ΑΠΘ: Σύστημα τεχνητής νοημοσύνης εντοπίζει πλημμύρες και εγκλωβισμένους σε πραγματικό χρόνο – Η δοκιμή στο Μαντούδι

Πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης του έργου Horizon Europe ΤΕΜΑ επιτρέπει την άμεση καταγραφή και ανάλυση δεδομένων σε φυσικές καταστροφές, με την τελευταία πιλοτική δοκιμή να ολοκληρώνεται στο Μαντούδι Ευβοίας. Την εφαρμογή και τις δυνατότητές της παρουσίασε στο ethnos.gr ο επιστημονικός υπεύθυνος του έργου και κύριος ερευνητής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και του ΕΚΕΤΑ, Ιωάννης Πήτας.

Το ΤΕΜΑ είναι τετραετές, με 19 εταίρους από ευρωπαϊκές χώρες και συντονιστή το ΑΠΘ. Ο προϋπολογισμός του ανέρχεται σε 11,4 εκατ. ευρώ και το έργο ολοκληρώνεται εντός Νοεμβρίου.

Σύμφωνα με τον κ. Πήτα, πραγματοποιήθηκαν οκτώ πιλοτικές δοκιμές σε τέσσερις χώρες, από δύο σε Ελλάδα (Μαντούδι), Ιταλία, Γερμανία και Φινλανδία. Οι δύο δοκιμές σε κάθε χώρα έγιναν στην ίδια περιοχή για να διορθωθούν τυχόν σφάλματα.

Στην τελευταία δοκιμή στο Μαντούδι, στις 21 Οκτωβρίου, παρουσιάστηκε ρεαλιστικό υβριδικό σενάριο προσομοίωσης της πλημμύρας «Elias» (Σεπτέμβριος 2023), με αξιοποίηση πρόσφατου υλικού από μη επανδρωμένα σκάφη από τις πλημμύρες που σημειώθηκαν τις προηγούμενες ημέρες στην περιοχή. Οι ερευνητές έλεγξαν πώς το σύστημα επεξεργάζεται δεδομένα πεδίου, εντοπίζει άμεσα σημεία υπερχείλισης ποταμών και χαρτογραφεί κρίσιμες υποδομές, εγκλωβισμένα οχήματα και πολίτες σε κίνδυνο.

«Το πρόγραμμα μπορεί να βοηθήσει σημαντικά, όταν βρίσκονται σε εξέλιξη ή ακόμα και όταν υπάρχουν πολλές πιθανότητες να συμβούν φυσικές καταστροφές. Το πρόγραμμα ενσωματώνει αλγόριθμους τεχνητής νοημοσύνης, με σκοπό τη γρήγορη ανάλυση δεδομένων από μετεωρολογικούς σταθμούς, για παράδειγμα να δούμε την κατεύθυνση και την ταχύτητα του αέρα, από δορυφόρους, εικόνες από drones αλλά και από πληροφορίες και φωτογραφίες από social media. Οι πληροφορίες από τα τελευταία είναι πολύ σημαντικές, διότι οι πυροσβέστες και η πολιτική προστασία δεν μπορούν να βρίσκονται παντού, όμως, μπορεί να υπάρχουν πολίτες σε πάρα πολλά σημεία που βρίσκονται σε κίνδυνο. Το πρόγραμμα επεξεργάζεται όλα τα δεδομένα και έχει μία συνολική εικόνα. Αμέσως γίνεται μοντελοποίηση μέσω τεχνητής νοημοσύνης σε πραγματικό χρόνο, ώστε να φύγει με εύπεπτο τρόπο η κάθε πληροφορία προς την αρμόδια υπηρεσία που επιχειρεί σε μία φυσική καταστροφή. Δεν πηγαίνουν όλες οι πληροφορίες σε όλες τις υπηρεσίες αλλά αυτές που τις αφορούν και τις χρειάζονται, για να ενεργήσουν αποτελεσματικά. Και όλα αυτά γίνονται σε πραγματικό χρόνο», δήλωσε ο κ. Πήτας.

Όπως πρόσθεσε, στόχος είναι να εντοπίζονται έγκαιρα οι περιοχές που κινδυνεύουν, ώστε να εφαρμόζονται άμεσα αποτελεσματικά σχέδια εκκένωσης. «Με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης προτεραιοποιούνται στοιχεία και γίνονται οι απαραίτητες δράσεις. Έτσι, δεν χρειάζεται, για παράδειγμα, να στέλνονται μηνύματα μέσω του 112 σε μία τεράστια έκταση», σημείωσε.

Για την αξιοποίηση του συστήματος από τις αρμόδιες αρχές, έχει ήδη δρομολογηθεί η επόμενη φάση. Ωστόσο, για την επιχειρησιακή χρήση του θα πρέπει να αναλάβει εταιρεία το λογισμικό, να το μετατρέψει σε προϊόν και να συνεργαστεί με την Πολιτεία. «Υπάρχει μία δυστοκία στον τομέα αυτόν στην Ευρώπη, σε αντίθεση με τις ΗΠΑ. Από την πλευρά μας έχουμε κάνει τα πλάνα μας, ώστε να αναλάβει το έργο κάποια εταιρεία. Το Δημόσιο, σε παγκόσμιο επίπεδο, συνήθως δεν αναλαμβάνει τέτοιες ενέργειες. Αν και θα μπορούσε να εμπλακεί ουσιαστικά, το Δημόσιο προτιμάει να πάρει το προϊόν από εταιρείες», κατέληξε ο κ. Πήτας.

Πηγή: ethnos.gr.