Ένα ανησυχητικό μήνυμα για την πορεία του παγκόσμιου κλίματος εκπέμπει ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO), ο μετεωρολογικός οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών. Σύμφωνα με τη νέα του έκθεση, η πιθανότητα να καταγραφεί νέο παγκόσμιο ρεκόρ θερμοκρασίας μέσα στην επόμενη πενταετία είναι πλέον εξαιρετικά υψηλή.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι υπάρχει 86% πιθανότητα τουλάχιστον ένα από τα έτη της περιόδου 2026-2030 να ξεπεράσει το 2024, το οποίο είναι σήμερα το θερμότερο έτος που έχει καταγραφεί παγκοσμίως. Παράλληλα, η πιθανότητα η μέση παγκόσμια θερμοκρασία της ίδιας περιόδου να υπερβεί το όριο του +1,5°C σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα υπολογίζεται στο 75%.
Τη ραγδαία άνοδο αποδίδουν κυρίως στη συνεχιζόμενη αύξηση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από την καύση άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η συσσώρευση διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα παγιδεύει περισσότερη θερμότητα, οδηγώντας σε μια σταθερή και μακροχρόνια άνοδο της παγκόσμιας θερμοκρασίας. Αυτό σημαίνει ότι κάθε νέα χρονιά «πατά» σε υψηλότερη αφετηρία, αυξάνοντας την πιθανότητα κατάρριψης ρεκόρ ακόμη και χωρίς πρόσθετα φυσικά φαινόμενα.
Σημαντικό ρόλο στην προσωρινή εκτόξευση της θερμοκρασίας μπορεί να παίξει και το Ελ Νίνιο, το κλιματικό φαινόμενο που αυξάνει τη θερμοκρασία των επιφανειακών υδάτων στον τροπικό Ειρηνικό. Όταν είναι ισχυρό, ενισχύει τη συνολική παγκόσμια θερμοκρασία και μπορεί να οδηγήσει σε ιστορικά ρεκόρ μέσα σε συγκεκριμένα έτη. Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι το 2027 θα μπορούσε να εξελιχθεί σε πιθανό έτος-ρεκόρ, εάν το φαινόμενο συνδυαστεί με τη γενική ανοδική τάση της υπερθέρμανσης.
Η προειδοποίηση του WMO έρχεται σε περίοδο όπου τα ακραία καιρικά φαινόμενα πληθαίνουν. Καύσωνες μεγαλύτερης διάρκειας, έντονες ξηρασίες, αλλά και ακραίες βροχοπτώσεις και πλημμύρες καταγράφονται ολοένα συχνότερα σε διαφορετικές περιοχές του πλανήτη. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η Αρκτική, όπου η θερμοκρασία αυξάνεται με ρυθμό πολλαπλάσιο του παγκόσμιου μέσου όρου. Η τάση αυτή επιταχύνει το λιώσιμο των πάγων και επηρεάζει συνολικά το παγκόσμιο κλιματικό σύστημα.
Οι επιστήμονες διευκρινίζουν ότι η υπέρβαση του +1,5°C σε μεμονωμένα έτη δεν συνεπάγεται αυτόματα αποτυχία του στόχου της Συμφωνίας των Παρισίων, ο οποίος αφορά τη μακροπρόθεσμη συγκράτηση της αύξησης της θερμοκρασίας. Ωστόσο, η ολοένα συχνότερη προσέγγιση ή υπέρβαση αυτού του ορίου θεωρείται σαφής ένδειξη επιδείνωσης της κατάστασης.
