Στο μεγαλύτερο νοσοκομείο της Γάζας, το Al-Shifa, οι γιατροί αντιμετωπίζουν ασθενείς με ελάχιστα εφόδια — ακόμα και γάζα λείπει, παρά την ανακοίνωση εκεχειρίας. Ξένοι εθελοντές γιατροί κρύβουν αντιβιοτικά και ιατρικά εργαλεία στις αποσκευές τους για να τα περάσουν τα ισραηλινά σημεία ελέγχου. Αυτό που περιγράφουν δεν μοιάζει με επόμενη μέρα πολέμου — μοιάζει με νέα φάση του ίδιου πολέμου.
Η γάζα — το υλικό επίδεσης — πήρε πιθανώς το όνομά της από τη Γάζα, την πόλη στην ανατολική Μεσόγειο που ήταν κάποτε γνωστή για τις υφαντικές της παραδόσεις. Σήμερα, στο μεγαλύτερο νοσοκομείο της Λωρίδας της Γάζας, το Al-Shifa, η γάζα είναι τόσο σπάνια που οι γιατροί στέλνουν ασθενείς σπίτι χωρίς επίδεση. Εκείνοι επιστρέφουν σε σκηνές, πολλές από τις οποίες πλημμύρισαν τον χειμώνα με βρόμικο νερό. Οι μολύνσεις εξαπλώνονται, φτάνουν στα οστά, οδηγούν σε ακρωτηριασμούς που θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί.
Η Nahreen Ahmed, πνευμονολόγος από τη Φιλαδέλφεια που έζησε και εργάστηκε στο Al-Shifa τον Νοέμβριο και Δεκέμβριο του 2025, περιγράφει μια κατάσταση που δεν μοιάζει με επόμενη μέρα πολέμου. Η Ισραηλινή κυβέρνηση ανακοίνωσε εκεχειρία τον Οκτώβριο του 2025, αλλά οι γιατροί που βρέθηκαν εκεί μετά από αυτήν λένε ότι τα πράγματα δεν άλλαξαν ουσιαστικά. Το Ισραήλ επιτρέπει στους γιατρούς να μπουν στη Γάζα, αλλά όχι τον ιατρικό εξοπλισμό. Αποτέλεσμα: εθελοντές από τις ΗΠΑ, τον Καναδά και αλλού κρύβουν αντιβιοτικά στις αποσκευές τους, καλύπτουν φορητά υπερηχογράφα με ρούχα, περνούν κοχλιακά εμφυτεύματα ως ακουστικά. Ένας χειρουργός από τη Βόρεια Καρολίνα, ο Mark Perlmutter, λέει ότι έκρυψε αντιβιοτικά πάνω στο σώμα του για να τα περάσει το σημείο ελέγχου Kerem Shalom. «Ένιωθα σαν να έφερνα λαθραία εμπορεύματα σε φυλακή», λέει.
Το Al-Shifa έχει υποστεί δύο καταστροφικές επιδρομές από τις Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις, τον Νοέμβριο του 2023 και τον Μάρτιο του 2024. Το κτίριο χειρουργείων εξακολουθεί να δείχνει «καμένο», όπως λέει η Ahmed. Από τα 36 νοσοκομεία της Λωρίδας, μόνο 14 λειτουργούν, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. Πάνω από 1.700 εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας έχουν σκοτωθεί από τον ισραηλινό στρατό. Άλλοι 220 κρατούνται ακόμα. Οι νέοι ειδικευόμενοι που απέμειναν καλούνται να παίρνουν αποφάσεις που κανονικά ανήκουν σε έμπειρους γιατρούς. «Στη Γάζα, πολλοί από τους ανώτερους γιατρούς έχουν φύγει», λέει η Ahmed. «Είτε εκκενώθηκαν, είτε φυλακίστηκαν, είτε σκοτώθηκαν».
Η εκεχειρία έφερε μια σχετική ηρεμία, αλλά όχι ασφάλεια. Ασθενείς τραυματίζονται ακόμα όταν πλησιάζουν την αόριστα οριοθετημένη «κίτρινη γραμμή» που χωρίζει τη Γάζα από τις ισραηλινές θέσεις. Τον Δεκέμβριο του 2025, μια 14χρονη έφτασε στο Al-Shifa με τραύμα από θραύσμα στην κοιλιά — χτυπήθηκε σε περιοχή που δεν έπρεπε να υπάρχουν εχθροπραξίες. Χρειάστηκε σχεδόν 2,4 λίτρα αίμα και αφαίρεση σπλήνα. Οι γιατροί τη σώθηκαν. Αλλά όταν αποχώρησε, επέστρεψε στη σκηνή της οικογένειάς της, υποσιτισμένη, χωρίς σταθερές συνθήκες ανάρρωσης. Η Ahmed παραμένει σε επαφή μαζί της.
Αυτό που περιγράφουν οι γιατροί δεν είναι απλώς ανθρωπιστική κρίση. Είναι, όπως το θέτουν οι ίδιοι, μια νέα φάση της ίδιας καταστροφής — μια φάση στην οποία δεν χρειάζεται πάντα να πέφτουν βόμβες για να πεθαίνουν άνθρωποι. Οι λοιμώξεις, η έλλειψη φαρμάκων για χρόνιες παθήσεις, η υποσιτισμός κάνουν τη δουλειά. Η Ahmed, που έχει εργαστεί σε εμπόλεμες ζώνες από το Σουδάν μέχρι την Ουκρανία, λέει ότι η Γάζα είναι διαφορετική: «Στο Ντνίπρο μπορούσα να διασχίσω τον δρόμο χωρίς να ανησυχώ για ελεύθερο σκοπευτή». Εδώ, όλη η Γάζα είναι στόχος.
Η ιστορία της γάζας — του υφάσματος — ξεκινά από αυτή τη γη. Η χαλαρή της ύφανση, που φαινομενικά την κάνει εύθραυστη, είναι αυτό που της δίνει αντοχή. Κάτι παρόμοιο ισχύει για τους ανθρώπους που επέζησαν. Οι νοσηλεύτριες και οι γιατροί που συνεχίζουν να δουλεύουν στο Al-Shifa, οι νέες γυναίκες που πήγαν την Elise Thorburn — Καναδή γιατρό εθελόντρια — στην παραλία για πικνίκ ανάμεσα σε βόμβες, κρατούν ο ένας τον άλλον όρθιο. Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι για πόσο ακόμα μπορούν να το κάνουν χωρίς τον κόσμο να κοιτάζει.
Το παρόν κείμενο δημιουργήθηκε με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης.
