Όποιος έχει ζήσει με γάτα γνωρίζει καλά ότι, από τη φύση της, είναι φτιαγμένη για να κυνηγά. Από το σάλιο πάνω στο πρόσωπο το πρωί μέχρι το ποντίκι-«δώρο» στις παντόφλες, η συμπεριφορά της το επιβεβαιώνει.
Ο μακρινός πρόγονος της οικιακής γάτας, που αποσπάστηκε από τους προγόνους των τίγρεων και των σύγχρονων γατών πριν από 20 εκατομμύρια χρόνια, ήταν πολύ πιο τρομακτικό αιλουροειδές.
Με βάρος που έφτανε τα 600 κιλά, το Smilodon fatalis ήταν κάτι ανάμεσα σε γάτα και πύραυλο κρουζ: ένας θηρευτής ενέδρας με δόντια σαν σπαθιά.
Το όνομά του, ελληνολατινικής προέλευσης, σημαίνει περίπου «θανατηφόρο μαχαιροδόντι», εξαιτίας των τρομακτικών δοντιών του.
Ωστόσο, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Frontiers in Veterinary Science, οι ερευνητές βρήκαν ενδείξεις ότι αυτό το ισχυρό αρπακτικό μπορεί να είχε παρουσιάσει ενδογαμία και δυσμορφίες στη σπονδυλική στήλη πριν εξαφανιστεί στο τέλος της τελευταίας Εποχής των Παγετώνων, περίπου πριν από 12.000 χρόνια.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν οπτικές μεθόδους και αξονικές τομογραφίες για να εξετάσουν περισσότερους από 3.700 σπονδύλους, που αντιστοιχούν σε τουλάχιστον 849 διαφορετικά άτομα S. fatalis, αναζητώντας σημάδια τραύματος, ασθένειας και γενετικών ανωμαλιών.
Τα ζώα αυτά πέθαναν και τα σκελετικά τους κατάλοιπα διατηρήθηκαν στα πίσσα κοιτάσματα La Brea Tar Pits του Λος Άντζελες, που ίσως αποτελούν το «πλουσιότερο απολιθωματικό σημείο της εποχής των παγετώνων στον κόσμο».
Αυτά τα κοιτάσματα πίσσας έγιναν αγαπημένο υλικό της ποπ κουλτούρας, με εμφανίσεις σε σειρές όπως The Flintstones και The Simpsons, αλλά και σε μια μάλλον λιγότερο αξέχαστη κωμωδία του 20ού αιώνα με πρωταγωνιστή τον ντράμερ των Beatles, Ringo Starr, στον ρόλο ενός «σπηλαιανθρώπου».
Τα κοιτάσματα πίσσας ήταν όμως και εξαιρετικά θανατηφόρα.
«Οι εξάρσεις πίσσας ήταν παγίδα για σαρκοφάγα», εξηγούν οι ερευνητές. «Ένα μεγάλο φυτοφάγο που παγιδευόταν στην άσφαλτο θα προσέλκυε άθελά του μεγάλα σαρκοφάγα και πτωματοφάγους, οι οποίοι με τη σειρά τους θα εγκλωβίζονταν σε μεγάλους αριθμούς».
Οι σπόνδυλοι του S. fatalis έδειξαν ποικίλες, και σε ορισμένες περιπτώσεις σοβαρές, παθολογίες, ανάμεσά τους πολλά σημάδια χρόνιας φλεγμονώδους νόσου. Εντοπίστηκαν επίσης περισσότερες από 200 συγγενείς δυσπλασίες στους σπονδύλους και σχεδόν 50 συμφύσεις σπονδύλων, καθώς και ενδείξεις για ανώμαλες οστικές αναπτύξεις και αποδόμηση του σκελετού.
Οι ερευνητές εντόπισαν επίσης οσφυϊκούς σπονδύλους, από το κάτω μέρος της πλάτης ανάμεσα στον θώρακα και τη λεκάνη, από τρία διαφορετικά άτομα, με σημάδια όγκων στα νωτιαία νεύρα (SNTs), οι οποίοι μπορεί να οφείλονται σε γενετικές μεταλλάξεις.
Τρία δεν ακούγονται πολλά.
Ωστόσο, σε σχέση με τα δείγματα που εξετάστηκαν σε αυτή την εργασία, οι ερευνητές εκτιμούν ότι η συχνότητα των SNTs φτάνει τα 353 ανά 100.000 άτομα. Είναι πολύ υψηλότερη από τις ανώτερες εκτιμήσεις της επίπτωσης στους ανθρώπους, που είναι μόλις 0,38 ανά 100.000 άτομα, σημειώνουν.
Οι συνέπειες αυτών των συγγενών ανωμαλιών μπορεί να ήταν καταστροφικές για έναν πληθυσμό που βρισκόταν ήδη σε παρακμή.
Για σύγκριση, οι περισσότεροι άνθρωποι με SNTs αναφέρουν πόνο. Στους σκύλους, αυτοί οι όγκοι προκαλούν επίσης συχνά πόνο, μαζί με μυϊκή ατροφία και χωλότητα, παράγοντες που θα επηρέαζαν σημαντικά τις κυνηγετικές ικανότητες ενός αρχαίου ζώου.
Ίσως γι’ αυτό να βλέπουμε τόσα εκατοντάδες δείγματα Smilodon στα κοιτάσματα πίσσας.
Ένα ζώο που πάλευε με μειωμένες λειτουργίες και αναπηρίες ίσως να παρασυρόταν εύκολα στη θέα ενός μεγάλου, ζουμερού φυτοφάγου που προσπαθούσε να ξεφύγει από τα μαύρα, κοχλάζοντα λουτρά πίσσας.
Αν και η υπόθεση της ενδογαμίας στηρίζεται σε ισχυρά φυσικά ευρήματα, ίσως είναι αδύνατο να αποδειχθεί χωρίς ανάλυση DNA. Και, δυστυχώς, «όπως συμβαίνει με όλα τα απολιθώματα από το LBTPM, δεν διατηρούνται μαλακοί ιστοί», σημειώνουν οι ερευνητές.
Παρόλα αυτά, η μελέτη έχει ανησυχητικές σύγχρονες προεκτάσεις, καθώς οι πληθυσμοί των ζώων βρίσκονται αντιμέτωποι με πολλαπλές απειλές από την κλιματική αλλαγή, την ανθρώπινη επέκταση και την απώλεια ενδιαιτημάτων.
«Υπάρχουν ενδείξεις ότι, λόγω της δραματικής μείωσης των πληθυσμών, υπήρξε αυξανόμενη εμφάνιση ενδογαμίας στα θηλαστικά στο τέλος του Πλειστόκαινου, με διαφορετικές επιπτώσεις στην υγεία», καταλήγουν οι ερευνητές, εξηγώντας ότι το φαινόμενο δεν αφορούσε μόνο το S. fatalis:
«Η ανάλυση DNA μαμούθ που βρέθηκαν στον μόνιμο παγετό αποκάλυψε υψηλό βαθμό ενδογαμίας πριν από την εξαφάνισή τους, προκαλώντας ενδεχομένως σοβαρές ασθένειες όπως σακχαρώδη διαβήτη και αισθητηριακές ανεπάρκειες».
Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Frontiers in Veterinary Science.
Το άρθρο ελέγχθηκε από τη Rachel Garner και επιμελήθηκε η Rebecca Dyer. Παρότι δίνουμε μεγάλη σημασία στη διαδικασία μας, παραμένουμε άνθρωποι. Αν εντοπίσετε κάποιο λάθος, ενημερώστε μας.
