Μελέτη στο Journal of Experimental Psychology: General δείχνει ότι η δημιουργική γραφή κρίνεται πιο αυστηρά όταν αποκαλύπτεται πως προέρχεται από AI. Το μοτίβο παρέμεινε σταθερό σε 16 πειράματα με 27.491 συμμετέχοντες.
Μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Experimental Psychology: General δείχνει ότι οι άνθρωποι βαθμολογούν συστηματικά πιο χαμηλά τη δημιουργική γραφή όταν πιστεύουν ότι έχει παραχθεί από τεχνητή νοημοσύνη. Η ομάδα του Manav Raj στη Wharton School του University of Pennsylvania εξέτασε αν αυτή η προκατάληψη αλλάζει όταν οι αναγνώστες γνωρίζουν ότι το κείμενο προέρχεται από μηχανή.
Οι ερευνητές έστησαν 16 πειράματα με συνολικά 27.491 συμμετέχοντες. Στα πρώτα πέντε, οι συμμετέχοντες διάβασαν ποιήματα και σύντομα διηγήματα από το ChatGPT και τα αξιολόγησαν ως προς ποιότητα, δημιουργικότητα και απόλαυση. Το αποτέλεσμα ήταν σταθερό: όταν έβλεπαν ότι το κείμενο είχε γραφτεί από AI, οι βαθμολογίες έπεφταν, ανεξάρτητα από το αν το ύφος ήταν σε πρώτο ή τρίτο πρόσωπο, σε ποίηση ή πεζό, με διαφορετικό συναισθηματικό τόνο ή με χαρακτήρες ανθρώπους, εξωγήινους, ζώα και ρομπότ.
Σε επόμενο στάδιο, με 3.590 συμμετέχοντες, οι ερευνητές άλλαξαν το πλαίσιο αξιολόγησης. Άλλοι κλήθηκαν να δουν το κείμενο ως έργο τέχνης και άλλοι να το κρίνουν με βάση αντικειμενικά στοιχεία, όπως η συνοχή και η λογική. Η αρνητική αντίδραση δεν μειώθηκε σε καμία από τις δύο περιπτώσεις. Ακολούθησαν πέντε ακόμη πειράματα με άρθρα για τις νοητικές και συναισθηματικές δυνατότητες των μηχανών, ενώ σε ορισμένες εκδοχές το λογισμικό πήρε ανθρώπινο όνομα και φύλο. Και πάλι, η υποτίμηση της γραφής παρέμεινε.
Η πιο ισχυρή εξήγηση που ανέδειξαν οι ερευνητές ήταν η αντιλαμβανόμενη αυθεντικότητα. Οι συμμετέχοντες δεν έδειχναν απλώς μικτή στάση απέναντι στο κείμενο, αλλά το αξιολογούσαν συνολικά πιο αρνητικά όταν μάθαιναν ότι είχε παραχθεί από AI. Σε άλλα πειράματα, ακόμη και όταν η γραφή παρουσιαζόταν ως συνεργασία ανθρώπου και μηχανής, η αξιολόγηση δεν βελτιωνόταν. Ο Raj είπε στο PsyPost ότι η επίδραση αποδείχθηκε «εξαιρετικά επίμονη» σε όλη τη διετία συλλογής δεδομένων.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι το δείγμα προήλθε από online πλατφόρμα με σχετικά τεχνολογικά εξοικειωμένους χρήστες, άρα τα ευρήματα δεν αποτυπώνουν απαραίτητα το σύνολο του πληθυσμού. Το ίδιο μοτίβο μπορεί να εμφανίζεται διαφορετικά σε εικόνα, μουσική ή άλλα είδη έργων. Η μελέτη δεν εξέτασε την πραγματική ποιότητα των κειμένων, αλλά μόνο πώς αλλάζει η κρίση όταν ο αναγνώστης νομίζει ότι το έργο γράφτηκε από AI.
