Η OHB Sweden κέρδισε συμβόλαιο 248 εκατομμυρίων ευρώ για την κατασκευή 20 δορυφόρων που θα παρακολουθούν τον καιρό πάνω από τους πόλους. Είναι το μεγαλύτερο διαστημικό συμβόλαιο στην ιστορία της Σουηδίας και σηματοδοτεί μια νέα εποχή για την ευρωπαϊκή παρατήρηση της Γης.
Υπάρχουν μέρη στον πλανήτη που οι δορυφόροι μας δεν βλέπουν αρκετά καλά — και αυτό έχει συνέπειες που νιώθουμε κάθε φορά που μια καταιγίδα μας αιφνιδιάζει. Η Αρκτική είναι ένα από αυτά τα τυφλά σημεία. Ό,τι συμβαίνει εκεί πάνω επηρεάζει άμεσα τον καιρό σε ολόκληρο το Βόρειο Ημισφαίριο, από τη Σκανδιναβία μέχρι τη Μεσόγειο. Και τώρα, η Ευρώπη αποφάσισε να το διορθώσει.
Στις 18 Μαρτίου, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος (ESA) υπέγραψε με την OHB Sweden — εκ μέρους της EUMETSAT — συμβόλαιο 248 εκατομμυρίων ευρώ για την κατασκευή 20 δορυφόρων. Πρόκειται για το πρόγραμμα EPS-Sterna, μια αστερισμό μικρών δορυφόρων που θα κινούνται σε ηλιοσύγχρονες πολικές τροχιές σε ύψος 595 χιλιομέτρων. Οι πρώτοι έξι είναι προγραμματισμένοι να εκτοξευτούν το 2029, με τον αστερισμό να έχει σχεδιαστεί για επιχειρησιακή ζωή 13 ετών.
Κάθε δορυφόρος ζυγίζει 135 κιλά και φέρει ραδιόμετρο μικροκυμάτων — ένα όργανο που «ακούει» την ατμόσφαιρα και μετράει θερμοκρασία και υγρασία σε διαφορετικά ύψη, ακόμα και μέσα από σύννεφα. Αυτά τα δεδομένα τροφοδοτούν τα μοντέλα πρόγνωσης καιρού που χρησιμοποιούν οι μετεωρολογικές υπηρεσίες σε όλη την Ευρώπη. Η EUMETSAT εκτιμά ότι τα δεδομένα του EPS-Sterna θα αποδώσουν αξία άνω των 30 δισεκατομμυρίων ευρώ για την Ευρώπη — ένα νούμερο που αντικατοπτρίζει πόσο κρίσιμη είναι η ακριβής πρόγνωση για τη γεωργία, τη ναυτιλία, την ενέργεια και την πολιτική προστασία.
Για τη Σουηδία, το συμβόλαιο αυτό δεν είναι απλώς ένα οικονομικό ορόσημο — είναι μια αλλαγή ρόλου. Η χώρα πέρασε από το να συνεισφέρει εξαρτήματα σε μεγαλύτερα ευρωπαϊκά προγράμματα, στο να ηγείται ενός ολόκληρου αστερισμού δορυφόρων. Η OHB Sweden δεν ξεκίνησε από το μηδέν: είχε ήδη αναπτύξει τον Arctic Weather Satellite (AWS), έναν πρωτότυπο δορυφόρο που κατασκευάστηκε σε μόλις τρία χρόνια και έχει ήδη ενσωματωθεί στις επιχειρησιακές προγνώσεις του Ευρωπαϊκού Κέντρου Μεσοπρόθεσμων Καιρικών Προβλέψεων. Το EPS-Sterna είναι ουσιαστικά η βιομηχανική κλιμάκωση αυτής της επιτυχίας.
Το πρόγραμμα συμπληρώνει τους μεγαλύτερους δορυφόρους της EUMETSAT, καθώς και αυτούς της αμερικανικής NOAA και του κινεζικού προγράμματος Fengyun-3 — μια υπενθύμιση ότι η παρακολούθηση του καιρού παραμένει ένας από τους λίγους τομείς όπου η διεθνής επιστημονική συνεργασία επιβιώνει παρά τις γεωπολιτικές εντάσεις. Καθώς η κλιματική αλλαγή κάνει τα ακραία καιρικά φαινόμενα πιο συχνά και πιο απρόβλεπτα, η ανάγκη για καλύτερα δεδομένα από τις πολικές περιοχές γίνεται όλο και πιο επείγουσα. Το ερώτημα δεν είναι αν χρειαζόμαστε αυτούς τους δορυφόρους — αλλά αν θα είναι αρκετοί.
