Από την τεχνητή νοημοσύνη με τη Hannah Fry μέχρι τα πρώτα χρόνια του David Attenborough, αυτά είναι τα πέντε ντοκιμαντέρ επιστήμης που ξεχωρίζουν ως οι πιο αξιόλογες επιλογές της χρονιάς μέχρι στιγμής, σύμφωνα με τη Bethan Ackerley.
Cecil: The lion and the dentist**
(Ηνωμένο Βασίλειο: Channel 4· ΗΠΑ: δεν είναι διαθέσιμο)
Το 2015, ένας ερασιτέχνης κυνηγός τροπαίων από τις ΗΠΑ πυροβόλησε και σκότωσε το μεγαλύτερο λιοντάρι της Αφρικής. Η οργή που ξέσπασε μετά τον θάνατο του Cecil δεν προκαλεί έκπληξη, ούτε είναι εντελώς αδικαιολόγητη. Αυτό που ξεχωρίζει, όμως, είναι ο τρόπος με τον οποίο η προσεγμένη αυτή ταινία χρησιμοποιεί την υπόθεση ως αφετηρία για μια σειρά από συζητήσεις γύρω από τη διατήρηση της φύσης. Σύμβολο στη ζωή και στον θάνατο, ο Cecil και άλλα μεγάλα, χαρισματικά ζώα συνυπάρχουν σε μια σύνθετη ισορροπία με τους ανθρώπους που, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, διεκδικούν πάντα μερίδιο πάνω τους.
BBC/Curious Films/Rory Langdon Down**
AI Confidential with Hannah Fry**
(Ηνωμένο Βασίλειο: BBC iPlayer· ΗΠΑ: προς το παρόν δεν είναι διαθέσιμο)
Σχεδόν όλοι στον κόσμο χρειάζεται πλέον να έχουν μια βασική γνώση για το πώς λειτουργούν οι τεχνολογίες AI, από τα chatbots που συναντούν μέχρι τα αυτοκίνητα χωρίς οδηγό και πολλά ακόμη. Η μαθηματικός Hannah Fry είναι ιδανικό πρόσωπο για να μεταδώσει αυτή τη γνώση: σε τρία επεισόδια, μας καθοδηγεί μέσα από πρόσφατες περιπτώσεις όπου η AI μπλέχτηκε με πολύ ανθρώπινα προβλήματα. Η σειρά εξηγεί σύνθετα θέματα με καθαρές μεταφορές και κερδίζει από τη ζεστασιά, το χιούμορ και την πλήρη απουσία κριτικής στάσης της Fry απέναντι σε όσους βρίσκονται στην πρώτη γραμμή αυτής της τεχνολογικής επανάστασης.
BBC/NASA/Wall to Wall**
Artemis: To the moon and back**
(Ηνωμένο Βασίλειο: BBC iPlayer· ΗΠΑ: Discovery+)
Ενώ περιμένουμε με ανυπομονησία την Artemis III το 2027, γιατί να μην ξαναδούμε την αποστολή Artemis II της φετινής χρονιάς, η οποία έφερε ανθρώπους σε πτήση γύρω από τη Σελήνη για πρώτη φορά εδώ και περισσότερα από 50 χρόνια; Αυτή η υπερβολικά σύντομη ταινία είναι αποτέλεσμα τριάμισι χρόνων γυρισμάτων με το πρόγραμμα Artemis και αφηγείται την ιστορία αμέτρητων ανθρώπων – όλων εκείνων των μηχανικών και σχεδιαστών που δούλεψαν πίσω από τα φώτα μαζί με τους τέσσερις αστροναύτες, οι οποίοι ταξίδεψαν πιο μακριά από τη Γη από οποιονδήποτε πριν από αυτούς.
Making Life on Earth: Attenborough’s greatest adventure**
(Ηνωμένο Βασίλειο: BBC iPlayer· ΗΠΑ: PBS)
Το καλύτερο από τα πολλά, πολλά ντοκιμαντέρ που κυκλοφόρησαν για να τιμήσουν τα 100 χρόνια του David Attenborough ήταν αυτή η ματιά στα παρασκήνια της πιο εμβληματικής σειράς φυσικής ιστορίας που γυρίστηκε ποτέ. Η σειρά Life on Earth, που προβλήθηκε το 1979, καθόρισε τη δομή και τον τόνο σχεδόν κάθε ντοκιμαντέρ για τη φύση που έχει γυριστεί έκτοτε και, κατά συνέπεια, συνέβαλε στο να διαμορφωθεί ο τρόπος με τον οποίο βλέπουμε τον κόσμο γύρω μας. Το Making Life on Earth είναι γεμάτο συναρπαστικές λεπτομέρειες από την παραγωγή, από μια τρομακτική παραλίγο εμπλοκή με ένοπλους φρουρούς στη Ρουάντα, μέχρι το πώς ο Attenborough ανακάλυψε ότι έχει αλλεργία στο τρίχωμα του γαϊδάρου, ενώ τους καβαλούσε μέχρι τον πάτο του Grand Canyon — και πώς αυτό τελικά χάλασε ένα κοντινό πλάνο.
Fukushima: A nuclear nightmare**
(Ηνωμένο Βασίλειο: προς ενοικίαση· ΗΠΑ: HBO Max)
Πριν από δεκαπέντε χρόνια, ένας καταστροφικός σεισμός και το τσουνάμι που ακολούθησε σκότωσαν 20.000 ανθρώπους σε όλο το βόρειο τμήμα της Ιαπωνίας και προκάλεσαν την αστοχία κρίσιμων συστημάτων ψύξης στον πυρηνικό σταθμό της Fukushima. Με αφήγηση μέσα από μερικά από τα πιο ανατριχιαστικά πλάνα και μαρτυρίες αυτοπτών μαρτύρων, η ταινία εξηγεί ακριβώς τι πήγε στραβά και καταγράφει πώς μια φυσική καταστροφή εξελίχθηκε σε πυρηνική έκτακτη ανάγκη. Μέσα στις ζοφερές λεπτομέρειες, μια φωτεινή πλευρά είναι η γενναιότητα των λεγόμενων Fukushima 50, που παρέμειναν στον χώρο και ρίσκαραν τη ζωή τους για να αποτρέψουν μια πλήρους κλίμακας τήξη, η οποία θα καθιστούσε ακατοίκητες τεράστιες περιοχές της Ιαπωνίας. Χάρη στις ενέργειές τους, μόνο ένας άνθρωπος έχει μέχρι στιγμής πεθάνει ως αποτέλεσμα του ατυχήματος.
Λάβετε εβδομαδιαία δόση ανακαλύψεων στο inbox σας. Θα σας κρατάμε επίσης ενήμερους για τα events και τις ειδικές προσφορές του New Scientist.
