Το SLS αλλάζει «καρδιά»: Η NASA επιλέγει τον Centaur V για τις επόμενες αποστολές Artemis

Από Trantorian 11 Μαρτίου 2026 1 λεπτό ανάγνωσης
Το SLS αλλάζει «καρδιά»: Η NASA επιλέγει τον Centaur V για τις επόμενες αποστολές Artemis

Η NASA επιβεβαίωσε ότι οι αποστολές Artemis 4 και 5 θα χρησιμοποιήσουν τον Centaur V της United Launch Alliance ως ανώτερο στάδιο του πυραύλου SLS, εγκαταλείποντας τα προηγούμενα σχέδια για το Exploration Upper Stage. Η αλλαγή αυτή είναι μέρος μιας ευρύτερης αναδιάρθρωσης του προγράμματος Artemis που ανακοινώθηκε τον Φεβρουάριο, με στόχο ταχύτερες εκτοξεύσεις και πρώτη προσελήνωση αστροναυτών το 2028.

Το πρόγραμμα Artemis της NASA παίρνει νέα μορφή με ταχύτατους ρυθμούς. Λίγες μέρες αφότου ο διοικητής της υπηρεσίας, Jared Isaacman, παρουσίασε αναθεωρημένο σχέδιο για την επιστροφή ανθρώπων στη Σελήνη, η NASA επιβεβαίωσε μια από τις πιο σημαντικές τεχνικές αλλαγές: ο πύραυλος Space Launch System θα αποκτήσει νέο ανώτερο στάδιο, τον Centaur V της United Launch Alliance.

Η επιβεβαίωση ήρθε στις 6 Μαρτίου, όταν στην κυβερνητική πλατφόρμα SAM.gov αναρτήθηκε η ευκαιρία σύμβασης για το «Vulcan Centaur V Upper Stage for Space Launch System». Πρόκειται για αποκλειστική σύμβαση με την ULA, η οποία θα προμηθεύσει τα ανώτερα στάδια για τις αποστολές Artemis 4 και Artemis 5. Η NASA ήταν σαφής ως προς τους λόγους: κανένα άλλο υπάρχον σύστημα δεν πληροί ταυτόχρονα τις τεχνικές απαιτήσεις και το χρονοδιάγραμμα που έχει θέσει η υπηρεσία.

Ο Centaur V δεν είναι άγνωστος στον χώρο. Αποτελεί το ανώτερο στάδιο του νέου πυραύλου Vulcan της ULA, ο οποίος πραγματοποίησε την πρώτη του εκτόξευση το 2024 και έχει ήδη τέσσερις επιτυχημένες αποστολές στο ενεργητικό του. Κινείται από δύο κινητήρες RL10 — την ίδια τεχνολογία που χρησιμοποιούσαν οι προκάτοχοί του, Centaur III και IV, σε σχεδόν 170 εκτοξεύσεις με τους πυραύλους Delta IV και Atlas. Επιπλέον, μια παραλλαγή του Centaur είχε υποστηρίξει το διαστημόπλοιο Orion στην πρώτη του δοκιμαστική πτήση το 2014. Η εμπειρία, δηλαδή, υπάρχει.

Σε σχέση με το Interim Cryogenic Propulsion Stage που χρησιμοποιεί σήμερα το SLS, ο Centaur V χωράει περίπου διπλάσια ποσότητα καυσίμου και έχει διάμετρο σχεδόν ίδια με αυτή του Orion και της μονάδας εξυπηρέτησής του. Πρακτικά, πρόκειται για ένα πιο ισχυρό και πιο «ταιριαστό» σύστημα για τις απαιτήσεις των επερχόμενων αποστολών.

Η αλλαγή αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη αναδιάρθρωση του Artemis. Η αποστολή Artemis 2, που παραμένει αμετάβλητη, θα στείλει τέσσερις αστροναύτες σε μια δεκαήμερη πτήση γύρω από τη Σελήνη. Η Artemis 3, που αρχικά σχεδιαζόταν ως η πρώτη προσελήνωση, μετατρέπεται σε δοκιμ