Home Science

Μετά από χρόνια αδιεξόδων, ένα στοιχείο για το MH370 ήταν μπροστά στα μάτια μας — και οι επιστήμονες το αποκωδικοποίησαν

Από Trantorian 4 Μαΐου 2026 1 λεπτό ανάγνωσης
Μετά από χρόνια αδιεξόδων, ένα στοιχείο για το MH370 ήταν μπροστά στα μάτια μας — και οι επιστήμονες το αποκωδικοποίησαν

Η έρευνα για το MH370 είχε «παγώσει» επί χρόνια, μέχρι που μια απρόσμενη πηγή πρότεινε έναν διαφορετικό τρόπο να ακολουθήσει κανείς τα ίχνη.

Το βράδυ της 8ης Μαρτίου 2014, η πτήση MH370 της Malaysia Airlines —ένα Boeing 777 με 239 ανθρώπους— απογειώθηκε από την Κουάλα Λουμπούρ με προορισμό το Πεκίνο. Λιγότερα από 40 λεπτά μετά την απογείωση, το σήμα του αναμεταδότη χάθηκε.

Στρατιωτικό ραντάρ έδειξε ότι το αεροσκάφος εξετράπη από την πορεία του, επέστρεψε πάνω από τη Μαλαισία και κατευθύνθηκε προς τον Ινδικό Ωκεανό. Για τις τελευταίες ώρες της πτήσης έστελνε τακτικά σήματα «handshake» σε δορυφόρους επικοινωνιών, όπως κάνουν όλα τα σύγχρονα αεροσκάφη. Οι καταγραφές παρείχαν στους ερευνητές έμμετρους περιορισμούς θέσης, αλλά όχι ακριβή εντοπισμό τύπου GPS.

Έπειτα, το MH370 εξαφανίστηκε και δεν ξαναφάνηκε ποτέ.

Έχουν περάσει δώδεκα χρόνια και το μεγαλύτερο σύγχρονο μυστήριο της αεροπορίας παραμένει άλυτο. Ωστόσο, ένα από τα πιο υποσχόμενα πρόσφατα στοιχεία δεν ήταν ούτε εικόνα σόναρ ούτε νέο κομμάτι συντριμμιών, αλλά ένα σύμπλεγμα από βαλανίδες.

Τον Ιούλιο του 2015, το δεξί flaperon του MH370 εκβράστηκε στη Réunion Island, γαλλικό έδαφος στον Ινδικό Ωκεανό. Ερευνητές διαπίστωσαν ότι πάνω στα συντρίμμια είχαν προσκολληθεί βαλανίδες, των οποίων τα κελύφη διατήρησαν χημικά ίχνη του νερού απ’ όπου πέρασαν — ένα ζωντανό αρχείο της διαδρομής τους. Για τους επιστήμονες, αυτό σήμαινε έναν πιθανό νέο τρόπο να εντοπίσουν το σημείο εισόδου του MH370 στον ωκεανό.

Σε δημοσίευση του 2023 στο AGU Advances, ομάδα με επικεφαλής τους Nasser Al-Qattan και Gregory Herbert έδειξε ότι τα κελύφη των βαλανίδων λειτουργούν ως χημικά αρχεία του νερού στο οποίο αναπτύσσονται. Καθώς σχηματίζεται κάθε στρώμα, η χημεία του αλλάζει ανάλογα με τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος θαλάσσιου νερού. Στον Ινδικό Ωκεανό, οι θερμοκρασίες επιφάνειας μεταβάλλονται ανά γεωγραφικό πλάτος και εποχή.

Διαβάζοντας αυτά τα στρώματα και συγκρίνοντάς τα με μοντέλα θαλάσσιας μεταφοράς, οι επιστήμονες εκτίμησαν ότι μπορούν να ανασυνθέσουν τμήματα της πορείας των συντριμμιών του MH370 στον Ινδικό.

Το πρόβλημα; Οι βαλανίδες που μελετήθηκαν ήταν σχετικά μικρές, επιτρέποντας μόνο μερική ανακατασκευή της διαδρομής. Αν όμως μπορούσαν να αναλυθούν μεγαλύτερες, παλαιότερες βαλανίδες από συντρίμμια του MH370, ο Herbert είπε ότι ίσως θα γινόταν να κοιτάξουν πιο πίσω στον χρόνο — πιθανόν μέχρι το σημείο εισόδου του αεροσκάφους στον ωκεανό.

Στο μεταξύ, η έρευνα επέστρεψε στη θάλασσα.

Τον Μάρτιο του 2025, η Μαλαισία υπέγραψε συμφωνία «no find, no fee» με την αμερικανο-βρετανική εταιρεία θαλάσσιας ρομποτικής Ocean Infinity, εγκρίνοντας νέα αποστολή βυθομέτρησης σε περιοχή 15,000 τετραγωνικών χιλιομέτρων στον νότιο Ινδικό Ωκεανό. Η περιοχή επιλέχθηκε ως εκείνη με την «highest probability» εντοπισμού του αεροσκάφους, βάσει της νεότερης εμπεριστατωμένης ανάλυσης.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε δύο φάσεις —25–28 Μαρτίου 2025 και 31 Δεκεμβρίου 2025–23 Ιανουαρίου 2026— και κάλυψε περίπου 7,571 τετραγωνικά χιλιόμετρα βυθού.

Στις 8 Μαρτίου 2026, όμως, το Malaysia’s Air Accident Investigation Bureau ενημέρωσε τις οικογένειες των επιβατών ότι η έρευνα «had not yielded any findings that confirm the location of the aircraft wreckage».

Η Μαλαισία δεν συνέδεσε την έρευνα 2025–2026 αποκλειστικά με τα ευρήματα από βαλανίδες. Αξιωματούχοι ανέφεραν ότι αποδέχθηκαν την πρόταση της Ocean Infinity λόγω της υποχρέωσης να «pursue every credible lead» για τον εντοπισμό του MH370. Το U.S. National Transportation Safety Board και το Australia’s Australian Transport Safety Bureau διόρισαν επίσης διαπιστευμένους εκπροσώπους για τεχνική υποστήριξη.

Η Ocean Infinity γνωστοποίησε ότι αποχώρησε από τη νέα περιοχή έρευνας στις 23 Ιανουαρίου 2026, έχοντας συμπληρώσει συνολικά 151 ημέρες στη θάλασσα από το 2018 και χαρτογραφήσει περισσότερα από 140,000 τετραγωνικά χιλιόμετρα βυθού. Τόνισε επίσης ότι η ολοκλήρωση αυτής της φάσης δεν σημαίνει τέλος της δέσμευσής της να βρεθεί το αεροσκάφος.

Παρότι η πιο πρόσφατη αποστολή δεν απέδωσε ευρήματα, η επιστημονική έρευνα γύρω από το MH370 δεν έχει σταματήσει.

Τον Μάιο του 2024, μελέτη στο Scientific Reports εξέτασε αν οι συντριβές αεροσκαφών στη θάλασσα μπορούν να παράγουν υδροακουστικά σήματα που ανιχνεύονται από χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά. Οι επιστήμονες μελέτησαν δεδομένα υποβρύχιου ήχου από σταθμούς υδροφώνων κοντά στον χρόνο που εκτιμάται ότι ολοκληρώθηκε η πτήση του MH370. Εντοπίστηκε μόνο ένα δυνητικά σχετικό σήμα σε έναν από τους δύο σταθμούς που εξετάστηκαν.

Οι ερευνητές δεν ισχυρίστηκαν ότι βρήκαν τον τόπο πρόσκρουσης του MH370, αλλά πρότειναν ελεγχόμενα πειράματα —όπως εκρήξεις κατά μήκος του «seventh arc», της μεγάλης καμπύλης στον Ινδικό που σηματοδοτεί την τελευταία σύνδεση του MH370 με δορυφόρο της Inmarsat— ώστε να δοκιμαστεί αν τα σήματα μπορούν πράγματι να συσχετιστούν με πρόσκρουση αεροσκάφους. Οι ομάδες έρευνας προσπαθούν επί χρόνια να καθορίσουν σε ποιο σημείο της καμπύλης το MH370 ενδέχεται να εισήλθε στο νερό.

Στη συνέχεια, σε δημοσίευση του Δεκεμβρίου 2024 στο The Journal of Navigation, ο αποχωρήσας επιστήμονας του University of Tasmania Vincent Lyne υποστήριξε ότι τα δύο τελευταία δορυφορικά σήματα του MH370 συνάδουν περισσότερο με ελεγχόμενη, ανατολική κάθοδο, και όχι με την επικρατούσα ερμηνεία πως το αεροσκάφος ξέμεινε από καύσιμα και μπήκε σε ταχεία, ανεξέλεγκτη βύθιση στον νότιο Ινδικό Ωκεανό. Στο άρθρο, ο Lyne χαρακτήρισε την κοινώς αποδεκτή θεωρία «fundamentally flawed».

Οι οικογένειες των επιβατών και η Voice370 συνεχίζουν να ζητούν νέες έρευνες. Ίσως να μην υπάρξει ένα και μοναδικό «θαυματουργό» στοιχείο που θα λύσει το μυστήριο του MH370· το πιο ισχυρό αποδεικτικό υλικό μπορεί να προκύψει τμηματικά: ένα κέλυφος βαλανίδας εδώ, ένα ηχητικό σήμα εκεί και ακόμη ένα κομμάτι βυθού που διαγράφεται από τον χάρτη.

Οι ερευνητές εξακολουθούν να πιστεύουν ότι τα συντρίμμια βρίσκονται πιθανότατα κάπου στον νότιο Ινδικό Ωκεανό. Προς το παρόν, το MH370 παραμένει αγνοούμενο μετά από 12 χρόνια, παρά τις νέες αποστολές και τις επιστημονικές μελέτες — όμως κάθε νέο δεδομένο ίσως μας φέρνει ένα βήμα πιο κοντά στην απάντηση.