Ερευνητές ξεθάβουν 12 απογόνους του Κολόμβου κοντά στη Σεβίλλη και χαρτογραφούν το DNA τους. Η ανάλυση συνδέει τη γενεαλογική γραμμή με τους οίκους Σοτομαγιόρ (Γαλικία) και Ζουνίγκα (Ναβάρα).
Μια διεπιστημονική ομάδα άνοιξε την οικογενειακή κρύπτη των κόμηδων της Γέλβες στην εκκλησία Santa Maria de Gracia, έξω από τη Σεβίλλη, και εξήγαγε δείγματα από 12 ταφές απογόνων του Χριστόφορου Κολόμβου. Με ραδιοχρονολογήσεις, ισοτοπικές αναλύσεις, τρισδιάστατη σάρωση δειγμάτων, φασματοσκοπία LIBS και, κυρίως, μαζικά παράλληλη αλληλούχηση DNA, οι ερευνητές ανασύνθεσαν το συγγενικό δίκτυο της κρύπτης και εντόπισαν ευθεία γενετική σύνδεση με δύο βόρειους ισπανικούς οίκους ευγενών.
Σε προδημοσίευση στο bioRxiv, η ομάδα αναφέρει ότι η χαρτογράφηση του DNA επτά άμεσων απογόνων ανέδειξε ένα απρόσμενο μοτίβο: δύο πρόσωπα στην κρύπτη—η María de Castro Girón de Portugal, έκτη σύζυγος κόμισσα της Γέλβες, και ο Jorge Alberto de Portugal, τρίτος κόμης της Γέλβες και τρισέγγονος του Κολόμβου—μοιράζονταν 123.966 cM DNA, με ένα συνεχές τμήμα IBD 50.605 cM. Τόσο υψηλή συγγένεια δεν είχε τεκμηριωθεί ιστορικά μεταξύ τους. Οι ερευνητές εφάρμοσαν «Virtual Knock-out» ανάλυση, αφαιρώντας υπολογιστικά πιθανούς προγόνους από το γενεαλογικό δέντρο για να δουν ποιος εξηγεί το κοινό DNA. Όταν απομάκρυναν τον Pedro Álvarez de Sotomayor, ο υπολογιστικός δεσμός εξαφανίστηκε. Το εύρημα «κλείδωσε» τη σύνδεση της γραμμής των απογόνων του Κολόμβου με τον οίκο Σοτομαγιόρ της Γαλικίας και, παράλληλα, με τον οίκο Ζουνίγκα της Ναβάρας.
«Παρέχουμε στιβαρή γενετική στήριξη στην υπόθεση γαλικιανής προέλευσης του Χριστόφορου Κολόμβου, θέτοντας ένα σαφές θεμέλιο για την επαναξιολόγηση της ιστορικής του ταυτότητας», γράφουν οι συγγραφείς. Είναι η πρώτη φορά που παρουσιάζεται απτό γενετικό τεκμήριο υπέρ γαλικιανής καταγωγής, ένα ζήτημα που επί αιώνες κινούνταν ανάμεσα σε θεωρίες για Γένοβα, Πορτογαλία, Ισπανία ή και Σκωτία. Οι αναλύσεις επιβεβαίωσαν επίσης ότι τα λείψανα στην Santa Maria de Gracia ανήκουν πράγματι στους κόμηδες της Γέλβες, όπως υπέδειχναν τα ιστορικά αρχεία: «Η μελέτη εγκαθιδρύει ένα συνεκτικό πλαίσιο που συνδέει τη γενεαλογία του Κολόμβου με την παλαιά γαλικιανή και ναβαρραία αριστοκρατία».
Η έρευνα ξεκίνησε από την κρύπτη της οικογένειας επειδή συγκέντρωνε τις περισσότερες ταφές άμεσων απογόνων του Κολόμβου από τον 16ο έως τον 18ο αιώνα, προσφέροντας το καλύτερο «παράθυρο» στο DNA της δυναστείας. Η σύγκριση ηλικιών και φύλου με τα ιστορικά μητρώα, σε συνδυασμό με τα παλαιοχημικά δεδομένα, επέτρεψε ασφαλή ταυτοποίηση των σκελετικών δειγμάτων πριν την αλληλούχηση. Από εκεί και πέρα, η γενετική εικόνα «κλείδωσε» το αφήγημα: ένας άμεσος κλάδος των απογόνων του Κολόμβου καταλήγει στους οίκους Σοτομαγιόρ (Γαλικία) και Ζουνίγκα (Ναβάρα), τοποθετώντας γεωγραφικά τη ρίζα της γραμμής στη βόρεια Ισπανία.
Παραδοσιακά, η ιστοριογραφία τοποθετεί τη γέννηση του Κολόμβου το 1451 στη Δημοκρατία της Γένοβας, με μαθητεία στην υφαντουργία του πατέρα του και πρώιμη ναυτική δράση. Η νέα γενετική ένδειξη δεν αναθεωρεί από μόνη της όλη τη βιογραφία του, αλλά μεταφέρει το κέντρο βάρους της συζήτησης στην Ιβηρική, με δεδομένα που μέχρι σήμερα έλειπαν από το τραπέζι. Ως προδημοσίευση, η μελέτη αναμένει κρίση από ομοτίμους, όμως προσφέρει το πρώτο στέρεο DNA «αποτύπωμα» που δένει το όνομα Κολόμβος με τη Γαλικία.
