Η Siri ανοίγει τις πόρτες: Claude, Gemini και ChatGPT μπαίνουν στο ίδιο σπίτι

Η Apple εγκαταλείπει την αποκλειστική συνεργασία με το ChatGPT και ετοιμάζεται να επιτρέψει στους χρήστες να επιλέγουν ποιο AI μοντέλο θα τροφοδοτεί τη Siri — από το Claude της Anthropic μέχρι το Gemini της Google. Η αλλαγή έρχεται με το iOS 27 και αποκαλύπτει μια νέα στρατηγική της Apple: όχι αποκλειστικότητα, αλλά προμήθεια από κάθε συνδρομή.

Για περίπου έναν χρόνο, το ChatGPT ήταν ο μοναδικός εξωτερικός εγκέφαλος της Siri. Αυτό αλλάζει. Σύμφωνα με το Bloomberg, η Apple σχεδιάζει να ανοίξει την πλατφόρμα της σε ανταγωνιστικά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, δίνοντας στους χρήστες τη δυνατότητα να επιλέξουν αν θέλουν το Claude της Anthropic, το Gemini της Google ή το ChatGPT της OpenAI να απαντά στις ερωτήσεις τους μέσω Siri.

Η αλλαγή αναμένεται να ανακοινωθεί στο WWDC τον Ιούνιο, ως μέρος του iOS 27. Η λειτουργία θα ονομάζεται “Extensions” και η διαδικασία είναι απλή: κατεβάζεις την εφαρμογή του chatbot που προτιμάς, πας στις Ρυθμίσεις, στην ενότητα Apple Intelligence και Siri, και το ορίζεις ως προεπιλογή. Η υποστήριξη θα εκτείνεται σε όλο το οικοσύστημα — iOS 27, iPadOS 27 και macOS 27.

Η αρχική συμφωνία με την OpenAI, που υπογράφηκε το 2024, δεν περιελάμβανε χρηματική ανταλλαγή. Ήταν μια αμοιβαία επωφελής ρύθμιση: η Apple απέκτησε chatbot δυνατότητες χωρίς να χρειαστεί να αναπτύξει δικά της μοντέλα, και η OpenAI κέρδισε πρόσβαση σε εκατομμύρια νέους χρήστες μέσα από ένα από τα μεγαλύτερα οικοσυστήματα στον κόσμο. Τώρα η Apple αλλάζει λογική: αντί για αποκλειστικότητα, προτιμά να γίνει το κατάστημα όπου πουλιούνται όλα τα μοντέλα — και να παίρνει προμήθεια έως 30% από κάθε συνδρομή που γίνεται μέσω του App Store.

Η Google, ωστόσο, παραμένει βαθύτερα ριζωμένη στο οικοσύστημα της Apple από ό,τι φαίνεται. Πέρυσι αναφέρθηκε ότι η Apple θα πλήρωνε ένα δισεκατομμύριο δολάρια στη Google για να αναλάβει το Gemini ρόλο στον πυρήνα μιας πιο έξυπνης Siri. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, το Gemini θα συνεχίσει να χειρίζεται συγκεκριμένες λειτουργίες εντός της Apple Intelligence, ακόμα και αν ο χρήστης έχει επιλέξει διαφορετικό chatbot ως κύριο βοηθό.

Το παρασκήνιο αυτής της εξέλιξης δεν είναι ιδιαίτερα κολακευτικό για την Apple. Η εταιρεία δυσκολεύτηκε σημαντικά να παραδώσει μια Siri ενισχυμένη με γλωσσικά μοντέλα — υπήρξαν καθυστερήσεις, εσωτερικές τριβές και αναδιαρθρώσεις. Το άνοιγμα σε τρίτα μοντέλα μοιάζει λιγότερο με στρατηγική επιλογή και περισσότερο με πρακτική λύση σε ένα πρόβλημα που δεν έχει ακόμα λυθεί εσωτερικά.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι αν αυτή η προσέγγιση — το να γίνεις ουδέτερη πλατφόρμα για ανταγωνιστικά AI — είναι βιώσιμη μακροπρόθεσμα. Η Apple έχει χτίσει την αξία της πάνω στον έλεγχο της εμπειρίας από άκρο σε άκρο. Το να εξαρτάσαι από τρίτους για το πιο κεντρικό χαρακτηριστικό του smartphone σου είναι μια ασυνήθιστη θέση για μια εταιρεία που συνήθως προτιμά να φτιάχνει τα πάντα μόνη της.

Ο Deadpool «διορθώνει» τα κλασικά Magic: The Gathering — και τα πουλάει

Η Wizards of the Coast ανακοίνωσε νέο Secret Lair drop για την Πρωταπριλιά, με τον Deadpool να «βανδαλίζει» εικονικές κάρτες του Magic όπως το Sol Ring και το Lightning Bolt. Το σετ έρχεται σε τρεις εκδόσεις με διαφορετικές τιμές και artwork, και συνεχίζει την παράδοση του περσινού αντίστοιχου drop.

Κάθε χρόνο, η Πρωταπριλιά φέρνει μαζί της έναν κατακλυσμό από branded αστεία που δεν οδηγούν πουθενά. Η Wizards of the Coast αποφάσισε να κάνει κάτι διαφορετικό: το φετινό της «αστείο» μπορείς να το αγοράσεις.

Με αφορμή την «April Pool’s Day», η εταιρεία ανακοίνωσε νέο Secret Lair drop για το Magic: The Gathering, με πρωταγωνιστή τον Deadpool. Η ιδέα είναι απλή και αρκετά εύστοχη για τον χαρακτήρα: ο Deadpool «βρίσκει» κάποιες από τις πιο εμβληματικές κάρτες του παιχνιδιού και τις «διορθώνει» με τον δικό του τρόπο — δηλαδή τις σκεπάζει με σχόλια,낙書 και το χαρακτηριστικό του χιούμορ. Το αποτέλεσμα λέγεται «I Fixed It (You’re Welcome)».

Οι κάρτες που περιλαμβάνονται στο σετ είναι staples του format: Lightning Bolt, Deadly Dispute, Sol Ring, Thrill of Possibility και Lightning Greaves. Κάρτες που κάθε παίκτης γνωρίζει απέξω, τώρα με νέο artwork που δείχνει τον Deadpool να τις έχει κυριολεκτικά «μαρκάρει» ως δικές του. Υπάρχει κάτι ικανοποιητικά χαοτικό στην ιδέα — ταιριάζει στον χαρακτήρα πολύ περισσότερο από μια απλή εμφάνιση σε ένα Commander deck.

Πέρα από την standard και foil έκδοση του βασικού σετ, υπάρχει και η «Pool Party» παραλλαγή: ίδιες κάρτες, αλλά το artwork αναβαθμίζεται με καπέλα πάρτι, κομφετί και γενικότερα πιο εορταστική ατμόσφαιρα. Διαφορετικό foil treatment, διαφορετική αισθητική — για όσους θέλουν τον Deadpool σε πιο γιορτινή διάθεση.

Το βασικό σετ κοστίζει 30 δολάρια, η foil έκδοση 40, και η Pool Party 60. Για όσους θέλουν τα πάντα, υπάρχει bundle και με τα τρία για 125 δολάρια, με τον χαρακτηριστικά Deadpool τίτλο «FINAL_final_REALLYfinal_v7_USETHISONE(2)_Everything». Όλα διατίθενται από την 1η Απριλίου.

Το drop αυτό είναι συνέχεια του περσινού αντίστοιχου, όπου ο Deadpool είχε αποκτήσει Commander card και συνοδευτικές κάρτες με νέο artwork. Φέτος η προσέγγιση είναι πιο meta: αντί να εντάσσεται ομαλά στο σύμπαν του Magic, ο χαρακτήρας παρουσιάζεται ως εξωτερική δύναμη χάους που εισβάλλει στο παιχνίδι και το ανακαταλαμβάνει. Είναι μια λεπτή αλλά ουσιαστική διαφορά στο storytelling του drop.

Αναμφίβολα θα υπάρξουν παράπονα ότι η Wizards επαναλαμβάνεται — ιδίως με το Marvel Super Heroes set να έρχεται τον Ιούνιο, που θα φέρει ούτως ή άλλως πλήθος Marvel-themed κυκλοφοριών. Το ερώτημα είναι αν η Πρωταπριλιά αξίζει τον κόπο ως ξεχωριστή «στιγμή» για τη Wizards, ή αν σταδιακά γίνεται απλώς ένα ακόμα drop με θεματική συσκευασία.

Tesla: Οι αναλυτές περιμένουν 365.000 παραδόσεις στο πρώτο τρίμηνο του 2026

Η Tesla δημοσίευσε την εκτίμηση συναίνεσης των αναλυτών για το πρώτο τρίμηνο του 2026, με τον αριθμό να διαμορφώνεται στα 365.645 οχήματα. Ο αριθμός αυτός αποτελεί τον άτυπο πήχη που καλείται να υπερπηδήσει η εταιρεία — και η απόσταση από τα πραγματικά αποτελέσματα θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό την αντίδραση της αγοράς.

Κάθε τρίμηνο, λίγες εβδομάδες πριν ανακοινωθούν τα επίσημα στοιχεία παραδόσεων, η Tesla δημοσιεύει έναν αριθμό που λειτουργεί ως ορόσημο: την εκτίμηση συναίνεσης των αναλυτών. Για το πρώτο τρίμηνο του 2026, αυτός ο αριθμός είναι 365.645 οχήματα. Δεν πρόκειται για πρόβλεψη της ίδιας της Tesla, αλλά για τον μέσο όρο που έχουν συγκλίνει οι αναλυτές της Wall Street — και στην πράξη, αυτός ο αριθμός είναι που κινεί τις αγορές.

Η σημασία του νούμερου δεν είναι μόνο αριθμητική. Η Tesla έχει περάσει ένα δύσκολο 2025, με παραδόσεις που απογοήτευσαν επανειλημμένα τις προσδοκίες, εν μέσω αυξανόμενου ανταγωνισμού από κινεζικούς κατασκευαστές ηλεκτρικών οχημάτων και μιας εικόνας της μάρκας που έχει δεχτεί πιέσεις λόγω των πολιτικών δραστηριοτήτων του Elon Musk. Το πρώτο τρίμηνο του 2026 έρχεται, επομένως, με ιδιαίτερο βάρος — τόσο για τους επενδυτές όσο και για την ίδια την εταιρεία.

Τα 365.645 οχήματα αντιπροσωπεύουν μια μέτρια ανάκαμψη σε σχέση με τα αδύναμα τρίμηνα που προηγήθηκαν, αλλά παραμένουν κάτω από τις επιδόσεις που η Tesla είχε συνηθίσει τους επενδυτές να περιμένουν. Για να το θέσουμε σε πλαίσιο: στα καλύτερά της τρίμηνα, η εταιρεία είχε παραδώσει πάνω από 480.000 οχήματα. Η απόσταση από εκείνα τα επίπεδα είναι ακόμα μεγάλη, και η αγορά το γνωρίζει.

Αυτό που θα κριθεί τις επόμενες εβδομάδες είναι αν η Tesla μπορεί να χτυπήσει — ή ακόμα καλύτερα να ξεπεράσει — αυτόν τον πήχη. Στο παρελθόν, η εταιρεία έχει δείξει ότι μπορεί να κινητοποιήσει την παραγωγή και τις πωλήσεις στο τέλος κάθε τριμήνου με τρόπο που συχνά εκπλήσσει τους αναλυτές. Αν αυτό επαναληφθεί, η μετοχή TSLA θα έχει λόγο να αντιδράσει θετικά. Αν όχι, η πίεση στη διοίκηση θα εντατικοποιηθεί.

Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι αν η Tesla βρίσκεται σε μια παροδική φάση επιβράδυνσης ή αν αντιμετωπίζει μια βαθύτερη αλλαγή στη δυναμική της αγοράς ηλεκτρικών οχημάτων. Η απάντηση δεν θα έρθει από έναν μόνο αριθμό — αλλά ο αριθμός των 365.645 είναι το πρώτο κομμάτι του παζλ.

Η συνείδηση είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου

Ό,τι αντιλαμβανόμαστε συνειδητά αποτελεί μόνο ένα μικρό κλάσμα από αυτό που επεξεργάζεται ο εγκέφαλός μας. Πειράματα με ανθρώπους που πάσχουν από «τυφλή όραση» και το φαινόμενο της «αναισθησίας απροσεξίας» αποκαλύπτουν ότι βλέπουμε πολύ περισσότερα από όσα νομίζουμε — απλώς δεν τα γνωρίζουμε. Η θεωρία του «παγκόσμιου νευρωνικού χώρου εργασίας» προσπαθεί να εξηγήσει γιατί μόνο λίγες πληροφορίες φτάνουν τελικά στη συνείδησή μας.

Τι βλέπεις αυτή τη στιγμή; Φαίνεται απλή ερώτηση, αλλά η απάντηση είναι πολύ πιο περίπλοκη από ό,τι φαντάζεσαι. Ο εγκέφαλός σου επεξεργάζεται τεράστιες ποσότητες οπτικής πληροφορίας κάθε δευτερόλεπτο — η συντριπτική πλειονότητα αυτής της επεξεργασίας γίνεται εντελώς κάτω από το κατώφλι της συνείδησής σου, χωρίς να το ξέρεις.

Μια από τις πιο αποκαλυπτικές αποδείξεις αυτού του φαινομένου προέρχεται από μια νευρολογική κατάσταση γνωστή ως «τυφλή όραση» (blindsight). Πρόκειται για ανθρώπους που έχουν υποστεί βλάβη σε περιοχές του εγκεφάλου που επεξεργάζονται οπτικές πληροφορίες. Αναφέρουν ότι δεν βλέπουν — ούτε μερικώς — σε συγκεκριμένο τμήμα του οπτικού τους πεδίου. Όταν όμως τους ζητηθεί να «μαντέψουν» τι υπάρχει εκεί, τα καταφέρνουν με εκπληκτική ακρίβεια. Σε ένα πείραμα, συμμετέχοντες με τυφλή όραση μπορούσαν να προσδιορίσουν σωστά αν μια μπάρα ήταν οριζόντια ή κατακόρυφη — ακόμα κι αν ορκίζονταν ότι δεν έβλεπαν τίποτα. Η πιο διαδεδομένη ερμηνεία: βλέπουν, αλλά ασυνείδητα.

Ακόμα πιο εντυπωσιακό είναι το φαινόμενο της «αναισθησίας απροσεξίας» (inattentional blindness) — και αυτό μπορεί να το βιώσει ο καθένας. Σε ένα κλασικό πείραμα του 1999, συμμετέχοντες παρακολουθούσαν βίντεο με παίκτες μπάσκετ και τους ζητήθηκε να μετρήσουν τις πάσες. Στο μέσο της σκηνής εμφανίστηκε ένας άνθρωπος ντυμένος γορίλας, χτύπησε το στήθος του και έφυγε. Οι περισσότεροι δεν τον είδαν καθόλου. Το φως από τον γορίλα μπήκε στα μάτια τους, επεξεργάστηκε από το οπτικό σύστημα — αλλά δεν έφτασε ποτέ στη συνείδησή τους.

Το 2013, ακτινολόγοι που εξέταζαν πνευμονικές τομογραφίες για να εντοπίσουν μικρούς όζους έχασαν έναν γορίλα που είχε τοποθετηθεί πάνω στη σάρωση — 48 φορές μεγαλύτερο από τους όζους που έψαχναν. Το 83% των ειδικών δεν τον παρατήρησε, ακόμα κι αν κοίταξαν κατευθείαν πάνω του. Η εξήγηση δεν είναι αμέλεια — είναι η ίδια η αρχιτεκτονική της προσοχής μας.

Αυτά τα πειράματα θέτουν ένα θεμελιώδες ερώτημα: τι κάνει κάποιες πληροφορίες συνειδητές, ενώ άλλες μένουν στο σκοτάδι; Μια από τις πιο ισχυρές θεωρίες στη νευροεπιστήμη και τη φιλοσοφία του νου είναι η θεωρία του «παγκόσμιου νευρωνικού χώρου εργασίας». Σύμφωνα με αυτή, η συνείδηση είναι αποτέλεσμα ενός συστήματος περιορισμένης χωρητικότητας στον εγκέφαλο — ενός είδους κεντρικού ενισχυτή. Αυτός ο «χώρος εργασίας» παίρνει ασυνείδητες πληροφορίες και τις μεταδίδει σε δίκτυα σε όλο τον εγκέφαλο. Αυτή η εκπομπή είναι που τις κάνει συνειδητές. Ο故 φιλόσοφος Ντάνιελ Ντένετ το έλεγε «φήμη στον εγκέφαλο» — μόνο ό,τι «ακούγεται» αρκετά δυνατά γίνεται αντιληπτό.

Η συνέπεια αυτής της θεωρίας είναι ριζοσπαστική: επειδή ο χώρος εργασίας έχει μικρή χωρητικότητα, είμαστε συνειδητά παρόντες μόνο σε ένα ελάχιστο κλάσμα της πραγματικότητας γύρω μας. Νομίζουμε ότι βλέπουμε έναν πλούσιο, λεπτομερή κόσμο — αλλά στην πραγματικότητα η συνείδησή μας είναι μια στενή δέσμη φωτός σε ένα πολύ μεγαλύτερο σκοτάδι. Ο εγκέφαλος κάνει τεράστια δουλειά χωρίς να μας ενημερώνει — και ίσως αυτό να είναι ακριβώς το μυστικό της αποτελεσματικότητάς του.

Fitbit Inspire 3: το καλύτερο fitness tracker κάτω από 100 ευρώ

Το Fitbit Inspire 3 επέστρεψε στη χαμηλότερη τιμή που έχει αγγίξει ποτέ, στα 69,95 δολάρια — μια μείωση 30 δολαρίων που το καθιστά ένα από τα πιο ελκυστικά budget wearables της αγοράς. Χωρίς περιττές λειτουργίες και με αξιόπιστη παρακολούθηση υγείας, απευθύνεται σε όσους θέλουν ουσία χωρίς να πληρώσουν premium τιμή.

Στον κόσμο των wearables, η τιμή συνήθως καθορίζει τι παίρνεις. Το Fitbit Inspire 3 αποτελεί εξαίρεση στον κανόνα — όχι γιατί προσφέρει τα πάντα, αλλά γιατί προσφέρει ακριβώς αυτά που χρειάζεται ο μέσος χρήστης, και τα κάνει καλά. Με την τιμή του να πέφτει στα 69,95 δολάρια στο Amazon, το Best Buy και το Target, το tracker αυτό γίνεται ακόμα πιο δύσκολο να αγνοηθεί.

Το Inspire 3 δεν προσπαθεί να είναι κάτι που δεν είναι. Παρακολουθεί βήματα, καρδιακό ρυθμό, ύπνο και επίπεδα στρες με αξιοπιστία που ξεπερνά τις προσδοκίες για τη συγκεκριμένη κατηγορία τιμής. Η οθόνη OLED είναι φωτεινή και ευανάγνωστη, ακόμα και σε εξωτερικούς χώρους, ενώ η αυτονομία μπαταρίας φτάνει τις δέκα ημέρες — ένα νούμερο που πολλά ακριβότερα smartwatch δεν μπορούν να αγγίξουν. Το βάρος του είναι τόσο μικρό που, σύμφωνα με κριτικές, κάποιοι χρήστες ξεχνούν ότι το φορούν ακόμα και κατά τη διάρκεια του ύπνου.

Υπάρχει και μια πρακτική λεπτομέρεια που αξίζει να αναφερθεί: το tracker μπορεί να αφαιρεθεί από το λουράκι του και να χρησιμοποιηθεί με clip attachment, δίνοντας στον χρήστη την επιλογή να μην το φοράει στον καρπό. Μικρή λεπτομέρεια, αλλά χρήσιμη για όσους δεν είναι φαν των wearables στο χέρι.

Φυσικά, οι συμβιβασμοί υπάρχουν. Το Inspire 3 δεν διαθέτει παρακολούθηση οξυγόνου αίματος, ΗΚΓ, ενσωματωμένο GPS ή contactless payments. Δεν υποστηρίζει Alexa ή Google Assistant, και οι έξυπνες ειδοποιήσεις περιορίζονται σε βασικές λειτουργίες — αναγγελίες, ξυπνητήρια, χρονόμετρα. Αν αυτές οι δυνατότητες είναι απαραίτητες, το Fitbit Charge 6 τις προσφέρει, αλλά σε σαφώς υψηλότερη τιμή.

Το ερώτημα που τελικά μετράει είναι απλό: τι θέλεις από ένα fitness tracker; Αν η απάντηση είναι «να ξέρω πόσο κινούμαι, πόσο κοιμάμαι και αν η καρδιά μου χτυπά κανονικά», το Inspire 3 στα 70 δολάρια είναι μια από τις πιο λογικές αγορές που μπορείς να κάνεις αυτή τη στιγμή στην αγορά των wearables. Η τεχνολογία δεν χρειάζεται πάντα να είναι εντυπωσιακή για να είναι χρήσιμη.

Η Google ανοίγει το Search Live σε 200 χώρες με νέο πολύγλωσσο AI

Το Search Live, η φωνητική και οπτική αναζήτηση της Google, επεκτείνεται πλέον σε περισσότερες από 200 χώρες και δεκάδες γλώσσες. Πίσω από την αλλαγή βρίσκεται το νέο μοντέλο Gemini 3.1 Flash Live, που υπόσχεται ταχύτερες απαντήσεις και πιο φυσική συνομιλία.

Η Google έκανε ένα σημαντικό βήμα στην παγκοσμιοποίηση της AI αναζήτησης: το Search Live, το εργαλείο που σου επιτρέπει να ψάχνεις πληροφορίες μιλώντας και δείχνοντας την κάμερα του κινητού σου, είναι πλέον διαθέσιμο σε περισσότερες από 200 χώρες και εδάφη, καθώς και σε δεκάδες γλώσσες. Η ανακοίνωση έγινε την Πέμπτη και σηματοδοτεί την ουσιαστική έξοδο του εργαλείου από τα αμερικανικά σύνορα.

Το Search Live είχε κυκλοφορήσει ευρέως στις ΗΠΑ τον Σεπτέμβριο του 2024. Η λογική του είναι απλή αλλά εντυπωσιακή στην πράξη: στρέφεις την κάμερα σε κάτι — ένα προϊόν, μια οδηγία συναρμολόγησης, ένα σημάδι στον δρόμο — και ρωτάς φωνητικά. Το σύστημα απαντά με ήχο, ενώ παράλληλα σου παρέχει συνδέσμους από τον ιστό. Είναι ουσιαστικά ένας βοηθός που βλέπει ό,τι βλέπεις εσύ και μπορεί να σε καθοδηγήσει σε πραγματικό χρόνο.

Η κινητήρια δύναμη πίσω από αυτή την επέκταση είναι το νέο μοντέλο Gemini 3.1 Flash Live, το οποίο η Google περιγράφει ως «εγγενώς πολύγλωσσο». Αυτό σημαίνει ότι δεν πρόκειται απλώς για μετάφραση ενός αγγλόφωνου συστήματος, αλλά για ένα μοντέλο που έχει εκπαιδευτεί να λειτουργεί φυσικά σε πολλές γλώσσες από την αρχή. Παράλληλα, η Google αναφέρει βελτιώσεις στην ταχύτητα απόκρισης και στην ποιότητα της συνομιλίας — πιο φυσική, λιγότερο ρομποτική.

Για να το δοκιμάσεις, αρκεί να ανοίξεις την εφαρμογή Google σε Android ή iOS και να πατήσεις το κουμπί “Live” κάτω από τη μπάρα αναζήτησης. Το εργαλείο είναι επίσης προσβάσιμο μέσω του Google Lens.

Την ίδια στιγμή, η Google ανακοίνωσε και μια άλλη σημαντική κίνηση: η λειτουργία real-time μετάφρασης του Google Translate έρχεται πλέον και στο iOS. Οι χρήστες iPhone θα μπορούν να καταγράφουν ομιλία σε πραγματικό χρόνο και να ακούνε τη μετάφραση απευθείας στα ακουστικά τους. Η λειτουργία αυτή επεκτείνεται επίσης σε νέες αγορές, ανάμεσά τους Γερμανία, Ισπανία, Γαλλία, Ιταλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιαπωνία, Νιγηρία, Μπαγκλαντές και Ταϊλάνδη.

Το συνολικό μήνυμα είναι σαφές: η Google επιταχύνει την ενσωμάτωση AI σε κάθε σημείο επαφής με τον χρήστη, και το κάνει με έμφαση στη γλωσσική πολυμορφία. Αν το Search Live αποδειχθεί εξίσου χρήσιμο εκτός ΗΠΑ όσο υπόσχεται, η αναζήτηση στο κινητό δεν θα μοιάζει ποτέ ξανά με αυτό που ξέραμε.

Κάτω από τη λίμνη Έρι: το υπόγειο ορυχείο που κρατά ανοιχτούς τους δρόμους της Αμερικής

Σε βάθος 550 μέτρων κάτω από το Κλίβελαντ και κάτω από τον πυθμένα της λίμνης Έρι, η Cargill λειτουργεί ένα από τα μεγαλύτερα υπόγεια ορυχεία αλατιού στον κόσμο. Κάθε χρόνο παράγει έως 4 εκατομμύρια τόνους αλατιού — το υλικό που κρατά τους δρόμους των βορειοανατολικών ΗΠΑ βατούς κάθε χειμώνα. Πίσω από μια φαινομενικά απλή λύση κρύβεται μια εντυπωσιακή υπόγεια υποδομή με ιστορία εκατοντάδων εκατομμυρίων χρόνων.

Αν οδηγείτε τον χειμώνα σε κάποια πόλη των βορειοανατολικών ΗΠΑ και οι δρόμοι είναι καθαροί παρά τη χιονόπτωση, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα το αλάτι που τους έκανε βατούς να προήλθε από εκατοντάδες μέτρα κάτω από τη γη — και συγκεκριμένα από κάτω από τον πυθμένα της λίμνης Έρι.

Εκεί, σε βάθος περίπου 550 μέτρων κάτω από το Κλίβελαντ του Οχάιο, η αγροτοβιομηχανική εταιρεία Cargill λειτουργεί ένα από τα μεγαλύτερα υπόγεια ορυχεία αλατιού στον κόσμο. Το δίκτυο στοών που έχει διανοιχτεί εκεί κάτω θυμίζει υπόγεια πόλη — εκτεταμένο, σκοτεινό, με βαριά μηχανήματα να κινούνται μέσα σε διαδρόμους σκαλισμένους στο πέτρωμα.

Τα κοιτάσματα αυτά δεν είναι τυχαία. Δημιουργήθηκαν πριν από εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια, όταν η περιοχή που σήμερα ονομάζουμε Μεγάλες Λίμνες καλυπτόταν από αρχαίες ρηχές θάλασσες. Καθώς αυτές εξατμίστηκαν σταδιακά, άφησαν πίσω τους παχιά στρώματα αλατιού, θαμμένα κάτω από στρώσεις ιζηματογενών πετρωμάτων. Η γεωλογία, με άλλα λόγια, έκανε τη δουλειά της εδώ και εκατομμύρια χρόνια — η Cargill απλώς την εκμεταλλεύεται.

Η διαδικασία εξόρυξης συνδυάζει βαριά μηχανήματα με ελεγχόμενες εκρήξεις που αποκολλούν το αλάτι από το πέτρωμα. Στη συνέχεια, το υλικό μεταφέρεται με ταινιόδρομους στην επιφάνεια, απ’ όπου διανέμεται μέσω πλοίων, τρένων και φορτηγών στις πόλεις και τους δήμους που το χρειάζονται. Η ημερήσια παραγωγή κυμαίνεται μεταξύ 11.000 και 14.000 τόνων, ενώ σε ετήσια βάση το ορυχείο μπορεί να αποδώσει έως 4 εκατομμύρια τόνους — αριθμός που δίνει μια ιδέα για το πόσο αλάτι καταναλώνει η Αμερική μόνο και μόνο για να κρατά τους δρόμους της ανοιχτούς.

Η ζήτηση δεν είναι σταθερή. Εξαρτάται άμεσα από τον καιρό: ένας βαρύς χειμώνας με επαναλαμβανόμενες χιονοπτώσεις μπορεί να εξαντλήσει τα αποθέματα ενός δήμου πολύ νωρίτερα από το αναμενόμενο. Φέτος, σύμφωνα με την εταιρεία, αρκετές περιοχές των βορειοανατολικών ΗΠΑ αντιμετώπισαν ακριβώς αυτό το πρόβλημα, καθώς ο χειμώνας ήταν πιο σκληρός από τα προηγούμενα χρόνια. Παρ’ όλα αυτά, οι υπεύθυνοι του ορυχείου δηλώνουν ότι τα συνολικά αποθέματα επαρκούν για δεκαετίες ακόμη.

Το ορυχείο της Cargill κάτω από τη λίμνη Έρι είναι μια υπενθύμιση ότι πίσω από τις πιο καθημερινές λύσεις — ένας καθαρός δρόμος μετά από χιονόπτωση — κρύβεται συχνά μια εντυπωσιακή αλυσίδα υποδομών, τεχνολογίας και γεωλογικής τύχης. Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι αν, σε έναν κόσμο με ολοένα πιο απρόβλεπτους χειμώνες λόγω κλιματικής αλλαγής, η εξάρτηση από το αλάτι ως κύριο μέσο αποπαγοποίησης παραμένει η πιο έξυπνη επιλογή.

Τα data centers τρώνε ρεύμα — αλλά κανείς δεν ξέρει πόσο ακριβώς

Δύο αμερικανοί γερουσιαστές, η Elizabeth Warren και ο Josh Hawley, ζητούν από την κεντρική υπηρεσία ενεργειακής πληροφόρησης των ΗΠΑ να συλλέγει υποχρεωτικά δεδομένα για την κατανάλωση ρεύματος των data centers. Το πρόβλημα είναι απλό: κανείς δεν ξέρει με βεβαιότητα πόση ενέργεια καταναλώνουν αυτές οι εγκαταστάσεις, και αυτή η άγνοια έχει πραγματικό κόστος για τους καταναλωτές.

Τα data centers είναι παντού. Τροφοδοτούν το cloud, τα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, τις πλατφόρμες streaming και σχεδόν κάθε ψηφιακή υπηρεσία που χρησιμοποιούμε καθημερινά. Αλλά υπάρχει ένα παράδοξο: παρά το τεράστιο αποτύπωμά τους στο ηλεκτρικό δίκτυο, κανένας κρατικός φορέας στις ΗΠΑ δεν συλλέγει επίσημα στοιχεία για το πόσο ρεύμα καταναλώνουν. Οι εταιρείες δεν είναι υποχρεωμένες να το αναφέρουν, και τα περισσότερα δεδομένα που κυκλοφορούν είναι εκτιμήσεις ή εθελοντικές ανακοινώσεις.

Αυτό είναι το κενό που επιχειρούν να κλείσουν η Δημοκρατική γερουσιαστής Elizabeth Warren και ο Ρεπουμπλικάνος Josh Hawley με κοινή επιστολή τους προς την Energy Information Administration, την κεντρική υπηρεσία ενεργειακής πληροφόρησης των ΗΠΑ. Ζητούν από τον οργανισμό να επιβάλει υποχρεωτική, ετήσια αναφορά κατανάλωσης ενέργειας από τα data centers — ένα μέτρο που, όπως επισημαίνουν, είναι ήδη σε ισχύ για άλλους βαριούς κλάδους όπως το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και η βιομηχανία.

Το ζήτημα δεν είναι απλώς τεχνικό. Η έκρηξη κατασκευής data centers σε πολιτείες όπως η Βιρτζίνια και η Τζόρτζια έχει ήδη τροφοδοτήσει ανησυχίες για αύξηση των λογαριασμών ρεύματος για τα νοικοκυριά. Οι εταιρείες κοινής ωφέλειας χρησιμοποιούν τα δεδομένα κατανάλωσης για να σχεδιάσουν την ανάπτυξη του δικτύου — αλλά όταν τα data centers ψωνίζουν ανάμεσα σε διαφορετικούς παρόχους, κάθε πάροχος μπορεί να υπολογίζει το ίδιο project ξεχωριστά, οδηγώντας σε διπλοκαταμέτρηση και φουσκωμένες προβλέψεις ζήτησης. Σύμφωνα με τον CEO της Vistra, μιας εταιρείας λιανικής ηλεκτρικής ενέργειας, οι εκτιμήσεις ζήτησης μπορεί να είναι τρεις έως πέντε φορές υψηλότερες από την πραγματική ανάγκη.

Υπάρχει και ένα ακόμα τεχνικό πρόβλημα: ένας αυξανόμενος αριθμός data centers εγκαθιστά δική του παραγωγή ενέργειας, ανεξάρτητη από το δημόσιο δίκτυο. Αυτή η λεγόμενη “behind-the-meter” ισχύς είναι ακόμα πιο δύσκολο να μετρηθεί, και οι γερουσιαστές ζητούν ρητά να συμπεριληφθεί στα υποχρεωτικά στοιχεία.

Η EIA έχει ήδη ανακοινώσει ένα εθελοντικό πιλοτικό πρόγραμμα που θα συλλέγει δεδομένα από περίπου 200 εταιρείες σε Τέξας, Ουάσινγκτον και Βιρτζίνια. Οι Warren και Hawley το χαιρετίζουν, αλλά θεωρούν ότι δεν αρκεί. Χωρίς υποχρεωτική αναφορά, τα κενά παραμένουν — και μαζί τους παραμένει και η αδυναμία να ελεγχθεί αν οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες τηρούν τις δεσμεύσεις τους να μην μετακυλίσουν το κόστος ενέργειας στους καταναλωτές.

Το ευρύτερο κλίμα στην Ουάσινγκτον είναι αποκαλυπτικό: την ίδια εβδομάδα, ο Bernie Sanders κατέθεσε νομοσχέδιο για μορατόριουμ στην κατασκευή data centers μέχρι να θεσπιστούν νόμοι για την ασφάλεια της AI, ενώ ο Dick Durbin πρότεινε υποχρεωτική γνωστοποίηση κατανάλωσης ενέργειας και νερού. Δεκάδες πολιτείες εξετάζουν παρόμοια μέτρα. Η ψηφιακή υποδομή του 21ου αιώνα συναντά επιτέλους τις απαιτήσεις διαφάνειας που ισχύουν για κάθε άλλη βαριά βιομηχανία — και η ερώτηση δεν είναι πλέον αν θα γίνει αυτό, αλλά πότε.

Ποιοι θα επιβιώσουν στην εποχή της AI, σύμφωνα με τον CEO της Palantir

Ο Alex Karp, δισεκατομμυριούχος CEO της Palantir, λέει ότι στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης θα τα καταφέρουν μόνο δύο κατηγορίες ανθρώπων: όσοι έχουν επαγγελματική κατάρτιση σε χειρωνακτικά επαγγέλματα και όσοι σκέφτονται διαφορετικά. Η εταιρεία του ήδη το μετατρέπει σε στρατηγική πρόσληψης.

Ο Alex Karp δεν είναι γνωστός για τις διπλωματικές του διατυπώσεις. Ο 58χρονος CEO της Palantir — της εταιρείας ανάλυσης δεδομένων που συνεργάζεται με κυβερνήσεις και στρατούς σε όλο τον κόσμο — έχει μια απλή, σχεδόν αμείλικτη άποψη για το ποιοι θα βγουν κερδισμένοι από την επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης. “Υπάρχουν βασικά δύο τρόποι να ξέρεις ότι έχεις μέλλον”, είπε σε πρόσφατη εμφάνισή του. “Ή έχεις κάποια επαγγελματική κατάρτιση, ή είσαι νευροαποκλίνων.”

Η πρώτη κατηγορία δεν εκπλήσσει. Ηλεκτρολόγοι, υδραυλικοί, τεχνικοί — επαγγέλματα που απαιτούν χέρια, παρουσία και φυσική επίλυση προβλημάτων — είναι δύσκολο να αυτοματοποιηθούν και βρίσκονται σε αυξανόμενη ζήτηση, ιδίως καθώς οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας χτίζουν τεράστια data centers και η αγορά εργασίας στις ΗΠΑ αντιμετωπίζει χρόνιες ελλείψεις σε τεχνικά επαγγέλματα.

Η δεύτερη κατηγορία είναι πιο προσωπική. Ο Karp έχει μιλήσει ανοιχτά για τη δυσλεξία του και, γενικότερα, για το πώς η νευροαπόκλιση — που περιλαμβάνει καταστάσεις όπως ADHD και αυτισμός — μπορεί να αποτελεί πλεονέκτημα σε έναν κόσμο που αλλάζει γρήγορα. Δεν μιλά για τη διάγνωση αυτή καθαυτή, αλλά για τη νοοτροπία που συχνά τη συνοδεύει: την ικανότητα να βλέπεις τα πράγματα από διαφορετική γωνία, να παίρνεις ρίσκα, να χτίζεις κάτι που δεν έχει ξαναγίνει. “Να είσαι πιο καλλιτέχνης, να κοιτάς τα πράγματα από διαφορετική κατεύθυνση, να μπορείς να φτιάξεις κάτι μοναδικό”, όπως το διατύπωσε ο ίδιος.

Η Palantir δεν αρκείται στις δηλώσεις. Η εταιρεία έχει δημιουργήσει ειδικό πρόγραμμα — το Neurodivergent Fellowship — για να προσελκύσει υποψηφίους που σκέφτονται διαφορετικά από τους παραδοσιακούς αποφοίτους. Στην αγγελία αναφέρει ρητά ότι “τα νευροαποκλίνοντα άτομα θα παίξουν δυσανάλογο ρόλο στη διαμόρφωση του μέλλοντος”. Παράλληλα, έχει λανσάρει και το Meritocracy Fellowship, ένα πρόγραμμα για αποφοίτους λυκείου που δεν πήγαν στο πανεπιστήμιο — με stipend 5.400 δολάρια τον μήνα και σλόγκαν που μιλά από μόνο του: “Παράλειψε το χρέος. Κέρδισε χρόνια από τη ζωή σου.”

Ο Karp, παρά τα τρία πτυχία του — συμπεριλαμβανομένου διδακτορικού φιλοσοφίας από το Goethe University — είναι σκληρός κριτής της παραδοσιακής ανώτατης εκπαίδευσης. Στο Νταβός νωρίτερα φέτος είπε ευθέως ότι η AI “θα καταστρέψει θέσεις εργασίας στις ανθρωπιστικές επιστήμες”, χρησιμοποιώντας τον εαυτό του ως παράδειγμα: ένας φιλόσοφος από ελίτ πανεπιστήμιο, χωρίς άλλες δεξιότητες, θα δυσκολευτεί πολύ να βρει αγορά για τις γνώσεις του.

Δεν συμφωνούν όλοι. Η Daniela Amodei, συνιδρύτρια της Anthropic, υποστηρίζει ότι οι ανθρωπιστικές σπουδές θα γίνουν “πιο σημαντικές από ποτέ” — γιατί η επικοινωνία, η ενσυναίσθηση και η κριτική σκέψη είναι ακριβώς αυτό που η AI δεν μπορεί να αντικαταστήσει. Η Jaime Teevan της Microsoft μιλά για “μεταγνωστικές δεξιότητες” — ευελιξία, πειραματισμό, βαθιά σκέψη — και λέει ότι η κλασική φιλελεύθερη εκπαίδευση παραμένει ο καλύτερος τρόπος να τις αναπτύξεις.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό δεν είναι αν η AI θα αλλάξει την αγορά εργασίας — αυτό είναι δεδομένο. Είναι αν η απάντηση σε αυτή την αλλαγή είναι να σκεφτούμε διαφορετικά για το ποιες δεξιότητες αξίζει να καλλιεργήσουμε, ή απλώς να αποδεχτούμε ότι το σύστημα που ξέραμε έχει ήδη αρχίσει να καταρρέει.

Νυχτερινά τρένα: η startup που θέλει να κάνει τον ύπνο στις ράγες προσιτό για όλους

Τα νυχτερινά τρένα στην Ευρώπη αντιμετωπίζουν χρόνια προβλήματα βιωσιμότητας — υψηλό κόστος, λίγες θέσεις, ακυρώσεις δρομολογίων. Μια βερολινέζικη startup ονόματι Luna Rail σχεδιάζει έξυπνες ατομικές καμπίνες που υπόσχονται να αλλάξουν τους όρους του παιχνιδιού, συνδυάζοντας ιδιωτικότητα, άνεση και χαμηλότερες τιμές.

Ένα παγωμένο βράδυ της Παρασκευής στον κεντρικό σταθμό του Βερολίνου, μια ομάδα διαδηλωτών με πιτζάμες περιμένει στην αποβάθρα 13. Δεν ανεβαίνουν στο τρένο — διαδηλώνουν υπέρ του. Παρόμοιες σκηνές εκτυλίσσονται ταυτόχρονα σε σταθμούς από τη Λισαβόνα ως το Ελσίνκι. Το αίτημα είναι απλό: περισσότερα νυχτερινά τρένα που να συνδέουν τις ευρωπαϊκές πόλεις.

Η γοητεία του νυχτερινού τρένου δεν είναι καινούργια. Μέχρι τα μέσα του 20ού αιώνα ήταν ο κυρίαρχος τρόπος μεγάλων μετακινήσεων στην ήπειρο. Η άνοδος των αυτοκινητοδρόμων και αργότερα των φθηνών αεροπορικών εταιρειών — που εκτόξευσαν τον ανταγωνισμό στην Ευρώπη από τη δεκαετία του ’80 — τα έστειλαν σταδιακά στο περιθώριο. Σήμερα, οι συνδέσεις είναι ελάχιστες και η βιωσιμότητά τους παραμένει αμφίβολη.

Το 2023 φάνηκε να ανοίγει μια νέα σελίδα, όταν οι αυστριακές κρατικές σιδηρόδρομοι (ÖBB) επανέφεραν τις δημοφιλείς γραμμές Παρίσι-Βερολίνο και Βιέννη. Δύο χρόνια αργότερα, οι περικοπές κρατικών επιδοτήσεων στη Γαλλία οδήγησαν στην αναστολή λειτουργίας. Η γραμμή ανέλαβε τελικά η ιδιωτική European Sleeper, μια βελγο-ολλανδική εταιρεία που χρηματοδοτείται κυρίως μέσω crowdfunding. Παρόμοια μοίρα είχε και η σύνδεση Βερολίνου-Στοκχόλμης, που εγκαινιάστηκε το 2022 και εγκαταλείφθηκε από τους σουηδικούς κρατικούς σιδηρόδρομους μόλις δύο χρόνια μετά.

Το θεμελιώδες πρόβλημα είναι οικονομικό. Ένα νυχτερινό τρένο τύπου Nightjet μεταφέρει μόλις 254 επιβάτες, έναντι 918 ενός σύγχρονου ICE 4 υπερταχείας. Οι νυχτερινές προσαυξήσεις αυξάνουν το κόστος προσωπικού, ενώ τα βαγόνια με κουκέτες αξιοποιούνται ουσιαστικά μόνο τις νυχτερινές ώρες. Αποτέλεσμα: ένα εισιτήριο Παρίσι-Βερολίνο κοστίζει σήμερα περίπου 180 ευρώ σε κοινόχρηστο διαμέρισμα πέντε ατόμων και 440 ευρώ σε ιδιωτικό. Σύμφωνα με σουηδική έρευνα του 2023, η τιμή είναι το πρώτο κριτήριο επιλογής μέσου μεταφοράς για τους ταξιδιώτες.

Εδώ μπαίνει στο παιχνίδι ο Anton Dubrau και η startup του, Luna Rail. Το 2024, ο Dubrau ξεκίνησε να σχεδιάζει ατομικές καμπίνες που μπορούν να τοποθετηθούν σε υπάρχοντα — ακόμα και αποσυρμένα — βαγόνια, χωρίς να χρειαστεί να κατασκευαστούν νέα τρένα. Το πρωτότυπο βρίσκεται στο campus του Πολυτεχνείου του Βερολίνου: μοιάζει με κανονικό κάθισμα τρένου, αλλά με ένα άγγιγμα το πλάτη χαμηλώνει και μετατρέπεται σε κρεβάτι. Κατά τη διάρκεια της ημέρας λειτουργεί ως χώρος εργασίας — κάτι που το καθιστά ελκυστικό και για επαγγελματίες ταξιδιώτες.

Εξήντα τέτοιες καμπίνες χωράνε σε ένα βαγόνι, σε δύο επίπεδα. Ένα τρένο 14 βαγονιών θα μπορούσε να μεταφέρει έως 700 επιβάτες — σχεδόν τριπλάσιους από το σημερινό Nightjet. Ο στόχος για την τιμή εισιτηρίου είναι 100 ευρώ για 2η θέση και 150 για 1η. Αν οι τιμές γίνουν συγκρίσιμες με αυτές των αεροπορικών, το υπουργείο Μεταφορών της Γερμανίας εκτιμά ότι περίπου ένας στους τρεις ταξιδιώτες θα ήταν διατεθειμένος να αλλάξει μέσο.

Το περιβαλλοντικό επιχείρημα είναι ισχυρό: σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, τα τρένα εκπέμπουν σχεδόν έξι φορές λιγότερα αέρια θερμοκηπίου ανά επιβάτη σε σχέση με τα αεροπλάνα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στοχεύει να διπλασιάσει το μερίδιο σιδηροδρομικών επιβατών ως το 2030 και να το τριπλασιάσει ως το 2050.

Ο Dubrau εκτιμά ότι οι καμπίνες του θα μπορούσαν να λειτουργούν εμπορικά ως το 2030. Τα εμπόδια που δεν μπορεί να ελέγξει — έργα υποδομής, έλλειψη διαθέσιμων γραμμών, γραφειοκρατικοί κανονισμοί — παραμένουν. Το

1...354355356...1,695Page 355 of 1,695