Τα «forever chemicals» και οι lobbying firms που παίζουν και τις δύο πλευρές

Από Trantorian 15 Μαρτίου 2026 1 λεπτό ανάγνωσης
Τα «forever chemicals» και οι lobbying firms που παίζουν και τις δύο πλευρές

Κορυφαίες αμερικανικές εταιρείες lobbying εκπροσωπούν ταυτόχρονα χημικές βιομηχανίες που αντιτίθενται στη ρύθμιση των PFAS και οργανώσεις δημόσιας υγείας που τις καταπολεμούν. Η πρακτική αυτή, σύμφωνα με νέα έρευνα του μη κερδοσκοπικού οργανισμού F-Minus, δεν είναι παράνομη — αλλά μπορεί να επιβραδύνει σημαντικά τις προσπάθειες προστασίας της δημόσιας υγείας.

Τα PFAS — γνωστά και ως «forever chemicals» λόγω της αδυναμίας τους να διασπαστούν στη φύση — συνδέονται με καρκίνο, διαταραχές του ανοσοποιητικού, νεφρικές παθήσεις και εκατοντάδες άλλα προβλήματα υγείας. Εδώ και χρόνια, η χημική βιομηχανία των ΗΠΑ επενδύει σε εντατικό lobbying για να εμποδίσει τη νομοθεσία που θα περιόριζε τη χρήση τους. Αυτό που αποκαλύπτει τώρα η έρευνα του F-Minus είναι κάτι πιο σύνθετο και ανησυχητικό: πολλές από τις εταιρείες που πληρώνονται για να μπλοκάρουν αυτές τις ρυθμίσεις, πληρώνονται ταυτόχρονα και από οργανισμούς που τις υποστηρίζουν.

Η εταιρεία Holland & Knight, για παράδειγμα, εκπροσωπεί το American Chemistry Council — τον κλαδικό σύνδεσμο των μεγαλύτερων παραγωγών PFAS στις ΗΠΑ — και παράλληλα κάνει lobbying για λογαριασμό της American Cancer Society. Στην Πενσυλβάνια, η ίδια εταιρεία έχει λάβει 520.000 δολάρια από το American Chemistry Council και 80.000 από την πόλη της Φιλαδέλφειας — η οποία αντιμετωπίζει πρόβλημα PFAS στο πόσιμο νερό τεσσάρων σχολείων της.

Στην Καλιφόρνια, η εικόνα γίνεται ακόμα πιο χαρακτηριστική. Δύο νομοσχέδια τέθηκαν σε ψηφοφορία: το ένα απαγόρευε τα PFAS σε καταναλωτικά προϊόντα, το άλλο δημιουργούσε ταμείο για τον καθαρισμό μολυσμένων υδάτων. Η εταιρεία KP Public Affairs έκανε lobbying υπέρ του πρώτου νομοσχεδίου για λογαριασμό μιας υδρευτικής εταιρείας, και ταυτόχρονα εναντίον του για λογαριασμό χημικών ομίλων — εισπράττοντας συνολικά σχεδόν 275.000 δολάρια. Ο κυβερνήτης Νιούσομ τελικά απέρριψε την απαγόρευση στα καταναλωτικά προϊόντα, αλλά ενέκρινε το ταμείο καθαρισμού. Αποτέλεσμα: τα PFAS συνεχίζουν να μολύνουν τα νερά, αλλά οι lobbying εταιρείες μπορούν να διεκδικήσουν «νίκη» και στις δύο πλευρές.

Ο James Browning, εκτελεστικός διευθυντής του F-Minus και πρώην lobbyist ο ίδιος, περιγράφει ένα σύστημα όπου η αποτυχία της νομοθεσίας είναι επικερδής για όλους τους εμπλεκόμενους — εκτός από το κοινό. «Ό,τι αρνητική δημοσιότητα μπορεί να προκαλέσει η δουλειά τους για τη χημική βιομηχανία, αντισταθμίζεται από το καλό τους όνομα ως συνεργάτες σχολείων ή οργανώσεων κατά του καρκίνου», λέει. Η έρευνα εντόπισε 26 συστήματα υγείας, 11 δημόσια σχολικά δίκτυα, 15 οργανώσεις προστασίας της άγριας ζωής και 132 τοπικές κυβερνήσεις που μοιράζονται lobbying εταιρείες με παραγωγούς PFAS ή τους εκπροσώπους τους.

Η πρακτική δεν είναι παράνομη. Αλλά θέτει ερωτήματα που δύσκολα απαντώνται. Πόσο αποτελεσματικά μπορεί να υπερασπιστεί κανείς τη δημόσια υγεία όταν ο ίδιος εκπρόσωπός του πληρώνεται από αυτούς που την απειλούν; Και πόσες οργανώσεις γνωρίζουν ότι οι lobbyists τους παίζουν και τις δύο πλευρές; Σύμφωνα με τον Browning, αρκετές το γνωρίζουν και δεν κόβουν τους δεσμούς. Άλλες, πιθανότατα, δεν έχουν ιδέα.