Σε σφοδρές επικρίσεις στη μητρική εταιρεία του Facebook και του Instagram προχώρησε το εποπτικό συμβούλιο της Meta για την αλλαγή πολιτικής τον περασμένο Ιανουάριο, με την κατάργηση του fact-checking, καθώς και την χαλάρωση των περιορισμών στις συζητήσεις για αμφιλεγόμενα ζητήματα όπως η ταυτότητα φύλου και η μετανάστευση.
Το συμβούλιο, το οποίο είναι μεν ανεξάρτητο αλλά χρηματοδοτείται από τη Meta, κάλεσε τη μεγαλύτερη εταιρεία social media του κόσμου να εξετάσει τις «πιθανές αρνητικές συνέπειες» της νέας πολιτικής, η οποία ανακοινώθηκε, λίγες ημέρες πριν την έναρξη της δεύτερης θητείας του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο.
Ειδικότερα, στη γνωμοδότησή του το συμβούλιο εξέφρασε ανησυχία ότι η Meta ανακοίνωσε τις αλλαγές «βεβιασμένα και κατ’ απόκλιση από τις κανονικές διαδικασίες, χωρίς να γνωστοποιείται στο κοινό εάν προηγήθηκε η δέουσα επιμέλεια για τα ανθρώπινα δικαιώματα».
Σύμφωνα με το Reuters, η ανακοίνωση αυτή δείχνει να οδηγεί το συμβούλιο σε πορεία σύγκρουσης με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Meta, Μαρκ Ζούκερμπεργκ, ο οποίος εργάζεται πυρετωδώς το τελευταίο διάστημα για να βελτιώσει τις σχέσεις του με τον Τραμπ και να καταργήσει μέτρα που ελήφθησαν την περασμένη δεκαετία στις υπηρεσίες της εταιρείας του για την αντιμετώπιση της ρητορικής μίσους, της παραπληροφόρησης και της υποκίνησης σε βία.
Το συμβούλιο εξέδωσε τις πρώτες του αποφάσεις για μεμονωμένες περιπτώσεις αναρτήσεων, μετά την αλλαγή της πολιτικής τον Ιανουάριο. Σε κάποιες περιπτώσεις συμφώνησε με τις αποφάσεις της Meta να μην διαγράψει αναρτήσεις σχετικά με την πρόσβαση των τρανς ατόμων στις γυναικείες ή ανδρικές τουαλέτες, ενώ σε άλλες ζήτησε από την εταιρεία να διαγράψει ρατσιστικές αναρτήσεις.
Σε ανακοίνωσή της, η Meta δήλωσε ότι χαιρετίζει τις αποφάσεις του συμβουλίου που «διατηρούν ή αποκαθιστούν περιεχόμενο προς όφελος της προώθησης της ελεύθερης έκφρασης στις πλατφόρμες μας». Πάντως, δεν σχολίασε τις συστάσεις για διαγραφή άλλων αναρτήσεων.
Με την αλλαγή πολιτικής του Ιανουαρίου, η Meta κατάργησε την ομάδα διασταύρωσης ειδήσεων (fact-checking) στις ΗΠΑ και χαλάρωσε τους περιορισμούς για αμφιλεγόμενα ζητήματα, υποκύπτοντας στις πιέσεις συντηρητικών κύκλων που ισχυρίζονταν ότι η εποπτεία ισοδυναμεί με λογοκρισία.
Ο ίδιος ο Ζούκερμπεργκ ανακοινώνοντας τις αλλαγές είχε επικαλεστεί τις «αλλαγές στο πολιτικό και κοινωνικό τοπίο» σε συνδυασμό με την «δική του επιθυμία». «Οι πρόσφατες εκλογές μοιάζουν με ένα πολιτισμικό σημείο καμπής προς την κατεύθυνση, για άλλη μια φορά, στο να δοθεί προτεραιότητα στον λόγο» είχε δηλώσει ο ιδρυτής του Facebook.
Μεταξύ άλλων, η Meta κατάργησε τους περιορισμούς σε αναρτήσεις που περιγράφουν τους γκέι ως ψυχικά ασθενείς και τις γυναίκες ως «οικιακά αντικείμενα» ή «περιουσία» των ανδρών. Ανακοίνωσε επίσης ότι σταματά να σκανάρει τις πλατφόρμες της για «λιγότερο σοβαρές παραβιάσεις της πολιτικής» και θα εστιαστεί στην ανίχνευση περιεχομένου όπως η τρομοκρατία, η σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών και η απάτη.
Πέρα από τις γνωμοδοτήσεις για μεμονωμένες περιπτώσεις αναρτήσεων, το εποπτικό συμβούλιο προχώρησε και σε 17 συστάσεις, καλώντας μεταξύ άλλων την εταιρεία να εφαρμόσει πιο αποτελεσματικά τις πολιτικές για την παρενόχληση και τον εκφοβισμό και να διευκρινίσει ποιες ιδεολογίες μίσους απαγορεύονται στις υπηρεσίες της.
Προέτρεψε επίσης τη Meta να εξετάσει το κατά πόσο οι αλλαγές πολιτικής μπορεί να έχουν «άνισες συνέπειες σε παγκόσμιο επίπεδο, ειδικά σε χώρες που βρίσκονται ή πέρασαν πρόσφατα από κρίση όπως ένοπλες συγκρούσεις».
Παράλληλα, το συμβούλιο ζήτησε από την εταιρεία να δημοσιεύει εξαμηνιαίες εκθέσεις για το νέο εργαλείο «Community Notes» («Σημειώσεις Κοινότητας»), το σύστημα σχολίων που αντικατέστησε το fact-checking στις ΗΠΑ, βασισμένο στο σύστημα που εφαρμόζει το X του Έλον Μασκ.
Η Meta έχει δεσμευτεί να χρηματοδοτεί το εποπτικό συμβούλιο τουλάχιστον μέχρι το 2027 με τουλάχιστον 35 εκατ. δολάρια ετησίως για τα επόμενα τρία χρόνια. Η εταιρεία είχε δώσει 130 εκατ. δολάρια για την ίδρυση του συμβουλίου το 2019 και ακόμα 150 εκατ. το 2022.
Τα ποσά αυτά κατατίθενται σε καταπίστευμα σχεδιασμένο να προστατεύσει τη λειτουργική αξιοπιστία του συμβουλίου.
