Κβαντικός υπολογιστής σε κιτ: το DIY project που κοστίζει ένα εκατομμύριο ευρώ

Η ισπανική εταιρεία Qilimanjaro πουλά έναν κβαντικό υπολογιστή σε κιτ συναρμολόγησης, με τιμή περίπου ένα εκατομμύριο ευρώ. Το EduQit απευθύνεται κυρίως σε ερευνητικά ιδρύματα και πανεπιστήμια που θέλουν να δώσουν στους φοιτητές τους πρακτική εμπειρία με κβαντικές τεχνολογίες. Είναι η πρώτη φορά που ένας πλήρης κβαντικός υπολογιστής διατίθεται ως ολοκληρωμένο πακέτο συναρμολόγησης.

Για δεκαετίες, οι κβαντικοί υπολογιστές ήταν κάτι που υπήρχε μόνο σε εργαστήρια tech γιγάντων και καλά χρηματοδοτημένων ερευνητικών ιδρυμάτων. Η εταιρεία Qilimanjaro, με έδρα τη Βαρκελώνη, αποφάσισε να αλλάξει αυτή την εικόνα με έναν τρόπο που θυμίζει περισσότερο IKEA παρά Silicon Valley: πουλά έναν κβαντικό υπολογιστή σε κιτ συναρμολόγησης.

Το προϊόν ονομάζεται EduQit και περιλαμβάνει όλα όσα χρειάζεται κανείς για να φτιάξει έναν λειτουργικό κβαντικό υπολογιστή από την αρχή. Στο κουτί βρίσκεις ένα τσιπ από υπεραγώγιμα κυκλώματα — αυτό είναι η καρδιά του συστήματος — μαζί με έναν εξειδικευμένο ψύκτη που φέρνει το τσιπ σε θερμοκρασίες κοντά στο απόλυτο μηδέν, ηλεκτρονικές συσκευές ελέγχου που χρησιμοποιούν ραδιοκύματα και μικροκύματα, καθώς και ό,τι άλλο χρειάζεται για να λειτουργήσει το σύστημα. Η τιμή; Περίπου ένα εκατομμύριο ευρώ.

Η συναρμολόγηση δεν είναι υπόθεση ενός απογεύματος. Σύμφωνα με την Marta Estarellas της Qilimanjaro, η εκπαίδευση που παρέχει η εταιρεία διαρκεί έως τρεις μήνες, ενώ το σύστημα είναι έτοιμο για πλήρη λειτουργία μετά από τουλάχιστον δέκα μήνες εργασίας. Η εταιρεία προσφέρει υποστήριξη από τους ερευνητές της σε όλη τη διαδικασία — κάτι που είναι απαραίτητο, δεδομένης της πολυπλοκότητας του εγχειρήματος.

Το EduQit διαθέτει πέντε qubits, που το καθιστά πολύ μικρότερο από τα πιο προηγμένα συστήματα που υπάρχουν σήμερα. Για σύγκριση, η Google στοχεύει να μειώσει το κόστος κατασκευής των δικών της μηχανών κατά δέκα φορές, ώστε η τιμή ενός μόνο συστήματος να πέσει κάτω από το ένα δισεκατομμύριο δολάρια. Ακόμα και άλλες εταιρείες που πουλούν μικρότερα εμπορικά συστήματα, όπως η αμερικανική Rigetti, δεν προσφέρουν ένα πλήρες κιτ — πουλούν μόνο το βασικό τσιπ, αφήνοντας τον αγοραστή να βρει μόνος του τα υπόλοιπα εξαρτήματα.

Ο πραγματικός στόχος του EduQit δεν είναι να ανταγωνιστεί τα συστήματα αιχμής, αλλά να γεφυρώσει ένα χάσμα στην εκπαίδευση. Σήμερα, οι φοιτητές και οι νέοι ερευνητές έχουν πρόσβαση σε κβαντικούς υπολογιστές κυρίως μέσω cloud ή μέσω προσομοιώσεων λογισμικού. Το EduQit τους δίνει κάτι διαφορετικό: την εμπειρία να χτίσουν και να τρέξουν οι ίδιοι ένα πραγματικό σύστημα. Η Qilimanjaro το βλέπει ως το κβαντικό ισοδύναμο του Raspberry Pi — του μικρού, φθηνού υπολογιστή που ξεκίνησε ως εκπαιδευτικό εργαλείο και κατέληξε να χρησιμοποιείται από χιλιάδες ερευνητές και hobbyists παγκοσμίως.

Το γεγονός ότι ένας κβαντικός υπολογιστής μπορεί πλέον να πουληθεί ως κιτ συναρμολόγησης λέει πολλά για το πού έχει φτάσει ο κλάδος. Ένα σύστημα με τις δυνατότητες του EduQit θα ήταν ανταγωνιστικό με τα πιο προηγμένα εργαστήρια του κόσμου πριν από μια δεκαετία. Αν η επόμενη γενιά ερευνητών αποκτήσει πρακτική εμπειρία με αυτά τα συστήματα από νωρίς, ίσως οι απαντήσεις στα μεγάλα ανοιχτά ερωτήματα της κβαντικής πληροφορικής έρθουν γρηγορότερα από ό,τι περιμένουμε.

Artemis 2: Στο εκτοξευτήριο ξανά, με στόχο την 1η Απριλίου

Ο πύραυλος SLS με το διαστημόπλοιο Orion επέστρεψε στο εκτοξευτήριο 39B στις 20 Μαρτίου, έτοιμος για εκτόξευση από την 1η Απριλίου. Η αποστολή Artemis 2 θα στείλει για πρώτη φορά αστροναύτες γύρω από τη Σελήνη μετά από πέντε δεκαετίες. Η NASA έλυσε το τεχνικό πρόβλημα που ανάγκασε την επιστροφή του οχήματος στο κτίριο συναρμολόγησης τον Φεβρουάριο.

Στις 20 Μαρτίου, λίγο μετά τα μεσάνυχτα, η κινητή πλατφόρμα εκτόξευσης που μεταφέρει τον πύραυλο Space Launch System και το διαστημόπλοιο Orion ξεκίνησε αργά την πορεία της προς το εκτοξευτήριο 39B στο Kennedy Space Center. Έντεκα ώρες αργότερα — με μια μικρή καθυστέρηση λόγω ισχυρών ανέμων — το σύστημα ήταν στη θέση του. Η αποστολή Artemis 2, η πρώτη επανδρωμένη πτήση γύρω από τη Σελήνη από την εποχή του Apollo, πλησιάζει.

Η επιστροφή στο εκτοξευτήριο δεν ήταν αυτονόητη. Τον Φεβρουάριο, λίγες μέρες αφότου η NASA ανακοίνωσε ημερομηνία εκτόξευσης για τις 6 Μαρτίου, μηχανικοί εντόπισαν απόφραξη στη ροή ηλίου στο ανώτερο στάδιο του πυραύλου. Η αιτία αποδείχθηκε ότι ήταν μια εκτοπισμένη στεγανοποίηση σε γραμμή τροφοδοσίας — ένα μικρό εξάρτημα που ανάγκασε ολόκληρο το σύστημα να επιστρέψει στο κτίριο συναρμολόγησης για επισκευή. Μετά από εσωτερική αξιολόγηση ετοιμότητας στις 12 Μαρτίου, η NASA έδωσε το πράσινο φως για την επιστροφή στο pad.

Αυτή τη φορά δεν προβλέπεται νέα δοκιμή καυσίμων πριν την εκτόξευση. Η Lori Glaze, αναπληρώτρια διοικητής για τα συστήματα εξερεύνησης, το είπε ξεκάθαρα: «Την επόμενη φορά που θα γεμίσουμε το όχημα με καύσιμα, θέλω αυτή να είναι η μέρα που μπορούμε πραγματικά να εκτοξεύσουμε». Η NASA έχει παράθυρα εκτόξευσης δύο ωρών κάθε μέρα από 1 έως 6 Απριλίου, με το πρώτο να ανοίγει στις 6:24 μ.μ. τοπική ώρα Ανατολικής Ακτής. Λόγω επιχειρησιακών περιορισμών, η υπηρεσία μπορεί να πραγματοποιήσει έως τέσσερις απόπειρες σε αυτό το διάστημα. Αν χαθεί και αυτό το παράθυρο, η επόμενη ευκαιρία είναι η 30η Απριλίου.

Παράλληλα, η NASA ανακοίνωσε σημαντικές αλλαγές στα επόμενα στάδια του προγράμματος Artemis. Το 2027 προβλέπεται μια πτήση σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη για δοκιμή συνεργασίας με τα σεληνιακά landers των Blue Origin και SpaceX, ενώ οι πρώτες προσσεληνώσεις μετατίθενται για το 2028 — Artemis 4 στις αρχές του έτους και Artemis 5 στα τέλη. Επίσης, η NASA εγκαταλείπει την ανάπτυξη του Exploration Upper Stage που είχε σχεδιαστεί για τις επόμενες αποστολές, και στρέφεται σε τροποποιημένα Centaur upper stages από την United Launch Alliance.

Το Artemis 2 δεν είναι απλώς μια τεχνική δοκιμή. Είναι η πρώτη φορά μετά το 1972 που άνθρωποι θα ταξιδέψουν τόσο μακριά από τη Γη. Αν όλα πάνε καλά τον Απρίλιο, ο δρόμος για την επιστροφή στη Σελήνη — και πέρα από αυτή — αρχίζει να φαίνεται πιο συγκεκριμένος από ποτέ.

Εκατομμύρια για ευρωπαϊκούς πυραύλους παραμένουν σε αναμονή

Σχεδόν 140 εκατομμύρια ευρώ από το πρόγραμμα ανάπτυξης εκτοξευτών της ESA παραμένουν αδέσμευτα ή σε αβεβαιότητα, μετά την κατάρρευση μιας εκ των επιλεγμένων εταιρειών και την αδυναμία κατανομής κονδυλίων από ορισμένα κράτη-μέλη. Η Βρετανία, που κατέχει το μεγαλύτερο μέρος των αδέσμευτων πόρων, δεν έχει ακόμα αποφασίσει πού θα τα κατευθύνει.

Τον Νοέμβριο του 2024, στη Διυπουργική Σύνοδο της ESA, τα κράτη-μέλη δεσμεύτηκαν για πάνω από 900 εκατομμύρια ευρώ στο πλαίσιο του European Launcher Challenge — ενός φιλόδοξου προγράμματος που στοχεύει να δώσει στην Ευρώπη αυτόνομη πρόσβαση στο διάστημα μέσω ιδιωτικών εταιρειών. Πέντε εταιρείες επιλέχθηκαν να λάβουν χρηματοδότηση: η γερμανική Isar Aerospace, η γαλλική MaiaSpace, η βρετανική Orbex, η ισπανική PLD Space και η γερμανική Rocket Factory Augsburg. Λίγους μήνες αργότερα, η εικόνα έχει περιπλακεί σημαντικά.

Το πρώτο πρόβλημα είναι η Orbex. Η βρετανική εταιρεία, που σχεδίαζε εκτοξεύσεις από τη Σκωτία, κατέθεσε αίτηση πτώχευσης τον Φεβρουάριο και αποχώρησε επίσημα από το πρόγραμμα. Τα κράτη που είχαν δεσμεύσει συνολικά 34,9 εκατομμύρια ευρώ για λογαριασμό της — κυρίως η Βρετανία με 21,7 εκατ. και η Δανία με 8 εκατ. — πρέπει τώρα να αποφασίσουν τι θα κάνουν με αυτά τα χρήματα. Μπορούν να τα ανακατευθύνουν σε άλλες εταιρείες του προγράμματος ή απλώς να τα πάρουν πίσω.

Το δεύτερο πρόβλημα είναι ακόμα μεγαλύτερο σε αριθμούς: 117,8 εκατομμύρια ευρώ δεσμεύτηκαν στη Διυπουργική χωρίς να προσδιοριστεί πού θα πάνε. Η συντριπτική πλειοψηφία αυτού του ποσού — 112,3 εκατομμύρια — προέρχεται από το Ηνωμένο Βασίλειο. Από αυτά, μόλις 8,4 εκατομμύρια έχουν ήδη κατανεμηθεί στην RFA, ενώ η Νορβηγία ανακατεύθυνε τα δικά της 4,8 εκατομμύρια στην Isar Aerospace. Παραμένουν αδέσμευτα 104,6 εκατομμύρια ευρώ, σχεδόν αποκλειστικά βρετανικά.

Ο Toni Tolker-Nielsen, διευθυντής διαστημικών μεταφορών της ESA, δήλωσε ότι η Βρετανία «εξακολουθεί να έχει φιλοδοξίες πρόσβασης στο διάστημα» και ότι «αναλογίζεται» τις επιλογές της. Δεν δόθηκε κανένα χρονοδιάγραμμα για τις αποφάσεις αυτές, κάτι που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο τα κονδύλια να επιστραφούν στα εθνικά ταμεία αντί να επενδυθούν στην ευρωπαϊκή διαστημική βιομηχανία.

Εν τω μεταξύ, η ESA κινείται μπροστά με τις τέσσερις εναπομείνασες εταιρείες. Τον Φεβρουάριο εστάλησαν προσκλήσεις υποβολής προσφορών, με προθεσμία απόκρισης στα τέλη Μαρτίου. Κάθε πρόσκληση είναι προσαρμοσμένη στα χαρακτηριστικά και τις ανάγκες της αντίστοιχης εταιρείας. Το ερώτημα παραμένει αν τα κενά που άφησε η Orbex και η βρετανική αναποφασιστικότητα θα καλυφθούν εγκαίρως — ή αν η Ευρώπη θα χάσει μια σπάνια ευκαιρία να επιταχύνει την ανάπτυξη αυτόνομης διαστημικής πρόσβασης.

Absolute Batman: Οι νέοι κακοί είναι παλιοί φίλοι με μηχανές πολέμου

Το Absolute Batman συνεχίζει να ανατρέπει τα πάντα — αυτή τη φορά με τον Two-Face και τον Penguin να μετατρέπονται από παιδικούς φίλους του Bruce σε εχθρούς. Λιγότερο τέρας, περισσότερο προσωπικό δράμα, και ένας Penguin με πολυβόλα αντί για ομπρέλα.

Το Absolute Batman του Scott Snyder και του Nick Dragotta έχει συνηθίσει τους αναγνώστες σε υπερβολές: έναν Batman που μοιάζει να βγήκε από heavy metal εξώφυλλο, έναν Bane σε διαστάσεις τέρατος, μια Poison Ivy που είναι κυριολεκτικά συγχωνευμένη με το ζωικό βασίλειο. Τον Ιούνιο του 2026, όμως, η σειρά αλλάζει τόνο — χωρίς να χάνει τη φόρμα της.

Το τεύχος #21 φέρνει στο προσκήνιο τον Two-Face και τον Penguin, δύο από τους πιο εμβληματικούς αντιπάλους του Batman. Στο σύμπαν του Absolute, ωστόσο, ο Harvey Dent και ο Oswald Cobblepot δεν είναι απλώς εχθροί — ήταν παιδικοί φίλοι του Bruce Wayne. Μαζί με τον Waylon Jones, τη Selina Kyle και τον Eddie Nygma, μεγάλωσαν δίπλα στον μελλοντικό Batman, γνωρίζοντας τελικά και το νυχτερινό του μυστικό.

Αυτή η εγγύτητα έχει ήδη κοστίσει ακριβά. Ο Bane έχει κακοποιήσει τον Eddie, τον Oz και τον Harvey με τρόπους που άφησαν ανοιχτές πληγές — και η οργή τους στρέφεται πλέον προς τον Bruce. Η σύνοψη του τεύχους μιλά για «φίλους που γίνονται εχθροί και εχθρούς που γίνονται φίλοι», μια φράση που υπόσχεται περισσότερη συναισθηματική πολυπλοκότητα από ό,τι συνήθως περιμένει κανείς από ένα superhero comic.

Ο Absolute Two-Face δεν έχει το κλασικό ασβεστωμένο μισό πρόσωπο. Αντίθετα, έχει αφήσει τα μαλλιά του να καλύπτουν τη μισή του όψη, η οποία είναι μπλε — μια αναφορά στην πιο ήπια, animated εκδοχή του χαρακτήρα από το Batman: The Animated Series. Αντί για το διπλό νόμισμα που ορίζει τις αποφάσεις του, κρατά ένα μάρκο πόκερ. Μικρές αλλαγές που λένε πολλά για το πώς αυτός ο κόσμος επαναπροσδιορίζει τους μύθους που ξέρουμε.

Ο Penguin, από την άλλη, έχει αντικαταστήσει τις ομπρέλες με πολυβόλα που χρησιμοποιεί ως δεκανίκια. Είναι μια εικόνα που δεν χρειάζεται πολλή ανάλυση — λειτουργεί ακριβώς επειδή είναι τόσο απλή και τόσο αποτελεσματική.

Το ερώτημα που αφήνει ανοιχτό το #21 είναι αν ο Bruce μπορεί να σώσει αυτές τις σχέσεις ή αν η απόσταση που δημιούργησε η διπλή ζωή του είναι πλέον αγεφύρωτη. Το Absolute Batman έχει δείξει ότι ξέρει να χτίζει χαρακτήρες με βάρος — και αυτή η ιστορία φαίνεται να είναι η πιο προσωπική δοκιμασία του ήρωά του μέχρι τώρα.

Το Art Book του Clair Obscur: Expedition 33 έρχεται επιτέλους στη Δύση

Ένα από τα πιο εντυπωσιακά παιχνίδια του 2025 αποκτά το δικό του art book στα αγγλικά. Οι εκδότες UDON και Pix’n Love κυκλοφορούν δύο εκδόσεις του βιβλίου, με προπαραγγελίες που ανοίγουν στις 23 Μαρτίου και κυκλοφορία στις 25 Νοεμβρίου.

Το Clair Obscur: Expedition 33 ήταν μια από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις του 2025 στον κόσμο των video games — ένα παιχνίδι που κέρδισε τους παίκτες τόσο με την αφήγησή του όσο και με την οπτική του ταυτότητα. Τώρα, η εικαστική του πλευρά αποκτά τη δική της έκδοση: ένα art book που για πρώτη φορά κυκλοφορεί στα αγγλικά, φέρνοντας στη Βόρεια Αμερική εκατοντάδες σελίδες με concept art, σχέδια και σημειώσεις από την ομάδα ανάπτυξης της Sandfall Interactive.

Οι εκδότες UDON και Pix’n Love ανακοίνωσαν τη συνεργασία τους για δύο εκδόσεις του βιβλίου. Η standard έκδοση περιλαμβάνει concept art, σχεδιαστικές σημειώσεις και αναλυτικές πληροφορίες από τους δημιουργούς του παιχνιδιού. Η collector’s edition, στα 100 δολάρια, προσθέτει μια χρυσή χαρτονένια θήκη στα χρώματα της μάσκας της Alicia, εκτυπώσεις των χαρακτήρων του παιχνιδιού σε υφασμένο χαρτί και ένα χαρτοφυλάκιο με αποκλειστικά έργα τέχνης.

Σύμφωνα με την επίσημη περιγραφή, το βιβλίο — μεγάλου format, σκληρόδετο, με πάνω από 300 σελίδες — συγκεντρώνει «εκατοντάδες έγγραφα και εικονογραφήσεις που δεν έχουν δει ποτέ το φως της δημοσιότητας», αποτελώντας ένα making-of ταξίδι μέσα από μια «εξαιρετική ανθρώπινη και δημιουργική περιπέτεια». Η αρχική γαλλική έκδοση είχε κυκλοφορήσει νωρίτερα, αλλά η αγγλική μετάφραση ανοίγει την πρόσβαση σε πολύ ευρύτερο κοινό.

Το οπτικό στυλ του Expedition 33 δεν έχει τύχει της ίδιας προσοχής με τη μάχη ή την ιστορία του, αλλά είναι εξίσου εντυπωσιακό — μια αισθητική που συνδυάζει ευρωπαϊκή εικονογράφηση με σουρεαλιστικά στοιχεία. Το art book έρχεται να καλύψει αυτό το κενό για τους fans που θέλουν να εμβαθύνουν στη δημιουργική διαδικασία πίσω από τον κόσμο του παιχνιδιού.

Το βιβλίο έχει ήδη αποκτήσει τη δική του μικρή ιστορία: νωρίτερα φέτος, ένας παίκτης στο Reddit ανέφερε ότι το art book που συμπεριλαμβανόταν στην collector’s edition του παιχνιδιού κατασχέθηκε από τα ιρακινά τελωνεία, επειδή οι σελίδες του θεωρήθηκαν «σχέδια νομισματικής αξίας». Ο ίδιος αντιμετώπισε το περιστατικό με χιούμορ, χαρακτηρίζοντάς το «10/10 εμπειρία».

Οι προπαραγγελίες ανοίγουν τη Δευτέρα 23 Μαρτίου στα online stores των UDON, IGN και Pix’n Love, με κυκλοφορία προγραμματισμένη για τις 25 Νοεμβρίου. Για τους fans του παιχνιδιού που θέλουν κάτι απτό από αυτόν τον κόσμο, αυτό είναι μάλλον η καλύτερη ευκαιρία που θα έχουν.

Το OpenAI αγοράζει μια fintech startup και στοιχηματίζει στην εξατομίκευση

Το OpenAI εξαγόρασε την Roi, μια εφαρμογή προσωπικών οικονομικών με AI, σε μια κίνηση που αποκαλύπτει τη στρατηγική του για το επόμενο επίπεδο consumer προϊόντων. Μόνο ο CEO της startup μεταβαίνει στην εταιρεία, ενώ η Roi θα κλείσει τις υπηρεσίες της στις 15 Οκτωβρίου. Η εξαγορά επιβεβαιώνει ότι το OpenAI δεν θέλει απλώς να πουλά API — θέλει να χτίσει εφαρμογές που μαθαίνουν ποιος είσαι.

Το OpenAI συνεχίζει τις εξαγορές ταλέντων με ρυθμό που δύσκολα περνά απαρατήρητος. Η τελευταία προσθήκη στη λίστα είναι η Roi, μια νεοϋορκέζικη startup που είχε φτιάξει μια εφαρμογή προσωπικών οικονομικών με AI στο επίκεντρο. Ο Sujith Vishwajith, CEO και συνιδρυτής της εταιρείας, ανακοίνωσε ο ίδιος την εξαγορά — και σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τη συμφωνία, είναι ο μόνος από τους τέσσερις εργαζόμενους που θα ακολουθήσει. Οι υπόλοιποι μένουν πίσω, η Roi κλείνει τις πόρτες της στις 15 Οκτωβρίου, και οι οικονομικοί όροι δεν έγιναν γνωστοί.

Η Roi ιδρύθηκε το 2022 με έναν φιλόδοξο στόχο: να συγκεντρώσει ολόκληρο το οικονομικό αποτύπωμα ενός χρήστη σε ένα μέρος. Μετοχές, κρυπτονομίσματα, DeFi, ακίνητα, NFTs — όλα σε μια εφαρμογή που δεν παρακολουθεί μόνο τα νούμερα, αλλά προσαρμόζεται στον τρόπο που ο κάθε χρήστης θέλει να επικοινωνεί. Η εταιρεία είχε αντλήσει 3,6 εκατομμύρια δολάρια από επενδυτές όπως η Spark Capital και η Gradient Ventures — όχι τεράστιο ποσό, αλλά αρκετό για να αποδείξει ότι η ιδέα είχε αξιοπιστία.

Αυτό που έκανε τη Roi ξεχωριστή δεν ήταν τα χαρακτηριστικά της, αλλά η φιλοσοφία της. Ο AI σύμβουλος της εφαρμογής δεν έδινε γενικές απαντήσεις — μάθαινε τον χρήστη. Κατά την εγγραφή, μπορούσες να του πεις τι δουλειά κάνεις, πώς θέλεις να σου μιλά, ποιο είναι το ύφος που σε κρατά engaged. Σε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα που η ίδια η Roi είχε δημοσιεύσει, ένας χρήστης ζήτησε από την εφαρμογή να του μιλά “σαν Gen-Z kid με brain rot, με όσο λιγότερες λέξεις γίνεται”. Η απάντηση για μια κακή μέρα στο χαρτοφυλάκιο ήταν: “Suje, you got cooked lil bro.” Γελοίο; Ίσως. Αποτελεσματικό; Προφανώς ναι.

Αυτή η λογική — ότι το λογισμικό πρέπει να προσαρμόζεται στον χρήστη και όχι το αντίστροφο — είναι ακριβώς αυτό που το OpenAI κυνηγά τώρα. Η εταιρεία έχει ήδη λανσάρει το Pulse, που δημιουργεί εξατομικευμένες ειδησεογραφικές αναφορές, και το Instant Checkout, που επιτρέπει αγορές απευθείας μέσα από το ChatGPT. Η ομάδα consumer εφαρμογών, που διευθύνει η πρώην CEO της Instacart Fidji Simo, μεγαλώνει με ρυθμό που δείχνει ότι το OpenAI θέλει να γίνει κάτι πολύ περισσότερο από πάροχος υποδομής.

Ο Vishwajith δεν είναι άγνωστος στο παιχνίδι της βελτιστοποίησης χρηστών. Πριν από τη Roi, δούλευε στην Airbnb, όπου μια αλλαγή 25 γραμμών κώδικα — σύμφωνα με τον ίδιο — έφερε πάνω από 10 εκατομμύρια δολάρια επιπλέον έσοδα. Αυτή η νοοτροπία, που βλέπει την εμπειρία χρήστη ως μηχανισμό εσόδων, είναι ακριβώς αυτό που χρειάζεται το OpenAI καθώς συνεχίζει να καίει δισεκατομμύρια σε υποδομές και data centers.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι πόσο βαθιά μπορεί να φτάσει αυτή η εξατομίκευση — και αν οι χρήστες θα είναι πρόθυμοι να δώσουν τα δεδομένα που χρειάζεται ένα σύστημα για να τους γνωρίσει πραγματικά.

Η Gen Z δεν θέλει πιστωτικές και η Venmo δοκιμάζει το cashback

Η Venmo λανσάρει το Venmo Stash, ένα πρόγραμμα επιβράβευσης που επιστρέφει έως 5% cashback στην debit κάρτα των χρηστών. Η κίνηση δεν είναι τυχαία: η Gen Z αποφεύγει συστηματικά τις πιστωτικές κάρτες, και οι εταιρείες πληρωμών αναζητούν νέους τρόπους να τους κρατήσουν στο οικοσύστημά τους.

Το cashback ήταν πάντα προνόμιο των πιστωτικών καρτών. Η Venmo αποφάσισε να αλλάξει αυτή τη λογική. Το νέο πρόγραμμα Venmo Stash επιστρέφει χρήματα απευθείας στη Mastercard Debit Card των χρηστών — χωρίς πιστωτικό όριο, χωρίς τόκους, χωρίς τη σχέση με τράπεζα που πολλοί νέοι χρήστες προτιμούν να αποφεύγουν.

Η δομή του προγράμματος είναι σκόπιμα σκαλωτή. Ξεκινάς με 1% επιστροφή όταν ξοδεύεις το υπόλοιπό σου στο Venmo. Φτάνεις στο 2% αν ενεργοποιήσεις αυτόματη ανανέωση υπολοίπου. Και αν δέχεσαι μισθό ή άλλες άμεσες καταθέσεις μέσω Venmo κάθε μήνα, το ποσοστό ανεβαίνει στο 5%. Κάθε βήμα σε τραβάει βαθύτερα μέσα στο οικοσύστημα — αυτό είναι και το ζητούμενο για την εταιρεία.

Αντί να δίνει επιστροφές ανά κατηγορία δαπάνης, όπως κάνουν οι περισσότερες πιστωτικές κάρτες με σούπερ μάρκετ ή βενζίνη, η Venmo επέλεξε μια διαφορετική προσέγγιση: οι χρήστες διαλέγουν από έτοιμα πακέτα αγαπημένων brands. Ένα πακέτο μπορεί να περιλαμβάνει McDonald’s, TikTok Shop, Uber και Uber Eats. Ένα άλλο Amazon, DoorDash, Domino’s και Walgreens. Η λογική είναι να ταιριάζει με τις πραγματικές συνήθειες των χρηστών, όχι με αφηρημένες κατηγορίες.

Πίσω από αυτή την κίνηση κρύβεται μια σαφής αλλαγή στη συμπεριφορά μιας ολόκληρης γενιάς. Έρευνα που παρέθεσε το eMarketer δείχνει ότι μόνο το 39% της Gen Z χρησιμοποιεί συχνά πιστωτική κάρτα, έναντι 51% για τις παλαιότερες γενιές. Άλλη έρευνα της Morning Consult για το Cash App Afterpay βρήκε ότι το 63% της Gen Z προτιμά debit από οποιαδήποτε άλλη μέθοδο πληρωμής. Οι νέοι χρήστες δεν απορρίπτουν απλώς τις πιστωτικές κάρτες από άγνοια — πολλοί το κάνουν συνειδητά, προτιμώντας να ξοδεύουν μόνο όσα έχουν ήδη.

Αυτή η τάση έχει ήδη αναγκάσει τον κλάδο να προσαρμοστεί. Η άνοδος των υπηρεσιών “buy now, pay later” όπως το Affirm, το PayPal Pay Later και η Klarna είναι εν μέρει απάντηση στην ίδια ανάγκη: ευελιξία στις πληρωμές χωρίς την παραδοσιακή πιστωτική σχέση. Το Venmo Stash κινείται στην ίδια κατεύθυνση, αλλά από διαφορετική γωνία — αντί να σπάει την πληρωμή σε δόσεις, επιβραβεύει τη χρήση της debit.

Ο ανταγωνισμός είναι ήδη εκεί. Το Cash App, ο κύριος αντίπαλος της Venmo στη νεανική αγορά, προσφέρει παρόμοια cashback προγράμματα στους κατόχους της δικής του debit κάρτας. Η PayPal, που κατέχει τη Venmo, γνωρίζει ότι η μάχη για τους νέους χρήστες δεν κερδίζεται με διαφημίσεις αλλά με πραγματικά οικονομικά κίνητρα που ενσωματώνονται στην καθημερινότητα.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι αν αυτά τα προγράμματα θα αλλάξουν πραγματικά τη συμπεριφορά ή αν απλώς θα επιβραβεύουν όσους ήδη χρησιμοποιούν την υπηρεσία. Το να κρατάς έναν χρήστη είναι πολύ πιο εύκολο από το να αποκτήσεις έναν καινούριο — και το Venmo Stash φαίνεται να στοχεύει κυρίως στο πρώτο.

Spider-Man: Brand New Day — έξι υπερδυνάμεις που αλλάζουν τα πάντα για τον Peter Parker

Το Spider-Man: Brand New Day φέρνει ριζικές αλλαγές στον MCU Peter Parker, με μεταλλάξεις που του χαρίζουν νέες ικανότητες — ανάμεσά τους οργανικά νήματα και πολλαπλά άκρα. Παράλληλα, η εμφάνιση πιθανής Jean Grey ανοίγει την πόρτα για τηλεπάθεια, τηλεκίνηση και ίσως ακόμα και την Phoenix Force στο MCU.

Για σχεδόν μια δεκαετία, το MCU κράτησε τον Spider-Man σκόπιμα προσγειωμένο. Ο Peter Parker του Tom Holland βασιζόταν σε τεχνολογία που έφτιαχνε ο ίδιος, σε mentors που τον καθοδηγούσαν και σε δυνάμεις που, αν και εντυπωσιακές, παρέμεναν μέσα σε ανθρώπινα όρια. Το Brand New Day, που κυκλοφορεί στις 31 Ιουλίου, σπάει αυτή τη λογική. Ο Peter είναι μόνος στον κόσμο, χωρίς δίχτυ ασφαλείας, και κάτι μέσα του αρχίζει να αλλάζει.

Το πρώτο trailer του φιλμ αποκαλύπτει ότι ο Peter αντιμετωπίζει μια μυστηριώδη ασθένεια που περιγράφεται ως μετάλλαξη — μια λέξη που στο σύμπαν της Marvel δεν είναι τυχαία. Η πιο άμεση συνέπεια είναι η απόκτηση οργανικών νημάτων που βγαίνουν από τους καρπούς του, ακριβώς όπως στον Peter 2 του Tobey Maguire που ο ίδιος δεν μπορούσε να χωνέψει στο No Way Home. Η διαδικασία δεν είναι ανώδυνη: ο Peter ξυπνά τυλιγμένος σε ένα κουκούλι από τα δικά του νήματα, σε μια εικόνα που παραπέμπει σε μεταμόρφωση — ή ανάσταση.

Αν αυτό ακούγεται σαν αναφορά στον Man-Spider, δεν είναι τυχαίο. Η αγαπημένη animated σειρά του ’90 είχε εξερευνήσει αυτό το έδαφος, με τον Peter να αναπτύσσει επιπλέον άκρα και να μετατρέπεται σε κάτι που δύσκολα θα αποκαλούσες ήρωα. Αν το MCU δανειστεί αυτή τη σελίδα, ο Tom Holland θα έχει κυριολεκτικά περισσότερα χέρια από όσα ξέρει τι να κάνει.

Η μετάλλαξη του Peter, όμως, δεν είναι το μόνο που συμβαίνει στο Brand New Day. Το trailer δείχνει ανθρώπους γύρω του να συμπεριφέρονται παράξενα — μια ηλικιωμένη γυναίκα μέσα σε άρμα μάχης, στρατιώτες που χάνουν τον έλεγχό τους. Όλα δείχνουν προς κάποιον που χειρίζεται μυαλά από απόσταση. Η Sadie Sink, που φημολογείται να υποδύεται την Jean Grey, είναι το πιο πιθανό όνομα πίσω από αυτό. Αν ισχύει, τηλεπάθεια και τηλεκίνηση μπαίνουν επίσημα στο MCU — και μαζί τους, ίσως, η σκιά της Phoenix Force.

Το Brand New Day φιλοδοξεί να είναι κάτι περισσότερο από μια ακόμα ταινία Spider-Man. Είναι η πρώτη φορά που το MCU αφήνει τον χαρακτήρα να αντιμετωπίσει τη δική του φύση χωρίς υποστήριξη — και ταυτόχρονα ανοίγει την πόρτα για τους X-Men με τρόπο που δεν μοιάζει με fan service, αλλά με αφηγηματική αναγκαιότητα. Αν ο Peter Parker γίνεται μεταλλαγμένος, τότε ο κόσμος των mutants δεν είναι πια κάτι εξωτικό — είναι κάτι που συμβαίνει ήδη, μπροστά στα μάτια μας.

Tesla και κινεζικά πάνελ: Το μεγάλο στοίχημα στην ηλιακή ενέργεια

Η Tesla βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις για την αγορά κινεζικού ηλιακού εξοπλισμού αξίας 2,9 δισεκατομμυρίων δολαρίων, με στόχο την εγκατάσταση 100 gigawatt ηλιακής ισχύος στις ΗΠΑ. Η κίνηση αυτή αποκαλύπτει μια βαθιά αντίφαση στο αμερικανικό ενεργειακό αφήγημα: η μεγαλύτερη φιλοδοξία για εγχώρια πράσινη ενέργεια μπορεί να στηριχθεί σε κινεζική τεχνολογία.

Η Tesla δεν είναι απλώς μια αυτοκινητοβιομηχανία που πουλάει ηλεκτρικά οχήματα. Είναι, εδώ και χρόνια, ένας από τους μεγαλύτερους παίκτες στον τομέα της αποθήκευσης και παραγωγής ενέργειας. Και τώρα, σύμφωνα με πληροφορίες που κυκλοφορούν στην αγορά, η εταιρεία του Έλον Μασκ βρίσκεται σε προχωρημένες συνομιλίες για να αγοράσει κινεζικό ηλιακό εξοπλισμό αξίας 2,9 δισεκατομμυρίων δολαρίων — αρκετό για να τροφοδοτήσει ένα πρόγραμμα 100 gigawatt στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Για να καταλάβουμε το μέγεθος: 100 gigawatt ηλιακής ισχύος είναι περίπου το ένα τέταρτο της συνολικής εγκατεστημένης ηλεκτροπαραγωγικής ικανότητας των ΗΠΑ σήμερα. Δεν μιλάμε για ένα πιλοτικό πρόγραμμα ή μια συμβολική κίνηση — μιλάμε για έναν από τους πιο φιλόδοξους ενεργειακούς στόχους που έχει θέσει ποτέ ιδιωτική εταιρεία στην αμερικανική ιστορία.

Το παράδοξο, όμως, είναι εμφανές. Σε μια εποχή που οι ΗΠΑ επιβάλλουν δασμούς στα κινεζικά ηλιακά πάνελ και η γεωπολιτική ένταση μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου παραμένει υψηλή, η Tesla εξετάζει το ενδεχόμενο να στηριχθεί σε κινεζικούς προμηθευτές για το μεγαλύτερο ενεργειακό της εγχείρημα. Αυτό δεν είναι αντίφαση — είναι ρεαλισμός. Η Κίνα ελέγχει σήμερα πάνω από το 80% της παγκόσμιας παραγωγής ηλιακών πάνελ, και κανένας άλλος προμηθευτής δεν μπορεί να καλύψει τέτοιες ποσότητες στις τιμές και στα χρονοδιαγράμματα που απαιτεί ένα πρόγραμμα αυτής της κλίμακας.

Η κίνηση αυτή έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή για την αμερικανική ενεργειακή πολιτική. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα εκφράσει επιφυλάξεις για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ενώ παράλληλα έχει επιβάλει νέους δασμούς σε κινεζικά προϊόντα. Αν η συμφωνία προχωρήσει, η Tesla θα πρέπει να πλοηγηθεί σε ένα εξαιρετικά περίπλοκο ρυθμιστικό και πολιτικό τοπίο — και ο Μασκ, με τις γνωστές του σχέσεις με την εξουσία, ίσως είναι ο μόνος που μπορεί να το κάνει αυτό.

Πέρα από την πολιτική διάσταση, το πρόγραμμα αυτό θα μπορούσε να αλλάξει ριζικά την αγορά ηλιακής ενέργειας στις ΗΠΑ. Η μαζική εγκατάσταση 100 gigawatt θα μείωνε το κόστος παραγωγής, θα δημιουργούσε χιλιάδες θέσεις εργασίας στην εγκατάσταση και συντήρηση, και θα επιτάχυνε την απεξάρτηση από ορυκτά καύσιμα σε κλίμακα που κανένα κυβερνητικό πρόγραμμα δεν έχει καταφέρει μέχρι σήμερα. Το ερώτημα δεν είναι αν η ηλιακή ενέργεια είναι το μέλλον — είναι ποιος θα ελέγχει αυτό το μέλλον και με ποιους όρους.

Αυτόνομα οχήματα και έξυπνος ασφαλτόστρωτος δρόμος: μια αγορά 1,75 δισ. δολαρίων

Η αυτόνομη οδήγηση δεν αφορά μόνο τα οχήματα — αφορά και τον ίδιο τον δρόμο. Η αγορά της «έξυπνης ασφάλτου» και των υποδομών που επικοινωνούν με αυτόνομα οχήματα αναπτύσσεται ραγδαία, με εκτιμήσεις που φτάνουν τα 1,75 δισεκατομμύρια δολάρια. Το μέλλον της μετακίνησης χτίζεται κυριολεκτικά από κάτω.

Για χρόνια η συζήτηση για την αυτόνομη οδήγηση εστιαζόταν αποκλειστικά στο όχημα: στους αισθητήρες, στους αλγόριθμους, στην τεχνητή νοημοσύνη που κάθεται εκεί που κάποτε καθόταν ο οδηγός. Αυτό που έμενε στο παρασκήνιο ήταν μια εξίσου κρίσιμη ερώτηση: τι γίνεται με τον δρόμο;

Η απάντηση αρχίζει να παίρνει σχήμα — και αριθμούς. Η αγορά των «έξυπνων» οδικών υποδομών, δηλαδή ασφάλτου και συστημάτων που μπορούν να επικοινωνούν, να αισθάνονται και να ανταποκρίνονται στα αυτόνομα οχήματα, εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 1,75 δισεκατομμύρια δολάρια. Δεν πρόκειται για επιστημονική φαντασία — πρόκειται για έναν κλάδο που ήδη επενδύεται, σχεδιάζεται και δοκιμάζεται σε πραγματικές συνθήκες.

Τι σημαίνει «έξυπνος δρόμος» στην πράξη; Φανταστείτε ασφαλτοστρωμένες επιφάνειες εξοπλισμένες με αισθητήρες που ανιχνεύουν πάγο, νερό ή ρωγμές και μεταδίδουν αυτές τις πληροφορίες σε πραγματικό χρόνο στα οχήματα που περνούν. Ή ενσωματωμένα συστήματα επικοινωνίας που επιτρέπουν στον δρόμο να «μιλά» απευθείας με ένα αυτόνομο αυτοκίνητο, ενημερώνοντάς το για κίνηση, ατυχήματα ή εργασίες μπροστά. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μελετάται ακόμα και η ασύρματη φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων μέσω του οδοστρώματος κατά τη διάρκεια της κίνησης.

Η λογική είναι απλή: ένα αυτόνομο όχημα είναι τόσο καλό όσο οι πληροφορίες που λαμβάνει. Αν ο δρόμος μπορεί να συνεισφέρει σε αυτές τις πληροφορίες, το σύστημα γίνεται πιο αξιόπιστο, πιο ασφαλές και λιγότερο εξαρτημένο από τους αισθητήρες του ίδιου του οχήματος. Είναι μια αλλαγή παραδείγματος: από το «έξυπνο αυτοκίνητο σε έναν βλάκα δρόμο» στο «έξυπνο αυτοκίνητο σε έναν εξίσου έξυπνο δρόμο».

Φυσικά, τα εμπόδια είναι τεράστια. Η αναβάθμιση οδικών υποδομών σε παγκόσμια κλίμακα απαιτεί επενδύσεις που ξεπερνούν κατά πολύ τα 1,75 δισεκατομμύρια της αγοράς τεχνολογίας — μιλάμε για τρισεκατομμύρια σε δημόσιες και ιδιωτικές δαπάνες, για δεκαετίες εργασιών, για πολιτικές αποφάσεις που δεν παίρνονται εύκολα. Και υπάρχει πάντα το ερώτημα της τυποποίησης: ποιο πρωτόκολλο επικοινωνίας θα χρησιμοποιεί ένας «έξυπνος» δρόμος στη Γερμανία για να μιλά με ένα αυτόνομο όχημα κατασκευασμένο στην Κορέα;

Παρ’ όλα αυτά, η κατεύθυνση είναι σαφής. Οι κυβερνήσεις και οι εταιρείες που επενδύουν σήμερα στις υποδομές αυτόνομης κυκλοφορίας δεν χτίζουν απλώς δρόμους — χτίζουν το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κινηθεί το μέλλον. Το ερώτημα δεν είναι αν οι δρόμοι θα γίνουν έξυπνοι, αλλά πόσο γρήγορα και ποιος θα ορίσει τους κανόνες του παιχνιδιού.

1...373374375...1,696Page 374 of 1,696