ΔΟΥΒΛΙΝΟ — Έγγραφα της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Αεροπορίας των ΗΠΑ (FAA) έδωσαν νέες λεπτομέρειες για ένα σχέδιο της SpaceX να αναπτύξει και να δοκιμάσει επανεισερχόμενα οχήματα που θα μπορούσαν να στηρίξουν έργα διαστημικής παραγωγής.
Στις 15 Μαΐου, η FAA εξέδωσε περιβαλλοντική αξιολόγηση για δοκιμαστικές πτήσεις του Starfall, ενός μη επανδρωμένου οχήματος επανεισόδου. Η υπηρεσία εξέδωσε επίσης απόφαση έγκρισης για τις πτήσεις αυτές, καταλήγοντας ότι δεν θα έχουν σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Τα ευρήματα δεν δημοσιοποιήθηκαν αμέσως, αλλά έγιναν γνωστά όταν η FAA έστειλε στις 29 Μαΐου ενημερωτικό δελτίο με τίτλο “FAA Space Update”.
Τα έγγραφα προσφέρουν εικόνα για το Starfall, για το οποίο η SpaceX δεν έχει μιλήσει δημόσια. Το Bloomberg ανέφερε πρώτο το έργο τον περασμένο Ιούλιο, περιγράφοντάς το ως πρόγραμμα διαστημικής παραγωγής με κάψουλες που θα πραγματοποιούν έρευνα και ανάπτυξη σε συνθήκες μικροβαρύτητας και στη συνέχεια θα επιστρέφουν στη Γη.
Η FAA περιγράφει το Starfall ως σύστημα που θα εξυπηρετεί τόσο τη διαστημική παραγωγή όσο και τη μεταφορά φορτίου από σημείο σε σημείο. Σύμφωνα με τα έγγραφα, οι κάψουλες θα μπορούσαν να αποτελέσουν έναν «πολλαπλασιασμένο διάδοχο» του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού, με στόχο να υποστηρίξουν «μια αυτοσυντηρούμενη βιομηχανία παραγωγής στο διάστημα».
«Σκοπός της πρότασης της SpaceX είναι να (1) επιτρέψει την ταχεία μεταφορά κρίσιμων φορτίων μέσω του διαστήματος σε σύντομους χρόνους και (2) να δημιουργήσει μια αυτοσυντηρούμενη εμπορική αγορά διαστημικής παραγωγής, προσφέροντας σε κλίμακα πρόσβαση σε μικροβαρύτητα και κενό, παραμονή σε τροχιά και ασφαλή επιστροφή από την τροχιά ως υπηρεσία», αναφέρει η απόφαση.
Η απόφαση της FAA εγκρίνει δύο επανεισόδους καψουλών Starfall στον Ειρηνικό Ωκεανό, περίπου 1.300 χιλιόμετρα ανοιχτά των ακτών της Καλιφόρνιας και του Μεξικού. Οι κάψουλες θα εκτοξευθούν είτε με Falcon 9 είτε με Starship, θα τεθούν σε τροχιά πριν από την επανείσοδο ή θα ακολουθήσουν απευθείας υποτροχιακή πορεία προς τη ζώνη προσγείωσης.
Οι κάψουλες έχουν σχήμα δίσκου, ύψος 0,75 μέτρα και διάμετρο 3,1 μέτρα στο επάνω μέρος. Διαθέτουν μικρούς ψεκαστήρες ψυχρού αερίου για έλεγχο προσανατολισμού, αλλά κανένα άλλο σύστημα πρόωσης και δεν μπορούν να πραγματοποιήσουν μόνες τους αποτροχιασμό.
Το όχημα αποτελείται από δύο μέρη: μια άνω πλάκα και μια θερμική ασπίδα. Η άνω πλάκα είναι αλουμινένια κατασκευή, εν μέρει καλυμμένη με μη προσδιοριζόμενο υλικό θερμικής προστασίας, και ζυγίζει 1.400 κιλά. Η θερμική ασπίδα είναι κατασκευασμένη από ανθρακονήματα, καλυμμένη επίσης με υλικό θερμικής προστασίας, και περιέχει φιάλες αζώτου που χρησιμοποιούνται για τους ψεκαστήρες και άλλα συστήματα. Το βάρος της είναι περίπου 700 κιλά.
Το όχημα θα επιβραδύνει την κάθοδό του με ένα κύριο αλεξίπτωτο, μαζί με αλεξίπτωτα πιλότο και σταθεροποίησης, ενώ η θερμική ασπίδα θα αποσυνδέεται πριν από την πτώση στο νερό. Τα έγγραφα της FAA αναφέρουν ότι η SpaceX θα χρησιμοποιήσει σκάφη για να ανακτήσει όλα τα στοιχεία του διαστημικού οχήματος μετά την πρόσκρουση στο νερό.
Η περιβαλλοντική αξιολόγηση δεν αναφέρει πότε θα γίνουν οι δοκιμαστικές πτήσεις και δεν δίνει εγκρίσεις για επιπλέον αποστολές πέρα από τις δύο δοκιμαστικές. Ωστόσο, τα έγγραφα δείχνουν καθαρά ότι η SpaceX τα βλέπει ως πρωτότυπα για σκάφη που θα κατασκευάζονται σε μεγάλες ποσότητες.
Η SpaceX «σχεδιάζει να αναπτύξει ένα επανεισερχόμενο όχημα μαζικής παραγωγής που θα μπορεί να μεταφέρει με ακρίβεια φορτίο από το διάστημα σε διάφορες τοποθεσίες στη Γη και θα μπορεί να εκτοξεύεται είτε με Falcon 9 είτε με Starship», αναφέρει έγγραφο της αναδόχου KBR, το οποίο αξιολόγησε τους κρότους από τις ηχητικές εκρήξεις κατά την επανείσοδο των Starfall. Το ίδιο έγγραφο σημειώνει επίσης ότι το Starfall θα μπορεί να μεταφέρει έως και 1.000 κιλά ωφέλιμου φορτίου σε όγκο 2,5 επί 1,5 επί 0,5 μέτρο μέσα στο σκάφος.
Το Starfall θα μπορούσε να φέρει τη SpaceX σε ανταγωνισμό με εταιρείες που βασίζονται στην ίδια για υπηρεσίες εκτόξευσης. Ανάμεσά τους είναι η Varda Space Industries, η οποία έχει πραγματοποιήσει έξι πτήσεις των W-series διαστημοπλοίων της με αποστολές rideshare της SpaceX, κάνοντας έρευνα σε μικροβαρύτητα και δοκιμές υπερηχητικής τεχνολογίας με κάψουλες που προσγειώθηκαν στη Γιούτα και στην Αυστραλία.
Η Inversion, άλλη εταιρεία που αναπτύσσει επανεισερχόμενα οχήματα, έστειλε το πρώτο της σκάφος, το Ray, σε αποστολή rideshare της SpaceX το 2025, αλλά τεχνικά προβλήματα εμπόδισαν το όχημα να επανεισέλθει όπως είχε σχεδιαστεί. Η Atmos Space Cargo, ευρωπαϊκή νεοφυής εταιρεία, πραγματοποίησε την πρώτη της πτήση επανεισερχόμενου οχήματος σε rideshare αποστολή της SpaceX το 2025 και σχεδιάζει περισσότερες αποστολές τόσο με τη SpaceX όσο και με ευρωπαϊκούς μικρούς πυραύλους.
Αρκετές ακόμη εταιρείες, μεταξύ των οποίων οι Catalyx Space, Lux Aeterna και Reditus Space, έχουν επίσης ανακοινώσει σχέδια για επαναχρησιμοποιούμενα σκάφη που θα επιστρέφουν στη Γη και θα ανακτώνται για νέα χρήση, με δοκιμαστικές πτήσεις προγραμματισμένες έως και τον επόμενο χρόνο. Και αυτές σχεδιάζουν να βασιστούν σε μεγάλο βαθμό στις εκτοξεύσεις της SpaceX.
