Μελέτη: Παράσιτο του ανθρώπου βρέθηκε και σε σκύλους

Μια νέα μελέτη δείχνει ότι το παράσιτο Trichomonas tenax, που συνήθως συναντάται στον άνθρωπο, εντοπίζεται και σε οικόσιτους σκύλους και, σε μικρότερο βαθμό, σε γάτες. Τα αποτελέσματα δημοσιεύτηκαν στο Veterinary Research Communications από επιστήμονες του Wrocław University of Environmental and Life Sciences στην Πολωνία.

Η έρευνα έρχεται να αμφισβητήσει τον διαδεδομένο μύθο ότι το στόμα του σκύλου είναι πιο καθαρό από του ανθρώπου. Το Τ. tenax είναι ένα παράσιτο του στόματος που τρέφεται με μικροοργανισμούς ανάμεσα στα δόντια και γύρω από τα ούλα. Πολλοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν ότι το φέρουν, αν και δεν προκαλεί πάντα προβλήματα υγείας, έχει συνδεθεί όμως με ορισμένες περιοδοντικές λοιμώξεις.

Το παράσιτο μπορεί να μεταδοθεί μέσω του σάλιου και προηγούμενες μελέτες το έχουν εντοπίσει επίσης σε σκύλους, γάτες και άλογα. Η νέα έρευνα από την Πολωνία δεν μπορεί να δείξει αν τα κατοικίδια το παίρνουν απευθείας από τους ανθρώπους, αλλά αυτό παραμένει πιθανό.

Οι επιστήμονες συνέλεξαν στοματικά δείγματα από 238 ζώα συντροφιάς στην Πολωνία, ανάμεσά τους 151 σκύλους και 87 γάτες. Στην καλλιέργεια των δειγμάτων βρήκαν τριχομονάδες στο 17% των δειγμάτων από σκύλους και σχεδόν στο 6% των δειγμάτων από γάτες.

Το T. tenax ήταν ένα από τα λίγα είδη παρασίτων που εντοπίστηκαν και στα δύο είδη. Ήταν το δεύτερο συχνότερο τριχομονάδος που αναγνωρίστηκε. Στους σκύλους, τα ζώα άνω των 9 ετών και όσα είχαν έντονες αποθέσεις πέτρας στα δόντια είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα να φιλοξενούν στοματικές τριχομονάδες.

Οι συνθήκες διαβίωσης ίσως παίζουν επίσης ρόλο, αν και η διαφορά δεν ήταν στατιστικά σημαντική. Όλες οι γάτες με στοματικές τριχομονάδες ήταν ζώα που ζούσαν μέσα στο σπίτι, με περιορισμένη επαφή με τον έξω κόσμο αλλά στενότερη επαφή με ανθρώπους.

«Επομένως», αναφέρουν οι συγγραφείς, «η κύρια πηγή μόλυνσης φαίνεται να είναι οι άνθρωποι, για τους οποίους το T. tenax θεωρείται τυπικό είδος».

Αυτό ίσως εξηγεί γιατί οι σκύλοι εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά. Σε σχέση με τις γάτες, οι ερευνητές εξηγούν ότι οι σκύλοι «γενικά έχουν περισσότερες ευκαιρίες για επαφή με άλλα άτομα και με το εξωτερικό περιβάλλον, κάτι που συνδέεται με υψηλότερο κίνδυνο μόλυνσης».

Προσθέτουν επίσης ότι οι γάτες είναι συνήθως πιο συγκρατημένες στις επαφές με άλλα ζώα του ίδιου είδους και συχνά έχουν περιορισμένη έκθεση στο εξωτερικό περιβάλλον.

Προς το παρόν, αυτό παραμένει υπόθεση, αλλά η κοινή παρουσία τέτοιων μικροοργανισμών στο στόμα μπορεί να έχει επιπτώσεις στην υγεία τόσο των ανθρώπων όσο και των κατοικιδίων. Οι στοματικές τριχομονάδες, για παράδειγμα, μπορούν να παράγουν πρωτεΐνες και ένζυμα που βλάπτουν τις ίνες κολλαγόνου και ευνοούν την απώλεια μαλακών ιστών.

Σε ορισμένες περιπτώσεις εντοπίζονται και έξω από το στόμα, στις αμυγδαλές ή στους λεμφαδένες. «Παρά τα σαφή στοιχεία για τον ρόλο τους ως παθογόνων, οι τριχομονάδες παραμένουν ελάχιστα κατανοητές σε σκύλους και γάτες», γράφουν οι ερευνητές στην Πολωνία, με επικεφαλής την Agnieszka Piekara-Stępińska.

«Αυτά τα οικόσιτα ζώα είναι ιδιαίτερα σημαντικά λόγω της στενής επαφής τους με τους ανθρώπους, η οποία αυξάνει τον κίνδυνο μετάδοσης παθογόνων με ζωονoτικό δυναμικό».

Το zoonotic potential σημαίνει ότι ένας παθογόνος οργανισμός μπορεί να περάσει από το ένα είδος στο άλλο. Η Toxoplasma gondii είναι ίσως το πιο γνωστό παράσιτο που μπορεί να μεταφερθεί ανάμεσα στα κατοικίδια και στους ανθρώπους. Οι γάτες είναι ο τυπικός ξενιστής της, αλλά μπορεί επίσης να φτάσει στον ανθρώπινο εγκέφαλο και να παραμείνει εκεί για δεκαετίες.

Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν προκαλεί προβλήματα υγείας, όμως σε παιδιά ή σε άτομα με κατασταλμένο ανοσοποιητικό μπορεί να προκαλέσει σοβαρά συμπτώματα γρίπης, θολή όραση και φλεγμονή του εγκεφάλου. Η παρουσία του παρασίτου στους ανθρώπους έχει συνδεθεί με τη σχιζοφρένεια.

Για να διαπιστωθεί αν και το T. tenax συνδέεται με προβλήματα υγείας, θα χρειαστεί περισσότερη έρευνα. Οι επιστήμονες σημειώνουν πάντως ότι τα ποσοστά λοιμώξεων από τριχομονάδες στα κατοικίδια διαφέρουν σημαντικά ανάλογα με το πού γίνεται η έρευνα και ποια ζώα εξετάζονται.

Παλαιότερη μελέτη στην Πολωνία είχε βρει χαμηλότερο ποσοστό μόλυνσης στους σκύλους, ενώ στη γειτονική Τσεχία ερευνητές κατέγραψαν επιπολασμό σχεδόν 38% στους σκύλους και 10% στις γάτες. Ωστόσο, εκείνη η μελέτη περιλάμβανε και ζώα από καταφύγια, κάτι που κάνει τη σύγκριση πιο δύσκολη.

Οι ερευνητές τονίζουν ότι απαιτούνται πιο αυστηρές μελέτες για να φανεί ποια από τα κατοικίδια επηρεάζονται περισσότερο από τα στοματικά παράσιτα που σχετίζονται με τον άνθρωπο και πώς αυτά τα μικρόβια συνδέονται με την υγεία. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Veterinary Research Communications.