Στην Τσονγκτσίνγκ, μια από τις πιο απότομες και πυκνοκατοικημένες πόλεις της Κίνας, λειτουργεί πλέον η μεγαλύτερη υπαίθρια κυλιόμενη σκάλα στον κόσμο. Με μήκος που ξεπερνά τα 800 μέτρα και 21 λεπτά διαδρομής από τη βάση ως την κορυφή, το έργο δεν είναι απλώς ένα μηχανολογικό επίτευγμα — είναι μια απάντηση στο ερώτημα πώς κινούνται οι άνθρωποι σε πόλεις που χτίστηκαν κατακόρυφα.
Υπάρχουν πόλεις που χτίστηκαν παρά τη γεωγραφία τους, όχι χάρη σε αυτή. Η Τσονγκτσίνγκ είναι η πιο χαρακτηριστική περίπτωση: μια μητρόπολη 30 εκατομμυρίων κατοίκων στη νοτιοδυτική Κίνα, χτισμένη πάνω σε λόφους και φαράγγια, όπου η έννοια του «επίπεδου δρόμου» είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Εδώ, η καθημερινή μετακίνηση από τη μια συνοικία στην άλλη μπορεί να σημαίνει εκατοντάδες σκαλοπάτια, απότομες ανηφόρες και σωματική κούραση που συσσωρεύεται με τα χρόνια. Η «Κυλιόμενη Σκάλα της Θεάς», που λειτουργεί πλέον κανονικά στην περιοχή Γουσάν, είναι η πιο φιλόδοξη απάντηση που έχει δώσει ποτέ η πόλη σε αυτό το πρόβλημα.
Το έργο εκτείνεται σε μήκος άνω των 800 μέτρων και συνδέει τα χαμηλότερα με τα υψηλότερα επίπεδα της πόλης μέσα από πυκνοκατοικημένες συνοικίες. Παρά την εντύπωση μιας ενιαίας, αδιάκοπης ανόδου, το σύστημα αποτελείται από περίπου δύο δωδεκάδες επιμέρους κυλιόμενες σκάλες και ανελκυστήρες, ενοποιημένους σε μια αδιάσπαστη διαδρομή. Η στέγη από μέταλλο και γυαλί που τη σκεπάζει δίνει στην εγκατάσταση μια φουτουριστική αισθητική που έχει ήδη μετατρέψει τη Γουσάν σε τουριστικό προορισμό. Η διαδρομή ως την κορυφή διαρκεί 21 λεπτά — αρκετά αργά για να απολαύσεις τη θέα, αρκετά γρήγορα για να είναι πρακτική.
Οι αριθμοί χρήσης μιλούν από μόνοι τους. Κατά μέσο όρο, περίπου 9.000 άνθρωποι χρησιμοποιούν την εγκατάσταση κάθε μέρα. Κατά τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου της Πρωτοχρονιάς της Άνοιξης, ο αριθμός αυτός εκτοξεύτηκε στις 450.000 μέσα σε λίγες ημέρες. Ανάμεσα στους τακτικούς χρήστες ξεχωρίζει μια ομάδα που συμβολίζει όσο καμία άλλη τη σχέση της πόλης με το ανάγλυφό της: οι «bangbang», οι παραδοσιακοί μεταφορείς που κουβαλούν βαριά φορτία στους ώμους τους διασχίζοντας τις ανηφόρες της Τσονγκτσίνγκ. Για αυτούς, η κυλιόμενη σκάλα δεν είναι τουριστικό αξιοθέατο — είναι μείωση της σωματικής φθοράς και αύξηση της αποδοτικότητας σε μια δουλειά που απαιτεί ακριβώς αυτά.
Το έργο εντάσσεται σε μια ευρύτερη κινεζική στρατηγική για υποδομές σε γεωγραφικά δύσκολες περιοχές, όπου τα παραδοσιακά μέσα μεταφοράς αποδεικνύονται ανεπαρκή ή υπερβολικά δαπανηρά. Η τεχνολογία των μηχανισμών προήλθε από συνεργασία με εργοστάσια της Σαγκάης, συνδυάζοντας τοπική παραγωγή με διεθνή τεχνογνωσία — μια προσέγγιση που η Κίνα έχει εφαρμόσει με επιτυχία σε δεκάδες μεγάλα έργα υποδομής τις τελευταίες δεκαετίες.
Αυτό που κάνει τη «Σκάλα της Θεάς» ενδιαφέρουσα πέρα από τα νούμερά της είναι το ερώτημα που θέτει για τον αστικό σχεδιασμό του μέλλοντος. Καθώς οι πόλεις μεγαλώνουν και ο διαθέσιμος οριζόντιος χώρος μειώνεται, η κατακόρυφη κίνηση γίνεται ολοένα πιο κρίσιμη. Το Χονγκ Κονγκ έχει ήδη ένα παρόμοιο σύστημα κυλιόμενων σκαλών που συνδέει τις κεντρικές συνοικίες του εδώ και δεκαετίες. Η Τσονγκτσίνγκ απλώς το πήρε και το μεγάλωσε κατά μια τάξη μεγέθους. Το ερώτημα δεν είναι αν άλλες πόλεις θα ακολουθήσουν — αλλά πόσο καιρό θα χρειαστούν για να το αποφασίσουν.
