Τέλος στο μυστήριο της γης: η Βρετανία ανοίγει το Κτηματολόγιο

Από Trantorian 18 Μαρτίου 2026 1 λεπτό ανάγνωσης
Τέλος στο μυστήριο της γης: η Βρετανία ανοίγει το Κτηματολόγιο

Η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα άρει το paywall από μεγάλο μέρος του Land Registry, κάνοντας για πρώτη φορά εύκολα προσβάσιμο το ποιος κατέχει τι γη στην Αγγλία. Η κίνηση αυτή έρχεται ως μέρος ενός ευρύτερου πλαισίου διαχείρισης γης, που στοχεύει στην ισορρόπηση ανάμεσα σε παραγωγή τροφίμων, κατοικία, ενέργεια και προστασία της φύσης.

Για αιώνες, το ποιος κατέχει τη γη στην Αγγλία ήταν ένα από τα καλύτερα φυλαγμένα μυστικά της χώρας. Ένα μικρό ποσοστό ιδιοκτητών ελέγχει την πλειονότητα της γης, αλλά η πρόσβαση σε αυτές τις πληροφορίες ήταν τόσο περιορισμένη που ακόμα και κυβερνητικές υπηρεσίες δυσκολεύονταν να συνθέσουν την πλήρη εικόνα. Αυτό πρόκειται να αλλάξει.

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα άρει το paywall από μεγάλα τμήματα του Land Registry — του επίσημου μητρώου ιδιοκτησίας γης. Η απόφαση θα κάνει πολύ πιο εύκολο τον εντοπισμό ιδιοκτητών σε κρίσιμες περιοχές, όπως λεκάνες απορροής ποταμών, ορεινές εκτάσεις και τυρφώνες — εκτάσεις που παίζουν καθοριστικό ρόλο τόσο στην αντιμετώπιση των πλημμυρών όσο και στην αποθήκευση άνθρακα.

Η ανακοίνωση αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου “πλαισίου χρήσης γης” που παρουσίασε η υπουργός Περιβάλλοντος Emma Reynolds — την πρώτη συστηματική απόπειρα της βρετανικής κυβέρνησης να αξιολογήσει πώς πρέπει να χρησιμοποιηθεί η διαθέσιμη γη ώστε να εξυπηρετηθούν ταυτόχρονα η παραγωγή τροφίμων, η στέγαση, η ενέργεια και η προστασία της φύσης. Για πρώτη φορά, η κυβέρνηση θέτει συγκεκριμένους στόχους για το πόση γη χρειάζεται για να επιτευχθεί το net zero — μέσω δασοφύτευσης, αποκατάστασης τυρφώνων και ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Σύμφωνα με τις νέες εκτιμήσεις, μόλις το 1% της συνολικής γης θα χρειαστεί για παραγωγή ανανεώσιμης ενέργειας, και μεγάλο μέρος της θα συνεχίσει να χρησιμοποιείται παράλληλα για γεωργία.

Ο Guy Shrubsole, συγγραφέας του βιβλίου “Who Owns England?”, χαρακτήρισε την εξέλιξη ιστορική: “Αυτή η υπόσχεση θα έβαζε επιτέλους τέλος σε χίλια χρόνια μυστικότητας γύρω από το ποιος κατέχει την Αγγλία. Δεδομένου ότι το 1% του πληθυσμού κατέχει τη μισή χώρα, είναι λογικό οι μεγαλύτεροι ιδιοκτήτες να φέρουν και τη μεγαλύτερη ευθύνη για την αποκατάσταση της φύσης.” Το νέο πλαίσιο θα χρησιμοποιηθεί επίσης για να αποτρέψει την ανέγερση κατοικιών σε πλημμυρογενείς περιοχές — ένα ζήτημα που γίνεται ολοένα πιο επείγον καθώς η κλιματική κρίση εντείνεται.

Παρά τις φιλοδοξίες, η κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται να επιβάλει υποχρεωτικές αλλαγές στη χρήση γης. Δεν θα υπάρξουν εθνικά προγράμματα που να αναγκάζουν ιδιοκτήτες να μετατρέψουν εκτάσεις σε δάση ή τυρφώνες. Το πλαίσιο λειτουργεί ως εργαλείο καθοδήγησης, όχι ως νόμος. Αυτό ανακουφίζει τους αγρότες που φοβόντουσαν ότι η παραγωγή τροφίμων θα υποβαθμιζόταν υπέρ της προστασίας της φύσης — αλλά για τους περιβαλλοντολόγους, η ισορροπία αυτή παραμένει το κεντρικό στοίχημα.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι αν η διαφάνεια από μόνη της αρκεί. Το να ξέρουμε ποιος κατέχει τη γη είναι το πρώτο βήμα — αλλά χωρίς δεσμευτικούς μηχανισμούς, το αν αυτή η γη θα χρησιμοποιηθεί με τρόπο που να εξυπηρετεί το κοινό καλό εξαρτάται ακόμα από την καλή θέληση των ιδιοκτητών της.