Ο Elon Musk και ο Mark Zuckerberg, παρά τα δισεκατομμύριά τους, έχουν χρησιμοποιήσει στεγαστικά δάνεια για να αγοράσουν ακίνητα. Δεν πρόκειται για ανάγκη, αλλά για στρατηγική επιλογή που αποκαλύπτει πώς σκέφτονται οι υπερπλούσιοι για το χρήμα και τις επενδύσεις.
Ο Elon Musk είναι ο πλουσιότερος άνθρωπος στον πλανήτη, με περιουσία που αγγίζει τα 662 δισεκατομμύρια δολάρια. Κι όμως, έχει πάρει στεγαστικά δάνεια συνολικού ύψους 61 εκατομμυρίων δολαρίων από την Morgan Stanley για πέντε ακίνητα στην Καλιφόρνια. Για κάποιον που θα μπορούσε να αγοράσει ολόκληρες γειτονιές με μετρητά, αυτό ακούγεται παράλογο. Στην πραγματικότητα, είναι ακριβώς το αντίθετο.
Το κλειδί βρίσκεται στο πώς οι υπερπλούσιοι αντιλαμβάνονται τη ρευστότητα. Το μεγαλύτερο μέρος της περιουσίας τους δεν κάθεται σε τραπεζικούς λογαριασμούς — είναι δεσμευμένο σε μετοχές, επενδύσεις και επιχειρήσεις. Να ξεφορτωθείς περιουσιακά στοιχεία για να αγοράσεις ένα σπίτι με μετρητά σημαίνει να σταματήσεις τα χρήματά σου να δουλεύουν. Αν οι επενδύσεις σου αποδίδουν περισσότερο από το επιτόκιο του δανείου, τότε το δάνειο είναι κερδοφόρο — ακόμα κι αν δεν το χρειάζεσαι.
Ο Mark Zuckerberg το είχε καταλάβει νωρίς. Το 2012, αναχρηματοδότησε το σπίτι του στο Palo Alto με 30ετές στεγαστικό δάνειο επιτοκίου 1,05% — ουσιαστικά δωρεάν χρήμα. Με τέτοιους όρους, δεν είχε κανένα νόημα να έχει δεσμευμένα 6 εκατομμύρια δολάρια σε ένα ακίνητο. Η δεκαετία του 2010 ήταν η εποχή των ιστορικά χαμηλών επιτοκίων, και όσοι είχαν πρόσβαση σε αυτά τα δάνεια τα εκμεταλλεύτηκαν πλήρως.
Υπάρχει και η φορολογική διάσταση. Στις ΗΠΑ, οι τόκοι στεγαστικών δανείων έως 750.000 δολαρίων μπορούν να εκπέσουν φορολογικά. Αλλά η πιο εξελιγμένη στρατηγική είναι αυτό που αναλυτές αποκαλούν “buy, borrow, die”: αγοράζεις επενδύσεις που ανατιμώνται, δανείζεσαι έναντι αυτών για να χρηματοδοτήσεις τις δαπάνες σου — χωρίς να πουλάς και χωρίς να πληρώνεις φόρο κεφαλαιακών κερδών — και τελικά τα μεταβιβάζεις στους κληρονόμους σου με ευνοϊκούς φορολογικούς όρους. Το δανεισμένο χρήμα δεν θεωρείται εισόδημα στις ΗΠΑ, οπότε δεν φορολογείται.
Η Paris Hilton ακολούθησε παρόμοια λογική όταν αγόρασε την έπαυλη του Mark Wahlberg στο Beverly Hills αντί 63 εκατομμυρίων δολαρίων. Παρά την εκτιμώμενη περιουσία της των 300-400 εκατομμυρίων, πήρε στεγαστικό δάνειο 43,75 εκατομμυρίων από την JPMorgan Chase — και μάλιστα αφού είχε ήδη ολοκληρωθεί η αγορά. Η κίνηση αυτή δείχνει ότι η απόφαση δεν ήταν αναγκαστική, αλλά σκόπιμη.
Το μάθημα για τον υπόλοιπο κόσμο δεν είναι να μιμηθούμε τις κινήσεις των δισεκατομμυριούχων — τα επιτόκια και οι όροι που έχουν πρόσβαση είναι συχνά απλησίαστα για τους υπόλοιπους. Είναι όμως η αρχή: το χρήμα που δεν κάθεται αδρανές μπορεί να δουλεύει. Το ερώτημα δεν είναι πάντα “πώς να ξεχρεώσω γρηγορότερα”, αλλά “πού αποδίδει καλύτερα αυτό που έχω”.
