ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ — Καθώς η SpaceX και άλλες εταιρείες προχωρούν στην ανάπτυξη πολύ μεγάλων πυραύλων εκτόξευσης, νέα μελέτη δείχνει ότι μπορεί να υπάρχει και πύραυλος «υπερβολικά μεγάλος».
Έκθεση που δόθηκε στη δημοσιότητα στις 29 Ιουνίου από την The Aerospace Corp. αναφέρει ότι, παρότι οι υπερβαρείς πύραυλοι εκτόξευσης, ή SHL, υπόσχονται οικονομίες κλίμακας, μπορεί να υπάρχει σημείο στο οποίο η αύξηση του μεγέθους να ανεβάζει το κόστος εκτόξευσης ανά κιλό αντί να το μειώνει.
«Οι SHLs μπορούν να πετύχουν χαμηλότερο κόστος ανά φορτίο, μεγιστοποιώντας τη συνολική μάζα που φτάνει σε τροχιά. Όμως υπάρχουν όρια, πριν ένας πάροχος εκτόξευσης φτάσει σε σημείο μειωμένων αποδόσεων, όπου η αυξημένη ικανότητα του πυραύλου απαιτεί μεγαλύτερο κόστος, χρόνο ή επιχειρησιακή πολυπλοκότητα», αναφέρει η έκθεση.
Το πρόσθετο αυτό κόστος μπορεί να προκύπτει από την επιπλέον εργασία που χρειάζεται για την προετοιμασία μεγαλύτερων οχημάτων και από συναφείς λειτουργικές δαπάνες. Η έκθεση της Aerospace δεν επιχειρεί να υπολογίσει ποιο θα ήταν το βέλτιστο μέγεθος ενός πυραύλου εκτόξευσης ούτε αν τα SHL οχήματα που βρίσκονται υπό ανάπτυξη, όπως το Starship της SpaceX και το New Glenn 9×4 της Blue Origin, μια αναβαθμισμένη εκδοχή του οχήματος που ανακοινώθηκε πέρυσι, θα ξεπερνούσαν αυτό το βέλτιστο μέγεθος.
Η μελέτη χρησιμοποιεί ως παράδειγμα το Airbus A380, ένα επιβατικό αεροσκάφος «superjumbo» που είχε τεχνική επιτυχία αλλά εμπορική αποτυχία, επειδή το υψηλότερο κόστος του το έκανε λιγότερο ανταγωνιστικό από μικρότερα και πιο αποδοτικά σε καύσιμο τζετ.
«Οι άλλοι κλάδοι δείχνουν ότι το μεγαλύτερο δεν είναι πάντα καλύτερο, καθώς η υπερβολική κλίμακα μερικές φορές οδηγεί σε πολυπλοκότητα, μειωμένη ευελιξία και συχνά μειωμένη αξιοποίηση του φορτίου. Μερικές φορές υπάρχουν ευρύτεροι παράγοντες της αγοράς και εξωτερικές επιδράσεις που καθορίζουν την οικονομική επιτυχία», ανέφερε η έκθεση.
Η Aerospace κατατάσσει ως SHL οχήματα εκείνα που μπορούν να τοποθετήσουν τουλάχιστον 50 μετρικούς τόνους σε χαμηλή γήινη τροχιά. Με αυτόν τον ορισμό, δύο τέτοια οχήματα είναι σήμερα σε λειτουργία: ο Falcon Heavy της SpaceX και το Space Launch System της NASA. Εκτός από το Starship και το αναβαθμισμένο New Glenn, η Κίνα αναπτύσσει τα Long March 9 και Long March 10, που επίσης θα πληρούν τα κριτήρια για SHL πυραύλους.
Η εμπειρία του Falcon Heavy ίσως λειτουργήσει ως προειδοποιητικό παράδειγμα για τους SHL, αναφέρει η έκθεση. Ο πύραυλος, που παρουσιάστηκε το 2018, έχει πετάξει μόνο 12 φορές, με πιο πρόσφατη πτήση τον Απρίλιο. «Αυτό εγείρει το ερώτημα: η σχετικά χαμηλή χρήση του Falcon Heavy προοιωνίζεται χαμηλή ζήτηση της αγοράς για μελλοντικούς SHL πυραύλους με ακόμη μεγαλύτερη ικανότητα ανύψωσης;» σημειώνει η έκθεση.
Η μελέτη δεν δίνει οριστική απάντηση σε αυτό το ερώτημα, επισημαίνοντας ότι ο Falcon Heavy έχει τον ίδιο όγκο ωφέλιμου φορτίου με τον μικρότερο Falcon 9, κάτι που ίσως περιορίζει την ικανότητά του να υποστηρίξει μεγαλύτερα φορτία. Προσθέτει επίσης ότι οι αγορές που μπορούν να αξιοποιήσουν πλήρως τους SHL ίσως δεν έχουν ακόμη αναπτυχθεί.
Η Aerospace εντοπίζει αρκετές πιθανές αγορές για SHL πυραύλους, από δορυφορικούς αστερισμούς ευρυζωνικότητας έως διαστημικά κέντρα δεδομένων σε τροχιά και ηλιακή ενέργεια από το διάστημα. Οι αγορές αυτές, εκτός από τους αστερισμούς ευρυζωνικότητας, δεν υπάρχουν ακόμη, σημειώνει. «Το βασικό ερώτημα είναι: σε ποιο σημείο θα εμφανιστούν αυτές οι αγορές και θα δημιουργήσουν αρκετή ζήτηση για το κόστος εκτόξευσης που μπορεί να παράγουν οι SHL;»
Η έκθεση αναφέρει ότι οι αστερισμοί ευρυζωνικότητας θα αποτελέσουν την αρχική αγορά για αυτά τα οχήματα και θα μπορούσαν επίσης να οδηγήσουν σε τυποποίηση των σχεδίων ωφέλιμου φορτίου, όπως τα διαστημόπλοια της SpaceX που είναι βελτιστοποιημένα για τον σχισμοειδή διανομέα φορτίου στο Starship. Η ύπαρξη μεγάλου εσωτερικού πελάτη, όπως έχουν τόσο η SpaceX όσο και η Blue Origin με τους δικούς τους αστερισμούς ευρυζωνικότητας και διαστημικών κέντρων δεδομένων σε τροχιά, μπορεί να βοηθήσει.
«Προς το παρόν, η πορεία ωρίμανσης της αγοράς πιθανότατα θα περιλαμβάνει την εξυπηρέτηση μεγα-αστερισμών με σταθερό ρυθμό εκτοξεύσεων», καταλήγει. «Μια τέτοια συνηθισμένη προσπάθεια θα καθορίσει τον SHL όχι μόνο ως τεχνικό θαύμα, αλλά και ως αποδεδειγμένη εμπορική επιτυχία και ως την αναγκαία βάση για να ξεκλειδώσει και να χτιστεί το εξαιρετικό».
