Οι θάνατοι τριών επιβατών σε κρουαζιερόπλοιο, που φέρονται να αποδίδονται σε χανταϊό, έχουν προκαλέσει παγκόσμιο συναγερμό.
Οι αρχές έχουν επιβεβαιώσει επίσημα ένα κρούσμα χανταϊού, ενώ πέντε ακόμη ύποπτα περιστατικά βρίσκονται υπό διερεύνηση.
Ο ΠΟΥ δήλωσε στο BBC ότι «λεπτομερείς έρευνες» για τα ύποπτα κρούσματα χανταϊού «συνεχίζονται, συμπεριλαμβανομένων περαιτέρω εργαστηριακών εξετάσεων».
Τα κρούσματα αναφέρθηκαν στο κρουαζιερόπλοιο MV Hondius, το οποίο ταξίδευε από την Αργεντινή στο Πράσινο Ακρωτήριο.
Τι είναι ο χανταϊός;
Ο χανταϊός είναι ομάδα ιών που μεταφέρονται από τρωκτικά και μεταδίδονται κυρίως στους ανθρώπους μέσω εισπνοής αερομεταφερόμενων σωματιδίων από αποξηραμένα περιττώματα τρωκτικών.
Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) των ΗΠΑ, η μετάδοση μπορεί να συμβεί και με άμεση επαφή με ούρα, περιττώματα ή σάλιο τρωκτικών.
Αν και σπάνια, η μόλυνση μπορεί να προκύψει και από δαγκώματα ή γρατζουνιές τρωκτικών.
Ο ΠΟΥ αναφέρει ότι σε σπάνιες περιπτώσεις είναι δυνατή και η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Ποιες ασθένειες προκαλεί;
Ο ιός μπορεί να προκαλέσει δύο σοβαρά νοσήματα. Το Πνευμονικό Σύνδρομο Χανταϊού (HPS) συχνά ξεκινά με κόπωση, πυρετό και μυαλγίες, και ακολουθούν πονοκέφαλοι, ζάλη, ρίγη και κοιλιακό άλγος. Εάν εμφανιστούν αναπνευστικά συμπτώματα, το ποσοστό θνησιμότητας είναι περίπου 38%, σύμφωνα με το CDC.
Ο Αιμορραγικός Πυρετός με Νεφρικό Σύνδρομο (HFRS) είναι πιο σοβαρός και προσβάλλει κυρίως τα νεφρά. Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν χαμηλή αρτηριακή πίεση, εσωτερική αιμορραγία και οξεία νεφρική ανεπάρκεια.
Πόσο συχνά καταγράφεται;
Παγκοσμίως αναφέρονται περίπου 150.000 περιπτώσεις τον χρόνο, κυρίως στην Ευρώπη και την Ασία, σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία. Πάνω από τις μισές καταγράφονται συνήθως στην Κίνα.
Στις ΗΠΑ, από το 1993 –όταν ξεκίνησε η καταγραφή– έως το 2023 έχουν αναφερθεί 890 κρούσματα.
Κρούσματα του ιού της Σεούλ, ενός από τα κύρια στελέχη του χανταϊού που μεταφέρεται από τους αρουραίους της Νορβηγίας (τους λεγόμενους καφέ αρουραίους), καταγράφονται παγκοσμίως, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ.
Πώς αντιμετωπίζεται;
Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τον χανταϊό.
Το CDC συνιστά υποστηρικτική φροντίδα για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει οξυγονοθεραπεία, μηχανική υποστήριξη της αναπνοής, αντιιικά φάρμακα και, εφόσον χρειαστεί, αιμοκάθαρση.
Ασθενείς με σοβαρή κλινική εικόνα μπορεί να χρειαστούν νοσηλεία σε μονάδα εντατικής θεραπείας. Σε ορισμένες περιπτώσεις απαιτείται διασωλήνωση.
Για την πρόληψη, το CDC συστήνει να αποφεύγεται κάθε επαφή με τρωκτικά σε σπίτια και χώρους εργασίας. Προτείνεται η σφράγιση σημείων εισόδου σε υπόγεια ή σοφίτες, καθώς και η χρήση προστατευτικού εξοπλισμού κατά τον καθαρισμό περιττωμάτων τρωκτικών, ώστε να αποφεύγεται η εισπνοή μολυσμένου αέρα.
Πρόσφατα περιστατικά
Τον Φεβρουάριο του 2025, η Μπέτσι Αρακάουα, σύζυγος του βραβευμένου με Όσκαρ ηθοποιού Τζιν Χάκμαν, πέθανε από αναπνευστική ασθένεια που συνδέεται με τον ιό.
Οι ιατρικοί ερευνητές εκτιμούν ότι προσβλήθηκε από HPS –το πιο συχνό στέλεχος στις ΗΠΑ–, το οποίο οδήγησε στον θάνατό της.
Σε βοηθητικά κτήρια του σπιτιού της βρέθηκαν φωλιές και ορισμένα νεκρά τρωκτικά.
Τα αστυνομικά αρχεία έδειξαν ότι τις ημέρες πριν από τον θάνατό της αναζητούσε στο διαδίκτυο πληροφορίες για συμπτώματα γρίπης και Covid.
