Στρεπτόκοκκος: Πότε οι γονείς πρέπει να απευθυνθούν σε γιατρό – Τα συμπτώματα

FILE - In this Tuesday, March 2, 2021 file photo, Maelle Allanore, a psychomotor therapist runs down a corridor with a boy in the pediatric unit of the Robert Debre hospital, in Paris, France. The UN's child protection agency is urging governments to pour more money and resources into preserving the mental well-being of children and adolescents. UNICEF, in a report released Tuesday, Oct. 5, sounded alarms about blows to mental health from the COVID-19 pandemic that have hit poor and vulnerable children particularly hard. (AP Photo/Christophe Ena, File)

Για τα συμπτώματα του στρεπτόκοκκου που πρέπει να θορυβήσουν τους γονείς μίλησε ο κ. Αθανάσιος Μίχος, καθηγ. Παιδιατρικής και Λοιμωξιολογίας ΕΚΠΑ, υπ. Τμήματος Λοιμώξεων Νοσ. «Αγία Σοφία».

Όπως ανέφερε μετά την πανδημία υπήρξε έξαρση όλων των βακτηριακών λοιμώξεων,όπως και του στρεπτόκοκκου ενώ αυξήθηκαν και οι ιογενείς λοιμώξεις. «Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα να βλέπουμε αυτά τα περιστατικά ειδικών λοιμώξεων που ορισμένα έχουν και κακή κατάληξη. Η Αγγλία έχει φτάσει 480 θανάτους συνολικά από στρεπτόκοκκο. Μάλιστα περίπου 43 παιδιά έχουν καταλήξει στην Αγγλία από στρεπτόκοκκο και μετά κατέγραψαν περιστατικά κι άλλες πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Ο στρεπτόκοκκος μπορεί να κάνει σχετικά αθώες λοιμώξεις όπως είναι η αμυγδαλίτιδα, η λοίμωξη δέρματος, αλλά αν όμως παραταθεί η λοίμωξη μπορεί να κάνει την τελική λοίμωξη με μεγάλο ποσοστό θνητότητας».

Πότε απευθυνόμαστε σε γιατρό;

Ο κ. Μίχας εξήγησε «θα πρέπει οι γονείς να είναι προσεκτικοί. Αν δούμε το παιδί να έχει επηρεασμένη γενική κατάσταση, δεν μπορεί να φάει, έχει έντονη φαρυγγαλγία, πολύ υψηλό πυρετό, ένα παιδί που δεν είναι όπως το ξέρουμε, πρέπει να πάμε στον παιδίατρο, επίσης στο νοσοκομείο ώστε να μπορέσει να γίνει εκτίμηση του παιδιού και αν χρειάζεται να πάρει αγωγή. Να πω ότι στρεπτόκοκκος έχει πολλά αντιβιοτικά τα οποία τον καλύπτουν. Άρα λοιπόν αν δοθεί εγκαίρως η θεραπεία μπορεί να έχουμε και καλή κατάληξη».

Υπογραμμίζει ότι αν δούμε ένα παιδί επηρασμένο, ένα παιδί που δεν είναι όπως το ξέρουμε, θα πρέπει να πάμε νωρίς στο γιατρό και να μην περιμένουμε δύο με τρία 24ωρα.

Σχετικά με την αντιβίωση, ο κ. Μίχος ξεκαθάρισε ότι ακόμα κι αν βγει θετικό το strep test ο παιδίατρος θα αποφασίσει αν το παιδί χρειάζεται να πάρει αντιβίωση. «Aν πάμε τώρα σε ένα σχολείο και κάνουμε strep test, μπορεί τα μισά παιδιά να είναι θετικά γιατί υπάρχει μεγάλη έξαρση στις λοιμώξεις. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να πάρει το παιδί αντιβίωση, μόνο αν το κρίνει ο γιατρός».

Στρεπτόκοκκος: Τα ανησυχητικά συμπτώματα και πώς μεταδίδεται

Σε επιφυλακή ο ΕΟΔΥ και οι παιδίατροι στη χώρα μας λόγω της έξαρσης των περιστατικών σοβαρής λοίμωξης από στρεπτόκοκκο που παρατηρείται στην Ελλάδα, αλλά και σε άλλες χώρες.

Είναι ενδεικτικό ότι το 2023 στην Ελλάδα έχουν χάσει τις ζωές τους από στρεπτόκοκκο 6 παιδιά κάτω των 10 ετών. Το περιστατικό που σήμανε τον συναγερμό ήταν ο θάνατος του 7χρονου από τη Νάουσα, που υπέστη ανακοπή και παρά τις προσπάθειες ανάνηψης που έκαναν οι γιατροί δεν κατάφερε να κρατηθεί στη ζωή. Για την υπόθεση διεξάγεται εισαγγελική έρευνα, με στόχο να εξακριβωθούν οι συνθήκες του θανάτου. Η τελευταία εξέλιξη στη συγκεκριμένη υπόθεση ήταν ότι εισήχθη στο νοσοκομείο και ο ξάδελφος του 7χρονου που έχασε τη ζωή του.

Η πρόεδρος της ΕΙΝΑΠ Ματίνα Παγώνη μίλησε στην ΕΡΤ για τον στρεπτόκοκκο και επέστησε την προσοχή των γονέων για συγκεκριμένα συμπτώματα κατά τη διάρκεια της νόσησης. Η κα Παγώνη σημείωσε ότι ο στρεπτόκοκκος είναι αντιμετωπίσιμος τα δύο πρώτα 24ωρα και ότι είναι σπάνιο να χάσει κάποιος τη ζωή του, αλλά απαιτείται προσοχή στα μικρά παιδάκια μέχρι 8 – 10 ετών και στους πολύ μεγάλους σε ηλικία που έχουν υποκείμενα νοσήματα.

«Βεβαίως έχουμε περιστατικά και τα προηγούμενα χρόνια αλλά και από τον Ιανουάριο είχαμε αρκετά περιστατικά με στρεπτόκοκκο. Αυτό που θέλω να πω είναι ότι είναι βακτήριο, είναι μικρόβιο και προκαλεί αυτές τις λοιμώξεις. Είναι δύσκολα τα περιστατικά αυτά όμως αντιμετωπίζονται. Αυτό που έχει σημασία είναι τα πρώτα εικοσιτετράωρα να δούμε τα συμπτώματα και να εκτιμηθούν στο παιδί. Δηλαδή, όταν ένα παιδάκι έχει πολύ υψηλό πυρετό που επιμένει, έχει δυνατό πονόλαιμο και σας λέει αμέσως «δεν μπορώ να καταπιώ» και αρχίζει να λέει ότι πονάνε οι μυς του, να ξέρετε ότι θα πρέπει να έχετε άμεση επικοινωνία με τον παιδίατρο και το παιδί θα πρέπει να ξεκινήσει να κάνει τις εξετάσεις και να ξεκινήσει αγωγή» τόνισε η κα Παγώνη.

«Μεταδίδεται με τα σταγονίδια. Μεταδίδεται με τις επιφάνειες. Δηλαδή αν κάποιος έχει ένα τραύμα και έρθει σε επαφή με το περιστατικό, λογικό είναι να μεταδοθεί. Δεν μεταδίδεται τόσο γρήγορα όπως μεταδίδονται άλλα βακτήρια. Τι πρέπει να κάνουμε; Μπορούμε να πάρουμε τα απαραίτητα μέτρα υγιεινής. Θα λέμε στα παιδάκια πως θα πλένουν τα χέρια τους στο σχολείο, στο σπίτι. Απλά πράγματα τα οποία πολλές φορές ξεχνάμε αλλά είναι αναγκαία, είναι απαραίτητα» σημείωσε.

«Ξεκινάει με μία φαρυγγίτιδα, αμυγδαλίτιδα αρκετές φορές που κι αυτό δημιουργεί την ανησυχία στο γονέα ότι αμέσως θα έρθει σε επικοινωνία με τον παιδίατρο. Ο παιδίατρος δίνει τις οδηγίες και ξεκινάει από κει και πέρα η αντιμετώπιση» είπε η κα Παγώνη και πρόσθεσε. «Αυτό που έχει σημασία είναι να πούμε το εξής: Γρήγορα αυτό το βακτήριο μπορεί να σου κάνει επιπλοκές στα όργανα και ιδιαίτερα σε νεφρούς και καρδιά και να κάνει και σηψαιμία».

Στρεπτόκοκκος: Τα συμπτώματα

«Ο στρεπτόκοκκος είναι ένα μικρόβιο που προσβάλλει όλες τις ηλικίες. Καταλαβαίνουμε όμως ότι τα παιδιά είναι πιο ευάλωτα και πιο ευμετάβλητα. Όσο συνέρχονται πολύ εύκολα τόσο μπορεί να «βουτήξουν» σε μια πολύ άσχημη κατάσταση. Τα κλασικά συμπτώματα έχουν να κάνουν με αμυγδαλίτιδα και με εξάνθημα στο δέρμα, την οστρακιά. Οι πολύ σοβαρές όμως μορφές έχουν μια πολύ γενικευμένη εικόνα και αυτό είναι που πρέπει να κρατήσουν οι γονείς. Δηλαδή συμπτώματα όπως είναι εμετοί, υψηλός πυρετός, κακό χρώμα, ένα παιδί το οποίο δεν τρώει, είναι νωθρό, όλα αυτά είναι σημάδια ότι το παιδί δεν είναι καλά και δεν αφορά μόνο το στρεπτόκοκκο, αφορά οποιαδήποτε σοβαρή μορφή μιας μικροβιακής λοίμωξης» υπογραμμίζει και σημειώνει ότι «ο πυρετός από μόνος του δεν λέει κάτι».

Όσο για το τι πρέπει να κάνουν οι γονείς η κ. Α. Παρδάλη εξηγεί ότι σωστά οι γονείς και κάνουν στρεπτ τεστ αλλά από εκεί και έπειτα δεν πρέπει να υπάρξει πανικός. «Πρέπει να σας πω ότι σε μια εποχή έξαρσης του στρεπτόκοκκου, αν κάνει κανείς έλεγχο, στο φάρυγγα των παιδιών, μπορεί τα μισά παιδιά να είναι φορείς. Αυτό δεν σημαίνει ότι δικαιολογεί τα συμπτώματα πάντα και για αυτό πρέπει να συνεκτιμάται η κλινική κατάσταση με τον παιδίατρο και κυρίως να παρακολουθείται βήμα βήμα».

Το Vision Pro φέρνει την επαυξημένη πραγματικότητα και το metaverse στις πόλεις – Πόσο έτοιμες είναι;

Όταν το Pokémon Go εμφανίστηκε το 2016, και έγινε για λίγο η εφαρμογή με τη μαζικότερη λήψη στην ιστορία, χιλιάδες παίκτες εισέβαλαν σε πάρκα, παραβίασαν μαζικά και μπορεί να τραυμάτισαν σχεδόν 30.000 ανθρώπους, λόγω αφηρημένης οδήγησης μόνο κατά τους πρώτους πέντε μήνες του παιχνιδιού.

Πρόκειται για ένα τρανταχτό παράδειγμα του τι θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν οι πόλεις αν το επερχόμενο headset επαυξημένης πραγματικότητας (AR) της Apple, το Vision Pro, γίνει τόσο δημοφιλές όσο το Apple Watch, πόσο μάλλον τόσο πανταχού παρών όπως το iPhone. Αν και υπάρχουν βάσιμες αμφιβολίες για την επιθυμία του κοινού για ένα ζευγάρι γυαλιά αξίας 3.499 δολαρίων, η επιμονή της Apple ότι προορίζεται για να φορεθεί από πολύ κόσμο, σημαίνει – έστω και προληπτικά – ότι ήρθε η ώρα οι πόλεις να κάτσουν επιτέλους και να δώσουν προσοχή στο metaverse.

Παρόλο που η Apple μπορεί να έχει περάσει στην πρώτη γραμμή της AR – την οποία ο Cook εξυμνεί εδώ και χρόνια – δεν είναι σχεδόν μόνη της. Η Google, η Snap και άλλοι έχουν κάνει πρόσφατα βήματα στη συγχώνευση του πραγματικού και του εικονικού κόσμου. Χωρίς τα μέσα παρακολούθησης και παρέμβασης σε αυτές τις νέες διαστάσεις, οι πόλεις κινδυνεύουν από τις εταιρείες και τους δημιουργούς να καταδυναστεύσουν το δημόσιο χώρο. Μόλις τον περασμένο μήνα, για παράδειγμα, η Google παρουσίασε το εργαλείο “Geospatial Creator” που επιτρέπει σε οποιονδήποτε να προσθέσει ψηφιακό περιεχόμενο σε τοποθεσίες του πραγματικού κόσμου, όπως η εικονική κατάληψη της Times Square από το συγκρότημα Gorillaz τον Δεκέμβριο.

Η Niantic, η κατασκευάστρια εταιρεία του Pokémon Go, κατασκευάζει τώρα το δικό της “οπτικό σύστημα εντοπισμού θέσης” (VPS) – που ισοδυναμεί με ένα ιδιόκτητο εικονικό GPS που επικαλύπτει πόλεις, χαρτογραφημένο με ακρίβεια εκατοστού – για να ανταγωνιστεί το σύστημα της Google και άλλων. Αυτό δεν εγείρει μόνο την προοπτική επικαλυπτόμενων, ασύμβατων πραγματικοτήτων που ανήκουν σε διάφορες εταιρείες τεχνολογίας, αλλά και ακανθώδη ζητήματα γύρω από τα δικαιώματα λόγου και ιδιοκτησίας. Τι μπορεί να εμποδίσει κάποιον από το να τοποθετήσει με γεωεντοπισμό μια άσεμνη AR διαφημιστική πινακίδα έξω από μια ανταγωνιστική βιτρίνα καταστήματος, για παράδειγμα;

Θα είναι το Vision Pro η “στιγμή του iPhone” της AR; Ίσως, αν θυμηθείτε την υπερβολική τότε τιμή του αρχικού iPhone και την έλλειψη καταστήματος εφαρμογών κατά την κυκλοφορία του. Χρειάστηκαν χρόνια για να αξιοποιήσουν οι νεοσύστατες επιχειρήσεις τις δυνατότητες των smartphones για σύνδεση και συναλλαγή με φυσικούς χώρους και περιουσιακά στοιχεία, δημιουργώντας πλατφόρμες όπως η Uber και η Airbnb. Περισσότερο από μια δεκαετία αργότερα, οι πόλεις εξακολουθούν να παλεύουν με το πώς να χαλιναγωγήσουν και να ρυθμίσουν αναδρομικά αυτούς τους ανασταλτικούς παράγοντες.

Τώρα η Apple και οι αντίπαλοί της στοχεύουν να προχωρήσουν ένα βήμα παραπέρα, αντικαθιστώντας την ίδια την πραγματικότητα, δημιουργώντας μια ολόκληρη σειρά νέων προβλημάτων. Πώς μπορούν οι πόλεις να αποφύγουν να επαναλάβουν αυτά τα λάθη στον πραγματικό κόσμο; Ποια είναι τα μέσα προσφυγής που έχουν οι πόλεις όταν έρχονται αντιμέτωπες με άυλους παρείσακτους που έχουν ωστόσο εταιρικές συνέπειες;

Οι προηγούμενες προσπάθειες για την αντιμετώπιση μιας άλλης κάποτε απειλητικής τεχνολογικής απειλής – των αυτόνομων οχημάτων – μπορεί να αποδειχθούν διδακτικές. Το 2018, το Τμήμα Μεταφορών του Λος Άντζελες ανέθεσε το δικό του πρότυπο λογισμικού, το Mobility Data Specification, για την αποστολή και λήψη πληροφοριών από στόλους ιδιωτικών οχημάτων (αν και τελικά σκούτερ αντί για AV). Ενώ ορισμένοι παίκτες καλωσόρισαν τη ρύθμιση σε πραγματικό χρόνο, άλλοι αντιστάθηκαν στην λεπτομερή συλλογή δεδομένων της. Ενώ το LADOT επικράτησε τελικά έναντι νομικών αμφισβητήσεων, μια μεταγενέστερη προσπάθεια να πειστούν η Apple, η Google, η Waze και άλλοι να αναδρομολογήσουν τις οδηγίες οδήγησης εντός των εφαρμογών τους απορρίφθηκε ευγενικά. Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ότι οι ίδιες εταιρείες δίνουν στις πόλεις το ελεύθερο να επεξεργαστούν τα VPS τους.

Ήδη, μια χούφτα εταιρείες έχουν εμφανιστεί για να συνεργαστούν με τις πόλεις αντί να τις πολεμούν. Για παράδειγμα, η InCitu χρησιμοποιεί AR για να απεικονίσει τα περιβλήματα των κτιρίων των σχεδιαζόμενων έργων στη Νέα Υόρκη, το Μπάφαλο και όχι μόνο, με την ελπίδα να κερδίσει τις δύσπιστες κοινότητες μέσω του seeing-is-believing. Η νεοσύστατη εταιρεία συνεργάστηκε πρόσφατα με το Τμήμα Κτιρίων της Ουάσινγκτον για να βοηθήσει τις προσπάθειες εμπλοκής των πολιτών. Ένας άλλος συνεργάτης της είναι το Snap, ο γίγαντας των κοινωνικών μέσων μαζικής ενημέρωσης της γενιάς Z, ο οποίος επί του παρόντος αναζητά την εύνοια πόλεων και πολιτικών ιδρυμάτων, καθώς στρέφεται στην AR για την επόμενη πράξη του.

Υπάρχει σίγουρα ένα επιχείρημα ότι η επαυξημένη πραγματικότητα θα μπορούσε να είναι μια ευλογία για τις μεγάλες πόλεις, εμπλουτίζοντας και προσελκύοντας την επισκεψιμότητα σε εμβληματικές τοποθεσίες που αποδυναμώνονται από την απομακρυσμένη εργασία. “Νομίζω ότι θα δούμε ένα αυξανόμενο ψηφιακό χάσμα μεταξύ των πόλεων που αγκαλιάζουν την AR και εκείνων που την εμποδίζουν”, δήλωσε ο Jonathan Askin, διευθυντής της κλινικής Brooklyn Law Incubator & Policy Clinic, ο οποίος έχει μελετήσει τα νομικά ζητήματα που απορρέουν από την AR. “Με τις κυβερνήσεις να υφίστανται απώλεια φορολογικών εσόδων από τη μειωμένη δραστηριότητα του λιανικού εμπορίου και των εμπορικών ακινήτων, οι πόλεις και οι ιδιοκτήτες ακινήτων θα μπορούσαν να επωφεληθούν από την έξυπνη ανάπτυξη παιχνιδιών, πολιτιστικών εμπειριών ή ακόμη και απλώς νέων διαφημιστικών ευκαιριών”.

“Το μόνο πραγματικό ζήτημα για τις πόλεις”, προσθέτει, “είναι πώς να διασφαλιστεί ότι η χρήση των εφαρμογών AR δεν απειλεί τη δημόσια ασφάλεια, ενώ παράλληλα βελτιώνει την εμπειρία της αστικής ζωής”. Και εδώ βρίσκεται το πρόβλημα.

Για να αποκτήσουν οι πόλεις το metaverse που θέλουν αύριο, θα πρέπει να επενδύσουν τον λιγοστό χρόνο και τους πόρους του προσωπικού σήμερα. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να δημιουργήσουν έναν συνασπισμό πρόθυμων μεταξύ της Apple, της Google, της Niantic, της Snap και άλλων, να ρίξουν το βάρος τους πίσω από τα ανοικτά πρότυπα μέσω της συμμετοχής τους σε ομάδες-ομπρέλες, όπως το Metaverse Standards Forum, και να γίνουν πρώιμοι, ενεργοί συμμετέχοντες σε καθεμία από τις μεγάλες πλατφόρμες, προκειμένου να κατευθύνουν την κυκλοφορία προς καθορισμένες δοκιμαστικές πλατφόρμες και μακριά από περιοχές με μεγάλη κυκλοφορία.

Πρόκειται για μια δύσκολη αποστολή για τις πόλεις που αντιμετωπίζουν ταυτόχρονα μια πανδημική κρίση, μια κρίση ναρκωτικών και ψυχικής υγείας και μια κλιματική κρίση, αλλά είναι απαραίτητη για να αποτρέψουν το metaverse (από όλα τα πράγματα!) από το να γίνει η επόμενη κρίση.

Πηγή: bloomberg.com

Η παχυσαρκία αλλάζει τον εγκέφαλο, λένε οι ειδικοί

Η παχυσαρκία μπορεί να βλάψει την ικανότητα του εγκεφάλου να αναγνωρίζει την αίσθηση της πληρότητας και να ικανοποιείται μετά την κατανάλωση λιπαρών και σακχάρων, σύμφωνα με μια νέα μελέτη.

Επιπλέον, αυτές οι αλλαγές στον εγκέφαλο μπορεί να διαρκέσουν ακόμη και όταν οι άνθρωποι που θεωρούνται ιατρικά παχύσαρκοι χάσουν σημαντικό βάρος – πιθανώς εξηγώντας γιατί πολλοί άνθρωποι συχνά ξαναπαίρνουν τα κιλά που χάνουν.

«Δεν υπήρχε κανένα σημάδι αντιστρεψιμότητας διότι οι εγκέφαλοι των ανθρώπων με παχυσαρκία συνέχισαν να μην έχουν τις χημικές αντιδράσεις που τους έλεγε το σώμα: «Εντάξει, έφαγες αρκετά», δήλωσε η Δρ Κάρολαιν Αποβιάν, καθηγήτρια Ιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ και υποδιευθύντρια του Κέντρου Διαχείρισης Βάρους και Ευεξίας στο Νοσοκομείο Μπρίγκαμ στη Βοστώνη.

Όπως ορίζεται ιατρικά, τα άτομα με παχυσαρκία έχουν δείκτη μάζας σώματος, ή ΔΜΣ, πάνω από 30, ενώ το φυσιολογικό βάρος είναι μεταξύ 18 και 25.

«Αυτή η μελέτη αποτυπώνει γιατί η παχυσαρκία είναι ασθένεια επειδή υπάρχουν πραγματικές αλλαγές στον εγκέφαλο», δήλωσε η Απόβιαν, η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη.

«Η μελέτη είναι πολύ αυστηρή και αρκετά περιεκτική», δήλωσε ο δρ Σάνταφ Φαρούκι, καθηγητής μεταβολισμού και ιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ στο Ηνωμένο Βασίλειο, ο οποίος επίσης δεν συμμετείχε στη νέα έρευνα.

«Ο τρόπος που σχεδίασαν τη μελέτη τους δίνει μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στα ευρήματα, προσθέτοντας σε προηγούμενες έρευνες που επίσης διαπίστωσαν ότι η παχυσαρκία προκαλεί κάποιες αλλαγές στον εγκέφαλο», είπε.

Θρεπτικά συστατικά που παρέχονται με σωλήνα σίτισης

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα στο περιοδικό Nature Metabolism, ήταν μια ελεγχόμενη κλινική δοκιμή στην οποία 30 άτομα που θεωρούνταν ιατρικά παχύσαρκα και 30 άτομα φυσιολογικού βάρους έλαβαν τροφή με υδατάνθρακες από ζάχαρη (γλυκόζη), λίπη (λιπίδια) ή νερό (ως μέτρο ελέγχου). Κάθε ομάδα θρεπτικών συστατικών χορηγήθηκε απευθείας στο στομάχι μέσω ενός σωλήνα σίτισης σε ξεχωριστές ημέρες.

«Θέλαμε να παρακάμψουμε το στόμα και να επικεντρωθούμε στη σύνδεση του εντέρου με τον εγκέφαλο, για να δούμε πώς τα θρεπτικά συστατικά επηρεάζουν τον εγκέφαλο ανεξάρτητα από την όραση, τη μυρωδιά ή τη γεύση του φαγητού», δήλωσε η επικεφαλής της μελέτης Δρ Μιρέιγ Σερλί, καθηγήτρια ενδοκρινολογίας στην Ιατρική Σχολή του Γέιλ στο Νιου Χέιβεν του Κονέκτικατ.

Το βράδυ πριν από την εξέταση, και οι 60 συμμετέχοντες στη μελέτη έφαγαν το ίδιο γεύμα για δείπνο στο σπίτι και δεν έφαγαν ξανά μέχρι να τοποθετηθεί ο σωλήνας σίτισης το επόμενο πρωί. Καθώς είτε σάκχαρα είτε λίπη εισέρχονταν στο στομάχι μέσω του σωλήνα, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν λειτουργική μαγνητική τομογραφία (fMRI) και υπολογιστική τομογραφία εκπομπής ενός φωτονίου (SPECT) για να καταγράψουν την αντίδραση του εγκεφάλου επί 30 λεπτά.

«Η μαγνητική τομογραφία έδειξε πως όταν οι νευρώνες στον εγκέφαλο χρησιμοποιούν οξυγόνο ως αντίδραση στο θρεπτικό συστατικό, αυτό το τμήμα του εγκεφάλου φωτίζεται», δήλωσε ο Φαρούκι. «Η άλλη σάρωση μετράει την ντοπαμίνη, μια ορμόνη που αποτελεί μέρος του συστήματος ανταμοιβής, το οποίο είναι ένα σήμα για την εύρεση κάτι ευχάριστου, ανταμείβοντας και παρακινώντας και στη συνέχεια επιθυμώντας αυτό το πράγμα».

Οι ερευνητές ενδιαφέρονταν για το πώς τα λίπη και η γλυκόζη θα ενεργοποιούσαν μεμονωμένα διάφορες περιοχές του εγκεφάλου που συνδέονται με αυτές, που επιβραβεύουν τα τρόφιμα. Ήθελαν να μάθουν αν αυτό θα ήταν διαφορετικό σε άτομα με παχυσαρκία σε σύγκριση με άτομα φυσιολογικού βάρους.

«Μας ενδιέφερε ιδιαίτερα το ραβδωτό σώμα, το τμήμα του εγκεφάλου που εμπλέκεται στο κίνητρο να πάμε πραγματικά να ψάξουμε για φαγητό και να το φάμε», δήλωσε η Σερλί. Θαμμένο βαθιά στον εγκέφαλο, το ραβδωτό σώμα παίζει επίσης ρόλο στο συναίσθημα και στη δημιουργία συνηθειών.

Σε άτομα με φυσιολογικό βάρος, η μελέτη διαπίστωσε ότι τα εγκεφαλικά σήματα στο ραβδωτό σώμα επιβραδύνονταν όταν είτε σάκχαρα είτε λίπη έμπαιναν στο πεπτικό σύστημα, απόδειξη ότι ο εγκέφαλος αναγνώριζε ότι το σώμα είχε τραφεί.

«Αυτή η συνολική μείωση της εγκεφαλικής δραστηριότητας είναι λογική, διότι όταν το φαγητό βρίσκεται στο στομάχι σας, δεν χρειάζεται να πάτε να πάρετε κι άλλο φαγητό», εξήγησε η Σερλί.

Ταυτόχρονα, τα επίπεδα ντοπαμίνης αυξήθηκαν σε όσους είχαν φυσιολογικό βάρος, σηματοδοτώντας ότι ενεργοποιήθηκαν και τα κέντρα ανταμοιβής του εγκεφάλου.

Χρειάζεται περισσότερη έρευνα

Η ερμηνεία των ευρημάτων πρέπει να γίνεται με προσοχή, δήλωσε η Σερλί, καθώς πολλά είναι ακόμη άγνωστα: «Δεν ξέρουμε πότε συμβαίνουν αυτές οι βαθιές αλλαγές στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια της αύξησης του βάρους. Πότε ο εγκέφαλος αρχίζει να ολισθαίνει και να χάνει την ικανότητα αντίληψης;».

Η παχυσαρκία έχει μια γενετική συνιστώσα, και παρόλο που η μελέτη προσπάθησε να το ελέγξει αυτό αποκλείοντας άτομα με παιδική παχυσαρκία, εξακολουθεί να είναι πιθανό ότι «τα γονίδια επηρεάζουν την αντίδρασή μας στον εγκέφαλο σε ορισμένα θρεπτικά συστατικά», δήλωσε ο Φαρούκι, ο οποίος έχει μελετήσει εδώ και χρόνια το ρόλο των γονιδίων στο βάρος.

Χρειάζεται πολύ περισσότερη έρευνα για να κατανοήσουμε πλήρως τι κάνει η παχυσαρκία στον εγκέφαλο και αν αυτό προκαλείται από τον ίδιο τον λιπώδη ιστό, τα είδη των τροφών που καταναλώνονται ή άλλους περιβαλλοντικούς και γενετικούς παράγοντες.

«Υπάρχουν αλλαγές που συμβαίνουν στους ανθρώπους καθώς παίρνουν βάρος; Ή μήπως υπάρχουν πράγματα που έτρωγαν καθώς έπαιρναν βάρος, όπως οι εξαιρετικά επεξεργασμένες τροφές, που προκάλεσαν αλλαγή στον εγκέφαλο; Όλα αυτά είναι πιθανά και δεν ξέρουμε πραγματικά ποιο είναι», δήλωσε ο Φαρούκι.

Μέχρι η επιστήμη να απαντήσει σε αυτά τα ερωτήματα, η μελέτη τονίζει, για άλλη μια φορά, ότι το στίγμα του βάρους δεν έχει θέση στη μάχη κατά της παχυσαρκίας, δήλωσε η Σερλί.

«Η πεποίθηση ότι η αύξηση του σωματικού βάρους μπορεί να λυθεί απλά με το «απλώς τρώτε λιγότερο, ασκείστε περισσότερο, και αν δεν το κάνετε αυτό, φταίει η έλλειψη θέλησης, είναι τόσο απλοϊκή και τόσο λανθασμένη», είπε.

«Νομίζω ότι είναι σημαντικό για τους ανθρώπους που παλεύουν με την παχυσαρκία να γνωρίζουν ότι ένας δυσλειτουργικός εγκέφαλος μπορεί να είναι ο λόγος που παλεύουν με την πρόσληψη τροφής», δήλωσε η Σερλί. «Και ελπίζω ότι αυτή η πληροφορία θα αυξήσει την ενσυναίσθηση για αυτόν τον αγώνα».

Πηγή: CNN – ertnews.gr

Τηλεφωνία – Διαδίκτυο: Οι πάροχοι θα μπορούν να αλλάζουν τις τιμές ανάλογα με τον πληθωρισμό

Αυξήσεις στα τιμολόγια σταθερής και κινητής τηλεφωνίας αλλά και στο Ίντερνετ θα πρέπει να αναμένουν οι συνδρομητές μετά τις εκλογές καθώς η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) «άναψε το πράσινο φως» για την αλλαγή του κανονισμού ώστε να επιτραπεί η τιμαριθμική αναπροσαρμογή των τιμολογίων.

Ικανοποιείται το αίτημα των παρόχων

Πρόκειται για ένα αίτημα που έχουν υποβάλει εδώ και πολύ καιρό οι πάροχοι τηλεφωνίας επιχειρώντας να μετριάσουν τα αυξημένα ενεργειακά κόστη, αλλά και το ψαλίδισμα των εσόδων τους εξαιτίας του πληθωρισμού. Κι αυτό διότι αυτό δεν μπορούν να το αποφασίσουν μονομερώς αναπροσαρμογές τιμολογίων, καθώς ο κανονισμός της ΕΕΤΤ προβλέπει ότι οι όροι σε υφιστάμενα συμβόλαια δεν μπορούν να τροποποιηθούν ανατρέποντας τα συμφωνηθέντα καθόλη τη διάρκεια ισχύος του συμβολαίου.

Θα μπορούν να αλλάζουν τις τιμές μία φορά τον χρόνο
Ωστόσο πλέον φαίνεται ότι θα δοθεί η δυνατότητα μία φορά το χρόνο τα τιμολόγια να αναπροσαρμόζονται ανάλογα με το ύψος του πληθωρισμού που θα ανακοινώνει η ΕΛΣΤΑΤ. Οσο για τα υφιστάμενα συμβόλαια, το πιθανότερο είναι να προβλεφθεί δυνατότητα αποχώρησης του συνδρομητή πριν τη λήξη του συμβολαίου χωρίς την πληρωμή ρήτρας πρόωρης αποχώρησης χωρίς αυτό να σημαίνει βεβαίως ότι δε θα βρουν μπροστά τους τον νέο κανονισμό στον επόμενο πάροχο που θα απευθυνθούν.

Η ΕΕΤΤ έλαβε ήδη την απόφαση να θέσει το ζήτημα σε δημόσια διαβούλευση, η οποία αναμένεται να βγει στον αέρα εντός της εβδομάδας. Ωστόσο, τα αποτελέσματά της και ο νέος κανονισμός που θα προκύψει θα έρθουν μετά τις εκλογές καθώς η διάρκεια της διαβούλευσης έχει οριστεί σε 30 ημέρες παρόλο που δεν αποκλείεται να λάβει και μικρή παράταση εφόσον κάτι τέτοιο ζητηθεί από τους ενδιαφερόμενους.

Δεν είναι ακόμα ξεκάθαρο το κόστος για τον καταναλωτή

Όπως σημειώνουν στο «Εθνος» πηγές της Αρχής, αυτή η δυνατότητα προβλέπεται ήδη σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Για την Ελλάδα, πάντως, η ΕΕΤΤ δεν έχει καταλήξει ακόμα στο μοντέλο της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής που θα ακολουθηθεί. Υπό συζήτηση βρίσκεται το ενδεχόμενο ένα ποσοστό της αναπροσαρμογής να εξακολουθήσει να απορροφάται από τους τηλεπικοινωνιακούς παρόχους ώστε να μην επιβαρυνθεί με το σύνολο της αύξησης ο συνδρομητής. Ωστόσο, ούτε το τελικό μείγμα της επιβάρυνσης για τον καταναλωτή είναι ακόμα βέβαιο καθώς όλα αυτά θα αποσαφηνιστούν κατά τη διάρκεια της διαβούλευσης.

Αυτό, το οποίο είναι βέβαιο όμως είναι πως οι χρήστες θα έχουν μία ακόμα επιβάρυνση την ώρα που το εισόδημά τους συμπιέζεται από παντού χωρίς μάλιστα να αναπροσαρμόζεται τιμαριθμικά για τους περισσότερους.

Η πρόθεση των εταιριών είχε διαφανεί εδώ και μήνες με στελέχη να επισημαίνουν ότι είχαν ήδη προσεγγίσει την ΕΕΤΤ ώστε να συζητηθεί μία αλλαγή στον κανονισμό αδειών, η οποία θα δίνει τη δυνατότητα τιμαριθμικής αναπροσαρμογής των τιμολογίων χωρίς αυτή να θεωρείται καθαρή αύξηση.

Σε συνάντηση με δημοσιογράφους στα τέλη του 2022 ο διευθύνων σύμβουλος της Vodafone Ελλάδας, Χάρης Μπρουμίδης είχε αναφερθεί στο αυξημένο κόστος λειτουργίας των τηλεπικοινωνιακών εταιριών.

«Το κόστος λειτουργίας των τηλεπικοινωνιακών εταιριών, οι οποίες εκ φύσεως είναι πολύ ενεργοβόρες είναι πολύ αυξημένο. Όλο το δίκτυο καταναλώνει ενέργειά, άρα υπάρχει ένα κόστος πολύ ανεβασμένο. Ταυτόχρονα ήδη έχουμε δει ισχυρές πληθωριστικές πιέσεις σε όλα τα υλικά, τα οποία χρησιμοποιούμε. Για παράδειγμα, μόνο στις οπτικές ίνες το κόστος σε κάποιες περιοχές έχει αυξηθεί κατά 80% και βεβαια υπάρχει και το εργασιακό κόστος καθώς σε ένα περιβάλλον πληθωρισμού 10%, 11% ή 9% πρέπει να γίνουν αυξήσεις μισθολογικές ιδιαίτερα στους πιο χαμηλόμισθους έτσι ώστε να ανταποκριθούν οι άνθρωποί μας στο αυξημένο κόστος διαβίωσης», είχε αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ο ίδιος μάλιστα είχε εκτιμήσει ότι το τριπλό χτύπημα ενέργειας, πληθωριστικών πιέσεων και αυξημένου μισθολογικού κόστους θα κόστιζε το 2023 μόνο στη Vodafone Ελλάδας 60 εκ. ευρώ.

Ακριβό το Ίντερνετ στην Ελλάδα
Επιπλέον η χώρα μας συγκαταλέγεται εδώ και χρόνια μεταξύ των κρατών με τα ακριβότερα τιμολόγια για τη σύνδεση στο Διαδίκτυο. Αν και οι τιμές είναι σχετικά βελτιωμένες συγκριτικά με παλαιότερες εποχές, παραμένουν υψηλότερες σε σχέση με πολλές άλλες χώρες της Ε.Ε. Όπως διαπίστωνε και ο ευρωπαϊκός δείκτης Ψηφιακής Οικονομίας και Κοινωνίας (DESI) 2022, η χώρα μας μαζί με την Αυστρία τείνουν να έχουν πιο ελκυστικές τιμές στα πακέτα χαμηλότερων ταχυτήτων, αλλά εξακολουθούν να συγκαταλέγονται μεταξύ των χωρών με τις υψηλότερες τιμές όσον αφορά στις ταχύτητες άνω των 100 Mbps. Κι αυτό την ώρα μάλιστα που σε ό,τι αφορά το Ίντερνετ μόλις ένα στα πέντε νοικοκυριά έχει πρόσβαση σε πολύ υψηλές ταχύτητες (VHCN), σύμφωνα με τον ίδιο δείκτη.

Βάσει των στοιχείων, στη σταθερή ευρυζωνικότητα οι τιμές στην Ελλάδα είναι ελαφρώς αυξημένες συγκριτικά με τον ευρωπαικό μέσο όρο, ενώ διαφορετικό μοντέλο από την υπόλοιπη Ευρώπη εμφανίζουν οι τιμές στην κινητή ευρυζωνικότητα, καθώς όπως επισημαίνεται στη μελέτη: «ενώ οι καταναλωτές που αναζητούν δεδομένα κινητής 20 GB και 100 κλήσεις βρίσκουν προσφορές τουλάχιστον διπλάσιου κόστους από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, όσοι αναζητούν δεδομένα 5 GB χωρίς κλήσεις βρίσκουν τιμές πολύ χαμηλότερες του ευρωπαικού μέσου όρου».

Ως προς το σύνολο των πακέτων ευρυζωνικότητας που εξετάζονται από τον δείκτη, ενώ η Ρουμανία, η Λιθουανία και η Βουλγαρία έχουν τις χαμηλότερες τιμές, το Βέλγιο, η Κροατία και η Ελλάδα έχουν τις ακριβότερες.

Air Defender 23: Ξεκινά η μεγαλύτερη αεροπορική άσκηση στην ιστορία του ΝΑΤΟ 

Η μεγαλύτερη αεροπορική άσκηση στην ιστορία του ΝΑΤΟ ξεκινά σήμερα Τρίτη, εν μέσω του πολέμου στην Ουκρανία. Η άσκηση πραγματοποιείται πάνω από τον εναέριο χώρο της Γερμανίας και αναμένεται να κρατήσει έως και τις 23 Ιουνίου.

Συμμετέχουν περισσότεροι από 10.000 στρατιώτες

«Το ΝΑΤΟ στέλνει ένα πολιτικό μήνυμα αποτροπής με την άσκηση Air Defender», δήλωσε ο Torben Arnold από το Γερμανικό Ινστιτούτο Διεθνών Υποθέσεων και Ασφάλειας. «Φυσικά, αυτό στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα: θα υπερασπιστούμε κάθε εκατοστό του εδάφους του ΝΑΤΟ», τόνισε στη DW.

Περισσότεροι από 10.000 στρατιώτες από χώρες του ΝΑΤΟ – μεταξύ αυτών και από την Ελλάδα – συμμετέχουν σε πολυάριθμες ασκήσεις, κάποιες εκ των οποίων θα γίνουν στο έδαφος, όπως η «εκκένωση από αεροδρόμιο», η οποία κρίθηκε αναγκαία μετά το χάος που προκλήθηκε το 2021 κατά την απομάκρυνση των δυτικών δυνάμεων από το Αφγανιστάν. Σε άλλες ασκήσεις θα δοκιμαστεί η στήριξη χερσαίων δυνάμεων από αέρος, αλλά και η αντιμετώπιση πυραύλων μέσου βεληνεκούς με ΝΑΤΟϊκά βομβαρδιστικά. Θα εξεταστούν επίσης σενάρια επίθεσης με πλοία ή υποβρύχια στη Βόρεια Θάλασσα, καθώς, όπως δήλωσε στην Deutsche Welle ο Τόρμπεν Άρνολντ από το Γερμανικό Ινστιτούτο για Διεθνείς Υποθέσεις και Θέματα Ασφάλειας, «ο εχθρός μπορεί να επιτεθεί και από περιοχές εκτός της ηπείρου».

Δυνάμεις από το Βέλγιο, τη Βουλγαρία, τη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Δανία, την Ελλάδα, την Εσθονία, τις ΗΠΑ, την Ιαπωνία, την Ισπανία, την Ιταλία, την Κροατία, τη Λετονία, το Λουξεμβούργο, τη Νορβηγία, την Ολλανδία, την Ουγγαρία, την Πολωνία, τη Ρουμανία, τη Σουηδία, τη Σλοβενία, την Τουρκία, την Τσεχία και τη Φινλανδία θα συμμετάσχουν σε εκπαιδευτικά σενάρια προσομοίωσης ενεργοποίησης του Άρθρου 5. Θα χρησιμοποιηθούν ως κόμβοι βάσεις στο Σλέσβιγκ-Χολστάιν, στην Κάτω Σαξονία, στη Βαυαρία, στη Ρηνανία-Παλατινάτο, στην Ολλανδία και στην Τσεχία και οι ασκήσεις θα πραγματοποιηθούν στον εναέριο χώρο της Γερμανίας, αλλά και στη Βαλτική και στη Ρουμανία, με πτήσεις «out-and-back». Οι επιχειρήσεις θα διαρκούν δύο έως τέσσερις ώρες την ημέρα, κατά τις οποίες, για λόγους ασφαλείας, δεν θα επιτρέπονται πολιτικές πτήσεις. Ασκήσεις δεν θα πραγματοποιούνται τη νύχτα και τα Σαββατοκύριακα.

Η γερμανική Πολεμική Αεροπορία, η οποία θα λειτουργήσει ως οικοδεσπότης και ως τεχνικός κόμβος, βρίσκεται, όπως εκτιμούν στρατιωτικοί αναλυτές, ενώπιον της μεγαλύτερης πρόκλησης των τελευταίων δεκαετιών. Η προετοιμασία της άσκησης έχει διαρκέσει περίπου τέσσερα χρόνια και για την διοργάνωση θα χρησιμοποιηθούν έξι αεροπορικές βάσεις. Μόνο οι ΗΠΑ στέλνουν στη Γερμανία 100 αεροσκάφη, μεταξύ των οποίων το «αόρατο» F-35, το πλέον σύγχρονο μαχητικό της Συμμαχίας, αλλά και F-15, F-16, F-18, EA-18, Α-10, C-13 και C-17, ενώ η Ελλάδα και η Τουρκία θα συμμετάσχουν με μαχητικά F-16.

Προβλήματα στις εμπορικές πτήσεις
Η διαχείριση των εμπορικών πτήσεων αποτελεί σημαντικό μέρος των απαιτήσεων της άσκησης, παραδέχθηκε ο αντιπτέραρχος Γκέρχαρτς, εξηγώντας ότι ο ευρωπαϊκός εναέριος χώρος είναι από τους πλέον φορτωμένους στον κόσμο. Προκειμένου να μην υπάρξουν ακυρώσεις πτήσεων, τα γερμανικά αεροδρόμια έχουν επεκτείνει, ειδικά για τις ημέρες της άσκησης, το ωράριο λειτουργίας τους. «Ελπίζω ότι δεν θα υπάρξουν ακυρώσεις», δήλωσε ο κ. Γκέρχαρτς, αλλά δεν απέκλεισε καθυστερήσεις σε πτήσεις.

Σύμφωνα με τον ειδικό στην αεροπλοΐα Κλέμενς Μπόλινγκερ, τα τελευταία 30 χρόνια το έργο του ελέγχου της εναέριας κυκλοφορίας είναι ενιαίο για την πολιτική και τη στρατιωτική αεροπορία. Οι ελεγκτές βρίσκονται σε διαρκή επικοινωνία με την Πολεμική Αεροπορία, ώστε να μην χρειάζεται να ακυρώνονται εμπορικές πτήσεις.

Πόσα ναυάγια υπάρχουν στον βυθό; Οι χαμένοι θησαυροί στα βάθη των ωκεανών που περιμένουν να βρεθούν

Ήταν άνοιξη του 1900, όταν ο σφουγγαράς Ηλίας Σταδιάτης καταδύθηκε στα βαθιά νερά της θάλασσας ανάμεσα στα Κύθηρα και την Κρήτη Εκεί αντίκρισε ένα στοιχειωμένο σκηνικό με…ανθρώπινα μέλη. Καθώς αναδύθηκε στην επιφάνεια ενημέρωσε τον καπετάνιο ότι είχε βρει έναν σωρό με σάπια πτώματα. Ο Σταδιάτης είχε ανακαλύψει τυχαία το ναυάγιο των Αντικυθήρων – τα απομεινάρια ενός ρωμαϊκού πλοίου που είχε βυθιστεί πριν από δύο χιλιετίες. Σύντομα έγινε σαφές ότι δεν έσφυζε από πτώματα, όπως αρχικά φαινόταν, αλλά από έργα τέχνης – μαρμάρινα και χάλκινα αγάλματα.

Περισσότερα από 100 χρόνια μετά, τα αντικείμενα που βρέθηκαν στα Αντικύθηρα, που βρέθηκαν στα ανοικτά των ακτών ενός ελληνικού νησιού στην άκρη του Αιγαίου Πελάγους, εξακολουθούν να γοητεύουν το κοινό. Αλλά το ναυάγιο των Αντικυθήρων δεν είναι το μοναδικό ναυάγιο.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Unesco, θα μπορούσαν να υπάρχουν πολλά, πάρα πολλά ακόμη ανεξερεύνητα ναυάγια που έχουν τη δυνατότητα να βρεθούν κάτω από τα κύματα των ωκεανών του κόσμου.

Μόνο αυτή την εβδομάδα, ανακοινώθηκε η ανακάλυψη τριών νέων ναυαγίων: τα φανταστικά απομεινάρια πλοίων που χρονολογούνται από τον 1ο αιώνα π.Χ., τον 2ο αιώνα μ.Χ. και τον 19ο ή τον 20ό αιώνα.

Πάνω από τρία εκατομμύρια ναυάγια στα βάθη των ωκεανών

Όπου υπάρχουν θαλάσσια περάσματα, υπάρχουν και ναυάγια. Σήμερα οι ωκεανοί του κόσμου είναι διάσπαρτοι με τα συντρίμμια χιλιετιών εμπορίου, πολέμου και εξερεύνησης – πειρατικά πλοία φορτωμένα με ασήμι, φορτηγά πλοία κατά μήκος του θαλάσσιου δρόμου του μεταξιού, πολυτελή βασιλικά σκάφη που εξαφανίστηκαν μαζί με τους μελλοντικούς βασιλιάδες, αρχαία αλιευτικά σκάφη, σύγχρονα αντιτορπιλικά και υποβρύχια, φαλαινοθηρικά του 19ου αιώνα και τεράστια επιβατηγά πλοία όπως ο Τιτανικός.

Σαν ξεχασμένες από καιρό χρονοκάψουλες, αυτά τα πλοία έχουν γοητεύσει τους αρχαιολόγους και έχουν γεμίσει τα μουσεία σε όλο τον κόσμο με αρχαία θαύματα – όπως αυτό του μηχανισμού των Αντικυθήρων– που θεωρείται από πολλούς ειδικούς ο πρώτος υπολογιστής που δημιουργήθηκε ποτέ.

Ήταν άνοιξη του 1900, όταν ο σφουγγαράς Ηλίας Σταδιάτης καταδύθηκε στα βαθιά νερά της θάλασσας ανάμεσα στα Κύθηρα και την Κρήτη Εκεί αντίκρισε ένα στοιχειωμένο σκηνικό με…ανθρώπινα μέλη. Καθώς αναδύθηκε στην επιφάνεια ενημέρωσε τον καπετάνιο ότι είχε βρει έναν σωρό με σάπια πτώματα. Ο Σταδιάτης είχε ανακαλύψει τυχαία το ναυάγιο των Αντικυθήρων – τα απομεινάρια ενός ρωμαϊκού πλοίου που είχε βυθιστεί πριν από δύο χιλιετίες. Σύντομα έγινε σαφές ότι δεν έσφυζε από πτώματα, όπως αρχικά φαινόταν, αλλά από έργα τέχνης – μαρμάρινα και χάλκινα αγάλματα.

Περισσότερα από 100 χρόνια μετά, τα αντικείμενα που βρέθηκαν στα Αντικύθηρα, που βρέθηκαν στα ανοικτά των ακτών ενός ελληνικού νησιού στην άκρη του Αιγαίου Πελάγους, εξακολουθούν να γοητεύουν το κοινό. Αλλά το ναυάγιο των Αντικυθήρων δεν είναι το μοναδικό ναυάγιο.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Unesco, θα μπορούσαν να υπάρχουν πολλά, πάρα πολλά ακόμη ανεξερεύνητα ναυάγια που έχουν τη δυνατότητα να βρεθούν κάτω από τα κύματα των ωκεανών του κόσμου.

Μόνο αυτή την εβδομάδα, ανακοινώθηκε η ανακάλυψη τριών νέων ναυαγίων: τα φανταστικά απομεινάρια πλοίων που χρονολογούνται από τον 1ο αιώνα π.Χ., τον 2ο αιώνα μ.Χ. και τον 19ο ή τον 20ό αιώνα.

Πάνω από τρία εκατομμύρια ναυάγια στα βάθη των ωκεανών

Όπου υπάρχουν θαλάσσια περάσματα, υπάρχουν και ναυάγια. Σήμερα οι ωκεανοί του κόσμου είναι διάσπαρτοι με τα συντρίμμια χιλιετιών εμπορίου, πολέμου και εξερεύνησης – πειρατικά πλοία φορτωμένα με ασήμι, φορτηγά πλοία κατά μήκος του θαλάσσιου δρόμου του μεταξιού, πολυτελή βασιλικά σκάφη που εξαφανίστηκαν μαζί με τους μελλοντικούς βασιλιάδες, αρχαία αλιευτικά σκάφη, σύγχρονα αντιτορπιλικά και υποβρύχια, φαλαινοθηρικά του 19ου αιώνα και τεράστια επιβατηγά πλοία όπως ο Τιτανικός.

Σαν ξεχασμένες από καιρό χρονοκάψουλες, αυτά τα πλοία έχουν γοητεύσει τους αρχαιολόγους και έχουν γεμίσει τα μουσεία σε όλο τον κόσμο με αρχαία θαύματα – όπως αυτό του μηχανισμού των Αντικυθήρων- που θεωρείται από πολλούς ειδικούς ο πρώτος υπολογιστής που δημιουργήθηκε ποτέ.

Πάντως, για τον αριθμό των ναυαγίων υπάρχουν διαφορετικές εκτιμήσεις. Η διαδικτυακή υπηρεσία wreck site έχει έναν κατάλογο με 209.640 ναυάγια, εκ των οποίων 179.110 είναι γνωστό που βρίσκονται. Από η Global Maritime Wrecks Database έχει 250.000 ναυάγια στα αρχεία της, κάποια δεν έχουν βρεθεί καν ακόμα.

Σύμφωνα με μια εκτίμηση, περίπου 15.000 πλοία βυθίστηκαν μόνο κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Υπάρχουν ξεχασμένα πολεμικά πλοία και δεξαμενόπλοια διασκορπισμένα από τον Ειρηνικό έως τον Ατλαντικό, αφήνουν πετρέλαιο, χημικά και βαρέα μέταλλα στα γύρω ύδατα καθώς αποσυντίθενται.

Στην πραγματικότητα, υπάρχει η θεωρία ότι τα ναυάγια που έχουν καταγραφεί είναι μόνο ένας αντιπροσωπευτικός αριθμός αυτών που υπάρχουν. Σύμφωνα με την Unesco, υπάρχουν πάνω από τρία εκατομμύρια ναυάγια στα βάθη των ωκεανών.

Χαμένοι Θησαυροί
Τα ναυάγια κρύβουν εκτός από συναρπαστικές λεπτομέρειες για το πώς ζούσαν κάποτε οι άνθρωποι και απίστευτο πλούτο. Κάτι που μπορεί να φέρει προβλήματα.

Περίπου στις 7 το απόγευμα της 8ης Ιουνίου του 1708, μια ισχυρή έκρηξη αντήχησε στην Καραϊβική Θάλασσα στα ανοικτά των ακτών της Κολομβίας. Ήταν η τελευταία πολεμική κραυγή του Σαν Χοσέ, μιας γαλέρας που είχε αποπλεύσει από την Ισπανία δύο χρόνια νωρίτερα. Το πλοίο αποτελούσε μέρος του ισπανικού στόλου θησαυρού – μιας νηοπομπής πλοίων, φορτωμένων με ζάχαρη, μπαχαρικά, πολύτιμα μέταλλα και άλλα αγαθά, που μεταφέρονταν μεταξύ της Ισπανίας και των εδαφών της στην αμερικανική ήπειρο.

Ως ναυαρχίδα, το Σαν Χοσέ μετέφερε ένα θησαυροφυλάκιο – σεντούκια με ασήμι, σμαράγδια και μια τεράστια ποσότητα χρυσών δουβλόνων. Αλλά είχε βίαιο τέλος κατά τη διάρκεια μιας σύγκρουσης με ένα βρετανικό πλοίο. Μετά από ώρες μάχης, οι αποθήκες του με το μπαρούτι δέχθηκαν ένα χτύπημα και βυθίστηκε σχεδόν αμέσως – εξαφανίστηκε στον ωκεανό μαζί με σχεδόν 600 μέλη του πληρώματος.

Πάνω από 300 χρόνια αργότερα, το 2015, το ναυτικό της Κολομβίας εντόπισε τελικά τα σπασμένα απομεινάρια του, μαζί με κανόνια, κεραμικά και νομίσματα. Συνολικά, το φορτίο του εκτιμάται ότι αξίζει 17 δισεκατομμύρια δολάρια (13,5 δισεκατομμύρια λίρες). Αλλά το εύρημα οδήγησε αμέσως σε μια πικρή μάχη για το σε ποιον ανήκει το ναυάγιο. Τώρα υπάρχουν ανησυχίες ότι ο αρχαιολογικός χώρος θα λεηλατηθεί αντί να προστατευτεί.

Μια χρυσή εποχή
Στις μέρες μας οι ωκεανοί φανερώνουν τα μυστικά τους με πρωτοφανής ρυθμούς. Όπως ακριβώς η χρήση του σόναρ και του GPS μεταμόρφωσε για πάντα την αλιεία – επιτρέποντας τον εντοπισμό ολόκληρων κοπαδιών από τόνους που κάποτε ήταν δυσεύρετοι στον ανοιχτό ωκεανό – έτσι και ο καθένας μπορεί τώρα να χρησιμοποιήσει τις νέες τεχνολογίες για να βρει ναυάγια σε τοποθεσίες που δεν υπήρχε καμία υποψία.

Αλλά προς το παρόν, υπάρχουν ακόμη πολλά ανεξερεύνητα ναυάγια που παραμονεύουν στον βυθό – συμπεριλαμβανομένων μερικών από τα πιο διάσημα, όπως το Waratah, ένα γιγαντιαίο επιβατηγό πλοίο που συχνά συγκρίνεται με τον Τιτανικό.

Απέπλευσε από το Ντέρμπαν για το Κέιπ Τάουν στις 26 Ιουλίου 1909 με 211 επιβάτες και στη συνέχεια εξαφανίστηκε. Μέχρι σήμερα, κανείς δεν γνωρίζει τι συνέβη ή πού ακριβώς βυθίστηκε το μεγαθήριο: παρά τις τουλάχιστον εννέα αποστολές για την αναζήτηση των λειψάνων του, κανένα δεν έχει βρεθεί ποτέ. Ποιος ξέρει τι θα βρεθεί στη συνέχεια. Μόνο ένα πράγμα είναι σίγουρο: δεν θα αργήσουμε να το μάθουμε.

Θεσσαλονίκη: 14χρονη έπασχε από το σύνδρομο Ραπουνζέλ

Έκπληκτοι έμειναν οι γαστρεντερολόγοι στην κλινική «Άγιος Λουκάς» στη Θεσσαλονίκη καθώς, βρήκαν στο στομάχι μίας 14χρονης που μεταφέρθηκε στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών μία μπάλα από τρίχες, βάρους 700 γραμμαρίων.

Σύμφωνα με τους γιατρούς, το εν λόγω τριχοπίλημα είναι ένα από τα μεγαλύτερα που έχουν εντοπιστεί και αφαιρεθεί παγκοσμίως.

Όπως εξηγεί η παιδοχειρουργός και υπεύθυνη του Παιδοχειρουργικού τμήματος της κλινικής «Άγιος Λουκάς», Κατερίνα Ραμματά, πρόκειται για μία μάζα από άπεπτες τρίχες μέσα στον γαστρικό σωλήνα, ύστερα από την κατάποσή τους. Η συχνότητα στον γενικό πληθυσμό κυμαίνεται από 0,06% έως 4%», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η 14χρονη κοπέλα έπασχε από το σύνδρομο Ραπουνζέλ, που θέλει, κυρίως εφήβους, να τρώνε τις τρίχες των μαλλιών τους. Οι γονείς της δεν είχαν αντιληφθεί το παραμικρό. Το κορίτσι έχει πλέον αναρρώσει και λαμβάνει ψυχολογική υποστήριξη.

Το σύνδρομο Rapunzel εμφανίζεται εννέα φορές συχνότερα στις γυναίκες από ό,τι στους άντρες και σε αυτές τις περιπτώσεις το 80% των περιστατικών εντοπίζεται κυρίως σε παιδιά ή έφηβες.

B6: H βιταμίνη που βοηθά στην αντιμετώπιση του άγχους και της κατάθλιψης

Η βιταμίνη Β6 είναι μια βιταμίνη που παίζει σημαντικό ρόλο στη διάθεσή μας, αλλά και στη ψυχική μας υγεία, με μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Human Psychopharmacology: Clinical and Experimental, να δείχνει ότι βοηθά και στη μείωση του άγχος και της κατάθλιψης.

Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου του Reading στην Αγγλία μέτρησαν την επίδραση των υψηλών δόσεων βιταμίνης Β6 σε νεαρούς ενήλικες και διαπίστωσαν ότι οι συμμετέχοντες ανέφεραν χαμηλότερα επίπεδα άγχους και κατάθλιψης μετά την καθημερινή λήψη του συμπληρώματος διατροφής επί έναν μήνα.

Σύμφωνα με τον Δρ David Field, κύριο συγγραφέα της μελέτης και καθηγητή στη Σχολή Ψυχολογίας και Κλινικών Επιστημών της Γλώσσας στο Πανεπιστήμιο του Reading, «η λειτουργία του εγκεφάλου βασίζεται σε μια λεπτή ισορροπία μεταξύ των διεγερτικών νευρώνων που μεταφέρουν πληροφορίες και των ανασταλτικών νευρώνων, οι οποίοι εμποδίζουν την παράπλευρη δραστηριότητα».

Και συμπληρώνει πως «πρόσφατες θεωρίες συσχετίζουν τις διαταραχές της διάθεσης και άλλες νευροψυχιατρικές παθήσεις με τη διατάραξη αυτής της ισορροπίας, συχνά προς την κατεύθυνση των αυξημένων επιπέδων της εγκεφαλικής δραστηριότητας».

Τονίζει δε ότι, «η βιταμίνη Β6 βοηθά τον οργανισμό μας να παράγει έναν συγκεκριμένο χημικό διαβιβαστή που αναστέλλει τις ώσεις στον εγκέφαλο και βάσει της μελέτης μας αυτό έχει μια ηρεμιστική επίδραση συντελώντας σε μειωμένο άγχος στους εθελοντές».

Στο πλαίσιο της μελέτης οι ερευνητές εστίασαν στον πιθανό ρόλο της Β6, η οποία είναι γνωστό ότι αυξάνει την παραγωγή του Γ-Αμινοβουτυρικού Οξέος (GABA), το οποίο αναστέλλει τις εγκεφαλικές ώσεις μεταξύ των νευρικών κυττάρων.

Πάνω από 300 εθελοντές πήραν είτε βιταμίνη Β6, είτε Β12
Περισσότεροι από 300 εθελοντές με τυχαία επιλογή πήραν είτε Β6, είτε Β12 σε μορφή συμπληρώματος διατροφής, σε δοσολογία 50 φορές υψηλότερη της συνιστώμενης ημερήσιας, ή εικονικό σκεύασμα, μια φορά την ημέρα για έναν μήνα.

Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι η Β12 είχε μικρή επίδραση συγκριτικά με το εικονικό σκεύασμα, ενώ η Β6 είχε στατιστικά σημαντική διαφορά.

Τα αυξημένα επίπεδα του GABA μεταξύ των συμμετεχόντων που είχαν λάβει συμπληρώματα βιταμίνης Β6 επιβεβαιώθηκαν από εξετάσεις που πραγματοποιήθηκαν στο τέλος της μελέτης, γεγονός που ενισχύει την θεωρία ότι η Β6 ήταν υπεύθυνη για τη μείωση του άγχους.

Εντοπίστηκαν επίσης ανεπαίσθητες αλλά αβλαβείς αλλαγές στην οπτική λειτουργικότητα, στοιχείο συνεπές με τα ελεγχόμενα επίπεδα της εγκεφαλικής δραστηριότητας.

«Πολλά τρόφιμα, περιλαμβανομένου του τόνου, των ρεβιθιών και πολλών φρούτων και λαχανικών είναι πλούσια σε βιταμίνη Β6.

Αλλά οι υψηλές δόσεις που χορηγήθηκαν στο πλαίσιο της μελέτης δείχνουν ότι μόνο με συμπλήρωμα διατροφής μπορούμε να πετύχουμε θετική επίδραση στην διάθεση.

Και είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι τα αποτελέσματα είναι προκαταρκτικά και πως η επίδραση της Β6 στο άγχος είναι μικρή, συγκριτικά με την κλασσική φαρμακευτική αγωγή.

Ωστόσο, μια διατροφική παρέμβαση έχει σαφώς λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες από τα φάρμακα, κάτι που την κάνει πιο ελκυστική στους ασθενείς», υπογραμμίζεται στα συμπεράσματα της μελέτης.

Κλιματική αλλαγή: Μείωση κατά 2,8% των εκπομπών CO2 από χρήση ενέργειας το 2022 – Αύξηση στην Ελλάδα

Μείωση κατά 2,8% κατέγραψαν το 2022, σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) της ΕΕ από την καύση ορυκτών καυσίμων (πετρέλαιο και προϊόντα πετρελαίου, φυσικό αέριο, άνθρακας και τύρφη) για ενεργειακή χρήση στην επικράτεια της ΕΕ, και ανήλθαν σχεδόν σε 2,4 γιγατόνους (Gt).

Το 2022, οι εκπομπές CO2 από την εδαφική χρήση ενέργειας μειώθηκαν σε 17 χώρες της ΕΕ. Η μεγαλύτερη μείωση καταγράφηκε στην Ολλανδία (-12,8%), ακολουθούμενη από το Λουξεμβούργο (-12%), το Βέλγιο (-9,7%) και την Ουγγαρία (-8,6%).

Από την άλλη πλευρά, η Βουλγαρία κατέγραψε τη μεγαλύτερη αύξηση στις εκπομπές CO2 (+12%), ακολουθούμενη από την Πορτογαλία (+9,9%) και τη Μάλτα (+4,1%).

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στη μειοψηφία των χωρών της ΕΕ που αύξησαν τις εκπομπές ρύπων κατά 3,3% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Ποια χώρα είναι ο πιο μεγάλος ρυπαντής στην ΕΕ
Τα στοιχεία δείχνουν ότι η Γερμανία από μόνη της αντιπροσωπεύει το ένα τέταρτο των συνολικών εκπομπών CO2 της ΕΕ από την καύση ορυκτών καυσίμων για χρήση ενέργειας. Η Ιταλία και η Πολωνία (12,4%) και η Γαλλία (10,7%) έπονται στην σχετική κατάταξη των κρατών – μελών της ΕΕ με τις μεγαλύτερες εκπομπές CO2 το 2022. Η Ελλάδα

Το 2022, τα συγκεντρωτικά στοιχεία δείχνουν ότι οι εκπομπές CO2 από στερεά ορυκτά καύσιμα (άνθρακας και σχιστόλιθος πετρελαίου, εξαιρουμένης της τύρφης) αυξήθηκαν ελαφρά σε επίπεδο ΕΕ (+3 ποσοστιαίες μονάδες), ενώ οι εκπομπές από πετρέλαιο και προϊόντα πετρελαίου παρέμειναν περίπου στα ίδια επίπεδα όπως το 2021 (+1 π.μ.).

Από την άλλη πλευρά, οι εκπομπές CO2 από το φυσικό αέριο μειώθηκαν σημαντικά (-13 π.μ.), αντανακλώντας, μεταξύ άλλων, τις προσπάθειες που κατέβαλαν οι χώρες της ΕΕ για την επίτευξη του εθελοντικού στόχου μείωσης της ζήτησης αερίου που εισήχθη τον Αύγουστο του 2022.

Κρίσιμος παράγοντας υπερθέρμανσης του πλανήτη
Οι εκπομπές CO2 από τη χρήση ενέργειας συμβάλλουν σημαντικά στην υπερθέρμανση του πλανήτη και αντιπροσωπεύουν περίπου το 75% όλων των ανθρωπογενών εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στην ΕΕ. Το μείγμα καυσίμων, τα πρότυπα στέγασης, η οικονομική ανάπτυξη, το μέγεθος του πληθυσμού καθώς επίσης οι μεταφορές και οι βιομηχανικές δραστηριότητες είναι ορισμένοι παράγοντες που επηρεάζουν τις εκπομπές CO2 από τη χρήση ενέργειας.

Οι εκπομπές CO2 δημιουργούνται με την καύση ορυκτών καυσίμων. Για παράδειγμα, η χρήση εισαγόμενου φυσικού αερίου για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας οδηγεί σε αύξηση των εκπομπών στη χώρα που εισήγαγε το αέριο. Αντίθετα, οι εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας δεν επηρεάζουν τις εκπομπές της χώρας, καθώς αυτές αναφέρονται στη χώρα όπου παρήχθη η ηλεκτρική ενέργεια.

Μια πιο εις βάθος ανάλυση πρέπει να λάβει υπόψη όλες τις εισαγωγές και εξαγωγές διαφορετικών πρωτογενών και παράγωγων ενεργειακών προϊόντων, εμπορευμάτων με ενσωματωμένες εκπομπές (όπως ο σίδηρος και ο χάλυβας), καθώς και, στην περίπτωση των μεταφορών, ο τουρισμός καυσίμων (δηλ. τροφοδοτώντας ένα όχημα σε μια χώρα, αλλά καταναλώνοντας αυτό το καύσιμο σε άλλη χώρα).

Η NASA λέει ότι μπορεί να υπάρχει ζωή στο φεγγάρι

Πιθανόν να σκέφτεστε τη Σελήνη της Γης ως ένα νεκρό κέλυφος, κενό ζωής.

Αλλά η NASA λέει ότι οι αστροναύτες που είναι προγραμματισμένο να προσγειωθούν στην επιφάνεια της Σελήνης στα τέλη του 2025 – αν όλα πάνε σύμφωνα με το σχέδιο, ένα όλο και πιο σημαντικό “αν” – μπορεί να μην είναι οι πρώτοι οργανισμοί στην περιοχή, αναφέρει το Space.com.

“Ένα από τα πιο εντυπωσιακά πράγματα που διαπίστωσε η ομάδα μας είναι ότι, δεδομένης της πρόσφατης έρευνας σχετικά με τα εύρη στα οποία μπορεί να επιβιώσει ορισμένη μικροβιακή ζωή, μπορεί να υπάρχουν δυνητικά κατοικήσιμες κόγχες για τέτοια ζωή σε σχετικά προστατευμένες περιοχές σε ορισμένα αέρινα σώματα”, δήλωσε στην ιστοσελίδα ο Prabal Saxena, πλανητικός ερευνητής στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA.

Η εν λόγω μικροβιακή ζωή θα μπορούσε να φιλοξενείται στους μόνιμα σκιασμένους κρατήρες του σεληνιακού νότιου πόλου. Συγκεκριμένα, ο Saxena αναρωτιέται αν μορφές ζωής που προήλθαν από τη Γη μπορεί να έχουν επιβιώσει από το ταξίδι εκεί.

Και αυτό είναι πιο επίκαιρο από ποτέ, καθώς η NASA έχει ακόμη 13 τοποθεσίες κοντά στο νότιο πόλο για να επιλέξει για την επερχόμενη αποστολή Artemis 3, την πρώτη επανδρωμένη αποστολή στην επιφάνεια της Σελήνης εδώ και πάνω από μισό αιώνα.

Ο Saxena και η ομάδα του παρουσίασαν πρόσφατα έρευνα σε ένα εργαστήριο σχετικά με αυτές τις πιθανές τοποθεσίες προσεδάφισης, υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να εξετάσουμε την πιθανότητα επιβίωσης μικροβιακής ζωής στη Σελήνη.

Ενώ οι ειδικοί έχουν επισημάνει ότι τα οργανικά μόρια θα μπορούσαν κάλλιστα να έχουν διανύσει το δρόμο τους στο διάστημα μέσω μετεωριτών, δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι τα μικρόβια θα μπορούσαν να επιβιώσουν στο ταξίδι.

Υπάρχει επίσης και μια άλλη πιθανότητα: ότι οι άνθρωποι άφησαν μικρόβια στη Σελήνη την τελευταία φορά που βρέθηκαν εκεί.

“Θεωρούμε τον άνθρωπο ως τον πιο πιθανό φορέα [των μικροβίων] δεδομένων των εκτεταμένων δεδομένων που έχουμε σχετικά με την ιστορία της εξερεύνησής μας και το αρχείο των συγκρούσεων ως μια δεύτερη, αν και λιγότερο σημαντική, πρώιμη γήινη πηγή”, δήλωσε στο Space.com η οργανική γεωχημικός Heather Graham της NASA Goddard.

Εν ολίγοις, αν ποτέ βρούμε ζωή στη Σελήνη, πιθανότατα θα προέρχεται από τη Γη – αλλά αυτό δεν πρέπει να μας αποθαρρύνει από τη συνέχιση της αναζήτησής μας. Εξάλλου, η ανακάλυψη ότι τα μικρόβια θα μπορούσαν να επιβιώσουν στη Σελήνη θα είχε τεράστιες επιπτώσεις.