Κάθε τρίμηνο, μια ημέρα γνωστή ως “quadruple witching” αναστατώνει τις παγκόσμιες αγορές καθώς λήγουν ταυτόχρονα τέσσερις κατηγορίες παραγώγων. Φέτος η συγκυρία είναι ιδιαίτερα φορτισμένη: πετρέλαιο στα 120 δολάρια, χρυσός σε πτώση, Bitcoin κάτω από τα 69.000 δολάρια και ο δείκτης φόβου VIX στο υψηλότερο επίπεδο του χρόνου. Η ερώτηση δεν είναι αν θα υπάρξει αναταραχή, αλλά πόσο θα φτάσει στα κρυπτονομίσματα.
Τέσσερις φορές τον χρόνο, κάθε τρίτη Παρασκευή του Μαρτίου, Ιουνίου, Σεπτεμβρίου και Δεκεμβρίου, οι χρηματοπιστωτικές αγορές βιώνουν αυτό που οι traders αποκαλούν “quadruple witching”. Την ίδια μέρα λήγουν ταυτόχρονα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης σε δείκτες μετοχών, δικαιώματα προαίρεσης σε δείκτες, δικαιώματα σε μεμονωμένες μετοχές και συμβόλαια σε μεμονωμένες μετοχές. Το αποτέλεσμα είναι μια συμπυκνωμένη έκρηξη δραστηριότητας, καθώς θεσμικοί επενδυτές κλείνουν θέσεις, ανανεώνουν συμβόλαια και αναδιαρθρώνουν χαρτοφυλάκια μέσα σε λίγες ώρες.
Η κλίμακα του φαινομένου είναι δυσθεώρητη. Τον Μάρτιο του 2025, παράγωγα αξίας περίπου 4,7 τρισεκατομμυρίων δολαρίων έληξαν σε μια μέρα — εκείνη η συνεδρίαση κατέγραψε τον υψηλότερο όγκο συναλλαγών στον S&P 500 για ολόκληρο το έτος. Μεγάλο μέρος της δραστηριότητας συγκεντρώνεται στην τελευταία ώρα διαπραγμάτευσης, όταν η ρευστότητα εκτινάσσεται και η μεταβλητότητα μπορεί να αυξηθεί απότομα.
Φέτος, η ημέρα αυτή έρχεται σε ένα ήδη ασταθές περιβάλλον. Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει ωθήσει το πετρέλαιο στα 120 δολάρια το βαρέλι, ο χρυσός έχει υποχωρήσει κάτω από τα 4.600 δολάρια και το Bitcoin διαπραγματεύεται κάτω από τα 69.000 δολάρια. Ο δείκτης VIX, που μετρά την αναμενόμενη μεταβλητότητα στις αγορές, εκτινάχθηκε πάνω από το 35 την περασμένη εβδομάδα — το υψηλότερο επίπεδο του τελευταίου χρόνου.
Το ερώτημα για τους επενδυτές κρυπτονομισμάτων είναι κατά πόσο η αναταραχή στις παραδοσιακές αγορές θα μεταφερθεί και στο Bitcoin. Τα τελευταία χρόνια, το Bitcoin κινείται ολοένα και περισσότερο παράλληλα με τα υπόλοιπα risk assets — όταν οι μετοχές πέφτουν απότομα, το κρυπτονόμισμα συχνά ακολουθεί. Ο Cole Kennelly, CEO της Volmex Finance, επισημαίνει ότι ο δείκτης Bitcoin Volmex Implied Volatility (BVIV) ήδη ανεβαίνει ενόψει της λήξης, υποδηλώνοντας ότι η αγορά αναμένει αυξημένες διακυμάνσεις.
Τα ιστορικά δεδομένα του 2025 δείχνουν ένα ενδιαφέρον μοτίβο: η ίδια η ημέρα της λήξης τείνει να είναι σχετικά ήρεμη για το Bitcoin, αλλά οι εβδομάδες που ακολουθούν συχνά φέρνουν πτώση. Τον Σεπτέμβριο, για παράδειγμα, το Bitcoin έπεσε πάνω από 1% την ημέρα της λήξης, αλλά η πραγματική κατρακύλα ήρθε αργότερα — από τα 177.000 δολάρια στα 108.000 μέσα σε μία εβδομάδα. Τον Ιούνιο, η πτώση ήταν πιο ήπια αλλά το μοτίβο παρέμεινε το ίδιο.
Κι αν αυτό δεν αρκεί, οι traders κρυπτονομισμάτων έχουν να αντιμετωπίσουν και τη δική τους μεγάλη λήξη παραγώγων: στις 27 Μαρτίου, 13,5 δισεκατομμύρια δολάρια σε crypto derivatives λήγουν στο Deribit. Η τοποθέτηση των επενδυτών εκεί δεν δείχνει έντονα κατευθυντήρια στοιχήματα, αλλά αυξημένη ζήτηση για στρατηγικές που κερδίζουν από τη μεταβλητότητα — ανεξάρτητα από το αν η αγορά ανεβεί ή πέσει. Αυτό από μόνο του λέει πολλά για το κλίμα που επικρατεί αυτή τη στιγμή.
