Μια νέα παραλλαγή του SARS-CoV-2, γνωστή ως BA.3.2 ή Cicada, εντοπίζεται πλέον σε περισσότερες από 20 χώρες και έχει τεθεί υπό παρακολούθηση από τον ΠΟΥ και τα αμερικανικά CDC. Παρά τον μεγάλο αριθμό μεταλλάξεων που φέρει, τα διαθέσιμα δεδομένα δεν δείχνουν πιο σοβαρή νόσηση σε σχέση με άλλα στελέχη.
Υπάρχουν ιοί που δεν εξαφανίζονται — απλώς περιμένουν. Η BA.3.2, η νέα παραλλαγή του κορονοϊού που οι επιστήμονες έχουν ονομάσει Cicada, φαίνεται να ακολουθεί ακριβώς αυτό το μοτίβο. Εντοπίστηκε για πρώτη φορά στη Νότια Αφρική τον Νοέμβριο του 2024, παρέμεινε για μήνες σε χαμηλά επίπεδα κάτω από το ραντάρ, και στα τέλη του 2025 άρχισε να εξαπλώνεται με ανανεωμένη δυναμική. Το παρατσούκλι δεν είναι τυχαίο: ο τζίτζικας είναι το έντομο που εξαφανίζεται για χρόνια και επιστρέφει ξαφνικά, μαζικά και δυνατά.
Σήμερα η Cicada έχει εντοπιστεί σε περισσότερες από 20 χώρες, ανάμεσά τους η Ελλάδα, η Ευρώπη και οι ΗΠΑ, όπου σε ορισμένες περιοχές αντιστοιχεί ήδη στο 30% των κρουσμάτων. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας την έχει εντάξει στον κατάλογο των «παραλλαγών υπό παρακολούθηση», ενώ τα αμερικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων καταγράφουν σταδιακή αύξηση των κρουσμάτων. Παρ’ όλα αυτά, δεν έχει εξελιχθεί σε κυρίαρχο στέλεχος και δεν φαίνεται να έχει σαφές πλεονέκτημα μετάδοσης έναντι άλλων παραλλαγών που κυκλοφορούν ταυτόχρονα.
Αυτό που κάνει την BA.3.2 να ξεχωρίζει — και να ανησυχεί τους ειδικούς σε θεωρητικό επίπεδο — είναι ο αριθμός των μεταλλάξεων που φέρει: περίπου 70 έως 75. Ένας τόσο μεγάλος αριθμός γενετικών αλλαγών μπορεί να επιτρέπει στον ιό να παρακάμπτει εν μέρει την ανοσία που έχει αναπτύξει ο οργανισμός είτε από προηγούμενη νόσηση είτε από εμβολιασμό. Τα CDC σημειώνουν ρητά ότι η παρακολούθησή της «παρέχει πολύτιμες πληροφορίες για την πιθανότητα να διαφεύγει της ανοσίας» — μια διατύπωση που δεν αφήνει πολλά περιθώρια για εφησυχασμό, αλλά ούτε και για πανικό.
Τα κλινικά δεδομένα, ωστόσο, παραμένουν καθησυχαστικά. Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Cicada προκαλεί πιο σοβαρή νόσηση ή αυξημένες νοσηλείες σε σχέση με άλλα στελέχη. Τα συμπτώματα είναι οικεία: πυρετός, κόπωση, βήχας, πονόλαιμος — με ορισμένους ασθενείς να περιγράφουν τον πονόλαιμο ως ιδιαίτερα έντονο. Στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων, η νόσος εκδηλώνεται με ήπια έως μέτρια συμπτώματα και υποχωρεί με ξεκούραση και υποστηρικτική αγωγή.
Οι επιστήμονες υπενθυμίζουν ότι τα δεδομένα είναι ακόμη περιορισμένα — η Cicada είναι σχετικά νέο στέλεχος και χρειάζεται χρόνος για να αξιολογηθεί πλήρως η συμπεριφορά της. Αυτό που είναι σαφές είναι ότι ο κορονοϊός δεν έχει πει την τελευταία του λέξη. Εξελίσσεται, προσαρμόζεται και επιστρέφει — όπως ακριβώς ο τζίτζικας. Το ερώτημα δεν είναι αν θα εμφανιστεί η επόμενη παραλλαγή, αλλά πόσο καλά θα είμαστε έτοιμοι να την αντιμετωπίσουμε.
