Στη σχετικά συχνή διαταραχή που είναι γνωστή ως τριχοτιλλομανία, οι άνθρωποι τραβούν καταναγκαστικά τις δικές τους τρίχες ως τρόπο αυτοκαθησυχασμού.
Όμως, μερικές φορές, η διαταραχή αυτή μπορεί να οδηγήσει σε πιο σοβαρές επιπλοκές, ιδιαίτερα αν οι τρίχες καταλήξουν στο στομάχι.
Δυστυχώς, το πεπτικό σύστημα δεν τα καταφέρνει καθόλου καλά με την πέψη της τρίχας. Οι τρίχες αποτελούνται σχεδόν εξ ολοκλήρου από κερατίνη, την οποία τα ένζυμα στο πεπτικό σύστημα των θηλαστικών δεν μπορούν να διασπάσουν.
Αν η τρίχα παγιδευτεί στις πτυχές του στομάχου, μπορεί να συσσωρευτεί σε μια μάζα που προκαλεί σοβαρά προβλήματα.
Σε ακραίες και πολύ σπάνιες περιπτώσεις, αυτή η τριχομάζα μπορεί να γίνει τόσο μεγάλη ώστε να αποκτήσει το ανησυχητικό όνομα «σύνδρομο Ραπουνζέλ».
Το σύνδρομο Ραπουνζέλ — και η καταναγκαστική πράξη τραβήγματος και κατανάλωσης τριχών, δηλαδή η τριχοτιλλομανία και η τριχοφαγία, που συνήθως το προκαλούν — συνδέεται συχνά με ψυχιατρικές καταστάσεις, όπως η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή (OCD).
Όμως, πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Journal of Medical Case Reports υπενθυμίζει ότι το σύνδρομο αυτό μπορεί να ξεφύγει πολύ χωρίς πολλά προειδοποιητικά σημάδια.
Μια 16χρονη κοπέλα έφτασε στα επείγοντα νοσοκομείου μετά από μια ημέρα επίμονων εμετών.
Αξονική τομογραφία (CT) αποκάλυψε κάτι ασυνήθιστο στην κοιλιά της: οι γιατροί υποψιάστηκαν τριχομάζα.
Στην ιατρική, μια τριχομάζα που παγιδεύεται έτσι στο πεπτικό σύστημα ονομάζεται τριχοβεζωάρη: το «tricho» σημαίνει τρίχα και το «bezoar» σημαίνει οποιαδήποτε μάζα που παγιδεύεται στο γαστρεντερικό σύστημα.
Πρόκειται για πολύ σπάνιο φαινόμενο, αλλά μπορεί να είναι απειλητικό για τη ζωή.
Η κοπέλα δεν είχε ιστορικό ψυχικής ασθένειας, ούτε ορατή φαλάκρα ή απώλεια μαλλιών που συνήθως θα πρόδιδε την τριχοτιλλομανία.
«Η ασθενής μας δεν πληρούσε τα κριτήρια για διαταραχές της διάθεσης, είχε φυσιολογική αναπτυξιακή πορεία και παρέμεινε εντελώς ασυμπτωματική μέχρι την πλήρη απόφραξη του γαστρεντερικού της σωλήνα», γράφουν οι γιατροί.
Παρόλα αυτά, η τριχοβεζωάρη που είχε σφηνώσει στο έντερό της ήταν αρκετά μεγάλη ώστε να εκτείνεται στο στομάχι και στο δωδεκαδάκτυλο, το πρώτο τμήμα του λεπτού εντέρου, προκαλώντας απόφραξη στο γαστρεντερικό της σύστημα.
Καθώς οι γιατροί δεν κατάφεραν να την προσεγγίσουν με ενδοσκόπιο, προχώρησαν σε χειρουργείο για να αφαιρέσουν τη μεγάλη μάζα τρίχας.
Μετά την επέμβαση, η ασθενής είπε στους γιατρούς ότι είχε αρχίσει να τραβά και να καταπίνει τα μαλλιά της περίπου δύο χρόνια νωρίτερα. Το έκανε όμως μόλις μία φορά την εβδομάδα, τραβώντας μόνο τρεις τρίχες κάθε φορά, κάτι που ίσως εξηγεί γιατί δεν είχε γίνει αντιληπτό.
Πέρα από το τράβηγμα και την κατανάλωση τριχών, ωστόσο, αρνήθηκε ότι είχε πρόσφατους στρεσογόνους παράγοντες, παραμέληση, τραύμα ή κακοποίηση, και δεν υπήρχαν ενδείξεις άλλων ψυχιατρικών καταστάσεων. Ωστόσο, υπέφερε από κρίσεις ημικρανίας με κυκλικούς εμετούς, οι οποίες ξεκίνησαν σε μικρή ηλικία και οδήγησαν στο να κάνει κατ’ οίκον εκπαίδευση.
Οι γιατροί ελπίζουν ότι η δημοσίευση αυτής της περίπτωσης θα βοηθήσει στην ευαισθητοποίηση για το σύνδρομο και για το γεγονός ότι δεν είναι πάντα άμεσα εμφανές.
Το κοινωνικό στίγμα και η ντροπή γύρω από την τριχοτιλλομανία και την τριχοφαγία σημαίνουν ότι οι ασθενείς συχνά κάνουν μεγάλα βήματα για να κρύψουν τις καταναγκαστικές τους συμπεριφορές.
«Δεδομένου ότι οι τριχοβεζωάρες έχουν τη δυνατότητα να είναι πολύ επικίνδυνες και μερικές φορές ακόμη και θανατηφόρες, είναι σημαντικό να μην παραβλέπεται αυτή η διάγνωση σε έφηβη με ναυτία, εμετούς ή κοιλιακό πόνο, ακόμη και όταν δεν υπάρχει εμφανής απώλεια μαλλιών ή συνυπάρχουσα ψυχιατρική διαταραχή», προειδοποιούν οι συγγραφείς της έκθεσης.
Μετά την επέμβαση, στη νεαρή ασθενή χορηγήθηκε σερτραλίνη, φάρμακο για το άγχος, την κατάθλιψη και την OCD, και παραπέμφθηκε σε γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία πριν πάρει εξιτήριο από το νοσοκομείο.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο Journal of Medical Case Reports.
Το παρόν κείμενο δημιουργήθηκε με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης.
