Τα ΜΜΕ στρέφονται ξανά στο βίντεο, με το βλέμμα στο επόμενο στάδιο

Οι εκδότες αρχίζουν να κατακτούν τον κώδικα του κάθετου βίντεο, την ώρα που οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης κοιτούν ήδη προς την επόμενη μορφή, γράφει το The Verge.

Πριν από σχεδόν δέκα χρόνια, ο κλάδος των μέσων ενημέρωσης βρέθηκε στο μέσο μιας επανάστασης στο βίντεο — ή έτσι πίστευε. Στα μέσα της δεκαετίας του 2010, εκδόσεις και ειδησεογραφικά sites έριξαν χρήματα σε νεοσύστατες προσπάθειες βίντεο για τα social media, αναζητώντας μεγαλύτερο κοινό και νέες πηγές εσόδων. Εφημερίδες και ψηφιακά μέσα προσέλαβαν ομάδες, παρήγαγαν περιεχόμενο και εμπιστεύτηκαν πλατφόρμες όπως το Facebook για τη διανομή του.

Αργότερα αποδείχθηκε ότι αυτή η στροφή στο βίντεο ήταν σε μεγάλο βαθμό φούσκα, όταν φάνηκε πως το Facebook είχε διογκώσει τις προβολές βίντεο. Τα newsroom περιόρισαν συντάκτες και αρθρογράφους για να στραφούν στο βίντεο και έπειτα περιέκοψαν και αυτές τις ομάδες, όταν έγινε σαφές ότι το εγχείρημα δεν απέδωσε. Για πολλούς στον χώρο, το social video παραπέμπει περισσότερο σε απολύσεις και αστάθεια παρά στην αφθονία που είχε υποσχεθεί.

Η σημερινή έμφαση στο social video δεν μοιάζει αρκετή για να περιγραφεί απλώς ως «στροφή». Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έχουν αναδιαμορφώσει τα feeds τους ώστε να προβάλλουν το βίντεο, με αφορμή τη μεγάλη άνοδο του TikTok στη διάρκεια της πανδημίας. Όμως ο κλάδος των μέσων εξακολουθεί να ακολουθεί από πίσω και σε ορισμένες περιπτώσεις δείχνει να μπήκε αργά σε αυτό το πεδίο, ίσως επειδή ήταν πιο επιφυλακτικός ύστερα από την προηγούμενη εμπειρία.

Χρειάστηκαν χρόνια για να αρχίσουν ορισμένοι εκδότες να ενσωματώνουν το κάθετο βίντεο στις ιστοσελίδες, τις εφαρμογές και τα stories τους. Παράλληλα, απαιτείται συντονισμός και πρόθεση για να βρεθούν οι ρεπόρτερ μπροστά στην κάμερα και να μιλήσουν για τη δουλειά τους. Στο μεταξύ, το YouTube έχει γίνει η δημοφιλέστερη πλατφόρμα streaming, με σχεδόν 16% της τηλεθέασης, σύμφωνα με τη Nielsen. Το 20% των Αμερικανών ενημερώνεται τακτικά από το TikTok, ενώ στους 18 έως 29 ετών το ποσοστό φτάνει το 39%, σύμφωνα με την Pew.

Το κοινό προτιμά σύντομα βίντεο τύπου selfie από πρόσωπα που εμπιστεύεται, ακόμη κι αν οι δημιουργοί αυτοί δεν κάνουν οι ίδιοι ρεπορτάζ ή δεν γράφουν ειδήσεις. Σε σχέση με πριν από δέκα χρόνια, το κόστος και το εμπόδιο εισόδου για την παραγωγή βίντεο έχουν πέσει δραστικά: όποιος έχει ένα smartphone μπορεί να γίνει δημιουργός βίντεο, χωρίς ακριβό εξοπλισμό ή σύνθετο μοντάζ. Το social video είναι γρήγορο, στηρίζεται στην προσωπικότητα, είναι πιο χαλαρό και συχνά πιο ακατέργαστο — το ακριβώς αντίθετο από ό,τι έχουν συνηθίσει τα μέσα ενημέρωσης. Μια δεύτερη στροφή στο βίντεο βρίσκεται σε εξέλιξη και ο κλάδος θέλει ξανά να πάρει μέρος.

Το βίντεο είναι πλέον αναπόφευκτο στα social media, αν όχι αναμενόμενο κομμάτι του τρόπου με τον οποίο εμφανίζονται online οι άνθρωποι και οι θεσμοί. Η επιρροή του TikTok φαίνεται παντού: φυσικά στις ανταγωνίστριες πλατφόρμες όπως τα Reels της Meta και το YouTube Shorts, αλλά και σε πιο απρόσμενα περιβάλλοντα, όπως το LinkedIn. Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η τάση επιβραδύνεται. Ο χρόνος παρακολούθησης των Reels στο Facebook έφτασε σε ιστορικό υψηλό το τρίτο τρίμηνο. Πρώιμα τεστ σε άλλες χώρες δείχνουν ότι η Meta εξετάζει το ενδεχόμενο οι χρήστες να οδηγούνται απευθείας σε πλήρους οθόνης βίντεο μόλις ανοίγουν τα apps του Instagram και του Facebook.

Η όρεξη για βίντεο μοιάζει αχόρταγη και, αν οι ειδησεογραφικοί οργανισμοί δεν επενδύσουν σε αυτό, οι δημιουργοί περιεχομένου θα σπεύσουν να καλύψουν το κενό.

Ορισμένα μέσα μπήκαν σχετικά νωρίς στο κύμα του σύντομου social video. Η Washington Post, για παράδειγμα, βρήκε αξιοσημείωτη επιτυχία στο TikTok πριν από πολλούς ανταγωνιστές της, που δεν είχαν ακόμη καν δημιουργήσει ειδικούς λογαριασμούς στην πλατφόρμα. Ο Dave Jorgenson, το πρόσωπο πίσω από τη στρατηγική social video της Post, αποχώρησε από την εφημερίδα πέρυσι. Πλέον δημιουργεί σύντομα και μεγάλης διάρκειας βίντεο με το Local News International, κάτι που ίσως δείχνει πόσο εμπιστεύεται το κοινό τους μεμονωμένους δημιουργούς.

Πέρα από την παρουσία σε σύντομα βίντεο, ορισμένα παραδοσιακά μέσα υιοθετούν και μορφές που έγιναν δημοφιλείς στην εποχή του κάθετου βίντεο. Το CNN συνεργάστηκε με το Jubilee, το γνωστό κανάλι που παράγει βίντεο τύπου debate-me για επίμαχα πολιτικά θέματα. Το town hall του CNN με τον υποψήφιο για τη Γερουσία στο Τέξας, James Talarico, έγινε με το ύφος του Jubilee.

Η New York Times, που για χρόνια παρήγαγε προσεγμένα ντοκιμαντερίστικα βίντεο, παρουσίασε πρόσφατα τη σειρά κάθετου βίντεο «The Call». Σε αντίθεση με τα πιο επιμελημένα βίντεο της Times, στόχος του «The Call» είναι να δημιουργεί αίσθηση οικειότητας, σαν να λαμβάνει κανείς ενημερώσεις από έναν φίλο: η παρουσιάστρια υποτίθεται ότι κάνει μια βιντεοκλήση σε έναν ρεπόρτερ που βρίσκεται στο πεδίο για να τον ρωτήσει τι βλέπει.

Τα ειδησεογραφικά μέσα προσλαμβάνουν επίσης δημιουργούς περιεχομένου ή συνεργάζονται μαζί τους. Ορισμένα, όπως η Washington Post, έχουν στήσει δίκτυα δημιουργών, μέσα από τα οποία συνεργάζονται με influencers για παραγωγή περιεχομένου ανεξάρτητα από το newsroom. Ένα νέο πρόγραμμα με τη στήριξη των Poynter και Microsoft φέρνει σε επαφή δημιουργούς με λίγα ειδησεογραφικά μέσα, ώστε να παράγουν περιεχόμενο προσαρμοσμένο στα social media.

Και φυσικά υπάρχουν τα clips. Τα podcasts έγιναν βίντεο, και στη συνέχεια έγιναν σύντομα αποσπάσματα σε κάθετες ροές. Οι τηλεοπτικές σειρές έγιναν web shows και αυτό οδήγησε στα microdramas. Ακόμη και τα άρθρα ειδήσεων — ακόμη και μεγάλες έρευνες — προσαρμόζονται πλέον για κοινό του κάθετου βίντεο. Μεμονωμένοι ρεπόρτερ, ανάμεσά τους και η συντάκτρια του κειμένου, φτιάχνουν σύντομα talking-head βίντεο για να εξηγήσουν το ρεπορτάζ τους. Νωρίτερα φέτος, η ίδια χαρακτήρισε αυτό το φαινόμενο «the clippening»: την αναδιαμόρφωση όλου του περιεχομένου ώστε να είναι αναγνώσιμο σε ένα κάθετο feed βίντεο, ακόμη κι αν το αρχικό έργο δεν είναι ούτε κάθετο ούτε βίντεο. Είναι δύσκολο να κατηγορήσει κανείς όσους επενδύουν στο social video, αφού το κοινό το καταναλώνει, αλλά η εικόνα θυμίζει όλο και περισσότερο το παρελθόν.

Μία από τις λανθασμένες παραδοχές της στροφής στο βίντεο 1.0 ήταν ότι η απήχηση, οι προβολές ή η εμπλοκή στις πλατφόρμες των social media θα αρκούσαν για να καλύψουν —και ιδανικά να ξεπεράσουν— το κόστος παραγωγής του περιεχομένου. Για πολλούς αυτό δεν αποδείχθηκε αληθινό, με τις προβληματικές μετρήσεις να συμβάλλουν σε αυτό: η ιογένεια είναι ευχάριστη, αλλά η αξιοποίησή της σε έσοδα δεν είναι πάντα απλή. Σήμερα οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έχουν σε μεγάλο βαθμό καταλήξει στη μέτρηση «views», δηλαδή στον αριθμό των φορών που ένα post εμφανίστηκε στο feed κάποιου, είτε το είδε ολόκληρο είτε το προσπέρασε αμέσως. Πόσοι από όσους βλέπουν ένα απόσπασμα podcast συνεχίζουν για να ακούσουν ολόκληρο το επεισόδιο; Οι άνθρωποι που βλέπουν τα TikToks για τα ρεπορτάζ του συντάκτη πάνε άραγε στο The Verge για να τα διαβάσουν ή αγοράζουν συνδρομή για να στηρίξουν τη δουλειά του; Δεν τρώγονται οι προβολές.

Η ελπίδα είναι ότι τα μέσα θα βρουν νέο κοινό εκεί όπου ήδη περνά τον χρόνο του. Υπάρχουν εκατομμύρια άνθρωποι που συζητούν ειδήσεις τις οποίες οι δημοσιογράφοι ανακαλύπτουν, και είναι σημαντικό τα μέσα να τους προσεγγίσουν, να χτίσουν εμπιστοσύνη και να συμμετέχουν στη συζήτηση. Το βέβαιο είναι πως, αν οι ρεπόρτερ και τα μέσα δεν το κάνουν, θα βρεθούν δημιουργοί έτοιμοι να πάρουν τη θέση τους.

Την ώρα που όλοι συνηθίζουν το σύντομο format, το έδαφος αλλάζει ξανά. Οι πλατφόρμες δεν αρκούνται πλέον στο να είναι απλώς social media· θέλουν να γίνουν προορισμός για περιεχόμενο μεγαλύτερης διάρκειας και υψηλότερης παραγωγικής ποιότητας. Οι εταιρείες τεχνολογίας ξέρουν ότι οι χρήστες βλέπουν βίντεο στα κινητά τους, αλλά θέλουν επίσης να τους κρατήσουν και στις τηλεοράσεις τους.

Την άνοιξη, το YouTube πρότεινε σε δημιουργούς και διαφημιστές να φτιάξουν αποκλειστικές εκπομπές για την πλατφόρμα. Το YouTube κυριαρχεί ήδη στον ανταγωνισμό του streaming στην τηλεόραση, αλλά και άλλες πλατφόρμες, όπως το Instagram, κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση: το πρόσφατα ανακοινωμένο πρόγραμμα «Features» επιτρέπει ανέβασμα οριζόντιων βίντεο έως 90 λεπτών και δείχνει να στοχεύει ειδικά στην τηλεθέαση. Όχι τυχαία, πολλοί δημιουργοί αναρωτιούνται τι θα κερδίσουν από τη δημοσίευση μεγαλύτερου περιεχομένου.

Ορισμένα ειδησεογραφικά μέσα ήδη κοιτούν πιο μακριά και εξετάζουν το μεγάλο φορμάτ. Το BBC συμφώνησε με το YouTube στις αρχές του 2026 για ειδικό πρόγραμμα αποκλειστικά για την πλατφόρμα και στη συνέχεια ανακοίνωσε ένα 24ωρο YouTube livestream, σε μια προσπάθεια να προσεγγίσει τους νέους.

Το σύντομο βίντεο δεν πρόκειται να εξαφανιστεί, τουλάχιστον προς το παρόν. Όμως αυτές οι προσπάθειες για στροφή σε μεγαλύτερο και πιο απαιτητικό περιεχόμενο μπορεί να προαναγγέλλουν τι έρχεται — και τι ίσως σύντομα θα ζητηθεί από εκδότες και influencers. Τα μέσα ενημέρωσης είχαν πάντα περίπλοκη σχέση με τις πλατφόρμες τεχνολογίας. Από τη μία, εκεί βρίσκεται το κοινό και οι πλατφόρμες επιτρέπουν στους εκδότες να το προσεγγίσουν. Από την άλλη, οι τεχνολογικές εταιρείες δείχνουν σε μέσα και δημιουργούς ποιο είδος περιεχομένου πρέπει να προτεραιοποιήσουν και όλοι τρέχουν να προλάβουν τη νέα απαίτηση.

Όπως οι δημοσιογράφοι αρχίζουν να συνηθίζουν τα selfie βίντεο μπροστά στην κάμερα, μπορεί να βρεθούν μπροστά σε ένα εντελώς νέο δεδομένο: βίντεο οριζόντια, μεγαλύτερης διάρκειας, με υψηλότερη παραγωγική αξία και πιο υψηλό φράγμα εισόδου, όπως ακριβώς συμβαίνει συνήθως στην τηλεόραση και στο streaming.

Πηγή: theverge.com.