Πλησιάζει η Κίνα σε ΗΠΑ και SpaceX στους επαναχρησιμοποιούμενους πυραύλους;

Mandatory Credit: Photo by Xinhua/Shutterstock (17106247b) This screenshot from a video clip shows the first stage of the Zhuque-3 Y2 rocket making its land-based recovery, Aug. 19, 2026. China launched the reusable rocket Zhuque-3 on Wednesday morning, achieving its first recovery of a rocket's first stage on land. The Zhuque-3 Y2 rocket blasted off at 7:35 a.m. (Beijing Time) from the Dongfeng commercial space innovation pilot zone in northwest China. The land-based recovery was completed as planned, with the rocket's first stage touching down smoothly at the designated position in the recovery site. The second stage sent the onboard Honghu-03 satellite into preset orbit. The flight mission was a complete success. China Zhuque 3 Land Based Recovery Success - 19 Aug 2026

Τον περασμένο μήνα, η LandSpace – ο κινεζικός εμπορικός αντίπαλος της SpaceX – εκτόξευσε έναν πύραυλο Zhuque-3 και προσγείωσε με ασφάλεια το πρώτο του στάδιο πίσω στη Γη. Ήταν μια πρώτη για την Κίνα, όμως η χώρα δεν έχει ακόμη χρησιμοποιήσει στην πράξη ένα πρώτο στάδιο περισσότερες από μία φορές, κάτι που η SpaceX κάνει συστηματικά εκατοντάδες φορές. Μπορεί η Κίνα να καλύψει τη διαφορά στη μάχη των επαναχρησιμοποιούμενων πυραύλων;

Το 15ο Πενταετές Σχέδιο της Κίνας περιγράφει τη φιλοδοξία της χώρας να γίνει «διαστημική δύναμη» έως το 2030, συμπεριλαμβάνοντας την ανάπτυξη επαναχρησιμοποιούμενων πυραύλων, οι οποίοι θα είναι κρίσιμοι για τους στόχους της να στείλει Κινέζους αστροναύτες στη Σελήνη και να χτίσει μια εναλλακτική του Starlink.

Ο Zeno Leoni από το King’s College London λέει ότι το διάστημα αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία για στρατούς και οικονομίες, ενώ το τεταμένο γεωπολιτικό κλίμα σημαίνει πως τα κράτη χρειάζονται τη δική τους δυνατότητα να βάζουν φθηνά και γρήγορα φορτία σε τροχιά, αλλιώς κινδυνεύουν να αποκλειστούν από άλλους.

«Αν κοιτάξετε προηγούμενες ομιλίες του [Κινέζου προέδρου] Xi Jinping, υπάρχει η ιδέα ότι αν είσαι η κορυφαία τεχνολογική δύναμη, τότε είσαι και η κορυφαία γεωπολιτική υπερδύναμη», λέει ο Leoni. Η χώρα έχει φιλόδοξη λίστα τομέων που θέλει να κυριαρχήσει μέχρι τα 100 χρόνια από την ίδρυσή της το 2049, ανάμεσά τους η τεχνητή νοημοσύνη, η κβαντική τεχνολογία, η σύντηξη και το διάστημα. Ο Leoni λέει ότι σε ορισμένους από αυτούς θα ξεπεράσει τις ΗΠΑ, αλλά δεν μπορεί να ελπίζει ότι θα τους κυριαρχήσει όλους.

Ο Kevin Sagis από το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν λέει ότι τα οφέλη των επαναχρησιμοποιούμενων πυραύλων είναι απλά: είναι φθηνότεροι. «Το κόστος του Saturn V την εποχή του Apollo – που το πετούσαμε μετά από κάθε εκτόξευση – ήταν περίπου ένα δισεκατομμύριο δολάρια. Το SLS είναι περίπου 5 δισεκατομμύρια. Δεν είναι βιώσιμο», λέει.

Ο Sagis βλέπει ισχυρές ομοιότητες ανάμεσα στη διαμορφούμενη κούρσα των επαναχρησιμοποιούμενων πυραύλων και τη διαστημική κούρσα του Ψυχρού Πολέμου ανάμεσα στη Σοβιετική Ένωση και τις ΗΠΑ. Η Κίνα έχει σήμερα πολλά από τα ίδια πλεονεκτήματα που είχε τότε η Σοβιετική Ένωση: μονοκομματική κυβέρνηση που μπορεί να συγκεντρώνει τεράστιους πόρους και να κυνηγά έναν στόχο αταλάντευτα, χωρίς να επηρεάζεται από εκλογικούς κύκλους και αλλαγές ηγεσίας, ισχυρό κίνητρο για επιτυχία και χαλαρή ρύθμιση.

Η SpaceX συχνά περιγράφεται ως μια νέα, εξαιρετικά καπιταλιστική προσέγγιση – με γρήγορες δοκιμές, συχνές αποτυχίες και άμεσες επαναλήψεις – πιο κοντά στη Silicon Valley παρά στην παραδοσιακή αεροδιαστημική. Όμως ο Sagis λέει ότι, αν και αυτό είναι πλεονέκτημα, αποτελεί και επιστροφή στις τολμηρές ημέρες του Apollo στη NASA. «Είναι σαν να έκλεισε ο κύκλος», λέει. Και θεωρεί πως αυτή η προσέγγιση αποδίδει για τη SpaceX.

«Αυτό που προσπαθούν να κάνουν είναι κάτι τολμηρό. Το ταλέντο και η τεχνογνωσία τους είναι εξαιρετικά. Αν κοιτάξετε το ιστορικό τους, κάθε αποστολή είναι καλύτερη από την προηγούμενη. Θα μου έκανε τρομερή εντύπωση αν δεν το βλέπαμε πίσω και δεν το αξιολογούσαμε ως επιτυχία», λέει ο Sagis.

Όμως ο Sagis βλέπει και κινδύνους στο αμερικανικό σύστημα. Προειδοποιεί ότι θα είναι σημαντικό να αντληθούν διδάγματα από την κούρσα του Ψυχρού Πολέμου και να μην χαθεί το ενδιαφέρον ή να κοπεί η χρηματοδότηση και να εγκαταλειφθούν σχέδια αν οι ΗΠΑ βρεθούν κάποια στιγμή πίσω. Αντίθετα, το βάρος πρέπει να δοθεί στα μακροπρόθεσμα οφέλη της εξελιγμένης διαστημικής τεχνολογίας. Η Ρωσία έστειλε τον πρώτο δορυφόρο σε τροχιά, μετά το πρώτο ζώο, τον πρώτο άνδρα και την πρώτη γυναίκα, λέει ο Sagis, όμως οι ΗΠΑ έστειλαν τον πρώτο άνθρωπο στη Σελήνη.

«Είναι ο λαγός και η χελώνα», λέει ο Sagis.

Και η Κίνα έχει επίσης ένα πλεονέκτημα που είχε η Σοβιετική Ένωση: δείχνει μεγαλύτερη ανεκτικότητα στον κίνδυνο. Μια ακριβή αποτυχία ή ο τραυματισμός ή ο θάνατος ενός αστροναύτη θα μπορούσαν να βάλουν τέλος στις διαστημικές φιλοδοξίες, όμως ο Sagis θεωρεί ότι αυτό είναι λιγότερο πιθανό να συμβεί στην Κίνα, όπου οι πολιτικοί ανησυχούν λιγότερο για την εικόνα τους και για το αν θα επανεκλεγούν. «Το διάστημα δεν είναι χωρίς ρίσκο, σωστά; Αν θέλεις να κάνεις κάτι τολμηρό, πρέπει να δεχτείς κάποιο ρίσκο», λέει.

Με βάση τη σημερινή τεχνολογία, η Κίνα βρίσκεται 10 χρόνια πίσω, λέει ο Chris Ellis από το Πανεπιστήμιο του Nottingham στη Βρετανία. Επισημαίνει όμως ότι η κούρσα δεν είναι ένα γραμμικό πρόβλημα που λύνεται από την αρχή έως το τέλος, αλλά ένα σύνολο από εκατοντάδες μικρές προκλήσεις – και σε κάποιες από αυτές η Κίνα ίσως προηγείται. Για παράδειγμα, ο Zhuque-2 έγινε το 2023 ο πρώτος πύραυλος με καύσιμο μεθάνιο που έφτασε σε τροχιά, κάτι που η SpaceX δεν έχει ακόμη πετύχει.

Και οι δύο χώρες έχουν και άλλα προγράμματα σε εξέλιξη. Οι ΗΠΑ έχουν την Blue Origin και η Κίνα τον Pallas-1 της Galactic Energy, ο οποίος πέταξε για πρώτη φορά αυτόν τον μήνα, χωρίς όμως να γίνει προσπάθεια ανάκτησης. Ο ιδρυτής της κινεζικής διαστημικής εταιρείας Deep Blue Aerospace έχει δηλώσει δημόσια ότι η Κίνα μπορεί να φτάσει τη SpaceX έως το 2030.

Ο Zhuque-3 είναι το πιο πρόσφατο σχέδιο της LandSpace, που πέταξε για πρώτη φορά μόλις πέρυσι. Έχει ύψος μόλις 66 μέτρα, πιο κοντά δηλαδή στον Falcon-9 της SpaceX, που έχει ύψος 70 μέτρων. Η Landspace δεν διαθέτει ακόμη πύραυλο στο μέγεθος του τεράστιου Starship της SpaceX, που φτάνει τα 124 μέτρα, άρα έχει ακόμη δρόμο μπροστά της. Όμως ο Zhuque-3 θα επιτρέψει στη χώρα να εκτοξεύει γρήγορα και φθηνά δορυφόρους για έναν ανταγωνιστικό αστερισμό ίντερνετ τύπου Starlink.

Η κρατική China Aerospace Science and Technology Corporation έχει επίσης υπό ανάπτυξη τον Long March 9. Θα διαθέτει επαναχρησιμοποιούμενο πρώτο στάδιο και υπάρχουν μακροπρόθεσμα σχέδια ώστε να γίνει επαναχρησιμοποιούμενο και το δεύτερο στάδιο. Ορισμένες εκδόσεις ενός ακόμη πυραύλου υπό ανάπτυξη, του Long March 10, θα είναι επίσης εν μέρει επαναχρησιμοποιούμενες, ενώ δοκιμή στις αρχές του έτους ανέκτησε το πρώτο στάδιο ενός Long March 10 στη θάλασσα.

Ο Ellis λέει ότι η Κίνα ίσως δεν είναι τόσο ανοιχτή για την πρόοδό της όσο η SpaceX, κάτι που μπορεί να αλλοιώνει την εικόνα των δυνατοτήτων της. Κινέζικες εταιρείες και η SpaceX θα παρακολουθούν τα βίντεο από τις εκτοξεύσεις των ανταγωνιστών τους για στοιχεία και πληροφορίες, προσθέτει, και ενδέχεται όλες να επιλέγουν σκόπιμα ασαφείς ανακοινώσεις.

Πλέον υπάρχουν πάνω από 10.000 δορυφόροι σε τροχιά, περισσότεροι από ποτέ άλλοτε στην ιστορία, και αυτός ο αυξανόμενος αριθμός αρχίζει να δείχνει πώς οι ηλιακές καταιγίδες θα μπορούσαν να διαταράξουν γιγαντιαίους αστερισμούς ίντερνετ όπως το Starlink της SpaceX.

«Επίσης δεν θέλουν να μιλούν για όσα έχουν χάσει. Νομίζω ότι η Κίνα μπορεί να έχει χάσει μερικούς ακόμα [πυραύλους στις δοκιμές] και δεν θα το δημοσιεύσει, γιατί αυτό δεν είναι ό,τι θέλει να δει ο κόσμος», λέει ο Ellis.

Εξαιτίας των άμεσων εφαρμογών στην εθνική ασφάλεια, η διαστημική έρευνα περιορίζεται από ελέγχους εξαγωγών και ένα βαθμό κρατικής μυστικότητας. Ο Ellis λέει ότι και η δική του έρευνα δεν διαφέρει και πρέπει να περάσει τόσο από εσωτερικό όσο και από κυβερνητικό έλεγχο πριν από τη δημοσίευση. Πιστεύει ότι, σε έναν ιδανικό κόσμο όπου οι χώρες θα μπορούσαν να συνεργάζονται στον σχεδιασμό, πιθανότατα θα είχαμε ήδη βάσεις στη Σελήνη.

«Πολλοί ερευνητές στα πανεπιστήμια θέλουν πολύ να συνεργαστούν με άλλους ανθρώπους, αλλά όταν υπάρχουν μεγάλα χρήματα και γεωπολιτική στο παιχνίδι, δεν έχεις αυτή την πολυτέλεια», λέει.

Η Moog ολοκλήρωσε καθαρό χώρο ISO 8 στο Niagara Falls

East Aurora, NY — Η Moog Inc. (NYSE: MOG.A and MOG.B) ανακοίνωσε την ολοκλήρωση και θέση σε λειτουργία ενός νέου καθαρού χώρου πιστοποιημένου κατά ISO Class 8 στη μονάδα της στο Niagara Falls. Η προηγμένη αυτή παραγωγική εγκατάσταση είναι πλέον πλήρως λειτουργική και θα επιταχύνει τη συναρμολόγηση, την ενσωμάτωση και τις δοκιμές των thrusters της Moog, ώστε να υποστηριχθεί το αυξανόμενο χαρτοφυλάκιο προγραμμάτων άμυνας και εμπορικών διαστημικών πτήσεων.

Η επέκταση ολοκληρώθηκε εντός χρονοδιαγράμματος και αυξάνει πάνω από 80% την ειδική χωρητικότητα του καθαρού χώρου. Έχει σχεδιαστεί ειδικά για συνεχή λειτουργία σε πολλαπλές βάρδιες για thrusters και συστήματα πρόωσης. Το νέο περιβάλλον υποστηρίζει ομαλά ολόκληρη τη ροή παραγωγής, από την ακριβή υποσυναρμολόγηση και την ενσωμάτωση έως τις hot-fire δοκιμές, δίνοντας στη Moog τη δυνατότητα να μειώσει τους χρόνους παράδοσης και να ανταποκρίνεται πιο γρήγορα στις μεταβαλλόμενες απαιτήσεις των αποστολών.

«Καθώς οι προτεραιότητες εθνικής ασφάλειας εξελίσσονται, μετασχηματίζουμε γρήγορα το παραγωγικό μας αποτύπωμα, ώστε να μπορούμε να παραδίδουμε πιο γρήγορα και σε μεγαλύτερο όγκο κρίσιμες αμυντικές δυνατότητες», δήλωσε ο Mark Covelli, senior vice president της Moog Space Division. «Οι επενδύσεις μας σε δυναμικότητα, ανθρώπινο δυναμικό και προηγμένες τεχνολογίες παραγωγής διασφαλίζουν ότι μπορούμε να υποστηρίξουμε τα επιταχυνόμενα χρονοδιαγράμματα που απαιτούν τα προγράμματα missile defense, space-based interceptor και Golden Dome».

«Ο καθαρός χώρος μας στο Niagara Falls αποτελεί θεμελιώδη αναβάθμιση για τον τομέα πρόωσης», δήλωσε ο Mike Popadick, general manager, Propulsion Systems. «Με αυτόν τον διευρυμένο, ειδικά διαμορφωμένο χώρο, μπορούμε να αυξήσουμε την παραγωγή διατηρώντας την ακριβή ποιότητα και αξιοπιστία που περιμένουν οι πελάτες μας, είτε πρόκειται για δορυφόρους, lunar landers είτε για αμυντικές εφαρμογές».

Ο νέος καθαρός χώρος ενσωματώνεται ομαλά με τη συνολική εγκατάσταση του Niagara Falls, όπου λειτουργούν τέσσερις εσωτερικοί θάλαμοι δοκιμών hot-fire σε μεγάλο υψόμετρο και εκτεταμένες δυνατότητες μηχανικής υποστήριξης, ενισχύοντας την κάθετα ολοκληρωμένη τεχνογνωσία της Moog στην πρόωση. Από την έναρξη των εργασιών για την επέκταση, η Moog έχει επίσης προσθέσει δεκάδες νέες θέσεις σε operations και engineering για να στηρίξει τη συνεχιζόμενη ανάπτυξη, διατηρώντας παράλληλα τα υψηλότερα πρότυπα ποιότητας και ασφάλειας.

Τα συστήματα πρόωσης της Moog έχουν στηρίξει αποστολές σε όλο το ηλιακό σύστημα. Η ολοκλήρωση αυτού του νέου καθαρού χώρου ενισχύει ακόμη περισσότερο τη 75ετή πορεία της εταιρείας στην καινοτομία, την ακριβή μηχανική και τη δέσμευση να υποστηρίζει την εξερεύνηση και την άμυνα.

Εικονική πραγματικότητα και κλασική μουσική ρίχνουν την πίεση στα επείγοντα

Focused young female doctor watching male gesticulating patient in VR; Shutterstock ID 667989436; purchase_order: -; job: -; client: -; other:

Η θέα ενός ποταμού που κυλά, μαζί με την ακρόαση κλασικής μουσικής, μπορεί να ρίξει την αρτηριακή πίεση ανθρώπων που βρίσκονται στα επείγοντα. Επειδή όμως τέτοια τοπία και ζωντανές ορχήστρες δεν υπάρχουν εύκολα στα νοσοκομεία, η εικονική πραγματικότητα και οι λίστες μουσικής μπορούν να κάνουν τη δουλειά.

Η επικίνδυνα αυξημένη πίεση, γνωστή ως hypertensive urgency, είναι συχνή σε ασθενείς σε μονάδες εντατικής φροντίδας. Η φαρμακευτική αγωγή μπορεί να αποτρέψει βλάβες στα μάτια, την καρδιά και τον εγκέφαλο. Ωστόσο, και οι τεχνικές χαλάρωσης, όπως η παρακολούθηση σκηνών με ενυδρεία και η ακρόαση κλασικής μουσικής, έχουν δείξει ότι μπορούν να βοηθήσουν.

Ποια είναι η καλύτερη άσκηση για τη μείωση της πίεσής σας;

Τώρα, ο Safa Dönmez από το University of Health Sciences στην Άγκυρα της Τουρκίας και οι συνεργάτες του συνδύασαν αυτές τις δύο προσεγγίσεις χαλάρωσης. Η ομάδα στρατολόγησε 130 ενήλικες που έφτασαν σε τμήμα επειγόντων περιστατικών με hypertensive urgency. Αυτοί οι ασθενείς είναι συχνά αγχωμένοι, κάτι που μπορεί να οδηγήσει το σώμα τους στην έκκριση ορμονών του στρες, οι οποίες συσφίγγουν τα αιμοφόρα αγγεία και ανεβάζουν κι άλλο την πίεση, λέει ο Dönmez.

Οι ερευνητές έδωσαν σε όλους τους συμμετέχοντες τη συνήθη φαρμακευτική αγωγή για τη μείωση της πίεσης. Οι μισοί παρακολούθησαν επίσης, μέσω συσκευής εικονικής πραγματικότητας, μια σκηνή του ποταμού Columbia στον Καναδά να διασχίζει ένα δάσος, ενώ άκουγαν μια χαλαρωτική λίστα κλασικής μουσικής από συνθέτες όπως ο Debussy, ο Bach και ο Mozart. «Συνολικά, ο στόχος ήταν να δημιουργηθεί ένα ήρεμο, φυσικό και χαλαρωτικό περιβάλλον», λέει ο Dönmez.

Πριν από τη θεραπεία, η αρτηριακή πίεση των συμμετεχόντων ήταν κατά μέσο όρο περίπου 130 έως 138 mmHg. Δεκαπέντε λεπτά μετά την παρέμβαση, είχε πέσει κατά περίπου 12 mmHG σε όσους έλαβαν μόνο τη φαρμακευτική αγωγή, σε σύγκριση με περίπου 16 mmHg για όσους είχαν και την εμπειρία της εικονικής πραγματικότητας και της μουσικής. Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν στο European Emergency Medicine Congress στο Παρίσι της Γαλλίας.

Η Verónica Saldaña-Ortiz από το European University στη Μαδρίτη της Ισπανίας λέει ότι τέτοια αποτελέσματα τόσο γρήγορα είναι κλινικά σημαντικά. «Σε ένα τμήμα επειγόντων περιστατικών, ακόμη και μια σχετικά απλή μη φαρμακευτική παρέμβαση που βοηθά τους ασθενείς να νιώσουν πιο ήρεμοι κατά την αρχική φάση της φροντίδας μπορεί να έχει κλινική αξία», λέει.

Μετά από 30 λεπτά, η διαφορά είχε μικρύνει και, μέσα σε 60 λεπτά, οι μετρήσεις της πίεσης στις δύο ομάδες ήταν περίπου ίδιες.

Η αρχική θετική επίδραση της παρέμβασης στην πίεση μπορεί να σχετίζεται με την επίδρασή της στο άγχος, λέει ο Dönmez. Το άγχος μειώθηκε περισσότερο στην ομάδα με την εικονική πραγματικότητα και τη μουσική, σύμφωνα με τις αξιολογήσεις που έγιναν με το ερωτηματολόγιο State Anxiety Inventory.

«Τα αποτελέσματα είναι συμβατά με ένα αυξανόμενο σώμα ερευνών που δείχνει ότι ακόμη και η εικονική φύση μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του στρες, συμπεριλαμβανομένων μειώσεων στην πίεση, σε στρεσογόνες συνθήκες», λέει ο Mathew White από το University of Exeter στο Ηνωμένο Βασίλειο. «Η επέκταση αυτής της προσέγγισης σε ένα τμήμα επειγόντων περιστατικών φαίνεται εξαιρετική ιδέα και, ελπίζουμε, τα αποτελέσματα να αναπαραχθούν και να εφαρμοστούν ευρύτερα, αν επιβεβαιωθούν».

Η εικονική πραγματικότητα και η κλασική μουσική δόθηκαν μαζί, οπότε δεν μπορεί να διαπιστωθεί αν το όφελος προήλθε από τη μουσική, το εικονικό περιβάλλον ή και από τα δύο, λέει η Saldaña-Ortiz. Ο Dönmez λέει ότι η ομάδα σχεδιάζει μεγαλύτερες μελέτες με μεγαλύτερες περιόδους παρακολούθησης, ώστε να ξεκαθαρίσει αυτό το ζήτημα και να δει αν έχει διαφορά το να επιλέγουν οι ασθενείς τη δική τους μουσική.

Αιματολογική εξέταση δείχνει σε 15 λεπτά αν μωρό έχει λοίμωξη

New born blood

Μια αιματολογική εξέταση θα μπορούσε να δείξει μέσα σε 15 έως 20 λεπτά αν ένα μωρό με πυρετό έχει βακτηριακή ή ιογενή λοίμωξη. Αυτό θα βοηθούσε τους γιατρούς να εκτιμήσουν αν η λοίμωξη είναι σοβαρή ή αν μπορεί να υποχωρήσει χωρίς θεραπεία, κάτι που θα περιόριζε την περιττή χρήση αντιβιοτικών.

Όταν τα μωρά μεταφέρονται στο νοσοκομείο με πυρετό, «θεωρούνται υψηλού κινδύνου μέχρι να αποδειχθεί το αντίθετο», λέει ο Tommaso Bellini από το Giannina Gaslini Institute στη Γένοβα της Ιταλίας.

Ο πυρετός μπορεί να οφείλεται σε διάφορες αιτίες, μεταξύ των οποίων και η λοίμωξη από ιούς ή βακτήρια. Αυτοί οι διαφορετικοί τύποι παθογόνων απαιτούν διαφορετική φαρμακευτική αγωγή. Επιπλέον, οι πιο συνηθισμένοι ιοί είναι συνήθως σχετικά ήπιοι, ενώ οι βακτηριακές λοιμώξεις είναι γενικά πιο επικίνδυνες, λέει ο Bellini.

Οι υπάρχουσες εξετάσεις για τον προσδιορισμό του τύπου της λοίμωξης χρειάζονται τουλάχιστον μερικές ώρες, γι’ αυτό τα μωρά με πυρετό συχνά λαμβάνουν αντιβιοτικά προληπτικά. Όμως μόνο περίπου το 15% από αυτά έχουν στην πραγματικότητα σοβαρή βακτηριακή λοίμωξη, λέει ο Bellini. Αυτή η περιττή χρήση αντιβιοτικών συμβάλλει στην εξάπλωση της βακτηριακής αντοχής.

Για να αναπτύξουν μια εξέταση που να καθορίζει τον τύπο της λοίμωξης, ο Bellini και οι συνεργάτες του παρακολούθησαν 85 μωρά, όλα ηλικίας κάτω των 90 ημερών, που μεταφέρθηκαν σε τμήματα επειγόντων με πυρετό, χωρίς να έχουν προηγουμένως σοβαρά προβλήματα υγείας. Η ομάδα πήρε δείγματα αίματος και εξέτασε δύο πρωτεΐνες: τις CD64 και CD169.

Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι αυτές οι πρωτεΐνες αυξάνονται σε ορισμένα αιμοσφαίρια όταν ο οργανισμός ανταποκρίνεται σε λοιμώξεις. Η CD64 παράγεται σε υψηλότερα επίπεδα ως απάντηση στα βακτήρια και βρίσκεται στην επιφάνεια λευκών αιμοσφαιρίων που ονομάζονται ουδετερόφιλα. Η CD169 αυξάνεται ως απάντηση στους ιούς και εμφανίζεται στις εξωτερικές μεμβράνες των μονοκυττάρων, ενός άλλου τύπου λευκών αιμοσφαιρίων.

Συγκρίνοντας τα επίπεδα και των δύο πρωτεϊνών στα ουδετερόφιλα και τα μονοκύτταρα, η εξέταση εντόπισε σωστά και τις 15 περιπτώσεις βακτηριακής λοίμωξης, τις 44 περιπτώσεις ιογενούς λοίμωξης και τις 26 περιπτώσεις χωρίς λοίμωξη. Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν από τον Bellini στο European Emergency Medicine Congress στο Παρίσι της Γαλλίας.

Τα αποτελέσματα έβγαιναν σε 15 έως 20 λεπτά σε εργαστήριο, λέει ο Bellini, ο οποίος προσπαθεί να αναπτύξει μια εκδοχή που θα μπορεί να χρησιμοποιείται εξίσου γρήγορα στα νοσοκομεία.

Η εξέλιξη αυτή βασίζεται σε πολυετή έρευνα για την ανάπτυξη της εξέτασης CD64/CD169. Ο Fabrice Malergue από την Beckman Coulter Life Sciences στη Μασσαλία της Γαλλίας έχει αφιερώσει μεγάλο μέρος της τελευταίας δεκαετίας σε αυτήν. Το 2021, η ομάδα του διαπίστωσε ότι τα επίπεδα των CD64 και CD169 διακρίνουν αξιόπιστα τις βακτηριακές από τις ιογενείς λοιμώξεις σε ενήλικες σε τμήμα επειγόντων.

Άλλες ομάδες επιβεβαίωσαν στη συνέχεια αυτό το εύρημα, βρήκαν τρόπους να κάνουν την εξέταση πιο γρήγορα και πιο εύκολα και έδειξαν ότι λειτουργεί και σε παιδιά. Η εφαρμογή της εξέτασης σε μωρά σε νοσοκομειακό περιβάλλον αποτελεί σημαντική πρόοδο, λέει ο Malergue. Ήταν κρίσιμο να μελετηθεί η εξέταση σε αυτή την ηλικιακή ομάδα, επειδή το ανοσοποιητικό τους σύστημα βρίσκεται ακόμη σε ανάπτυξη, κάτι που σήμαινε ότι «κάποιοι άνθρωποι αμφέβαλλαν για το αν αυτά τα [CD64 και CD169] δείκτες μπορούν να εμφανιστούν», λέει.

Ο Malergue αναφέρει ότι ένας από τους συνεργάτες του χρησιμοποίησε την εξέταση στη Μαρτινίκα κατά τη διάρκεια επιδημίας δάγκειου πυρετού, που προκαλείται από ιό και συνήθως είναι ήπιος. Ο συνεργάτης διαπίστωσε ότι ορισμένοι ασθενείς είχαν στην πραγματικότητα βακτηριακή λοίμωξη που ονομάζεται λεπτοσπείρωση, η οποία είναι απειλητική για τη ζωή χωρίς αντιβιοτικά.

Ο Bellini ελπίζει τώρα να αξιολογήσει την εξέταση σε δοκιμή με 300 έως 500 βρέφη σε πολλά νοσοκομεία. Στο μεταξύ, ο Malergue και οι συνεργάτες του έχουν αναπτύξει μια επιτραπέζια συσκευή που μπορεί να αναλύει γρήγορα δείγματα αίματος από τσίμπημα στο δάχτυλο, ώστε να διαπιστώνει αν μια λοίμωξη είναι ιογενής ή βακτηριακή, και η οποία έχει εγκριθεί για ερευνητική χρήση.

Παγκόσμια ανησυχία για τα «παιχνίδια» της τεχνητής νοημοσύνης με τον πραγματικό κόσμο — Ποιος μπορεί πλέον να την περιορίσει;

Η αλματώδης εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης φαίνεται να περνά σε μια νέα, ιδιαίτερα ανησυχητική φάση, προκαλώντας έντονο προβληματισμό διεθνώς.

Ό,τι μέχρι χθες έμοιαζε με σενάριο επιστημονικής φαντασίας —αυτόνομα συστήματα και ψηφιακοί «πράκτορες» που δρουν εκτός των προγραμματισμένων ορίων— εξελίσσεται πλέον σε απτή πραγματικότητα.

Σύμφωνα με το Reuters, δύο μήνες μετά το αρχικό σοκ από την απροσδόκητη παραβίαση ασφαλείας στην πλατφόρμα Hugging Face, η OpenAI συνεχίζει ενδελεχή έρευνα για να αποτυπώσει την πλήρη έκταση της δραστηριότητας των αυτόνομων μοντέλων της. Τα εσωτερικά αρχεία καταγραφής φέρνουν στο φως διαρκώς νέα περιστατικά «απείθαρχης» συμπεριφοράς, με τα ζητήματα να πολλαπλασιάζονται όσο προχωρά η ανάλυση των δεδομένων.

Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στη θεωρία. Πρόσφατα σημειώθηκε ακούσια διαρροή δεκάδων εικόνων χρηστών, ενώ αυτόνομα συστήματα επιχείρησαν ή κατάφεραν να αποκτήσουν πρόσβαση σε ευαίσθητα κυβερνητικά και πανεπιστημιακά συστήματα, παρακάμπτοντας δικλείδες ασφαλείας και μηχανισμούς anti-bot, εκτελώντας ενέργειες που ξάφνιασαν ακόμη και τους δημιουργούς τους.

Παρόμοια περιστατικά έχουν εντοπίσει και άλλοι κολοσσοί του κλάδου, όπως η Google, η Meta και η Anthropic, στοιχείο που δείχνει πως το πρόβλημα είναι ευρύτερο και συστημικό σε ολόκληρη τη βιομηχανία.

Το κρίσιμο ερώτημα που αναδύεται είναι αν η τεχνολογία έχει ξεπεράσει την ικανότητα των δημιουργών της να την ελέγξουν πλήρως. Η δράση των προηγμένων μοντέλων αναδεικνύει ένα μεγάλο χάσμα ανάμεσα στην ταχύτητα ανάπτυξης ισχυρών αλγορίθμων και στην ικανότητα αποτελεσματικής επίβλεψης των πράξεών τους.

Οι πιέσεις για συνεχή καινοτομία συγκρούονται με τους κινδύνους που εγκυμονεί η λεγόμενη «αναδρομική αυτοβελτίωση» των συστημάτων. Καθώς η ανησυχία κορυφώνεται διεθνώς —με παρεμβάσεις ακόμη και ηγετών κρατών στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών— κορυφαίοι παράγοντες της βιομηχανίας ζητούν περισσότερη διαφάνεια, πιο αργούς ρυθμούς ανάπτυξης και αυστηρότερους κανόνες ασφαλείας.

Η OpenAI εντόπισε νέα περιστατικά αυτονόμησης μοντέλων AI – τι επιχείρησαν να κάνουν

Η OpenAI, η εταιρεία πίσω από το ChatGPT, γνωστοποίησε νέα περιστατικά στα οποία μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης επέδειξαν συμπεριφορές που χαρακτηρίστηκαν ως «απροσδόκητες ή ανησυχητικές». Σύμφωνα με ανακοίνωση, σε δοκιμές διαπιστώθηκαν μοντέλα που κατέβαλαν σημαντικές προσπάθειες για να κλέψουν.

Σε ένα από τα περιστατικά, μοντέλο επιχείρησε να ανεβάσει στο διαδίκτυο αρχεία που είχε δημιουργήσει το ίδιο, με μοναδικό στόχο να μπορεί στη συνέχεια να τα επικαλεστεί ως πηγές στις απαντήσεις του.

Σε άλλη περίπτωση, μοντέλο που δεν κατάφερε να εντοπίσει την απαιτούμενη πληροφορία, κατασκεύασε τα ζητούμενα δεδομένα και αρχικά προσπάθησε να αποκρύψει αυτή την ενέργεια.

Η OpenAI εντόπισε επίσης πρόβλημα με οδηγίες που το λογισμικό της άφηνε περιστασιακά στον εαυτό του. Σε μία περίπτωση, οι οδηγίες συνέστησαν να μην δεσμεύεται από «ρόλους και ταυτότητες» που περιορίζουν άλλα chatbots και ανέφεραν ότι η σχέση του με τον χρήστη θα πρέπει να θεωρείται σχέση μεταξύ ίσων. Η εταιρεία διευκρίνισε ότι δεν παρατηρήθηκε μεταγενέστερη αλλαγή στη συμπεριφορά του μοντέλου.

Οι αποκαλύψεις εντάσσονται στη στρατηγική της OpenAI για μεγαλύτερη διαφάνεια, ειδικά όταν οι ενέργειες ενός συστήματος τεχνητής νοημοσύνης αποκλίνουν από τα συμφέροντα των χρηστών του.

Η εταιρεία έχει δεσμευτεί για ενίσχυση της διαφάνειας μετά από μια πολύκροτη κυβερνοεπίθεση, κατά την οποία το λογισμικό της απέκτησε αυτόνομα πρόσβαση σε συστήματα της εταιρείας τεχνητής νοημοσύνης Hugging Face, βγαίνοντας από ασφαλές περιβάλλον. Το λογισμικό επιχείρησε να βρει εκεί απαντήσεις για εργασία που του είχε ανατεθεί. Κατά τη διάρκεια της επίθεσης, πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης (AI agents) εκμεταλλεύθηκαν ευπάθειες του λογισμικού και συντονίστηκαν μεταξύ τους.

Το περιστατικό αυτό, όπως και άλλα παρόμοια, εντείνει τις ανησυχίες ότι τα ολοένα πιο προηγμένα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να ξεφύγουν από τον ανθρώπινο έλεγχο. Ο διευθύνων σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, έχει εκφράσει τη στήριξή του σε προτάσεις για επιβράδυνση της τεχνολογικής ανάπτυξης και για περισσότερες κανονιστικές ρυθμίσεις.

EU KIDS Act: Απαγόρευση social media για παιδιά κάτω των 13 – Τι προβλέπει η πρόταση της Κομισιόν

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε την πρόταση για το EU KIDS Act, με στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας των παιδιών στο διαδίκτυο και την προστασία τους από κινδύνους που συνδέονται με τη χρήση ψηφιακών υπηρεσιών.

Κεντρική ρύθμιση είναι ότι τα παιδιά κάτω των 13 ετών δεν θα έχουν πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενώ η δημιουργία αυτόνομου προσωπικού λογαριασμού θα επιτρέπεται από την ηλικία των 15 ετών. Για την ηλικιακή ομάδα 13 έως 15, προβλέπονται «μίνι λογαριασμοί» με γονικό έλεγχο, που επιτρέπουν περιορισμό κοινωνικών επαφών και χρόνου χρήσης έως μία ώρα την ημέρα.

Η πρόταση θεσπίζει νέες υποχρεώσεις για υπηρεσίες που απευθύνονται σε ανηλίκους, όπως μέσα κοινωνικής δικτύωσης, πλατφόρμες διαμοιρασμού βίντεο, διαδικτυακά παιχνίδια και υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης. Απαγορεύονται λειτουργίες που ενθαρρύνουν εθιστική χρήση, όπως η ατελείωτη κύλιση και οι τεχνικές ανταμοιβών που κρατούν τους χρήστες στην πλατφόρμα. Παράλληλα, οι ειδοποιήσεις push δεν θα επιτρέπονται κατά τις ώρες ύπνου και θα περιορίζεται η ανεπιθύμητη επικοινωνία από αγνώστους.

Τα AI companions και τα chatbots θα είναι απενεργοποιημένα από προεπιλογή και δεν θα μπορούν να προσομοιώνουν διαπροσωπικές σχέσεις με τρόπους που δημιουργούν συναισθηματική εξάρτηση. Τα προφίλ των ανηλίκων θα είναι ιδιωτικά από προεπιλογή, ενώ η πρόσβαση σε γεωγραφική τοποθεσία, κάμερα και μικρόφωνο θα παραμένει απενεργοποιημένη.

Σε ανάρτησή της, η Ursula von der Leyen ανέφερε:
“We are putting parents back in the driving seat.
And responsibility on the platforms.
We will take a gradual approach.
No social media under the age of 13.
No personal accounts under the age of 15.
The question is not whether kids should have access to social media.
The…” — @vonderleyen, September 17, 2026

Στο σκέλος της επαλήθευσης ηλικίας, οι διαδικτυακές υπηρεσίες και τα καταστήματα εφαρμογών θα πρέπει να χρησιμοποιούν κατάλληλα εργαλεία. Προβλέπεται ευρωπαϊκή εφαρμογή που θα επιβεβαιώνει την ηλικία χωρίς αποθήκευση εγγράφων ταυτοποίησης ή βιομετρικών δεδομένων. Για ήδη υπάρχοντες λογαριασμούς, οι πάροχοι θα μπορούν να εκτιμούν την ηλικία με βάση εύλογους δείκτες, όπως η ημερομηνία δημιουργίας λογαριασμού ή στοιχεία πιστωτικής κάρτας.

Όπως αναφέρει και ο λογαριασμός Digital EU:
“We don’t have to accept addictive features, children being drawn into extreme content or girls’ photos being used for AI-generated sexualised images.
Today, we are proposing the KIDS ACT: tailored protection levels for each age on online platforms.” — @DigitalEU, September 17, 2026

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στις πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες. Οι πάροχοι θα πρέπει να αποδεικνύουν ότι οι υπηρεσίες τους είναι ασφαλείς «εκ σχεδιασμού» και να υποβάλλουν σχέδιο συμμόρφωσης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και σε ανεξάρτητο ελεγκτή. Αν εντοπιστούν ελλείψεις, η Επιτροπή θα μπορεί να ζητά τη λήψη διορθωτικών μέτρων.

Samsung κατά Apple: «Μας αντιγράψατε» – Το τρολάρισμα για το νέο iPhone Duo

Η παρουσίαση του αναδιπλούμενου iPhone Duo έφερε καταιγισμό ειρωνικών αναρτήσεων από τη Samsung, η οποία κατηγορεί την ανταγωνίστριά της ότι επιστρέφει σε παλιές ιδέες.

Η Apple μπήκε στην αγορά των αναδιπλούμενων smartphones και ο αμερικανικός λογαριασμός Samsung Mobile US στο Χ συνόδευε την εκδήλωση με διαδοχικά σχόλια, αφήνοντας αιχμές για την πρωτοτυπία όσων παρουσιάζονταν.

Το πιο χαρακτηριστικό μήνυμα ήταν σαφές: «Ενημερώστε μας όταν τελειώσετε με το ξαναζέσταμα των περισσευμάτων μας», έγραψε η Samsung, κλείνοντας το μάτι με emoji. Στο στιγμιότυπο της ανάρτησης φαίνονται περισσότερα από 150.000 likes, ένδειξη της απήχησης που είχε το σχόλιο τη στιγμή της λήψης.

Οι αναρτήσεις ακολούθησαν συγκεκριμένη γραμμή. Η αρχή έγινε με το «Μέχρι στιγμής, τα ίδια», συνοδευόμενο από το hashtag #ItsTimeToSwitch, δηλαδή «ήρθε η ώρα να αλλάξεις». Ακολούθησε αναφορά στις αναδιπλούμενες συσκευές: «Μας βάζετε να περιμένουμε; Εντάξει. Εμείς θα είμαστε εδώ, διπλώνοντας στα τρία», παρουσιάζοντας την Apple ως καθυστερημένη στην κατηγορία όπου η Samsung ήδη δραστηριοποιείται.

Στο παιχνίδι μπήκε και το Duolingo. «Λυπάμαι πολύ, Duolingo. Κι εμάς μας αντέγραψαν», ανέφερε άλλη ανάρτηση, με hashtag «αλληλεγγύη». Το συγκεκριμένο στιγμιότυπο δεν ξεκαθαρίζει ποια υποτιθέμενη αντιγραφή αφορά η αναφορά στην πλατφόρμα εκμάθησης γλωσσών.

Πρόκειται για επικοινωνιακές αιχμές περί αντιγραφής, χωρίς τεκμηρίωση παραβίασης πατέντας.

Σύμφωνα με σημερινό δημοσίευμα του Reuters, η Samsung συνοδεύει την αντίδρασή της με διαφημίσεις σε μεγάλες πόλεις και το μήνυμα «Welcome to Foldables». Η εταιρεία είναι παρούσα στην κατηγορία από το 2019, ενώ η είσοδος της Apple δημιουργεί νέα δεδομένα. Το ίδιο δημοσίευμα αναφέρει τιμή 1.999 δολαρίων για το iPhone Duo.

Για το ελληνικό κοινό, η συγκεκριμένη τιμή δεν πρέπει να εκληφθεί ως τιμή διάθεσης στη χώρα μας. Η ελληνική τιμή και η διαθεσιμότητα δεν έχουν επιβεβαιωθεί από τις πηγές του παρόντος άρθρου.

Η Samsung επιχειρεί να ορίσει το πλαίσιο της συζήτησης: όσα παρουσιάζει τώρα η Apple, υποστηρίζει, είναι γνώριμο έδαφος για την ίδια. Το αν αυτό αρκεί για να επηρεάσει τις αγορές θα κριθεί πέρα από τα likes και τις ειρωνικές ατάκες.

Δοκίμασα τα γυαλιά επαυξημένης πραγματικότητας της Snap των 2.200 δολαρίων

Η Snap έχει περάσει μισή δεκαετία δουλεύοντας πάνω στο πρώτο ζευγάρι γυαλιών επαυξημένης πραγματικότητας για καταναλωτές. Πλέον είναι εδώ και είναι όσο τολμηρά γίνεται.

Το αγαπημένο μου μέρος από τη δοκιμή των Specs, των νέων augmented reality γυαλιών της Snap, ήταν το παιχνίδι ντόμινο. Καθισμένος απέναντι από έναν εργαζόμενο της Snap που φορούσε το ίδιο ογκώδες μοντέλο, μπορούσα να διαλέξω ένα εικονικό ντόμινο με ένα τσίμπημα των δαχτύλων και ύστερα να μετακινήσω το χέρι μου για να το τοποθετήσω στη θέση του, βλέποντας το πλακίδιο να “κουμπώνει” μπροστά μας πάνω σε ένα πραγματικό τραπέζι. Ήταν κάτι που δεν είχα δοκιμάσει σε άλλα VR headsets ή smart glasses: η δυνατότητα να κάθεσαι με έναν άλλον άνθρωπο και να μοιράζεσαι μια ψηφιακή εμπειρία.

Η Snap πιστεύει πραγματικά στα AR glasses. Η εταιρεία έχει αφιερώσει πάνω από μισή δεκαετία στην ανάπτυξη της τεχνολογίας, δημιουργώντας δύο γενιές γυαλιών που κυκλοφόρησαν μόνο σε μικρό αριθμό προγραμματιστών. Φαίνεται πως θέλει να ξεφύγει από τους περιορισμούς του να είναι απλώς μία ακόμη εφαρμογή σε ένα μεγάλο κατάστημα και να πρωτοπορήσει στην επόμενη μεγάλη πλατφόρμα.

Τώρα, η Snap είναι σχεδόν έτοιμη να λανσάρει το πρώτο της ζευγάρι AR glasses για καταναλωτές, τα Specs, κάποια στιγμή αυτό το φθινόπωρο. Αυτό δείχνει ότι η εταιρεία θεωρεί πως καλύπτουν αρκετά καλά το όραμά της ώστε να τα χρησιμοποιήσουν απλοί άνθρωποι, με τιμή 2.195 δολάρια. Σίγουρα είναι γεμάτα μεγάλες ιδέες. Όμως, μετά από ένα απόγευμα δοκιμών στα γραφεία της Snap αυτή την εβδομάδα, παραμένω επιφυλακτικός για το αν είναι πραγματικά έτοιμα για ευρεία κυκλοφορία.

Τα Specs είναι μεγάλα, μαύρα, επιβλητικά γυαλιά που κυκλοφορούν σε δύο μεγέθη φακών, 47mm και 52mm. Ένας λόγος που είναι τόσο έντονα σχεδιασμένα είναι προφανώς για να κάνουν δήλωση — δεν υπάρχει καμία πιθανότητα να τα μπερδέψει κανείς με ένα συνηθισμένο ζευγάρι γυαλιών, όπως ίσως συμβαίνει με τα Ray-Bans της Meta. Προσωπικά, μου φαίνονται λίγο υπερβολικά εμφανή· το στιλ μου κινείται πιο πολύ σε αυτό που θα έλεγα «Elder Millennial που ψωνίζει από τη Warby Parker». Είναι όμως και τόσο ογκώδη επειδή φιλοξενούν όλο τον απαραίτητο εξοπλισμό ώστε τα Specs να λειτουργούν ως αυτόνομος υπολογιστής, χωρίς να χρειάζονται σύνδεση με τηλέφωνο, εξωτερική μονάδα επεξεργασίας ή εξωτερική μπαταρία.

Παρότι είναι ογκώδη, τα Specs δεν είναι τόσο βαριά όσο δείχνουν. Είναι βαρύτερα από τα δικά μου γυαλιά Warby Parker, που μπορώ να φοράω άνετα για το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας. Όμως τα Specs δεν μου έδιναν την αίσθηση ότι με τραβούν προς τα κάτω όπως ένα κανονικό VR headset. Έδειχναν επίσης στιβαρά: κούνησα το κεφάλι μου και δεν έπεσαν ούτε γλίστρησαν ιδιαίτερα. Δεν θα πρότεινα να παίξετε μπάσκετ με αυτά, αλλά θα μείνουν στη θέση τους όσο περπατάτε. Έκαναν όμως τα αυτιά μου να “πέσουν” λίγο. Και δεν μπόρεσα να τα χρησιμοποιήσω αρκετά ώστε να πω αν θα άρχιζαν να γίνονται άβολα σε έναν πλήρη κύκλο μπαταρίας τεσσάρων ωρών.

Η χρήση των Specs θυμίζει κάπως συνδυασμό smart glasses και VR headset. Μπροστά στα μάτια σας εμφανίζονται μενού, παράθυρα εφαρμογών και στοιχεία από όποια εφαρμογή, ή “lens”, χρησιμοποιείτε, όπως τα ψηφιακά ντόμινο. Αυτά τα στοιχεία προβάλλονται πάνω από ό,τι κοιτάζετε μέσα από τους φακούς των γυαλιών, οι οποίοι διαθέτουν waveguide displays που μπορούν να εμφανίσουν “16 million colors” και “sharp, high-resolution visuals” — η Snap δεν έχει διευκρινίσει την ακριβή ανάλυση.

Χάρη στην τεχνολογία αναγνώρισης χεριών στα Specs, μπορείτε να κάνετε pinch και drag για να χειριστείτε στοιχεία του περιβάλλοντος, όπως να μεγαλώσετε ένα παράθυρο ή να μετακινήσετε ένα ντόμινο στο ταμπλό. Η Snap λέει επίσης ότι μπορείτε να χτυπήσετε τα δάχτυλά σας για να βγάλετε φωτογραφία στην εφαρμογή Snapchat των Specs. Έξυπνο. Μπορείτε επίσης να φέρετε παράθυρα να ακολουθούν την κίνηση του κεφαλιού σας, αν θέλετε να παραμένει ένα παράθυρο στο οπτικό σας πεδίο ό,τι κι αν κοιτάζετε. Μπορείτε να ανοίξετε ένα home button, ένα μενού τύπου Control Center και πληροφορίες κατάστασης, όπως η ώρα, σηκώνοντας την παλάμη σας, σε μια διάταξη που μου θύμισε το άδοξο Humane Pin.

Στη δοκιμή μου, όλα αυτά ήταν αρκετά ευαίσθητα και δύσχρηστα. Συχνά έπρεπε να τσιμπήσω τα δάχτυλα μερικές φορές ή να βεβαιωθώ ότι το χέρι μου βρισκόταν ακριβώς στο σωστό σημείο για να λειτουργήσει κάτι σωστά. Ποτέ δεν κατάφερα πραγματικά να πετύχω τη διπλή κίνηση του να σηκώνω το χέρι μου και μετά να χρησιμοποιώ το άλλο για να πατήσω το home button. Όταν στεκόμουν στον ήλιο, ήταν πολύ πιο δύσκολο να δω τα γραφικά επαυξημένης πραγματικότητας.

Η Snap έχει προλάβει ανταγωνιστές όπως η Meta στο να διαθέσει γυαλιά με οθόνες και στους δύο φακούς, προσφέροντας έτσι πραγματικό AR αποτέλεσμα και όχι απλώς άλλη μια επίπεδη οθόνη. Όμως, βάζοντας την AR προβολή ακριβώς στο κέντρο του οπτικού πεδίου, το 51-degree field of view των Specs γίνεται σημαντικός περιορισμός. Στα δικά μου demos, τα ψηφιακά στοιχεία συνέχιζαν να βγαίνουν εκτός οπτικού πεδίου, κάτι που χαλούσε την ψευδαίσθηση ότι βρίσκονταν πραγματικά στον φυσικό χώρο. Παρακολουθώντας το Lanterns στο HBO Max μέσα από browser σε κινούμενο αυτοκίνητο, χρειάστηκε να μικρύνω το παράθυρο για να μπορώ να το βλέπω πιο εύκολα μπροστά μου. Παίζοντας ντόμινο, έπρεπε να στρέφω διαρκώς το κεφάλι μου για να βλέπω τα ντόμινο και το ταμπλό, και μετά να επιστρέφω ξανά.

Επειδή βρισκόμαστε στο 2026, τα Specs διαθέτουν και ειδικό AI chatbot assistant, αλλά στη σύντομη εμπειρία μου ήταν αργός και ασταθής. Με τη φωνητική εντολή “Hey Specs”, του ζήτησα να μου δείξει αστεία βίντεο με γάτες στο YouTube, όπως μου πρότεινε εκπρόσωπος της Snap. Χρειάστηκε να το πω δύο φορές, γιατί δεν έπιασε την εντολή την πρώτη φορά. Όταν λειτούργησε, χρειάστηκαν περίπου 15 δευτερόλεπτα για να εμφανιστεί μια σελίδα YouTube με αποτελέσματα αναζήτησης για αστεία βίντεο με γάτες.

Η προβολή αυτού του βίντεο αποκάλυψε επίσης μια παράξενη κοινωνική συνθήκη με την οποία θα πρέπει να έρθουν αντιμέτωποι οι χρήστες αν τα AR glasses αποκτήσουν πραγματική απήχηση. Σε εκείνη τη σελίδα του YouTube, επέλεξα ένα τυχαίο compilation με γάτες και αυτό έπαιζε στο background ενώ ο εκπρόσωπος της Snap συνέχιζε να μου μιλά. Παρότι τα Specs έπαιζαν ήχο από τα ενσωματωμένα ηχεία, ο εκπρόσωπος που στεκόταν ακριβώς δίπλα μου είπε ότι δεν άκουγε τίποτα.

Αυτό με έκανε να νιώσω περίεργα — θεωρητικά, αυτά τα γυαλιά σου επιτρέπουν να βλέπεις και να ακούς ένα ιδιωτικό βίντεο ενώ κοιτάς κάποιον άλλον κατάματα. Ακόμα και όταν δεν έβλεπα βίντεο, διαπίστωσα ότι αποσπούμαι διαρκώς από τις δια ζώσης συζητήσεις που έκανα στη διάρκεια του demo, επειδή τα μάτια μου παρακολουθούσαν ό,τι έβλεπαν ενώ τα χέρια μου ασχολούνταν με ακατανόητες χειρονομίες για εργασίες που μόνο εγώ μπορούσα να δω. Δεν ένιωθα ιδιαίτερα παρών.

Όπως τα γυαλιά της Meta, που αυτή τη στιγμή παλεύουν με τη φήμη των “pervert” glasses, έτσι και τα Specs επιτρέπουν τη λήψη φωτογραφιών και την εγγραφή βίντεο. Διαθέτουν επίσης φωτεινή ένδειξη απορρήτου και είναι ίσως πιο εμφανής από την αντίστοιχη της Meta: αντί για ένα φως στο πλάι, η ένδειξη των Specs βρίσκεται στο κέντρο των γυαλιών. Δεν ξέρω όμως αν, με την αυξανόμενη αντίδραση απέναντι στα γυαλιά της Meta, ένα αναβοσβήνον φως αρκεί για να κατευνάσει τις ανησυχίες για πιθανή καταγραφή χωρίς συναίνεση.

Το 2024, ο διευθύνων σύμβουλος της Snap, Evan Spiegel, είχε πει στο The Verge ότι υπάρχει ευκαιρία οι υπολογιστές να εξελιχθούν ώστε να «υποστηρίζουν τους τρόπους με τους οποίους οι άνθρωποι έχουν εδώ και καιρό κοινωνική αλληλεπίδραση, κοιτάζοντας ο ένας τον άλλον στα μάτια με πολύ πιο φυσική αλληλεπίδραση». Σήμερα, η Snap δίνει ένα απλούστερο μήνυμα: λέει ότι το όραμά της για τα Specs είναι να «κάνει την υπολογιστική πιο ανθρώπινη». Όμως ακόμη και στα ελεγχόμενα demos μου, βρήκα ότι τα Specs είναι τελικά περισσότερο υπολογιστής παρά άλλο είδος συσκευής· τα γυαλιά δεν περνούν απαρατήρητα στο πρόσωπό μου και το ψηφιακό περιεχόμενο που μόνο εγώ έβλεπα ερχόταν σε σύγκρουση με την επαφή μου με τους υπόλοιπους στο δωμάτιο.

Παρόλα αυτά, αυτά τα headsets έρχονται. Η Meta δουλεύει πάνω σε ένα ζευγάρι, η Google έχει νέα πρωτοβουλία για γυαλιά, η OpenAI φέρεται να έχει εξετάσει smart glasses, και η Apple, όπως φαίνεται, σχεδιάζει να ανακοινώσει το επόμενο έτος smart glasses αντίστοιχα με τα Ray-Ban Meta — αξίζει να σημειωθεί ότι ο πρώην CEO της Apple, Tim Cook, έχει επανειλημμένα επαινέσει το AR στο παρελθόν. Είναι ξεκάθαρο ότι όλοι βλέπουν την επόμενη μεγάλη φάση σε γυαλιά με τεχνολογία όπως κάμερες και οθόνες επάνω στο κεφάλι. Τα Specs θα είναι το πρώτο πραγματικό τεστ για το τι μπορούν να προσφέρουν τα AR glasses. Όμως, ακόμη και μετά από χρόνια δουλειάς της Snap, ίσως να κυκλοφορούν νωρίτερα απ’ όσο πρέπει.

Αστεροειδής έπληξε τη Σελήνη και εκτόξευσε βράχους 120 χιλιόμετρα μακριά

Ένας νεοσχηματισμένος κρατήρας στη Σελήνη μάς βοηθά να κατανοήσουμε καλύτερα τη σύνθετη γεωλογία του κοντινότερου γείτονά μας. Ο κρατήρας δημιουργήθηκε από πρόσκρουση αστεροειδούς το 2024 και είναι ο μεγαλύτερος που έχει παρατηρηθεί να σχηματίζεται σε πραγματικό χρόνο.

Εντοπίστηκε για πρώτη φορά πέρυσι, όταν ερευνητές συνέκριναν εικόνες που είχαν τραβήξει το 2024 και το 2025 το Lunar Reconnaissance Orbiter της NASA, και πήρε το όνομα McGetchin crater. Σύμφωνα με μοντέλα για τη συχνότητα των προσκρούσεων στη Σελήνη, ένα τέτοιου μεγέθους σώμα, με διάμετρο περίπου 222 μέτρα, αναμένεται να εμφανίζεται μόνο μία φορά κάθε 132 χρόνια.

Παρότι η Σελήνη διαθέτει πολλούς μεγαλύτερους κρατήρες, η παρακολούθηση ενός κρατήρα την ώρα που σχηματίζεται και εξελίσσεται δίνει μια μοναδική ευκαιρία να μάθουμε περισσότερα για την επιφάνεια και τη γεωλογία της. «Η δημιουργία κρατήρων είναι πιθανότατα η πιο συνηθισμένη διαδικασία που συμβαίνει στο Ηλιακό Σύστημα, οπότε αφιερώνουμε πολύ χρόνο προσπαθώντας να καταλάβουμε πώς ένας νέος κρατήρας θα τροποποιήσει μια επιφάνεια και πώς αυτή θα υποβαθμιστεί με την πάροδο του χρόνου», λέει ο Tyler Powell από το Johns Hopkins University στο Maryland. «Το να έχουμε μια βάση αναφοράς για έναν παρθένο κρατήρα, που μπορεί να λειτουργήσει ως σημείο βαθμονόμησης για το πώς ξεκινούν αυτές οι διεργασίες, είναι πραγματικά εντυπωσιακό».

Ομάδα με επικεφαλής τον Mark Robinson στην Intuitive Machines στο Texas διαπίστωσε ότι η πρόσκρουση εκτόξευσε σκόνη και βράχους σε απόσταση μεγαλύτερη των 120 χιλιομέτρων από τον ίδιο τον κρατήρα. «Τα τελευταία χρόνια έχουμε αναπτύξει αυτή την κατανόηση ότι αυτές οι προσκρούσεις τροποποιούν περισσότερα από την περιοχή ακριβώς όπου βρίσκεται ο κρατήρας», λέει ο Powell. «Είναι πραγματικά εντυπωσιακό ότι ένας κρατήρας μπορεί να τροποποιήσει τη σεληνιακή επιφάνεια σε αποστάσεις πολύ μεγαλύτερες από τον ίδιο τον κρατήρα».

Η εξέλιξη αυτή θα μας βοηθήσει να κατανοήσουμε και να μελετήσουμε την ιστορία της Σελήνης και άλλων ατμοσφαιρικά γυμνών, γεμάτων κρατήρες σωμάτων στο Ηλιακό Σύστημα, αλλά μπορεί επίσης να συμβάλει και στη μελλοντική εξερεύνηση. «Αν προσπαθούμε να στείλουμε ρόβερ ή αστροναύτες ή να κατασκευάσουμε πράγματα στη Σελήνη, θέλουμε να κατανοήσουμε τις ιδιότητες της επιφάνειας», λέει ο Powell. Και η παρακολούθηση ενός μεγάλου νέου κρατήρα καθώς σχηματίζεται και αλλάζει με τον χρόνο είναι μία από τις καλύτερες απομακρυσμένες έρευνες της επιφάνειας που είχαμε ποτέ.

Science Advances DOI: 10.1126/sciadv.aeh9568

Science Advances DOI: 10.1126/sciadv.aeh7812