Το Transiting Exoplanet Survey Satellite της NASA αναζητά εξωπλανήτες από το 2018 και, όπως φαίνεται, μπορεί να έχει εντοπίσει πολύ περισσότερους από όσους πιστεύαμε μέχρι σήμερα.
Αυτό αναφέρουν αστρονόμοι, οι οποίοι εντόπισαν πάνω από 10.000 υποψήφιους πλανήτες σε δεδομένα από τηλεσκόπιο της NASA, ο μεγαλύτερος αριθμός που έχει βρεθεί ποτέ σε μία μόνο έρευνα.
Το Transiting Exoplanet Survey Satellite της NASA, γνωστό ως TESS, εκτοξεύτηκε το 2018. Αποστολή του είναι να παρατηρεί αστέρια σε όλο τον ουρανό και να αναζητά πλανήτες σε τροχιά γύρω τους, τους λεγόμενους εξωπλανήτες. Τους εντοπίζει καταγράφοντας σύντομες μειώσεις στη φωτεινότητα του φωτός που φτάνει στη Γη από κάθε αστέρι, ένδειξη ότι ένας εξωπλανήτης που το περιφέρεται έχει περάσει μπροστά του.
Μέχρι σήμερα, το τηλεσκόπιο έχει βρει περισσότερους από 750 επιβεβαιωμένους εξωπλανήτες, ενώ χιλιάδες ακόμη υποψήφιοι περιμένουν επιβεβαίωση. Υπάρχουν και άλλα τηλεσκόπια που έχουν εντοπίσει εξωπλανήτες, με τον συνολικό αριθμό των επιβεβαιωμένων εξωπλανητών από όλα τα τηλεσκόπια να ξεπερνά πλέον τους 6000.
Ο Joshua Roth από το Πανεπιστήμιο Princeton και οι συνεργάτες του ανακοίνωσαν τώρα έναν πολύ μεγαλύτερο αριθμό πιθανών πλανητών, επαναναλύοντας τα δεδομένα του πρώτου έτους του TESS. Συνδυάζοντας εικόνες που είχε καταγράψει το τηλεσκόπιο, οι ερευνητές μπόρεσαν να αναζητήσουν πλανήτες γύρω από αστέρια λιγότερο φωτεινά, είτε επειδή είναι μικρότερα είτε επειδή βρίσκονται πιο μακριά από τη Γη, κάτι που δεν ήταν εφικτό ως τώρα. Έτσι εντοπίστηκαν 11.554 υποψήφιοι εξωπλανήτες, από τους οποίους οι 10.091 δεν είχαν βρεθεί σε προηγούμενες αναζητήσεις εξωπλανητών.
«Είχαν γίνει προβλέψεις ότι χιλιάδες πλανήτες εξακολουθούσαν να κρύβονται στα δεδομένα του TESS», λέει ο Roth. «Απλώς δεν είχαν ερευνηθεί ακόμη».
Οι πλανήτες αυτοί φτάνουν έως και 6800 έτη φωτός από τη Γη, προς το κέντρο του γαλαξία μας, δηλαδή σε διπλάσια απόσταση από αυτήν που μπορούσε μέχρι τώρα να ερευνήσει το TESS. Περισσότερο από το 90% των νέων πλανητών είναι καυτοί Δίες, αέριοι γίγαντες που κινούνται πολύ κοντά στο άστρο τους και ολοκληρώνουν μια περιφορά σε λίγες ημέρες. Το TESS είναι ιδιαίτερα κατάλληλο για την ανίχνευση τέτοιων κόσμων. Ένα πολύ μικρότερο ποσοστό είναι Νετύνες και υπερ-Γαίες.
Ωστόσο, δεν θα αποδειχθούν όλοι οι υποψήφιοι πραγματικοί πλανήτες και ο καθένας τους θα χρειαστεί ανεξάρτητη επιβεβαίωση από άλλα τηλεσκόπια. Κάποιοι μπορεί να είναι ψευδώς θετικά ευρήματα, όπως διπλά αστρικά συστήματα ή άλλα σφάλματα στα δεδομένα. «Το TESS συνήθως έχει ποσοστό ψευδών θετικών 50%», λέει ο Roth. «Θα έλεγα ότι το πολύ 5000 είναι πραγματικοί πλανήτες» και ίσως μόλις 3000, προσθέτει.
Ακόμη και έτσι, το σύνολο αυτό θα αύξανε κατά το ήμισυ τον αριθμό των γνωστών εξωπλανητών στο σύμπαν. Η Jessie Christiansen, επικεφαλής επιστήμονας στο NASA Exoplanet Science Institute, λέει ότι αυτό θα είναι πολύ χρήσιμο για να αποκτήσουμε καλύτερη εικόνα για το πού και πώς σχηματίζονται οι εξωπλανήτες. «Θέλω όσους περισσότερους εξωπλανήτες γίνεται, ώστε να μπορώ να αρχίσω να τους χωρίζω και να τους αναλύω», λέει. «Πώς διαφέρουν; Τι είδους Δίες σχηματίζουν διαφορετικά άστρα; Αυτά είναι ερωτήματα που μπορείς να θέσεις όταν έχεις μεγάλο δείγμα».
Στα δεδομένα του TESS υπάρχουν και πολλοί ακόμη πλανήτες που περιμένουν να ανακαλυφθούν, ανάμεσά τους περίπου 8000 άλλοι υποψήφιοι κόσμοι που είχαν εντοπιστεί σε προηγούμενες μελέτες και εξακολουθούν να χρειάζονται εξέταση. «Πάντα περιμέναμε ότι κάποια στιγμή θα άρχιζαν να εμφανίζονται χιλιάδες», λέει η Christiansen, με τις προβλέψεις να δείχνουν ότι το TESS θα πρέπει να βρει συνολικά 12.000 έως 15.000 επιβεβαιωμένους πλανήτες. «Έχω περιμένει τέτοιες εργασίες εδώ και πολύ καιρό».
arXiv DOI: 10.48550/arXiv.2604.18579