Ένας καρχαρίας που μπορεί να κινείται με το μεγαλύτερο μέρος του σώματός του έξω από το νερό και βρέθηκε στις ακτές της Παπούα Νέας Γουινέας ταυτοποιήθηκε ως νέο είδος.
Οι κάτοικοι γνώριζαν εδώ και χρόνια αυτό το παράξενο ψάρι, που το έβλεπαν μερικές φορές να σέρνεται πάνω στα ρηχά κοραλλιογενή υφάλια κατά την άμπωτη. Το αποκαλούν kadedekedewa, που σημαίνει «dog shark» ή «lazy shark».
Οι καρχαρίες του γένους Hemiscyllium, γνωστοί ως walking sharks ή epaulette sharks, χρησιμοποιούν τα θωρακικά τους πτερύγια σαν πόδια για να κινούνται και απαντώνται μόνο στην Αυστραλία και τη Νέα Γουινέα.
Το νέο είδος ονομάστηκε Hemiscyllium dudgeonae, προς τιμήν της Christine Dudgeon από το University of the Sunshine Coast στο Queensland της Αυστραλίας, η οποία συμμετείχε στην ομάδα που το αναγνώρισε επίσημα.
Η ίδια συνάντησε για πρώτη φορά τον καρχαρία μετά τα μεσάνυχτα, μια μέρα τον Μάρτιο του 2025, ενώ κολυμπούσε σε μόλις ένα μέτρο νερό πάνω από ένα λιβάδι με θαλάσσια χόρτα στη Milne Bay της Παπούα Νέας Γουινέας.
Η Dudgeon έψαχνε για ένα διαφορετικό είδος, το Hemiscyllium michaeli, που είναι γνωστό ότι ζει στα γύρω νερά. «Επειδή ήταν τόσο αργά και είχα μείνει αρκετή ώρα μέσα στο νερό, είχα λίγο κουραστεί», λέει. «Και τότε απλώς είδα έναν να κολυμπά κατά μήκος του βυθού».
Φώτισε με τον φακό της τον καρχαρία, ο οποίος είχε μήκος σχεδόν τρία τέταρτα του μέτρου, και εκείνος πάγωσε ως αμυντική αντίδραση. Τον άρπαξε και στη συνέχεια έκανε με προσοχή μια κίνηση που θυμίζει jiu-jitsu και οι ερευνητές αποκαλούν «flip and tuck». «Τον γυρίζεις ανάποδα και βάζεις την ουρά κάτω από τη μασχάλη σου, κι έτσι σταματά να στριφογυρίζει για να ξεφύγει», λέει.
Αφού ο καρχαρίας ασφαλίστηκε, τον παρέδωσε στη συνάδελφό της, Jess Blakeway, που βρισκόταν σε μια βάρκα και επέπλεε κοντά.
«Αμέσως, μόνο από το χρωματικό μοτίβο, είδα ότι ήταν πολύ ξεκάθαρα διαφορετικός από τα άλλα είδη με τα οποία δουλεύουμε και από τα άλλα είδη που γνωρίζουμε», λέει η Blakeway, επίσης από το University of the Sunshine Coast.
Τα άλλα εννέα είδη καρχαρία που περπατάμε και γνωρίζουμε, τα οποία τρέφονται με μικρά ασπόνδυλα που ζουν στον πυθμένα, μοιάζουν πολύ μεταξύ τους σε μέγεθος και σχήμα. Η πιο εύκολη διάκρισή τους γίνεται από τα σχέδια και τα χρώματα του δέρματός τους.
Το είδος που περίμενε να βρει η ομάδα έχει πιο λεοπάρ μοτίβο. «Αυτό το νέο είχε πολλές βούλες και παύλες που μου θύμισαν μπράιγ ή κώδικα Μορς», λέει η Blakeway.
Τις επόμενες ημέρες, σε τρεις κοντινές τοποθεσίες, οι ερευνητές έπιασαν άλλα 11 άτομα, από τα οποία τρία κρατήθηκαν για περαιτέρω μελέτη και σε εννέα λήφθηκαν δείγματα πριν αφεθούν ελεύθερα.
Το είδος θεωρείται ότι ζει μόνο ανάμεσα στους κοραλλιογενείς υφάλους της Milne Bay στην Παπούα Νέα Γουινέα.
Όταν επέστρεψε στο εργαστήριο, η ομάδα έκανε εξετάσεις DNA που επιβεβαίωσαν ότι ο νέος καρχαρίας ήταν γενετικά διακριτός από όλα τα άλλα είδη του γένους.
Οι walking sharks της Παπούα Νέας Γουινέας αντιμετωπίζουν σοβαρές απειλές από την απώλεια οικοτόπων που προκαλεί η παράκτια ανάπτυξη, η επέκταση των φυτειών φοινικέλαιου και το φαινόμενο της λεύκανσης των κοραλλιών.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το H. dudgeonae βρίσκεται μόνο στη Milne Bay και πιθανότατα είναι το πιο απειλούμενο από όλα τα είδη της ομάδας.
«Αυτό το είδος προσθέτει στην εξαιρετική βιοποικιλότητα της Παπούα Νέας Γουινέας, όμως απειλείται με τοπική εξαφάνιση χωρίς επείγουσα δράση για τη διατήρησή του», λέει η Blakeway.
