Το μεγαλύτερο χερσαίο ζώο της Ευρώπης, ο βίσωνας, θεωρείται σχετικά προστατευμένο από θηρευτές. Ωστόσο, πλάνα από το πρωτογενές δάσος Μπιαλοβιέζα στην Πολωνία δείχνουν ότι δέχεται επιθέσεις και από λύκους.
Οι λύκοι επιστρέφουν σε πολλές περιοχές της Ευρώπης.
Σε μια απομονωμένη περιοχή της πολωνικής άγριας φύσης, μια κάμερα-παγίδα κατέγραψε αγέλη λύκων να κυνηγά νεαρό βίσωνα.
Το σπάνιο υλικό δείχνει ότι στην Ευρώπη ο βίσωνας ίσως βρίσκεται πιο συχνά στο μενού των λύκων απ’ ό,τι πιστευόταν μέχρι σήμερα.
«Έμεινα άφωνη», λέει η Robin Wijnands από την Πολωνική Ακαδημία Επιστημών. «Έμεινα πραγματικά έκπληκτη, γιατί δεν περίμενα καθόλου ότι οι λύκοι θα κυνηγούσαν βίσωνα, ειδικά όταν υπάρχουν τόσα άλλα θηράματα στο δάσος».
Ο ευρωπαϊκός βίσωνας (Bison bonasus) ήταν κάποτε ευρέως διαδεδομένος στην Ευρώπη, αλλά εξαφανίστηκε από τη φύση στις αρχές του περασμένου αιώνα εξαιτίας του κυνηγιού και της απώλειας οικοτόπων. Οι προσπάθειες διατήρησης βοήθησαν ώστε το είδος να σωθεί από το χείλος της εξαφάνισης και να επανεισαχθεί στη φύση τη δεκαετία του 1950. Σήμερα, περίπου 9000 άτομα ζουν σε διάσπαρτους πληθυσμούς σε όλη την ήπειρο.
Και οι λύκοι γνωρίζουν άνθηση στην Ευρώπη τα τελευταία χρόνια, με τον πληθυσμό τους να έχει αυξηθεί κατά 58% την τελευταία δεκαετία. Παρ’ όλα αυτά, από την επανεισαγωγή του βίσωνα έχουν καταγραφεί μόνο λίγες περιπτώσεις όπου λύκοι τον κυνηγούν.
Συζητήσεις για τον πλανήτη, το περιβάλλον και την κλιματική κρίση, κατευθείαν στο inbox σας κάθε μήνα.
Η Wijnands και ο συνάδελφός της Tomasz Borowik κατέγραψαν το περιστατικό τον Σεπτέμβριο του 2025 με κάμερα-παγίδα, την ώρα που έκαναν έρευνα στο πρωτογενές δάσος Μπιαλοβιέζα στην Πολωνία, όπου επανεισαχθήκαν οι πρώτοι ευρωπαϊκοί βίσωνες τη δεκαετία του 1950.
Στις 7.25 το πρωί, μια αγέλη επτά λύκων ξεκίνησε το κυνήγι, επιτιθέμενη σε ένα κοπάδι 11 βισώνων, αποσπώντας την προσοχή των ενηλίκων και στοχεύοντας ένα νεογέννητο μοσχάρι. Κατά τη διάρκεια της καταδίωξης, οι λύκοι κατάφεραν δύο φορές να δαγκώσουν και να αρπάξουν το μοσχάρι από τον λαιμό, όμως και στις δύο περιπτώσεις οι ενήλικοι βίσωνες αντέδρασαν, ορμώντας με τα κέρατά τους. Στη συνέχεια το κοπάδι περικύκλωσε το μικρό για να το προστατεύσει, ενώ έδιωξε τους λύκους.
Το επεισόδιο κράτησε 20 λεπτά και από το υλικό δεν είναι σαφές αν το νεογέννητο βίσωνας επέζησε.
«Η πιθανότητα να βρεθεί η κάμερα σε σημείο όπου θα καταγράψει την αλληλεπίδραση λύκου και θηράματος είναι πολύ μικρή. Είναι θέμα να βρίσκεται η κάμερα στο σωστό μέρος τη σωστή στιγμή. Άρα πρόκειται για μια τυχερή καταγραφή», λέει ο Oswald Schmitz από το Yale University, ο οποίος δεν συμμετείχε στην παρατήρηση.
Υπήρξαν ανησυχίες ότι ο υπερβολικός αριθμός βισώνων θα μπορούσε να βλάψει τους οικοτόπους ή τις αγροτικές εκτάσεις και να έχει αρνητικές επιπτώσεις σε άλλα ζώα. Σε αυτό το πλαίσιο, η θήρευση από λύκους ίσως είναι κάτι θετικό, αναφέρουν οι ερευνητές.
«Δεν πιστεύουμε πραγματικά, ακόμη κι αν η θήρευση συμβαίνει συχνότερα απ’ όσο νομίζουμε, ότι θα οδηγούσε σε απότομη μείωση του πληθυσμού των βισώνων, αλλά μάλλον ότι θα μπορούσε να βοηθήσει λίγο στη σταθεροποίησή του», λέει η Wijnands. «Θα ήταν πολύ ενδιαφέρον να έχουμε καλύτερη εικόνα για το πόσο συχνά συμβαίνει και ποιες θα μπορούσαν να είναι οι οικολογικές συνέπειες».
Ecology and Evolution DOI: 10.1002/ece3.73752
