Ένα ορκωτό δικαστήριο στην Καλιφόρνια έκρινε τις Meta και YouTube υπεύθυνες για αμέλεια που προκάλεσε ψυχολογική βλάβη σε νεαρή γυναίκα, επιδικάζοντας αποζημίωση 3 εκατομμυρίων δολαρίων. Η απόφαση αυτή, μία από τις πρώτες του είδους της, ανοίγει τον δρόμο για χιλιάδες παρόμοιες αγωγές που εκκρεμούν σε όλες τις ΗΠΑ.
Για πρώτη φορά στην ιστορία των αμερικανικών δικαστηρίων, ορκωτό δικαστήριο στην Καλιφόρνια έκρινε τις Meta και YouTube νομικά υπεύθυνες για την ψυχολογική βλάβη που υπέστη νεαρή χρήστης τους. Η υπόθεση, που αφορά μια γυναίκα γνωστή στα δικαστικά έγγραφα ως KGM, κατέληξε σε αποζημίωση 3 εκατομμυρίων δολαρίων για αποκατάσταση υλικών ζημιών, ψυχική οδύνη και ταλαιπωρία. Το ποσό των ποινικών αποζημιώσεων, δηλαδή του χρηματικού ποσού που θα πληρώσουν οι εταιρείες ως τιμωρία για τις πράξεις τους, δεν έχει ακόμα καθοριστεί.
Ο πυρήνας της κατηγορίας ήταν ότι ο εθιστικός σχεδιασμός των πλατφορμών οδήγησε την KGM σε άγχος και κατάθλιψη — και οι ένορκοι συμφώνησαν. Αρχικά στη δίκη συμμετείχαν και το TikTok της ByteDance και το Snapchat της Snap, αλλά και οι δύο εταιρείες επέλεξαν εξωδικαστικό συμβιβασμό πριν ξεκινήσει η διαδικασία.
Η υπόθεση αυτή δεν είναι μεμονωμένη. Χιλιάδες παρόμοιες αγωγές εκκρεμούν σε ολόκληρες τις ΗΠΑ, με κοινό παρονομαστή τον ισχυρισμό ότι τα προϊόντα των μεγάλων πλατφορμών είναι εθιστικά και επιβλαβή, ιδίως για ανηλίκους. Λίγες μέρες νωρίτερα, στις 24 Μαρτίου, παρόμοια απόφαση εκδόθηκε στο Νέο Μεξικό: εκεί η πολιτεία κατηγόρησε τη Meta ότι απέτυχε να προστατεύσει παιδιά από εκμετάλλευση στις πλατφόρμες της, και το δικαστήριο της επέβαλε αποζημίωση 375 εκατομμυρίων δολαρίων.
Το κρίσιμο ερώτημα τώρα είναι αν αυτές οι αποφάσεις θα μεταφραστούν σε ουσιαστικές αλλαγές στον τρόπο που λειτουργούν οι πλατφόρμες. Στις ΗΠΑ, η νομοθεσία περί ελευθερίας του λόγου έχει παραδοσιακά δυσκολέψει τέτοιες δίκες — και ειδικά το λεγόμενο Section 230, μια διάταξη που απαλλάσσει τις εταιρείες από ευθύνη για περιεχόμενο που αναρτούν οι χρήστες τους. Το γεγονός ότι δύο δικαστήρια σε διαφορετικές πολιτείες κατέληξαν σε καταδικαστικές αποφάσεις παρά αυτά τα εμπόδια, υποδηλώνει ότι κάτι αλλάζει στο νομικό τοπίο.
Η υπόθεση του Νέου Μεξικού βρίσκεται ήδη στη δεύτερη φάση της, όπου ένας δικαστής θα αποφασίσει ποιες αλλαγές, αν υπάρχουν, θα υποχρεωθεί να κάνει η Meta στις πλατφόρμες της. Τόσο η Meta όσο και η Google, μητρική εταιρεία του YouTube, δήλωσαν ότι διαφωνούν με τις αποφάσεις και σκοπεύουν να ασκήσουν έφεση. Τους επόμενους μήνες αναμένεται να εκδικαστούν αρκετές ακόμα παρόμοιες υποθέσεις — και αν η τάση συνεχιστεί, οι συνέπειες για τον κλάδο των social media θα μπορούσαν να είναι καθοριστικές.
