Σύμφωνα με αποκαλύψεις των Wall Street Journal και New York Times, η αμερικανική κυβέρνηση αναμένεται να εισπράξει περίπου 10 δισεκατομμύρια δολάρια ως «αμοιβή μεσολάβησης» για τη συμφωνία πώλησης του TikTok. Το ποσό αντιστοιχεί σε πάνω από το 70% της συνολικής αξίας της συναλλαγής, και το πληρώνουν οι νέοι επενδυτές — ανάμεσά τους η Oracle και η Silver Lake.
Όταν ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε τον Σεπτέμβριο ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες παίρνουν μια τεράστια αμοιβή» από τη συμφωνία του TikTok, λίγοι ήξεραν τι ακριβώς εννοούσε. Τώρα, πηγές που επικαλούνται οι New York Times και Wall Street Journal δίνουν έναν αριθμό: 10 δισεκατομμύρια δολάρια. Ένα ποσό που, για να το θέσουμε σε προοπτική, ξεπερνά κατά πολύ αυτό που συνήθως ονομάζουμε «αμοιβή μεσολάβησης».
Η συμφωνία έκλεισε στις 22 Ιανουαρίου, με μια ομάδα επενδυτών να αποκτά την πλειοψηφία του TikTok έναντι 14 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Από αυτά, 2,5 δισεκατομμύρια καταβλήθηκαν αμέσως στο αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών, ενώ το υπόλοιπο θα αποδοθεί σε δόσεις. Αν τα νούμερα επιβεβαιωθούν, η κυβέρνηση Τραμπ θα έχει εισπράξει πάνω από το 70% της αξίας μιας ιδιωτικής εξαγοράς — ένα προηγούμενο χωρίς ιστορικό παράλληλο στη σύγχρονη αμερικανική οικονομία.
Ανάμεσα στους νέους επενδυτές που καλούνται να πληρώσουν αυτό το ασυνήθιστο «τίμημα» βρίσκεται και η Oracle, με τον συνιδρυτή και CTO της, Λάρι Έλισον, να είναι ένας από τους μεγαλύτερους χορηγούς και υποστηρικτές του Τραμπ. Η παρουσία του Έλισον στη συμφωνία δεν περνά απαρατήρητη: δυσκολεύει την ανάγνωση της συναλλαγής ως καθαρά εμπορικής πράξης και ενισχύει τα ερωτήματα για τα όρια μεταξύ πολιτικής και επιχειρηματικής εξουσίας.
Το TikTok δεν είναι η μοναδική περίπτωση. Τους τελευταίους μήνες, η κυβέρνηση Τραμπ έχει αποκτήσει μερίδιο 10% στην Intel, «χρυσή μετοχή» στην US Steel και διεκδικεί το 20% των εσόδων από πωλήσεις chips της Nvidia στην Κίνα. Το μοτίβο είναι σαφές: η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν αρκείται πλέον στον ρόλο του ρυθμιστή — θέλει να είναι και μέτοχος.
Το ερώτημα που μένει ανοιχτό δεν είναι μόνο νομικό ή οικονομικό. Είναι πολιτικό: πού τελειώνει η εθνική ασφάλεια και πού αρχίζει η κρατική επιχειρηματικότητα; Και αν αυτό το μοντέλο εδραιωθεί, ποιες άλλες εταιρείες — και ποιοι επενδυτές — θα βρεθούν στη συνέχεια στη θέση του TikTok;