Τα κράτη μέλη πρέπει να εξασφαλίζουν τη συμμόρφωση με την υποχρέωση πρόσβασης στον αριθμό έκτακτης ανάγκης 112, ακόμα και όταν το κινητό τηλέφωνο δεν διαθέτει κάρτα SIM. Αυτό αποφάσισε πριν από λίγο το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.
Όλα ξεκίνησαν από την προσφυγή της οικογένειας AW, που είναι συγγενείς της ES, μιας νεαρής κοπέλας 17 ετών, θύματος εγκληματικής πράξης. Στις 21 Σεπτεμβρίου 2013 και περί τις 6 το πρωί, σε ένα προάστιο της πόλης Panevėžys (Λιθουανία) η ES απήχθη, βιάσθηκε και κάηκε ζωντανή στον χώρο αποσκευών ενός αυτοκινήτου. Ενόσω βρισκόταν κλειδωμένη στον χώρο αποσκευών, κάλεσε δέκα φορές, μέσω κινητού τηλεφώνου, το λιθουανικό κέντρο κλήσεων έκτακτης ανάγκης, στον ενιαίο ευρωπαϊκό αριθμό κλήσεων έκτακτης ανάγκης «112» για να ζητήσει βοήθεια. Ωστόσο, ο τεχνικός εξοπλισμός του κέντρου λήψης των κλήσεων έκτακτης ανάγκης δεν εμφάνιζε τον αριθμό του χρησιμοποιούμενου κινητού τηλεφώνου, πράγμα που εμπόδισε τους υπαλλήλους του εν λόγω κέντρου να εντοπίσουν τη θέση της ES. Δεν κατέστη δυνατόν να διευκρινιστεί αν το κινητό τηλέφωνο που χρησιμοποίησε η ES διέθετε κάρτα SIM ούτε γιατί ο αριθμός του δεν ήταν ορατός στο κέντρο λήψης των κλήσεων έκτακτης ανάγκης.
Οι AW κ.λπ. άσκησαν αγωγή ενώπιον του περιφερειακού διοικητικού πρωτοδικείου του Βίλνιους στη Λιθουανία, με αίτημα να υποχρεωθεί το Λιθουανικό Δημόσιο να καταβάλει χρηματική ικανοποίηση για την ηθική βλάβη που υπέστη το θύμα –η ES– αλλά και οι ίδιοι. Προς στήριξη της αγωγής τους, οι ενάγοντες ισχυρίζονται ότι η Δημοκρατία της Λιθουανίας δεν διασφάλισε ορθώς την εφαρμογή στην πράξη της οδηγίας για την καθολική υπηρεσία , η οποία προβλέπει ότι τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι επιχειρήσεις τηλεπικοινωνιών να παρέχουν ατελώς πληροφορίες για τον εντοπισμό της θέσης του καλούντος στην υπηρεσία που διαχειρίζεται τις κλήσεις έκτακτης ανάγκης προς τον αριθμό «112» ευθύς ως η κλήση έκτακτης ανάγκης ληφθεί από την εν λόγω αρχή . Τούτο ισχύει για όλες τις κλήσεις στον ενιαίο ευρωπαϊκό αριθμό κλήσης έκτακτης ανάγκης «112». Η παράλειψη αυτή είχε ως αποτέλεσμα την αδυναμία παροχής πληροφοριών θέσης της ES στους αστυνομικούς της μονάδας επιχειρήσεων, πράγμα που παρεμπόδισε τη διάσωσή της.
Το διοικητικό δικαστήριο της Λιθουανίας ζήτησε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο να διευκρινίσει αν η οδηγία επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να εξασφαλίζουν την υπό τους ανωτέρω όρους διάθεση πληροφοριών, ακόμη και όταν η κλήση πραγματοποιείται από κινητό τηλέφωνο που δεν διαθέτει κάρτα SIM, και αν τα κράτη μέλη διαθέτουν περιθώριο εκτίμησης κατά τον καθορισμό των κριτηρίων για την ακρίβεια και την αξιοπιστία των παρεχόμενων πληροφοριών θέσης των καλούντων τον αριθμό «112», το οποίο τους επιτρέπει να προσδιορίζουν μόνον τον σταθμό βάσης ο οποίος διαβίβασε την κλήση.
Με τη σημερινή του απόφαση, το Δικαστήριο υπενθυμίζει ότι από το γράμμα της οδηγίας προκύπτει ότι η υποχρέωση παροχής πληροφοριών για τον εντοπισμό της θέσης του καλούντος αφορά «όλες τις κλήσεις στον ενιαίο ευρωπαϊκό αριθμό κλήσης έκτακτης ανάγκης». Επιπλέον, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι η οδηγία, ως ίσχυε αρχικώς, επέβαλλε στα κράτη μέλη, υπό την προϋπόθεση του τεχνικώς εφικτού, μια υποχρέωση επίτευξης ορισμένου αποτελέσματος, η οποία δεν περιορίζεται στη θέσπιση κατάλληλου κανονιστικού πλαισίου, αλλά απαιτεί οι πληροφορίες για τον εντοπισμό των καλούντων τον αριθμό κλήσης «112» να διαβιβάζονται πράγματι στις υπηρεσίες αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης. Ως εκ τούτου, οι κλήσεις στο «112» οι οποίες πραγματοποιούνται από κινητό τηλέφωνο που δεν διαθέτει κάρτα SIM δεν μπορούν να αποκλείονται από το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας.