Ένα φάρμακο για την υπέρταση βελτίωσε το σύστημα καθαρισμού του εγκεφάλου σε ποντίκια και μείωσε σημάδια πόνου από ημικρανία. Η ίδια προσέγγιση εξετάζεται τώρα για πιθανή εφαρμογή σε ανθρώπους.
Ένα φάρμακο που χρησιμοποιείται για την υπέρταση, η πραζοσίνη, βοήθησε το γλυμφατικό σύστημα να απομακρύνει πιο αποτελεσματικά μια χημική ουσία από τον εγκέφαλο ποντικιών, η οποία συνδέεται στενά με την ημικρανία. Ως αποτέλεσμα, τα ζώα εμφάνισαν λιγότερα σημάδια πόνου στο πρόσωπο, ένα σύμπτωμα που εμφανίζεται περίπου στο 60% των ανθρώπων με ημικρανία κατά τη διάρκεια επεισοδίου.
Περίπου 1 στους 7 ανθρώπους παγκοσμίως έχει ημικρανία. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν πόνο, πίεση ή σφυγμό στα μάγουλα, στη γνάθο, στο μέτωπο ή πίσω από τα μάτια, ενώ ακόμη και το ελαφρύ άγγιγμα μπορεί να τα επιδεινώσει. «Ακόμη και το απλό χτένισμα μπορεί να είναι επώδυνο», είπε η Αντριάνα Ντέλα Πιέτρα από το Πανεπιστήμιο της Αϊόβα, παρουσιάζοντας τη μελέτη στο Oxford Glymphatic and Brain Clearance Symposium, στη Βρετανία, την 1η Απριλίου.
Οι διαθέσιμες θεραπείες περιλαμβάνουν παυσίπονα και τριπτάνες, που θεωρείται ότι μειώνουν τη φλεγμονή και τα επίπεδα της καλσιτονίνης, μιας ουσίας που συνδέεται με την πρόκληση ημικρανίας και αποτελεί στόχο των ισχυρότερων θεραπειών. Παρ’ όλα αυτά, περίπου το ένα τρίτο των ασθενών δεν ανταποκρίνεται στα φάρμακα που λαμβάνει. «Πολλοί άνθρωποι περνούν μέρες ολόκληρες σε πραγματικό μαρτύριο και συχνά δεν μπορούν να κάνουν ούτε τις καθημερινές τους δουλειές», είπε η Βαλεντίνα Μοσιένκο από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ, που δεν συμμετείχε στη μελέτη.
Σε προηγούμενο πείραμα, η ίδια ομάδα είχε διαπιστώσει ότι η πραζοσίνη ανακουφίζει τον πόνο στο πρόσωπο που προκαλούν τραυματικές εγκεφαλικές κακώσεις σε ποντίκια. Τότε είχε φανεί ότι οι κακώσεις διαταράσσουν το γλυμφατικό σύστημα, τον μηχανισμό απομάκρυνσης αποβλήτων του εγκεφάλου, ενώ η πραζοσίνη αυξάνει τη ροή του υγρού αποβλήτων από τα εγκεφαλικά κύτταρα. Όταν οι ερευνητές εξέτασαν αν συμβαίνει κάτι ανάλογο στην ημικρανία, έδωσαν πραζοσίνη στο πόσιμο νερό μιας ομάδας ποντικιών για έξι εβδομάδες και σε άλλη ομάδα απλό νερό.
Στη συνέχεια προκάλεσαν ημικρανία σε όλα τα ζώα με ένεση καλσιτονίνης. Μισή ώρα αργότερα, άγγιξαν τα μέτωπά τους με πλαστικά νήματα διαφορετικού πάχους. Τα ποντίκια που είχαν λάβει πραζοσίνη άντεχαν πιο χοντρά νήματα χωρίς να τιναχτούν, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, και συμπεριφέρονταν όπως τα ποντίκια που δεν είχαν λάβει την ουσία που προκαλεί ημικρανία. Η ανάλυση έδειξε ότι η πραζοσίνη αντιστρέφει τη δυσλειτουργία του γλυμφατικού συστήματος που προκαλεί η καλσιτονίνη, πιθανότατα ενισχύοντας την απομάκρυνση της ίδιας και άλλων μορίων που μεταδίδουν σήματα πόνου. Οι ερευνητές θέλουν τώρα να δουν αν το ίδιο αποτέλεσμα εμφανίζεται και σε ανθρώπους.
