Το Billboard Hot 100 χιτ είναι αποτέλεσμα AI;

Ο Fenix Flexin είναι γνωστός κυρίως ως μέλος των Shoreline Mafia, του ραπ ντουέτου από το Λος Άντζελες. Τον τελευταίο καιρό, όμως, έχει βρει σόλο επιτυχία με το τραγούδι “Rubberz”, το οποίο έχει φτάσει στο Νο 58 του Billboard Hot 100.

Σχεδόν αμέσως, πάντως, προέκυψαν ερωτήματα για την προέλευση του κομματιού, με πολλούς να υποστηρίζουν ότι είχε παραχθεί σε μεγάλο βαθμό, αν όχι εξ ολοκλήρου, από AI. Ο Fenix έχει αρνηθεί αυτές τις κατηγορίες, χωρίς όμως να έχει κάνει πολλά για να τις διαλύσει.

Ένα μέρος της καχυποψίας οφείλεται σίγουρα στο γεγονός ότι το τραγούδι αποτελεί μια εντυπωσιακή στροφή. Ο Fenix κινείται κυρίως σε trap επιρροές της West Coast rap. Το “Rubberz”, αντίθετα, επηρεάζεται έντονα από το βρετανικό synth pop των ’80s. Η μελωδία της φωνής θυμίζει ξεκάθαρα Morrissey, με τον Fenix να υιοθετεί ακόμη και ψεύτικη βρετανική προφορά. Αυτό, όμως, από μόνο του δεν αποδεικνύει τίποτα. Οι καλλιτέχνες επιτρέπεται να εξελίσσονται και να πειραματίζονται.

Πιο αποκαλυπτική ίσως είναι η ίδια η ποιότητα της ηχογράφησης. Με προσεκτική ακρόαση, εντοπίζονται αρκετά στοιχεία και ανωμαλίες που συναντά κανείς συχνά σε μουσική που έχει παραχθεί από AI. Τα hi-hats έχουν μια εύθραυστη υφή, τα φωνητικά του ρεφρέν ακούγονται σαν MP3 χαμηλού bitrate και οι ουρές του reverb κόβονται αδέξια.

Μιλώντας στο The Verge, ο songwriter και συν-παρουσιαστής του podcast Switched on Pop, Charlie Harding, ανέδειξε τα σημάδια. «Ghostly backing vocals duck in and out unexpectedly. The drum reverb is full of unnatural digital artifacting reminiscent of a 64kbps MP3 downloaded off of Napster. Because most generative AI companies have trained their model on low-quality MP3s of unlicensed copyrighted material, we hear audibly degraded instrumentation», είπε.

Η ανάλυση του τραγουδιού με εργαλεία ανίχνευσης AI δεν δίνει αδιάσειστη απάντηση. Το κομμάτι δοκιμάστηκε σε πέντε διαφορετικά εργαλεία και όλα έδειξαν πιθανότητα μεταξύ 20% και 30% ότι πρόκειται για AI ή τουλάχιστον για τραγούδι με βοήθεια AI. Τέτοια εργαλεία, όμως, δεν θεωρούνται ιδιαίτερα αξιόπιστα και εξελίσσονται πολύ πιο αργά από τα ίδια τα μοντέλα δημιουργίας μουσικής.

Ορισμένα συνοδευτικά υλικά, πάντως, μπέρδεψαν τα AI detectors. Το εξώφυλλο του single και μια ανάρτηση που πανηγύριζε την επιτυχία του χαρακτηρίστηκαν ως AI-generated με πάνω από 97% βεβαιότητα από πολλαπλά AI image detectors. Παρόμοια, το κείμενο των στίχων πέρασε από αρκετά εργαλεία ανίχνευσης γραφής AI, ενώ και το Gemini συμφώνησε ότι έμοιαζαν να έχουν γραφτεί από AI. Ο παραγωγός και YouTuber Curtiss King έβαλε τους στίχους στο Claude, το οποίο επίσης εντόπισε πολλαπλές ενδείξεις ότι είχαν παραχθεί από AI.

Οι στίχοι θυμίζουν το είδος του λογικού, σχεδόν ακατανόητου κειμένου που συχνά παράγει η AI. Οι ρίμες είναι απλές και καθαρές, με τρόπο που δύσκολα θα περίμενε κανείς από έναν σχετικά καταξιωμένο ράπερ. Δεν υπάρχουν σχεδόν ρίμες ή εσωτερικές ρίμες. Αντίθετα, όλο το τραγούδι ακολουθεί ένα βασικό σχήμα AA, BB, που δίνει σαφή προτεραιότητα στη ρίμα και όχι στο πραγματικό νόημα ή στην εξέλιξη μιας αφήγησης.

Swipin’ cards and stackin’ chips, I saw you sinkin’ ships

Left me standin’ in the pourin’ rain, now I bought a heavy diamond chain

Ποιος βυθίζει πλοία; Μιλάμε για τους ίδιους που βυθίζονται; Δεν υπάρχει απάντηση. Η ιδέα αυτή δεν επιστρέφει ποτέ. Αντίστοιχα, οι επιμέρους στίχοι του ρεφρέν μπορεί να βγάζουν κάποια αίσθηση, αλλά όταν μπαίνουν μαζί, δεν σημαίνουν τίποτα.

Bankrolls on the table

Watchin’ local cable

Hatin’ that I’m able

Αν αφήσει κανείς στην άκρη το “local cable”, που ακούγεται απλώς αδέξιο, τι ακριβώς μπορεί να κάνει ο Fenix; Γιατί το μισεί; Οι στίχοι γεννούν περισσότερα ερωτήματα απ’ όσα απαντούν.

Ο τρόπος που αποδίδονται οι στίχοι είναι επίσης παράξενος. Το τρίτο κουπλέ φαίνεται να τελειώνει στη μέση μιας σκέψης, στη φράση “Not the jewelry.” Ο Harding σημείωσε ότι λείπει εντελώς η ροή. Όπως είπε, «No half-competent rapper would ever sing the title line ‘I just let the rubber band snap’ in such an awkward manner. The syncopation is highly unusual, emphasizing all the wrong syllables.» Εξήγησε ακόμη ότι, «by smashing so many syllables together, it forces the word the onto the downbeat, instead of the word rubber, forcing all of the subsequent syllables to accent with unnatural syncopation.»

Οι ζωντανές «ερμηνείες» του “Rubberz” δεν βοήθησαν καθόλου τον Fenix. Οι πρώτες εμφανίσεις στο στούντιο τον έδειχναν να κάνει αδέξιο lip-sync. Κατά στιγμές, η αμηχανία της ροής και των στίχων φαίνεται να τον μπλοκάρει, σαν να μην θυμάται το ίδιο του το τραγούδι. Ειλικρινά, ούτε καν προσπαθεί ιδιαίτερα να πείσει ότι τραγουδά πραγματικά.

Η εικόνα γίνεται ακόμη χειρότερη όταν ο Fenix τραγουδά όντως. Από αρκετά κλιπ είναι ξεκάθαρο ότι δεν μπορεί να αναπαράγει το εύρος της φωνής και την προφορά της ηχογράφησης, ενώ φαίνεται επίσης ότι δεν ξέρει τους στίχους. Σε πολλά από τα βίντεο ζωντανών εμφανίσεων, ακόμη και όταν τραγουδά, παίζει απλώς η αρχική φωνή πάνω από τη δική του. Τα δικά του φωνητικά είναι πολύ χαμηλά στο μιξάρισμα και ο DJ ρίχνει στρατηγικά για λίγο το backing track σε μια προσπάθεια να αποδείξει την αυθεντικότητα του τραγουδιού, χωρίς επιτυχία.

Ο Fenix έχει υπερασπιστεί τον εαυτό του, λέγοντας ότι η διαφορά ανάμεσα στη στούντιο εκδοχή και σε οποιαδήποτε ζωντανή εμφάνιση οφείλεται στην επεξεργασία της φωνής, συμπεριλαμβανομένου του AutoTune. Ωστόσο, αρκετοί άνθρωποι, μεταξύ των οποίων οι Harding, King και Anthony Fantano, αμφισβητούν αυτή την εξήγηση. Ο King παρομοιάζει το AutoTune με το spellcheck, και δεν είναι κακή παρομοίωση. Ναι, μπορεί να φτάσει στα όριά του και να δημιουργήσει ιδιαίτερες ρομποτικές υφές, όμως έχει σχεδιαστεί για να διορθώνει λάθη. Δεν θα μπορούσε να διευρύνει το εύρος μιας φωνής ούτε να προσθέσει προφορά, όπως επισημαίνει ο Fantano.

Ίσως το πιο πειστικό επιχείρημα υπέρ της αυθεντικότητας του “Rubberz” να είναι το πόσο κακό είναι. Ο Harding λέει: «I would assume it was written by someone who has never written a song using an ‘80s kids practice keyboard.» Αν το τραγούδι δημιουργήθηκε πράγματι με generative AI, τότε είναι φανερό ότι φτιάχτηκε με κατώτερο μοντέλο. «I am concerned that audiences find this song interesting when it is created by one of the lesser generative AI music companies with a terrible model. More sophisticated models have already made big improvements in the audible artifacts and awkwardly sung rhythms.»

Ο Fenix έχει δημοσιεύσει κλιπ με ό,τι ο ίδιος λέει ότι είναι αρχεία συνεδρίας Pro Tools. Αυτό, όμως, δεν αποδεικνύει τίποτα. Αν δεν μοιραστεί δημόσια την αρχική ηχογράφηση και τα αρχεία του project, είναι πιθανό να μην ξεμπερδέψει ποτέ από τις κατηγορίες για AI. Και δύσκολα φαίνεται ότι αυτό θα συμβεί σύντομα.