Δύο επεισόδια του Doctor Who που δεν είχαν προβληθεί από το 1965 ανακαλύφθηκαν πρόσφατα σε συλλογή αποθανόντος συλλέκτη. Η φύση των αντιτύπων που βρέθηκαν υποδηλώνει ότι κυκλοφόρησαν περισσότερα αντίγραφα απ’ ό,τι πίστευαν οι ειδικοί — και αυτό ανοίγει την πόρτα για νέες ανακαλύψεις.
Το BBC έχει μια από τις πιο αμήχανες ιστορίες στον κόσμο της τηλεόρασης: για δεκαετίες, η εταιρεία κατέστρεφε συστηματικά τα αρχεία της, πιστεύοντας ότι δεν υπήρχε λόγος να κρατά παλιές ταινίες. Το αποτέλεσμα ήταν η μόνιμη απώλεια σχεδόν 100 επεισοδίων του Doctor Who — κυρίως από την εποχή του πρώτου Γιατρού, του William Hartnell, στα τέλη της δεκαετίας του ’60. Εξήντα χρόνια αργότερα, δύο από αυτά τα επεισόδια επέστρεψαν στο φως.
Τα επεισόδια ανήκουν στο “The Daleks’ Master Plan”, μια 12μερή σειρά του 1965-66 που θεωρούνταν ιδιαίτερα δύσκολη να ανακτηθεί. Ο λόγος: σε αντίθεση με άλλες ιστορίες της εποχής, δεν πουλήθηκε ποτέ για διεθνή μετάδοση — λογοκριτές σε αρκετές χώρες την έκριναν υπερβολικά βίαιη. Αυτό σήμαινε ότι δεν υπήρχαν τα συνήθη αντίγραφα που κυκλοφόρησαν στο εξωτερικό και που έχουν αποτελέσει πηγή για προηγούμενες ανακαλύψεις.
Η ανεύρεσή τους ήταν σχεδόν τυχαία. Η ομάδα Film is Fabulous!, που ασχολείται με τη διάσωση βρετανικής κινηματογραφικής κληρονομιάς, εντόπισε τα φιλμ σε συλλογή ενός πρόσφατα αποθανόντος συλλέκτη — ο οποίος, φαίνεται, δεν γνώριζε καν τι ακριβώς είχε στα χέρια του. Η ομάδα δεν ψάχνει συγκεκριμένα για χαμένα επεισόδια του Doctor Who· η ανακάλυψη ήταν παράπλευρο αποτέλεσμα της γενικότερης δουλειάς της με κοινότητες συλλεκτών.
Αυτό που κάνει την ανακάλυψη ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα δεν είναι μόνο τα ίδια τα επεισόδια, αλλά η φύση τους. Σύμφωνα με τον παραγωγό και ερευνητή χαμένων επεισοδίων Paul Vanezis, τα αντίτυπα που βρέθηκαν είναι “cutting copies” — εκτυπώσεις που χρησιμοποιούνταν για τεχνικό έλεγχο πριν δημιουργηθούν αντίγραφα για διανομή. Αυτό σημαίνει ότι πιθανώς κυκλοφόρησαν περισσότερα αντίγραφα των επεισοδίων απ’ ό,τι πίστευαν μέχρι τώρα οι ειδικοί — και άρα υπάρχουν περισσότερες πιθανότητες να βρίσκονται ακόμα κάπου, σε κάποιο υπόγειο ή αποθήκη.
Ακόμα και με αυτή την ανακάλυψη, επτά από τα 12 επεισόδια του “The Daleks’ Master Plan” παραμένουν αγνοούμενα. Αλλά η ιστορία αυτή θυμίζει κάτι σημαντικό: τα αρχεία δεν εξαντλούνται ποτέ πλήρως. Κάπου, σε μια συλλογή που δεν έχει ακόμα ανοιχτεί, μπορεί να κρύβεται ένα κομμάτι τηλεοπτικής ιστορίας που όλοι θεωρούσαν χαμένο για πάντα.
