αφορά.
Για τους επενδυτές, ωστόσο, το άμεσο ερώτημα παραμένει αν η York μπορεί να διατηρήσει τον ρυθμό παραγωγής και τη συμβατική ορατότητα που στήριξαν την άνοδό της στο αρχικό μοντέλο της SDA. Το Πεντάγωνο δεν έχει εγκαταλείψει τα πολλαπλασιασμένα στρατιωτικά δορυφορικά δίκτυα, όμως το μελλοντικό πλαίσιο προμηθειών για αυτούς τους δορυφόρους παραμένει σε εκκρεμότητα.
