Υπάρχει πάντα ένα μεγαλύτερο ψάρι στη θάλασσα.
Για τους περισσότερους από εμάς, η φράση αυτή λειτουργεί ως προειδοποίηση. Για ένα μικρό ψάρι των βαθών, όμως, αποδεικνύεται πλεονέκτημα.
Το μαύρο ψάρι-καταβροχθιστής (Chiasmodon niger) είναι ένα μικρό είδος που φτάνει κατά μέσο όρο τα 10 έως 20 εκατοστά, δηλαδή λίγο περισσότερο από έναν σχολικό χάρακα.
Αυτό, όμως, δεν το εμποδίζει να στοχεύει ψηλά. Το διακριτικό αυτό ψάρι μπορεί να καταπιεί λεία που ζυγίζει έως και δέκα φορές περισσότερο από το σώμα του.
Πρόκειται σίγουρα για μια στιγμή του αδύναμου απέναντι στον ισχυρό, σαν να έτρωγε ο Δαβίδ τον Γολιάθ. Και σε ένα εξαιρετικά σπάνιο περιστατικό, επιστήμονες το κατέγραψαν σε βίντεο.
Κατά τη διάρκεια πρόσφατης κατάδυσης στα βαθιά νερά κοντά στα νησιά Trinidad and Tobago, τηλεχειριζόμενο όχημα εντόπισε ένα μαύρο ψάρι-καταβροχθιστή σε βάθος 1.259 μέτρων, να μεταφέρει ένα στομάχι τόσο διογκωμένο που μοιάζει με πλαϊνό καροτσάκι.
Το δέρμα του ήταν τεντωμένο σχεδόν μέχρι διαφάνειας, σε σημείο που φαίνονταν τα εσωτερικά όργανα και τα έντερά του.
«Τα [μαύρα ψάρια-καταβροχθιστές] είναι διαβόητα σπάνια στη φύση. Είδα το πρώτο μου πριν από σχεδόν μια δεκαετία στον Κόλπο του Μεξικού», λέει η Diva Amon από το Schmidt Ocean Institute, επικεφαλής επιστήμονας της αποστολής.
«Δεν φανταζόμουν ποτέ ότι θα είχα δεύτερη ευκαιρία. Αλλά αυτή η αποστολή ήταν τεράστια επιτυχία».
Όπως εξηγεί η Amon, τα μαύρα ψάρια-καταβροχθιστές έχουν εξελιχθεί ώστε να αξιοποιούν στο έπακρο το περιβάλλον των μεγάλων βάθων, όπου η τροφή είναι λιγοστή.
Διαθέτουν σιαγόνα που αποσπάται και στομάχι που διαστέλλεται σαν μπαλόνι. Έτσι, αν βρουν κάτι νόστιμο να περνά, μπορούν να το καταπιούν ολόκληρο, ακόμη κι αν είναι μεγαλύτερο από τα ίδια.
Όπως συμβαίνει όμως και στους καλύτερους από εμάς, τα μαύρα ψάρια-καταβροχθιστές μερικές φορές βάζουν στο στόμα τους περισσότερα απ’ όσα μπορούν να «μασήσουν».
Τα περισσότερα δείγματα που έχουν βρεθεί εντοπίστηκαν νεκρά στην επιφάνεια του ωκεανού.
Αν αυτό το πλάσμα δεν χωνέψει αρκετά γρήγορα, το γεύμα στο διογκωμένο στομάχι του μπορεί να αρχίσει να αποσυντίθεται.
Τότε απελευθερώνονται αέρια που μπορούν να το σπρώξουν προς την επιφάνεια, σαν μπαλόνι.
Σε μια γνωστή περίπτωση το 2007, ένα νεκρό ψάρι-καταβροχθιστής μήκους μόλις 19 εκατοστών βρέθηκε στα νησιά Cayman, αφού είχε καταπιεί ένα snake mackerel (Gempylus serpens) μήκους 86 εκατοστών.
Ήταν ένα γεύμα 4,5 φορές μεγαλύτερο από το σώμα του.
Το Woods Hole Oceanographic Institution περιγράφει αυτή την εικόνα του διογκωμένου στομαχιού ως «ένα ημιδιαφανές ρεζέρβα που κρέμεται από την κοιλιά τους».
Η νέα αυτή καταγραφή ξεχωρίζει ακόμη περισσότερο επειδή το ψάρι κινείται στο φυσικό του περιβάλλον και το στομάχι του είναι πολύ πιο διογκωμένο από ό,τι σε άλλα βίντεο με ζωντανά δείγματα.
Το αρνητικό είναι ότι, στα βάθη του ωκεανού, είναι αδύνατο να γνωρίζουμε τι ακριβώς έφαγε το ζώο.
«Μακάρι να είχαμε αξονικό τομογράφο στη θάλασσα», λέει η Amon. «Το μυστήριο για το τι έφαγε αυτό το μικρό ψάρι ίσως να μην λυθεί ποτέ».
Αυτό το δυσεύρετο ψάρι και ο ιδιαίτερος τρόπος με τον οποίο «φουσκώνει» το γεύμα του παραμένουν ελάχιστα κατανοητά.
Ορισμένοι επιστήμονες έχουν υποθέσει ότι το πλάσμα τρώει τη λεία του από την ουρά, «σπρώχνοντας» αργά το γεύμα μέσα στην κοιλιά του με τα μοναδικά, αγκιστροειδή, προς τα πίσω στραμμένα δόντια του.
Ωστόσο, αυτό δεν είναι παρά μια εικασία, βασισμένη στην εμφάνισή του.
Και κανείς δεν ξέρει αν θα δούμε ποτέ το ψάρι να κυνηγά.
Το άρθρο ελέγχθηκε από τη Rachel Garner και επιμελήθηκε ο Peter Dockrill. Παρότι δίνουμε μεγάλη σημασία στη διαδικασία μας, παραμένουμε άνθρωποι. Αν εντοπίσετε κάποιο λάθος, ενημερώστε μας.
Το παρόν κείμενο δημιουργήθηκε με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης.
