Πανώλη: Γιατί θεωρείται δυνητικό βιολογικό όπλο – Τι προβλέπει ο ΕΟΔΥ

Από Trantorian 7 Οκτωβρίου 2026 1 λεπτό ανάγνωσης
Πανώλη: Γιατί θεωρείται δυνητικό βιολογικό όπλο – Τι προβλέπει ο ΕΟΔΥ

Η πανώλη είναι σοβαρή λοιμώδης νόσος που προκαλείται από το βακτήριο Yersinia pestis και, σύμφωνα με τη Mayo Clinic, θεωρείται δυνητικός παράγοντας βιολογικού όπλου.

Στο επίκεντρο της ανησυχίας βρίσκεται ο θάνατος μιας 28χρονης ερευνήτριας σε ρωσικό ινστιτούτο που μελετά την πανώλη και άλλα επικίνδυνα παθογόνα. Η νεαρή γυναίκα πέθανε από πνευμονία «άγνωστης» προέλευσης, γεγονός που έχει στρέψει το ενδιαφέρον στην πιθανότητα πνευμονικής πανώλης.

Το βακτήριο, σύμφωνα με τη Mayo Clinic, ζει κυρίως σε μικρά τρωκτικά και στους ψύλλους τους. Η συχνότερη οδός μετάδοσης στον άνθρωπο είναι μέσω τσιμπήματος μολυσμένου ψύλλου.

Πρόκειται για σπάνια νόσο, η οποία εμφανίζεται κυρίως σε λίγες χώρες. Στις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφονται κάθε χρόνο λίγα περιστατικά, κυρίως σε αγροτικές ή ημιαγροτικές περιοχές των δυτικών πολιτειών.

Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), οι ασθενείς εμφανίζουν πυρετό, πονοκέφαλο, αδυναμία και ταχέως εξελισσόμενη πνευμονία, με δύσπνοια, πόνο στο στήθος, βήχα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αιματηρές ή υδαρείς εκκρίσεις.

«Η πνευμονική πανώλη αναπτύσσεται όταν τα βακτήρια εξαπλώνονται στους πνεύμονες ενός ασθενούς με ανεπεξέργαστη βουβωνική ή σηψαιμική πανώλη ή όταν ένα άτομο εισπνέει μολυσμένα σταγονίδια που εκπέμπει με τον βήχα άλλος άνθρωπος ή ζώο με πνευμονική πανώλη», αναφέρουν οι ειδικοί των CDC.

Η πνευμονική πανώλη είναι η σοβαρότερη μορφή της νόσου και η μόνη που μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο. Η περίοδος επώασης μετά την εισπνοή των βακτηρίων μπορεί να είναι μόλις μία ημέρα.

Η πανώλη μπορεί συνήθως να αντιμετωπιστεί με αντιβιοτικά. Χωρίς θεραπεία, όμως, η νόσος είναι συχνά θανατηφόρος.

Θεωρείται δυνητικός παράγοντας βιολογικού όπλου. Όπως αναφέρει η Mayo Clinic, η αμερικανική κυβέρνηση έχει καταρτίσει σχέδια και διαθέτει θεραπείες για την αντιμετώπιση ενδεχόμενης χρήσης της νόσου ως όπλου.

Στην Ελλάδα, η πανώλη περιλαμβάνεται στα υποχρεωτικώς δηλούμενα νοσήματα του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ). Ένα ύποπτο κρούσμα πρέπει να αναφέρεται άμεσα στις αρμόδιες υγειονομικές αρχές, ώστε να ενεργοποιούνται τα προβλεπόμενα μέτρα επιτήρησης και ελέγχου.

Την ίδια ώρα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας παρακολουθεί στενά την κατάσταση στη Ρωσία μετά τον θάνατο της 28χρονης εργαζόμενης στο ινστιτούτο πανώλης. Με βάση τα διαθέσιμα μέχρι στιγμής στοιχεία, ο κίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό φαίνεται χαμηλός, ωστόσο η εκτίμηση κινδύνου θα επανεξετάζεται καθώς προκύπτουν περισσότερες πληροφορίες για το περιστατικό.

Το παρόν κείμενο δημιουργήθηκε με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης.