Μελέτη: Απάντηση το σεξ στα εργασιακά εμπόδια

Η ιδέα ότι το σεξ βελτιώνει τη σωματική και ψυχολογική υγεία δεν είναι καινούργια. Τα οφέλη του σεξ για την υγεία είναι καλά τεκμηριωμένα. Πέρα από τα απλά οφέλη για την υγεία, παλαιότερες έρευνες έχουν δείξει ότι η θετική σεξουαλική υγεία βελτιώνει επίσης την παραγωγικότητα στον χώρο εργασίας. Τώρα, νέες έρευνες δείχνουν ότι το σεξ μπορεί να είναι ένας αποτελεσματικός και υγιεινός τρόπος όχι μόνο για να αυξήσετε την παραγωγικότητά σας στο γραφείο, αλλά και για να σας βοηθήσει να ανακάμψετε από τα ψυχολογικά βάρη μιας κουραστικής ημέρας εργασίας.

Οι Goodman, Snoeyink και Martinez, ερευνητές του Πανεπιστημίου του Μέμφις και του Πανεπιστημίου του Πόρτλαντ, προσέλαβαν 1.280 συμμετέχοντες στο διαδίκτυο για να συμπληρώσουν αξιολογήσεις σεξουαλικής ευχαρίστησης, ικανοποίησης από την εργασία, εργασιακής δέσμευσης και ικανοποίησης από τη ζωή. Το 45% του δείγματος ήταν άνδρες, με ένα ευρύ μείγμα εθνοτήτων και φυλών. Σε μια σχετικά μοναδική προσέγγιση, οι ερευνητές αξιολόγησαν τόσο το συντροφικό σεξ όσο και τον αυνανισμό – το 70 τοις εκατό των γυναικών και το 83 τοις εκατό των ανδρών ανέφεραν ότι αυνανίζονταν τον τελευταίο μήνα. Αυτή η αρχική μελέτη επικεντρώθηκε σε ετεροφυλόφιλους συμμετέχοντες.

Τα αποτελέσματα διαπίστωσαν ότι τα υψηλότερα επίπεδα αναφερόμενης σεξουαλικής ευχαρίστησης προέβλεπαν ότι οι συμμετέχοντες ήταν πιο πιθανό να αναφέρουν μια “ψυχολογική κατάσταση ανάκαμψης” από το εργασιακό στρες. Αυτή η αυτοαντιλαμβανόμενη κατάσταση ανάκαμψης διαμεσολάβησε στις σχέσεις μεταξύ της σεξουαλικής ευχαρίστησης, της ικανοποίησης από την εργασία και τη ζωή και της εργασιακής δέσμευσης. Έτσι, η θεώρηση του σεξ ως μέρος της διαδικασίας διαχείρισης των αρνητικών συναισθημάτων του ατόμου δημιουργεί μια υγιή διαδικασία βελτίωσης της ψυχολογικής και συναισθηματικής υγείας.

Μ. Μπλέτσας για τεχνητή νοημοσύνη: Η πρωτοτυπία, η δημιουργικότητα δεν μπορεί να επιτευχθεί 

Για τις δεξιότητες που χρειάζεται να καλλιεργήσει ένας νέος τη σημερινή εποχή και την ανάγκη καλλιέργειάς τους στο σχολείο μίλησε ο Μιχάλης Μπλέτσας διευθυντής πληροφορικής – ερευνητής στο Μ.Ι.Τ Media Lab, στην εκπομπή «Συνδέσεις» του ERTNEWS. «Με θλίβει η συζήτηση για τα μη κρατικά μη κεδροσκοπικά Πανεπιστήμια, γιατί δεν έχει κάποιο νόημα. Δεν κάνουμε τίποτε παραπάνω από μια απλή προσπάθεια ευθυγράμμισης με το ενωσιακό δίκαιο και το έχουμε βαπτίσει μεγάλη μεταρρύθμιση για το εκπαιδευτικό σύστημα» ανέφερε. Για τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης ενημέρωσε πως «οτιδήποτε απομνημονεύεται θα μπορεί να αναπαραχθεί από τέτοιου είδους συστήματα. Η πρωτοτυπία, η δημιουργικότητα όμως δεν θα μπορέσει ποτέ με αυτή την πορεία που έχουμε σήμερα να επιτευχθεί».

«Διευκολύνουμε κάποιες προσπάθειες που δεν έχουν λόγο να τις απαγορεύουμε. Στην Ελλάδα, ό, τι δεν επιτρέπεται, ρητώς απαγορεύεται.

Κάνοντας κριτική στο σύστημα εισαγωγής στα ΑΕΙ ανέφερε « Το να είσαι καλός παπαγάλος δεν σου προσφέρει απολύτως τίποτα στη σημερινή πραγματικότητα. Υπάρχουν ένα σωρό συστήματα τεχνητής νοημοσύνης που τα καταφέρνουν πολύ καλύτερα από σένα και γίνονται κάθε μέρα και καλύτερα».


Όπως τόνισε: Οι δεξιότητες που χρειάζεται να αναπτύσσει το εκπαιδευτικό σύστημα αυτή τη στιγμή είναι η κριτική σκέψη, η αναλυτική σκέψη συνθετική σκέψη, δημιουργικότητα, η ελευθερία στην έκφραση, το να μπορείς να συνεργαστείς. Όλα αυτά είναι μεταδεξιότητες οι οποίες δεν ταιριάζουν σε κάποιο συγκεκριμένο μάθημα μέσα, αν δούμε το εκπαιδευτικό μας σύστημα σήμερα. Το Λύκειο εξακολουθεί να μην είναι ένα αυτόνομο σχολείο, μια αυτόνομη βαθμίδα. Είναι απλά ένα εξεταστικό κέντρο για να πάει κανείς να πάρει τις πανελλαδικές. Και φωνάζουμε τώρα μη γίνει κανένα κερδοσκοπικό ίδρυμα και καταστραφεί η ανώτατη παιδεία μας. Έχουμε φροντιστήρια, σχολεία ιδιωτικά, κολλήσαμε στα Πανεπιστήμια».

Σε ό,τι τον αφορά είπε πως έστειλε τα παιδιά του σε δημόσιο σχολείο στην Αμερική γιατί «πιστεύω ότι το σημαντικότερο πράγμα για μία κοινωνία είναι να δίνει ίσες ευκαιρίες σε όλους και ειδικά στην αρχή της ζωής τους και όχι το εκπαιδευτικό επίπεδο ενός παιδιού να βασίζεται στο οικονομικό επίπεδο των γονέων του. Από εκεί και πέρα ζούμε σε μία πραγματικότητα την οποία δεν θα πρέπει να αγνοούμε. Κάνουμε όλη αυτή τη συζήτηση για το αν τα ιδιωτικά πανεπιστήμια θα υποβαθμίσουν τα πτυχία των υπαρχόντων δημοσίων. Στην Φλωρεντία που ήμουν πρόσφατα υπάρχουν
24 παραρτήματα αμερικανικών πανεπιστημίων, τα οποία φέρνουν τους φοιτητές τους για εξάμηνο στην Ευρώπη κι εμείς καθόμαστε και συζητάμε εδώ πέρα ποιος θα έρθει, Ποιος δεν θα έρθει. Ευκαιρίες τεράστιες».

«Δεν δουλεύει καλά το σύστημα των πανελλαδικών»

«Προφανώς και το σύστημα των πανελλαδικών δε δουλεύει καλά» εκτίμησε και συμπλήρωσε «δεν μπορεί ένα παιδί στα 17 να ξέρει τι θα κάνει στην υπόλοιπή του ζωή και ειδικά όταν η καριέρα του θα αλλάξει αρκετά και θα αλλάξει με πολύ μεγαλύτερους ρυθμούς από ότι συνέβαινε πριν από 20, 30, 40, 50 χρόνια».

Το ζητούμενο από την παιδεία, σύμφωνα με τον κ. Μπλέτσα είναι «να συνεχίσεις να μαθαίνεις για την υπόλοιπη ζωή σου.
Και εκεί το αγγλοσαξονικό σύστημα που το κατηγορούμαι γενικώς, είναι καλύτερο. Δεν σε αναγκάζει να πάρεις τόσο νωρίς αυτή την απόφαση. Μπορείς να μπεις στο πανεπιστήμιο και να διαλέξεις τι πτυχίο θα πάρεις κατά τη διάρκεια του πανεπιστημίου. Εδώ δεν μπορείς ούτε σχολή να αλλάξεις μέσα στο ίδιο πανεπιστήμιο, ούτε τμήμα να αλλάξεις μέσα στην ίδια σχολή».

«Μεγάλο προσόν για τη χώρα μας η ισότιμη πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση»

«Ωστόσο το γεγονός ότι έχουμε μια εύκολη πρόσβαση σχετικά, εάν θέλετε ισότιμη πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση είναι πολύ μεγάλο προσόν της χώρας. Το έχουμε σε όλη την Ευρώπη. Πουθενά στην Ευρώπη δεν χρειάζονται πάρα πολλά χρήματα για να σπουδάσει κανείς. Δεν έχουνε μεγάλα δίδακτρα τα πανεπιστήμια. Επομένως αυτό θα πρέπει να το διατηρήσουμε» ανέφερε και συμπλήρωσε πως θα πρέπει να δούμε πως έχουμε ήδη υποβαθμίσει τα πανεπιστήμιά μας».

«Υποβάθμιση των σπουδών με την αναβάθμιση των ΤΕΙ σε ΑΕΙ»

Σε αυτό το σημείο επέκρινε την απόφαση αναβάθμισης των πρώην ΤΕΙ σε ΑΕΙ. «κάποια τεχνολογικά ιδρύματα έγιναν ΑΕΙ σε μία ημέρα» είπε χαρακτηριστικά.

Όπως εξήγησε «Όταν σε μία σχολή βάζεις μαθητές οι οποίοι δεν έχουν πάρει τις απαραίτητες γνώσεις, δεν έχουν το απαραίτητο υπόβαθρο από πριν υποβαθμίζεις το επίπεδο των σπουδών»

«Τα θέματα που μπαίνουν στο Εθνικό Μετσόβειο Πολυτεχνείο δεν έχουν καμία σχέση με αυτά που μπαίνουν στο Δυτικής Μακεδονίας ή στο Πολυτεχνείο Κρήτης» σημείωσε. «Μαθητής του 20 του 19 δεν μπορεί να ακολουθήσει το ίδιο πρόγραμμα σπουδών με το μαθητή του. 15».

Ποια η θέση της εξειδίκευσης στην εκπαίδευση στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης

Για τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης είπε πως « Η όλη εξέλιξη έχει γίνει τελείως αδιαφανής. Από εκεί και πέρα δεν έχουμε πολλά περισσότερα καλά δεδομένα για να τα εκπαιδεύσουμε αυτά τα συστήματα. Από άποψη υπολογιστικής ισχύος, αν τα συγκρίνουμε με εγκεφάλους θηλαστικών, νομίζω ότι το GPT 4 αντιστοιχεί περίπου στην πολυπλοκότητα του εγκέφαλου ενός σκίουρου. Αυτός ο σκίουρος έχει εκπαιδευτεί με οτιδήποτε έχει γραφτεί και υπάρχει στο διαδίκτυο, επομένως μπορεί να γράφει πολύ ωραία. Βοηθάει. Δεν μπορεί να κάνει πρωτότυπα πράγματα. Οτιδήποτε απομνημονεύεται θα μπορεί να αναπαραχθεί από τέτοιου είδους συστήματα. Η πρωτοτυπία, η δημιουργικότητα όμως δεν θα μπορέσει ποτέ με αυτή την πορεία που έχουμε σήμερα να επιτευχθεί».

5ο Idea Platform: Διαγωνισμός για έξυπνες ιδέες τεχνολογίας στον τουρισμό – Αιτήσεις και προϋποθέσεις

Διαγωνισμός για την ενίσχυση των τεχνολογικών νεοφυών επιχειρήσεων στον τομέα του τουρισμού διοργανώνεται από σήμερα Δευτέρα 26 Φεβρουαρίου μέχρι τη Τρίτη 26 Μαρτίου 2024, στο πλαίσιο του 5ου νεανικού Διαγωνισμού Ιδεών “Idea Platform” του CapsuleT Travel and Hospitality Accelerator.

Στην πρόσκλησή τους οι διοργανωτές του διαγωνισμού τονίζουν:

«Αν επιθυμεί κάποιος να δει την ιδέα του για τον τουρισμό να ανθίζει και να μετατρέπεται σε σύγχρονη startup τεχνολογίας με τη στήριξη του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος τότε οφείλει να δηλώσει συμμετοχή στον 5ο νεανικό Διαγωνισμό Ιδεών “Idea Platform”».

Πιο συγκεκριμένα, ο CapsuleT για το 5ο Idea Platform αναζητά νέους και νέες, οι οποίοι έχουν καινοτόμες ιδέες που μπορούν να λύσουν πρακτικά, πραγματικά, προβλήματα στον τουρισμό μέσω της χρήσης τεχνολογίας.

Ο επιταχυντής πάντα με γνώμονα την προώθηση της καινοτομίας και την αναβάθμιση του ελληνικού τουριστικού προϊόντος προσκαλεί τις ομάδες να διεκδικήσουν μια θέση στο διαγωνιστικό πρόγραμμα και – εφόσον επιλεγούν – να έχουν την ευκαιρία να εργαστούν εντατικά με τη βοήθεια ειδικών του κλάδου πάνω στην ιδέα τους. Το 12ημερο διαγωνιστικό πρόγραμμα είναι γεμάτο από workshops, mentoring sessions και ομιλίες από ειδικούς του κλάδου, όπως αναγνωρισμένοι ιδρυτές νεοφυών επιχειρήσεων αλλά και στελέχη μεγάλων οργανισμών και εταιριών που δραστηριοποιούνται στον τουρισμό, έχοντας απώτερο σκοπό να καθοδηγήσουν τις νεοσύστατες ομάδες, να στηρίξουν την περαιτέρω ανάπτυξή της ιδέας τους αλλά και τη μετατροπή της σε μία νεοφυή επιχείρηση. 

Ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν;

Το Idea Platform απευθύνεται σε νέους/νέες, φοιτητές/φοιτήτριες, αποφοίτους, μεταπτυχιακούς ή διδακτορικούς φοιτητές/φοιτήτριες των σχολών της χώρας, νέα άνεργα στελέχη, καθώς και νέες επιχειρήσεις σε πολύ πρώιμο στάδιο δραστηριοποίησης με τεχνολογικό και επιχειρηματικό υπόβαθρο. Σκοπός για τις συμμετέχουσες ομάδες είναι να υποβάλουν επιχειρηματικές προτάσεις που δύνανται να λύσουν πρακτικά προβλήματα που εντοπίζονται στον τουρισμό, μέσω της χρήσης της τεχνολογίας και να εστιάζουν στις κατηγορίες/τομείς του διαγωνισμού.

Η ομάδα του επιταχυντή αναζητά ιδέες που μπορούν να εξελιχθούν σε νεοφυείς επιχειρήσεις (startups) με θετικό αντίκτυπο στον ψηφιακό μετασχηματισμό της ελληνικής τουριστικής βιομηχανίας, ενώ σε περίπτωση που το επιθυμούν οι 3 νικητές του διαγωνισμού θα έχουν την δυνατότητα να προκριθούν απευθείας στον 7ο κύκλο του Προγράμματος Επιτάχυνσης, ώστε να αναπτύξουν περαιτέρω την επιχειρηματική τους δραστηριότητα.

Πιο συγκεκριμένα, οι επιλέξιμοι υποψήφιοι, προκειμένου να εξασφαλίσουν μία θέση στο πρόγραμμα που θα λάβει χώρα από τις 8 Απριλίου 2024 έως και τις 15 Μαΐου 2024, θα πρέπει να είναι:

• ομάδες (τουλάχιστον 2 άτομα) με μία καινοτόμα επιχειρηματική ιδέα για τον τουριστικό τομέα, η οποία προϋποθέτει τη χρήση τεχνολογίας για να εφαρμοστεί.

• τα μέλη των ομάδων πρέπει να είναι 18 έως 35 ετών, απόφοιτοι ή μεταπτυχιακοί φοιτητές σχολών σχετικών με τομείς, όπως οι Θετικές Επιστήμες, Μηχανική και Μηχανολογία, Πληροφορική, Διοίκηση Επιχειρήσεων, Οικονομικά, Τουριστικό Μάνατζμεντ και ούτω καθεξής.

• οι αιτούντες πρέπει να έχουν την ελληνική ιθαγένεια ή να είναι κάτοικοι Ελλάδας.

• οι υποψήφιες ομάδες δε θα πρέπει να έχουν λάβει οποιαδήποτε άλλη χρηματοδότηση, πλην μόνο ενός πρώτου γύρου χρηματοδότησης/ή από φίλους και οικογένεια (που δεν υπερβαίνει τα 50.000 ευρώ)

• στην περίπτωση που έχουν προχωρήσει ήδη σε ίδρυση εταιρείας, το διάστημα ίδρυσης θα πρέπει να είναι λιγότερο από 6 μήνες από την ημερομηνία αίτησης συμμετοχής στο πρόγραμμα.

Οι ομάδες συμμετέχουν με ιδέες για εφαρμογές σε προϊόντα και υπηρεσίες που είναι σχετικές με τους στόχους και τη θεματική ενότητα του Idea Platform, ήτοι: εφαρμογές και λύσεις, όπως:

α) για τον τουριστικό κλάδο ξενοδοχίας και εστίασης (hotel management, revenue management, channel management, HR management, guest products & services, operation tools κ.τ.λ.),

β) για τουριστικές μεταφορές (Distribution & Transfers)

γ) για μηχανές αναζήτησης κρατήσεων και ηλεκτρονικών τουριστικών γραφείων (booking engines & ΟΤΑ)

δ) για τουριστικές και πολιτιστικές δραστηριότητες, ξεναγήσεις και εκδηλώσεις (advanced booking engines, virtual/digital tours, experience management κ.α.)

ε) προϊόντα και λύσεις για αερολιμένες, θαλάσσιο τουρισμό-μαρίνες (διαχείριση σκαφών/ταξιδιωτών, διαχείριση/έλεγχος ποιότητας, κρατήσεων κ.α.)

στ) εφαρμογές και λύσεις αειφορίας (sustainability solutions), όπως εφαρμογές και λύσεις εξοικονόμησης ενέργειας και φυσικών πόρων, food waste, ανακύκλωση υλικών κ.ά. (ενδεικτικά εφαρμογές – λύσεις ξενοδοχειακών μονάδων, τουριστικών εγκαταστάσεων, μουσείων αλλά και νησιών, χωριών, περιοχών με ιδιαίτερη τουριστική συγκέντρωση κ.τ.λ.),.

ζ) εξειδικευμένες λύσεις επικοινωνίας και προωθητικών ενεργειών (όπως μέτρηση και αξιολόγηση υπηρεσιών, κοινωνικών δικτύων, διαφήμισης κ.τ.λ.).

η) προϊόντα/υπηρεσίες και εφαρμογές για τον ευρύτερο τουριστικό κλάδο, όπως λύσεις fintech (payments/billings/pricing engines), διαχείριση μεγάλων δεδομένων (big data analytics), cloud services, AI solutions, Augmented/Virtual Reality solutions κ.ά.

Δομή του προγράμματος

Υπογραμμίζεται ότι τo 5ο Idea Platform θα έχει συνολική διάρκεια 12 ημερών και θα πραγματοποιηθεί στο διάστημα μεταξύ 8 Απριλίου 2024 έως και 15 Μαΐου 2024, όπου θα λάβει χώρα και η Τελετή Λήξης & Απονομής Βραβείων.

Το Idea Platform θα περιλαμβάνει δωρεάν εκπαιδευτικά σεμινάρια (workshops), ομιλίες και συμβουλευτική καθοδήγηση (υλοποίηση προγράμματος μεσημεριανές/απογευματινές ώρες). Σημειώνεται, πως στο διάστημα των 12 ημερών συμπεριλαμβάνονται τόσο η προπαρασκευαστική περίοδος όσο και το διαγωνιστικό μέρος. Για την επιτυχή ολοκλήρωση και δικαίωμα συμμετοχής των ομάδων στην Τελετή Λήξης (διαγωνιστικό μέρος-παρουσιάσεις) στις 15 Μαΐου 2024 απαιτείται η παρακολούθηση και συμμετοχή τουλάχιστον 1 μέλους της ομάδας, καθόλη τη διάρκεια του προγράμματος.

Υποβολή αιτήσεων

Η περίοδος υποβολής αιτήσεων για το 5ο Idea Platform του CapsuleT ξεκινά την Δευτέρα 26 Φεβρουαρίου 2024 και θα ολοκληρωθεί την Τρίτη 26 Μαρτίου 2024.

Για να δηλώσεις συμμετοχή, κάνε κλικ εδώ: https://www.eventora.com/el/Events/IdeaPlatform5/

Προτού κάνεις την αίτηση, παρακαλούμε όπως διαβάσεις προσεκτικά τα κριτήρια επιλεξιμότητας, τους όρους/προϋποθέσεις του προγράμματος και να προετοιμάσεις όλο το απαραίτητο περιεχόμενο προκειμένου να το συμπεριλάβεις στην αίτησή σου (στοιχεία, βιογραφικά σημειώματα των μελών της ομάδας, συνοπτική παρουσίαση της κεντρικής ιδέας).

Επισημαίνεται πως η υποβολή αιτήσεων πραγματοποιείται στην ελληνική γλώσσα. Το πρόγραμμα υλοποιείται, επίσης, στην ελληνική γλώσσα με συχνή χρήση αγγλικής ορολογίας.

Οι υποβληθείσες αιτήσεις των ομάδων θα αξιολογούνται από την Οργανωτική Επιτροπή του επιταχυντή καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου αιτήσεων (26/2 – 26/3) και όσες εξ αυτών πληρούν τα κριτήρια, θα κατοχυρώνουν άμεσα τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα. Ως εκ τούτου, οι υποψήφιες ομάδες καλούνται, όπως δηλώσουν συμμετοχή όσο το δυνατόν συντομότερα, προκειμένου να διασφαλίσουν έγκαιρα τη θέση τους στο πρόγραμμα.

Γιατί οι ασθενείς υποτιμούν τον κίνδυνο από τον έρπη ζωστήρα

Διεθνής έρευνα της GSK αναδεικνύει ότι το 86% των ενηλίκων που συμμετείχε σε έρευνα που αφορά στην εμφάνιση του Έρπητα Ζωστήρα, υποτιμά σημαντικά τον κίνδυνο και την σοβαρότητα της νόσου

  • Ο έρπητας ζωστήρας προσβάλει, παγκοσμίως, 1 στους 3 ανθρώπους κατά τη διάρκεια της ζωής τους και ο πόνος που προκαλεί συχνά περιγράφεται ως καυστικός, διαξιφιστικός ή προσομοιάζει αυτόν του ηλεκτρικού σοκ.
  • Ωστόσο, τα δεδομένα από την εν λόγω διαδικτυακή έρευνα καταδεικνύουν ότι πολλοί ενήλικες υποτιμούν τον κίνδυνο που διατρέχουν να εμφανίσουν έρπητα ζωστήρα, με πάνω από το 28% να πιστεύει ότι είναι “ουσιαστικά ακίνδυνος“.
  • Τα δεδομένα, όπως αυτά παρουσιάζονται στο πλαίσιο της Εβδομάδας Ενημέρωσης για τον έρπητα ζωστήρα, καταδεικνύουν ότι υπάρχει ευρεία έλλειψη κατανόησης της νόσου και του κινδύνου που ενέχει για εμφάνιση κατά τη διάρκεια της ζωής.

Η GSK δημοσίευσε σήμερα νέα δεδομένα από μία διεθνή έρευνα, η οποία ανατέθηκε και χρηματοδοτήθηκε από την εταιρεία, τα οποία επισημαίνουν ορισμένα σημαντικά κενά, στην κατανόηση του κινδύνου εμφάνισης έρπητα ζωστήρα, μεταξύ των ατόμων ηλικίας 50 ετών και άνω, μιας ηλικιακής ομάδας η οποία ήδη διατρέχει κίνδυνο εμφάνισης της νόσου.6 Η έρευνα, στο πλαίσιο της οποίας συμμετείχαν 3.500 ενήλικες ηλικίας 50 ετών και άνω από 12 χώρες, αξιολόγησε την κατανόηση των ερωτηθέντων για τον έρπητα ζωστήρα, τα αίτια που τον προκαλούν και τις επιπτώσεις του στις ζωές των ανθρώπων.5

Τα ευρήματα δείχνουν, ότι ένα σημαντικά υψηλό ποσοστό των ερωτηθέντων, δεν κατανοεί τον κίνδυνο εμφάνισης έρπητα ζωστήρα, με το 86% να υποτιμά τον κίνδυνο εμφάνισης του  νοσήματος.5 Το ένα τέταρτο (26%) των ερωτηθέντων εκτιμά ότι 1 στους 100 κινδυνεύει από έρπητα ζωστήρα στη διάρκεια της ζωής του,5 σχεδόν το ένα πέμπτο (17%) θεωρεί ότι κινδυνεύει 1 στους 1000,5 και σχεδόν οι μισοί πιστεύουν (49%), ότι είναι απίθανο να εμφανίσουν έρπητα ζωστήρα.5

Στην πραγματικότητα, οι περισσότεροι ενήλικες ηλικίας 50 ετών και άνω είναι ήδη φορείς του ιού που προκαλεί τον έρπητα ζωστήρα,7ο οποίος μπορεί να ενεργοποιηθεί εκ νέου με την πάροδο του χρόνου.6 Ο έρπητας ζωστήρας προκαλείται από την επανενεργοποίηση του ιού της ανεμοβλογιάς – έρπητα ζωστήρα (VZV), τον ίδιο ιό που προκαλεί την ανεμοβλογιά.1 Καθώς οι άνθρωποι γηράσκουν, επέρχεται φυσική εξασθένηση του ανοσοποιητικού συστήματος με αποτέλεσμα να επιτρέπει την επανενεργοποίηση του ιού που προκαλεί τον έρπητα ζωστήρα.1

Τα αποτελέσματα της έρευνας αναδεικνύουν  επίσης την έλλειψη επίγνωσης του πόνου που μπορεί να προκαλέσει ο έρπητας ζωστήρας. Η νόσος, συνήθως εμφανίζεται ως ένα φυσαλιδώδες επώδυνο εξάνθημα, στο στήθος, την κοιλιά ή το πρόσωπο6, ο πόνος της οποίας συχνά περιγράφεται ως καυστικός, διαξιφιστικός ή προσομοιάζει αυτόν του ηλεκτρικού σοκ.1 Ωστόσο, 1 στους 10 ενήλικες που συμμετείχαν στην έρευνα δεν γνωρίζει τα πιο κοινά  συμπτώματα του έρπητα ζωστήρα και πάνω από το ένα τέταρτο αυτών (28%) πιστεύει ότι ο έρπης ζωστήρας είναι «ουσιαστικά ακίνδυνος».5

Σε συνέχεια της εμφάνισης του έρπητα ζωστήρα, ένα άτομο μπορεί επίσης να εμφανίσει μεθερπητική νευραλγία (PHN), ένα μακροχρόνιο νευροπαθητικό πόνο που μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες ή και μήνες και περιστασιακά να επιμείνει για αρκετά χρόνια.1 Η μεθερπητική νευραλγία αποτελεί την πιο συχνή επιπλοκή του έρπητα ζωστήρα, η οποία εμφανίζεται στο 5% έως 30% όλων των περιπτώσεων έρπητα ζωστήρα, σύμφωνα με τα ευρήματα διαφόρων μελετών.8

Η GSK παρουσιάζει τα ευρήματα της νέας έρευνας στο πλαίσιο της Εβδομάδας Ενημέρωσης για τον έρπητα ζωστήρα (26 Φεβρουαρίου 2024 – 3 Μαρτίου 2024), μιας εκστρατείας της οποίας ηγείται η εταιρεία σε συνεργασία με τη Διεθνή Ομοσπονδία για τη Γήρανση (International Federation on Ageing – IFA). Στόχος είναι η ευαισθητοποίηση και η ενημέρωση σχετικά με τους κινδύνους και τις επιπτώσεις του έρπητα ζωστήρα.

Ο κ. Ανδρέας Ρουσσίδης, Country Medical Director της GSK Ελλάδος, ανέφερε σχετικά: «Η έρευνα που διεξήγαγε η GSK σε παγκόσμιο επίπεδο, είναι ιδιαίτερα σημαντική καθώς αναδεικνύει το γνωστικό κενό που επικρατεί σχετικά με τον κίνδυνο εμφάνισης και επίπτωσης του έρπητα ζωστήρα, ενώ η δημοσίευση των ευρημάτων της, παρέχει, την απαραίτητη όπως αυτά καταδεικνύουν, ενημέρωση σχετικά με την νόσο στο ευρύ κοινό. Στο πλαίσιο αυτό, είμαστε ιδιαίτερα υπερήφανοι που συμβάλλουμε, ως GSK Ελλάδος, στην διεθνή προσπάθεια για την περαιτέρω ενίσχυση του ήδη βαρυσήμαντου ρόλου των γιατρών / επαγγελματιών υγείας στην ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και υποστήριξη του ενήλικου πληθυσμού στο να κατανοήσει τους κινδύνους και τις επιπλοκές που σχετίζονται με αυτή την επώδυνη νόσο»

Η έρευνα διερεύνησε επίσης που απευθύνονται οι ενήλικες για πληροφορίες σχετικά με την υγεία. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι ένας μεγάλος αριθμός ατόμων, ηλικίας 50 ετών και άνω, στρέφεται σε λιγότερο παραδοσιακές οδούς για την πρόσβαση του σε πληροφορίες για την υγεία,5 με το 90% των ερωτηθέντων να δηλώνουν ότι χρησιμοποιούν μηχανές αναζήτησης, όπως την google, στο διαδίκτυο.5 Τα αποτελέσματα αυτά επισημάνουν μια σαφή ανάγκη για περαιτέρω καθοδήγηση σχετικά με την ενημέρωση για τον έρπητα ζωστήρα και τις πηγές από τις οποίες μπορούν να αντλήσουν αξιόπιστες συμβουλές σχετικά με την υγεία.

Μια επισκόπηση των παγκόσμιων δεδομένων αναζήτησης από την Google, η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο 12 μηνών και ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο του 2022, δείχνει ότι ενδέχεται να απαιτείται μεγαλύτερη σαφήνεια σχετικά με την νόσο, όπως αποδεικνύεται από τις διαδικτυακές αναζητήσεις.9 Έχει καταγραφεί μια αύξηση 600% στις αναζητήσεις για τα “στάδια του έρπητα ζωστήρα”,9 η οποία επισημαίνει το αυξανόμενο ενδιαφέρον για τον έρπητα ζωστήρα, καθώς και υπογραμμίζει την επικράτηση των διαδικτυακών πηγών που παρέχουν πληροφορίες σχετικές με την υγεία.

Ο κ. Γεώργιος Καλόγηρος, Adult Vaccines Business Unit Director της GSK Ελλάδος, δήλωσε: «Στη GSK Ελλάδος αναγνωρίζουμε τον καταλυτικό ρόλο που διαδραματίζει η ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού στην καταπολέμηση εξάπλωσης λοιμωδών νοσημάτων. Στο πλαίσιο αυτό, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να συνεχίσουμε τις προσπάθειές μας προκειμένου να αυξήσουμε την ενημέρωση σχετικά με τον κίνδυνο εμφάνισης και επίπτωσης του έρπητα ζωστήρα σε ενήλικες άνω των 50 ετών. Ο έρπης ζωστήρας μπορεί να είναι ένα επώδυνο νόσημα το οποίο μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά την ποιότητα της καθημερινής ζωής των ατόμων που θα τον εμφανίσουν, ενώ με την ανακοίνωση των ευρημάτων της εν λόγω έρευνας, στόχος μας είναι να σταθούμε αρωγός στον εξέχουσας σημασίας ρόλο που διαδραματίζουν οι γιατροί / επαγγελματίες υγείας για την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού για την νόσο».

Δεκάδες εκατομμύρια πάσχουν από σύνδρομο χρόνιας κόπωσης και αναμένεται να διπλασιαστούν

Η μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα (ME), συχνά γνωστή και ως σύνδρομο χρόνιας κόπωσης (CFS), επηρεάζει ήδη δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως. Αλλά σύμφωνα με νέα έρευνα, θα μπορούσαμε να αντιμετωπίσουμε διπλάσιες περιπτώσεις στο εγγύς μέλλον.

Μια μελέτη από μια ομάδα στη Γερμανία, που δημοσιεύθηκε στο Internal Medicine, αναφέρει ότι οι μακροχρόνιες επιδράσεις του COVID-19 σε πολλά άτομα θα σημαίνουν ότι θα μπορούσαν να πληρούν τα διαγνωστικά κριτήρια για ME/CFS. Αν και δεν είναι ακόμη σαφές αν η μακροχρόνια COVID και το ME/CFS είναι το ίδιο, μοιράζονται αρκετές ομοιότητες που σημαίνουν ότι ο αριθμός των περιπτώσεων ME/CFS θα μπορούσε να αυξηθεί σημαντικά τα επόμενα χρόνια.

Κλινικά το ME/CFS ορίζεται ως κόπωση που διαρκεί τουλάχιστον έξι μήνες, καθώς και δυσανεξία στην άσκηση. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν υπήρχε αξιόπιστος τρόπος εξέτασης της πάθησης και των διαφορετικών παρουσιάσεών της.

Σε αυτό το σημείο έρχεται να βοηθήσει μια σχετική μελέτη από ειδικούς του Ιατρικού Πανεπιστημίου της Βιέννης στην Αυστρία. Αυτή η δεύτερη μελέτη εντόπισε βιοδείκτες στο αίμα που θα μπορούσαν να συνδεθούν με το ME/CFS – συγκεκριμένες βιολογικές σημαίες που μπορούν να αναζητήσουν οι εξετάσεις.

“Στη μελέτη μας, βλέπουμε ότι η ανοσολογική αξιολόγηση των ασθενών με ME/CFS είναι ζωτικής σημασίας”, λέει η ανοσολόγος Eva Untersmayr-Elsenhuber, από το Ιατρικό Πανεπιστήμιο της Βιέννης.

Οι βιοδείκτες διέκριναν δύο διαφορετικές ομάδες ατόμων με ME/CFS σε ένα δείγμα 39 ενηλίκων: εκείνους με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα και εκείνους με προβλήματα με την επένδυση του εντέρου τους.

Και οι δύο επιπλοκές της υγείας έχουν συνδεθεί στο παρελθόν με το ME/CFS και το μακρύ COVID χωρίς σαφή συμπεράσματα σχετικά με τη φύση της σχέσης. Στην προκειμένη περίπτωση, οι ανοσοανεπαρκείς ασθενείς εμφάνισαν μειωμένα επίπεδα μιας πρωτεΐνης που ονομάζεται C4a, ενώ όσοι δεν είχαν ανοσοανεπάρκεια είχαν προβλήματα στο έντερο και υψηλότερα επίπεδα της πρωτεΐνης δέσμευσης λιποπολυσακχαριτών (LBP).

Για όσο καιρό το ME/CFS διερευνάται ως πάθηση της υγείας, υπήρχαν ερωτήματα σχετικά με τις πιθανές συνδέσεις του με ιογενείς λοιμώξεις. Αν και πολλοί με την πάθηση δεν μπορούν εύκολα να θυμηθούν μια περίοδο προηγούμενης ασθένειας, ένας σημαντικός αριθμός αναπτύσσει τα συμπτώματά του αφού υποκύψει σε έναν ιό, γεγονός που υποδηλώνει μια πιθανή αιτία.

“Οι ασθενείς που πάσχουν από ανοσοανεπάρκειες χαρακτηρίζονται από μια τροποποιημένη έμφυτη ανοσολογική λειτουργία”, λέει η Untersmayr-Elsenhuber. “Σε ασθενείς με ME/CFS με άθικτο ανοσοποιητικό σύστημα, η λειτουργία του εντερικού φραγμού ήταν μειωμένη”.

Με τον έλεγχο αυτών των πρωτεϊνών στο μέλλον, οι επαγγελματίες υγείας ίσως μπορέσουν να κατανοήσουν καλύτερα ορισμένα από τα ζητήματα που κρύβονται πίσω από τη διάγνωση ME/CFS και να προσαρμόσουν τις θεραπείες πιο συγκεκριμένα στα άτομα. Επιτρέπει επίσης στους ερευνητές να εξετάσουν πιο προσεκτικά τις διαφορετικές παραλλαγές του ME/CFS.

Η έρευνα έχει δημοσιευθεί στο περιοδικό Journal of Clinical Medicine.

ΗΠΑ: Εγκρίθηκε φάρμακο για τροφικές αλλεργίες

Ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) των ΗΠΑ ενέκρινε ένα φάρμακο που μπορεί να κάνει τη ζωή των παιδιών με τροφικές αλλεργίες ασφαλέστερη. Η ομαλιζουμάμπη (omalizumab), όπως ονομάζεται το φάρμακο, μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των σοβαρών αλλεργικών αντιδράσεων που προκαλούνται από τυχαία έκθεση σε ορισμένα τρόφιμα.

Τα ευρήματα της μελέτης που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «New England Journal of Medicine» υποδηλώνουν ότι η τακτική χρήση του εν λόγω φαρμάκου θα μπορούσε να προστατεύσει τους ανθρώπους από σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις, όπως δυσκολία στην αναπνοή, εάν καταναλώσουν κατά λάθος μια μικρή ποσότητα ενός τροφίμου στο οποίο είναι αλλεργικοί.

«Είμαι ενθουσιασμένος που έχουμε μια πολλά υποσχόμενη νέα θεραπεία για τους ασθενείς με τροφικές αλλεργίες. Αυτή η νέα προσέγγιση έδειξε πραγματικά μεγάλες ανταποκρίσεις για πολλές από τις τροφές που προκαλούν τις αλλεργίες τους», δήλωσε η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Σάρον Τσινθράτζα, αναπληρώτρια καθηγήτρια Ιατρικής και Παιδιατρικής και αναπληρώτρια διευθύντρια του Κέντρου Έρευνας Αλλεργίας και Άσθματος Sean N. Parker στο Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ.

«Η μελέτη έδειξε ότι η ομαλιζουμάμπη μπορεί να αποτελέσει ένα στρώμα προστασίας έναντι μικρών, τυχαίων εκθέσεων», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Ρόμπερτ Γουντ, καθηγητής παιδιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Johns Hopkins.

Η ομαλιζουμάμπη, την οποία ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων ενέκρινε αρχικά για τη θεραπεία ασθενειών όπως το αλλεργικό άσθμα και η χρόνια κνίδωση, δεσμεύει και αδρανοποιεί τα αντισώματα που προκαλούν πολλά είδη αλλεργιών.

Όλοι οι συμμετέχοντες στη μελέτη είχαν σοβαρή αλλεργία στα φιστίκια και σε τουλάχιστον δύο άλλα τρόφιμα. Μετά από τέσσερις μήνες μηνιαίων ή διμηνιαίων ενέσεων ομαλιζουμάμπης, τα δύο τρίτα των 118 συμμετεχόντων που έλαβαν το φάρμακο μπορούσαν να καταναλώσουν με ασφάλεια μικρές ποσότητες των τροφών που προκαλούσαν την αλλεργία τους. Αξίζει να σημειωθεί ότι το 38,4% των συμμετεχόντων στη μελέτη ήταν ηλικίας κάτω των 6 ετών, μια ηλικιακή ομάδα που διατρέχει υψηλό κίνδυνο από τυχαία κατάποση τροφών που προκαλούν αλλεργία.

Οι αλλεργίες είναι συχνές

Τα κοινά αλλεργιογόνα, όπως τα φιστίκια, το γάλα, τα αυγά και το σιτάρι, μπορεί να είναι κρυμμένα σε τόσα πολλά μέρη που οι καθημερινές δραστηριότητες, όπως η συμμετοχή σε πάρτι και το φαγητό σε εστιατόρια, μπορεί να αποτελέσουν πρόκληση.

«Οι τροφικές αλλεργίες έχουν σημαντικές κοινωνικές και ψυχολογικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένης της απειλής αλλεργικών αντιδράσεων κατά την τυχαία έκθεση, ορισμένες από τις οποίες μπορεί να είναι απειλητικές για τη ζωή», εξήγησε η ερευνήτρια. Οι οικογένειες αντιμετωπίζουν επίσης οικονομικές επιπτώσεις από την αγορά ακριβότερων τροφίμων για να αποφύγουν τα αλλεργιογόνα, πρόσθεσε.

Η ομαλιζουμάμπη είναι ένα ενέσιμο αντίσωμα που δεσμεύει και απενεργοποιεί όλους τους τύπους ανοσοσφαιρίνης Ε ή IgE, το μόριο που προκαλεί αλλεργία στο αίμα και στα ανοσοκύτταρα του σώματος. Μέχρι στιγμής, η ομαλιζουμάμπη φαίνεται ότι μπορεί να προσφέρει ανακούφιση από πολλαπλά τροφικά αλλεργιογόνα ταυτόχρονα.

Οι ενέσεις αποτρέπουν τις σοβαρές αντιδράσεις

Στη μελέτη συμμετείχαν 177 παιδιά με τουλάχιστον τρεις τροφικές αλλεργίες το καθένα, εκ των οποίων το 38% ήταν ηλικίας 1 έως 5 ετών, το 37% ήταν ηλικίας 6 έως 11 ετών και το 24% ήταν 12 ετών ή μεγαλύτερα. Τα δύο τρίτα των συμμετεχόντων έλαβαν το φάρμακο και το ένα τρίτο έλαβε εικονικό φάρμακο για ένα διάστημα 16 εβδομάδων. Οι δόσεις των φαρμάκων καθορίστηκαν με βάση το σωματικό βάρος και τα επίπεδα IgE κάθε συμμετέχοντα, ενώ οι ενέσεις γίνονταν μία φορά κάθε δύο ή τέσσερις εβδομάδες, ανάλογα με την απαιτούμενη δόση. Οι ερευνητές επανεξέτασαν τους συμμετέχοντες τις εβδομάδες 16 και 20 για να δουν πόση ποσότητα από κάθε τρόφιμο που προκαλεί αλλεργία μπορούσαν να ανεχθούν με ασφάλεια.

Κατά τον επανέλεγχο, 79 ασθενείς (66,9%) που είχαν λάβει ομαλιζουμάμπη μπορούσαν να ανεχθούν τουλάχιστον 600 mg πρωτεΐνης φιστικιού, ποσότητα που περιέχεται σε δύο ή τρία φιστίκια, σε σύγκριση με μόνο τέσσερις ασθενείς (6,8%) που είχαν λάβει εικονικό φάρμακο. Περίπου το 80% των ασθενών που έλαβαν ομαλιζουμάμπη ήταν σε θέση να καταναλώσουν μικρές ποσότητες τουλάχιστον ενός αλλεργιογόνου τροφίμου, το 69% των ασθενών μπορούσε να καταναλώσει μικρές ποσότητες δύο αλλεργιογόνων τροφίμων και το 47% μπορούσε να φάει μικρές ποσότητες και των τριών αλλεργιογόνων τροφίμων.

Η ομαλιζουμάμπη ήταν ασφαλής και δεν προκάλεσε παρενέργειες, εκτός από ορισμένες περιπτώσεις μικρών αντιδράσεων στο σημείο που έγινε η ένεση. Η μελέτη αυτή σηματοδοτεί την πρώτη φορά που η ασφάλειά του αξιολογείται σε παιδιά ηλικίας μόλις 1 έτους. Χρειάζονται περισσότερες έρευνες για να κατανοήσουμε καλύτερα πώς η ομαλιζουμάμπη θα μπορούσε να βοηθήσει τα άτομα με τροφικές αλλεργίες, δήλωσαν οι ερευνητές.

«Έχουμε πολλά αναπάντητα ερωτήματα. Για πόσο καιρό θα πρέπει να λαμβάνουν οι ασθενείς αυτό το φάρμακο; Έχουμε αλλάξει μόνιμα το ανοσοποιητικό τους σύστημα; Ποιοι παράγοντες προβλέπουν ποιοι άνθρωποι θα έχουν την ισχυρότερη ανταπόκριση; Δεν ξέρουμε ακόμη», επισήμανε η ερευνήτρια.

Πολλοί ασθενείς που έχουν τροφικές αλλεργίες εμφανίζουν επίσης άλλες αλλεργικές καταστάσεις που αντιμετωπίζονται με την ομαλιζουμάμπη, σημείωσε η ερευνήτρια, όπως το άσθμα, η αλλεργική ρινίτιδα, οι αλλεργίες σε περιβαλλοντικούς εκλυτικούς παράγοντες όπως η μούχλα, οι σκύλοι ή οι γάτες ή τα ακάρεα της σκόνης, και το έκζεμα.

ΠΗΓΗ: Medicalxpress

Η βιολογία της θλίψης: Γιατί είναι τόσο σημαντικό να εκφράζουμε τα αρνητικά συναισθήματα

Πού είναι ικανή να μας οδηγήσει η θλίψη; Tην Uma Therman στο Kill Bill, το πένθος για την αδικοχαμένη κόρη της, την οδήγησε να αναζητήσει εκδίκηση και να σκοτώσει ένα μάτσο εκτελεστές. Αντίστοιχα και την Frances McDormand στο Three Billboards Outside Ebbing, Missouri, η οποία τοποθέτησε τεράστιες διαφημιστικές πινακίδες κατηγορώντας την τοπική αστυνομία ότι αδιαφόρησε για την υπόθεση δολοφονίας της κόρης της. Εκατοντάδες ταινίες που περιστρέφονται γύρω από την απώλεια και την θλίψη ή το πένθος, μας δείχνουν τους πρωταγωνιστές να πασχίζουν να διαχειριστούν αυτά τα συναισθήματα, συνήθως καταφεύγοντας σε ακραίες συμπεριφορές. Σίγουρα εμείς δεν αντιδράμε τόσο έντονα όσο αυτοί οι φανταστικοί χαρακτήρες, αλλά μοιραζόμαστε ένα κοινό μαζί τους: την άρνηση να εκφράσουμε την θλίψη μας.

Μεγαλώνοντας σε μια κοινωνία που μας διδάσκει να αποφεύγουμε και να συντομεύουμε το πένθος, οι περισσότεροι αντιλαμβανόμαστε πολύ αργότερα στη ζωή μας, την σημασία της συναισθηματικής απελευθέρωσης. Γιατί όμως είναι τόσο σημαντικό να πενθούμε και να νιώθουμε θλίψη και πώς αυτή επηρεάζει την ψυχική και σωματική μας υγεία;

Τι είναι η θλίψη;

«Η θλίψη δεν είναι διαταραχή, ασθένεια ή σημάδι αδυναμίας. Είναι μια συναισθηματική, σωματική και πνευματική αναγκαιότητα, το τίμημα που πληρώνεις για την αγάπη. Η μόνη θεραπεία για τη θλίψη είναι να πενθήσετε» είχε πει κάποτε ο συγγραφέας Earl Grollman. Η αλήθεια είναι ότι το πένθος είναι ένα φυσικό και απαραίτητο μέρος της ανθρώπινης εμπειρίας. Μπορούμε να την εκλάβουμε ως μια διαδικασία που μας επιτρέπει να περιηγηθούμε στα πολύπλοκα συναισθήματα που συνοδεύουν την απώλεια, διευκολύνοντας τη αποδοχή της.

Οι επιστήμονες βέβαια γνωρίζουν ότι η θλίψη δεν είναι μόνο ψυχολογική, αλλά και σωματική. Εξηγούν ότι προκαλεί τον εγκέφαλο να στείλει έναν καταρράκτη ορμονών του στρες και άλλων σημάτων στο καρδιαγγειακό και το ανοσοποιητικό μας σύστημα, γεγονός που μπορεί τελικά να αλλάξει τον τρόπο λειτουργίας αυτών των συστημάτων. Αν λοιπόν δεν βρούμε εποικοδομητικούς τρόπους να την εκφράσουμε, η θλίψη μπορεί να συσσωρευτεί με την πάροδο του χρόνου – κάτι σαν χύτρα ταχύτητας – και τελικά να επεκταθεί σε άλλες πτυχές της ζωής μας, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει όχι μόνο τη διάθεσή μας και την καθημερινή μας λειτουργία, αλλά και τη σωματική μας υγεία. Πιο συγκεκριμένα, σε μια ανασκόπηση 20 μελετών, που δημοσιεύθηκε το 2020, τα άτομα που σημείωσαν υψηλότερη βαθμολογία σε ψυχολογικές μετρήσεις πένθους, είχαν επίσης υψηλότερα επίπεδα ορισμένων ορμονών του στρες, όπως η κορτιζόλη και η επινεφρίνη. Με την πάροδο του χρόνου, αυτές οι ορμόνες μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων καθώς και διαβήτη, καρκίνου, αυτοάνοσων παθήσεων και κατάθλιψης και άγχους.

Αν και με βάση τα παραπάνω πολλοί ειδικοί επισημαίνουν ότι η εξωτερίκευση των της θλίψης μπορεί να οδηγήσει σε μια καλύτερη σωματική και ψυχική υγεία, σε πολλές κοινωνίες, υπάρχει μια άγραφη προσδοκία για την απόκρυψη των αρνητικών αυτών συναισθημάτων, διαιωνίζοντας έτσι μια κουλτούρα σιωπής γύρω από το θέμα. Αυτή η αποσιώπηση έχει συχνά τις ρίζες της στη δυσφορία που περιβάλλει το θάνατο, στον φόβο της ευαλωτότητας ή στην κοινωνική πίεση για τη «διατήρηση της ψυχραιμίας». Δυστυχώς, αυτή η αποστροφή προς την έκφραση του πένθους μπορεί τελικά να συμβάλει στην έλλειψη κατανόησης και ενσυναίσθησης, αφήνοντας μας να παλεύουμε με τα συναισθήματά μας απομονωμένοι.

Ένα ταξίδι προς την ψυχική επούλωση

Η έκφραση της θλίψης είναι ζωτικής σημασίας για διάφορους λόγους. Πρώτον, χρησιμεύει ως μια καθαρτική εκτόνωση, επιτρέποντας στα άτομα να αντιμετωπίσουν και να επεξεργαστούν τα έντονα συναισθήματα. Δεύτερον, η έκφραση της θλίψης προάγει τη σύνδεσή μας με άλλους που μπορεί να βιώνουν παρόμοια συναισθήματα. Οι κοινές εμπειρίες δημιουργούν μια αίσθηση κατανόησης και υποστήριξης, μειώνοντας την απομόνωση που συχνά αισθάνεται κανείς σε περιόδους απώλειας. Ωστόσο ίσως το πιο σημαντικό της στοιχείο είναι ότι αποτελεί ένα ουσιαστικό βήμα προς την αποδοχή και την προσαρμογή σε μια διαφορετική, νέα πραγματικότητα.

Η διαδικασία του πένθους ποικίλλει ωστόσο σε μεγάλο βαθμό μεταξύ των ατόμων, περιλαμβάνοντας μια σειρά συναισθημάτων όπως θλίψη, θυμό, ενοχή, ακόμη και στιγμές ανακούφισης. Δεν υπάρχει πεπατημένη οδός, καθώς η έκφραση του πένθους δεν είναι γραμμική, αλλά αντίθετα, είναι ένα δυναμικό και συνεχές ταξίδι που εκτυλίσσεται μοναδικά για κάθε άτομο. Παρά την διαφοροποίησή της βέβαια, υπάρχουν κάποια κοινά σημεία, τα οποία ονομάζονται τα πέντε στάδια του πένθους. Πιο συγκεκριμένα, η ψυχίατρος Elisabeth Kübler-Ross εισήγαγε την έννοια των “πέντε σταδίων του πένθους” στο θεμελιώδες έργο της για το θάνατο και την αποδοχή. Αυτά τα στάδια – άρνηση, θυμός, διαπραγμάτευση, κατάθλιψη και αποδοχή – παρέχουν ένα πλαίσιο για την κατανόηση της συναισθηματικής διαδρομής που διανύουν τα άτομα όταν έρχονται αντιμέτωπα με την απώλεια. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτά τα στάδια δεν είναι γραμμικά και μπορεί να επανεξεταστούν ή να βιωθούν με διαφορετική σειρά.

Επιτρέποντας στον εαυτό μου να νιώθει θλίψη

«Τίποτα που μας θλίβει δεν μπορεί να χαρακτηριστεί μικρό- σύμφωνα με τους εξωτερικούς νόμους της αναλογίας, η απώλεια μιας κούκλας από ένα παιδί και η απώλεια ενός στέμματος από έναν βασιλιά είναι γεγονότα του ίδιου μεγέθους» έγραφε στο βιβλίο του «Ποιο ήταν το όνειρο;» ο Μαρκ Τουέιν. Αυτό σημαίνει ότι όσο μικρό ή μεγάλο το γεγονός που μας προκαλεί θλίψη, αξίζει να το τιμήσουμε και να το αναγνωρίσουμε, καθώς το να επιτρέψουμε στον εαυτό μας να θρηνήσει είναι μια σημαντική και απαραίτητη διαδικασία για την αποδοχή. Και επειδή κατανοούμε ότι ζούμε σε μια κοινωνία που απορρίπτει συχνά αυτά τα συναισθήματα, ακολουθούν ορισμένα βήματα και προτάσεις που θα σας βοηθήσουν να αφήσετε τον εαυτό σας να νιώσει θλίψη:
thlipsi__5_

  • Αναγνωρίστε τα συναισθήματά σας: Αναγνωρίστε και αποδεχτείτε ότι είναι εντάξει να αισθάνεστε μια σειρά συναισθημάτων, συμπεριλαμβανομένης της θλίψης, του θυμού, της ενοχής ή ακόμη και της ανακούφισης. Κατανοήστε ότι το πένθος είναι μια φυσική αντίδραση στην απώλεια και ότι η διαδικασία πένθους κάθε ανθρώπου είναι μοναδική.
  • Δημιουργήστε χώρο για το πένθος: Αφιερώστε ειδικό χρόνο και χώρο για να επεξεργαστείτε τα συναισθήματά σας. Αυτό θα μπορούσε να γίνει μέσω ημερολογίου, διαλογισμού ή απλά επιτρέποντας ήσυχες στιγμές για περισυλλογή. Επιτρέψτε στον εαυτό σας να εκφράσει τα συναισθήματά σας με τρόπο που σας φαίνεται άνετος και αυθεντικός.
  • Αναζητήστε υποστήριξη: Απευθυνθείτε σε φίλους, στην οικογένεια ή σε μια ομάδα υποστήριξης. Το να μοιραστείτε τα συναισθήματά σας με άλλους που έχουν βιώσει παρόμοιες απώλειες μπορεί να σας παρηγορήσει σε μεγάλο βαθμό. Εξετάστε επίσης το ενδεχόμενο να μιλήσετε με έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας, όπως έναν θεραπευτή ή σύμβουλο, ο οποίος μπορεί να σας προσφέρει καθοδήγηση και υποστήριξη.
  • Εκφράστε τα συναισθήματά σας: Κλαίτε αν νιώθετε την ανάγκη να κλάψετε. Τα δάκρυα μπορεί να είναι μια φυσική και καθαρτική απελευθέρωση των συσσωρευμένων συναισθημάτων. Βρείτε δημιουργικούς τρόπους να εκφράσετε τα συναισθήματά σας, όπως μέσω της τέχνης, της γραφής ή της μουσικής. Αυτές οι διέξοδοι μπορούν να προσφέρουν ένα μη λεκτικό μέσο επεξεργασίας του πένθους.
  • Φροντίστε τον εαυτό σας σωματικά: Το πένθος μπορεί να είναι σωματικά και συναισθηματικά εξαντλητικό. Βεβαιωθείτε ότι φροντίζετε τις βασικές σας ανάγκες, όπως να κοιμάστε αρκετά, να τρώτε θρεπτικά γεύματα και να ασκείστε ήπια άσκηση.
  • Θέστε ρεαλιστικές προσδοκίες: Κατανοήστε ότι το πένθος δεν είναι μια γραμμική διαδικασία και ότι δεν υπάρχει “σωστός” τρόπος για να πενθήσετε. Δώστε στον εαυτό σας τον χρόνο και τον χώρο που χρειάζεστε και κάντε υπομονή με το δικό σας ταξίδι αποδοχής. Αποφύγετε επίσης να θέτετε μη ρεαλιστικές προσδοκίες για το πώς “πρέπει” να αισθάνεστε ή πόσο χρόνο θα χρειαστεί η διαδικασία του πένθους.

Το Netflix φορτώνει αυτή την εβδομάδα – 9 σειρές και ταινίες που δεν πρέπει να χάσετε

Νέα εβδομάδα ξεκινάει σήμερα, και το Netflix ετοιμάζεται να εμπλουτίζει την βιβλιοθήκη του με νέες σειρές και ταινίες, για όλα τα γούστα.

Τις επόμενες ημέρες θα γίνουν διαθέσιμες πολυαναμενόμενες ταινίες, όπως το «Spaceman» με τον Άνταμ Σάντλερ, και το 2ο μέρος της ταινίας «Κωδικός 8». Στο Netflix θα προστεθούν και επεισόδια από μία από τις επιτυχημένες σειρές του παρελθόντος. Ο λόγος για το «CSI: Λας Βέγκας».

Δείτε όλες τις νέες σειρές και ταινίες που είναι διαθέσιμες στο Netflix αυτή την εβδομάδα.

Netflix: Οι 9 σειρές και ταινίες που αξίζει να δείτε

  • Κωδικός 8: Μέρος 2
  • Spartan: Ultimate Team Challenge
  • Με Λένε Λο Κίουαν
  • Aníkúlápó: Η Άνοδος του Φαντάσματος
  • Spaceman
  • The Ruins
  • CSI: Λας Βέγκας
  • Νομικά Ζητήματα
  • Ερινύες

Κωδικός 8: Μέρος 2

Σε έναν κόσμο όπου το 4% του πληθυσμού γεννιέται με ασυνήθιστες δυνάμεις και ο οποίος αστυνομεύεται από υπερσύγχρονα ρομπότ, ένας πρώην κατάδικος συνεργάζεται με τον βαρόνο ναρκωτικών που απεχθάνεται για να προστατεύσει μια έφηβη από έναν ανήθικο αστυνομικό.

Spartan: Ultimate Team Challenge – 28 Φεβρουαρίου

Οι ομάδες των αθλητικών πολεμιστών πρέπει να ξεπεράσουν τα μελανιασμένα σώματα και τους ταλαιπωρημένους εγωισμούς για να κατακτήσουν τις εξαντλητικές διαδρομές εμποδίων και να πάρουν το μεγάλο βραβείο των 250.000 δολαρίων.

Με Λένε Λο Κίουαν – 1 Μαρτίου

Όταν αυτομολεί από τη Βόρεια Κορέα, ο Λο Κίουαν αγωνίζεται να του χορηγηθεί καθεστώς πρόσφυγα στο Βέλγιο, όπου γνωρίζει μια γυναίκα που έχει χάσει κάθε ελπίδα.

Aníkúlápó: Η Άνοδος του Φαντάσματος – 1 Μαρτίου

Σε μια απεγνωσμένη προσπάθεια να αποφύγει από μια ζοφερή μοίρα, ο ταξιδιώτης Σάρο επιστρέφει στο Οτζούμο με εντολή να εκπληρώσει μια σχεδόν απίθανη αποστολή.

https://youtube.com/watch?v=CBnIpwSOWEg%3Ffeature%3Doembed

Spaceman – 1 Μαρτίου

Έχοντας διανύσει έξι μήνες μόνος του σε μια ερευνητική αποστολή στο χείλος του ηλιακού συστήματος, ο αστροναύτης Γιάκουμπ (Άνταμ Σάντλερ) συνειδητοποιεί ότι ο γάμος που άφησε πίσω του ίσως να μην τον περιμένει όταν επιστρέψει στη Γη. Απεγνωσμένος να διορθώσει την κατάσταση για τη γυναίκα του, Λένκα (Κάρι Μάλιγκαν), δέχεται βοήθεια από ένα μυστηριώδες πλάσμα από την απαρχή του κόσμου, το οποίο κρύβεται στα έγκατα του σκάφους του. Ο Χάνους (με τη φωνή του Πολ Ντέινο) συνεργάζεται με τον Γιάκουμπ για να καταλάβει τι πήγε στραβά προτού να είναι αργά. Στην ταινία, σε σκηνοθεσία Γιόχαν Ρενκ και βασισμένη στο μυθιστόρημα Spaceman of Bohemia, πρωταγωνιστούν επίσης οι Κουνάλ Ναγιάρ, Λένα Όλιν και Ιζαμπέλα Ροσελίνι.

The Ruins – 1 Μαρτίου

Οι διακοπές τεσσάρων νέων Αμερικανών στο Κανκούν παίρνουν επικίνδυνη τροπή όταν ένας μυστηριώδης τουρίστας του πείθει να συμμετάσχουν σε μία αρχαιολογική ανασκαφή.

CSI: Λας Βέγκας – 1 Μαρτίου

Η ομάδα του Γκιλ Γκρίσομ (Γουλίαμ Πήτερσον), του επικεφαλής, απαρτίζεται από την Κάθριν Γουίλοους (Μαργκ Χέλγκενμπεργκερ), ειδική στις εγκληματολογικές υποθέσεις, τον Γουόρικ Μπράουν (Γκάρι Ντόρνταν), οξυδερκή αναλυτή και παθιασμένο με την έρευνα, τον όμορφο Νικ Στόουκς (Τζορτζ Ίντζ), την Σάρα Σάιντλ (Τζόρτζια Φοξ), την έμπιστη συνεργάτη του Γκρίσομ, η οποία συχνά ακολουθεί δικές της ανορθόδοξες μεθόδους για να φτάσει στη λύση των υποθέσεων. Η επίλεκτη ομάδα θα έρθει συχνά σε διαφωνία με τον αρχηγό Τζιμ Μπρας (Πωλ Γκιλφόϊλ), τον πρώην επικεφαλής τους, που πλέον έχει μετατεθεί στο Τμήμα Ανθρωποκτονιών. Η ομάδα του Γκιλ Γκρίσομ θα πρέπει να εξιχνιάσει κάθε έγκλημα και να βρει την λύση του μυστηρίου.

Νομικά Ζητήματα – 1 Μαρτίου

Το χάος συναντά το γράμμα του νόμου στο δικαστήριο Πατπαργκάντζ, όπου εκκεντρικοί υπάλληλοι εργάζονται για την απονομή δικαιοσύνης, χωρίς όμως να λείπουν οι ενστάσεις.

Ερινύες – 1 Μαρτίου

Για να πάρει εκδίκηση για τον θάνατο του πατέρα της, η Λινά, μια νεαρή γυναίκα που λαχταρά την απλότητα μιας κανονικής ζωής, πέφτει στα δίχτυα της Ερινύας, της ειρηνευτικής δύναμης στον υπόκοσμο του Παρισιού. Παρά την αποφασιστικότητά της να αντισταθεί στην αδυσώπητη έλξη του πεπρωμένου, σύντομα συνειδητοποιεί ότι δεν είναι καθόλου εύκολο να ξεφύγει από τη μοίρα της.

Κέντρα καινοτομίας σε πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Δύο διατάξεις για την ίδρυση Κέντρων  Καινοτομίας επιπέδου τμήματος, στις Περιφερειακές Διευθύνσεις Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης , τα οποία έχουν σκοπό την ενημέρωση των μαθητών της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης για θέματα καινοτομίας και τεχνολογίας αιχμής και τη δημιουργία οικοσυστημάτων γνώσης, μέσω ειδικών εκπαιδευτικών προγραμμάτων,  περιλαμβάνονται στο πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας το οποίο κατατέθηκε προς ψήφιση στη Βουλή.

Ακολουθούν οι διατάξεις  

Άρθρο 170
Ίδρυση Κέντρων Καινοτομίας – Προσθήκη άρθρου 19Α στον ν. 4823/2021

Στον ν. 4823/2021 (Α ́ 136), μετά το άρθρο 19, προστίθεται άρθρο 19Α ως εξής:

«Άρθρο 19Α
Κέντρα Καινοτομίας

1. Στις Περιφερειακές Διευθύνσεις Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού ιδρύονται Κέντρα Καινοτομίας επιπέδου τμήματος, τα οποία έχουν σκοπό την ενημέρωση των μαθητών της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης για θέματα καινοτομίας και τεχνολογίας αιχμής και τη δημιουργία οικοσυστημάτων γνώσης, μέσω ειδικών εκπαιδευτικών προγραμμάτων. Τα ανωτέρω προγράμματα εγκρίνονται από τον Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού μετά από εισήγηση του Ινστιτούτου Τεχνολογίας Υπολογιστών και Εκδόσεων «Διόφαντος» (Ι.Τ.Υ.Ε.) και γνώμη του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.).

2. Σε κάθε Κέντρο Καινοτομίας συστήνεται Παιδαγωγική Ομάδα (Π.Ο.) τριών (3) εκπαιδευτικών της πρωτοβάθμιας ή δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, με διδακτική υπηρεσία οκτώ (8) τουλάχιστον ετών, εκ των οποίων τα τέσσερα (4) τουλάχιστον έτη έχουν διανυθεί στην οικεία βαθμίδα εκπαίδευσης. Οι εκπαιδευτικοί του πρώτου εδαφίου αποσπώνται, με απόφαση του Περιφερειακού Διευθυντή Εκπαίδευσης, με τετραετή θητεία για τη στελέχωση του Κέντρου. Στο Κέντρο Καινοτομίας προΐσταται μέλος της Π.Ο., το οποίο επιλέγεται σύμφωνα με την απόφαση της παρ. 6 του άρθρου 29. Ο Προϊστάμενος του Κέντρου ασκεί διοικητικά, επιστημονικά και παιδαγωγικά καθήκοντα, υπάγεται διοικητικά στον Περιφερειακό Διευθυντή Εκπαίδευσης και εποπτεύεται ως προς την άσκηση του έργου του από τον Περιφερειακό Επόπτη Ποιότητας της Εκπαίδευσης.

3. Στο Ι.Τ.Υ.Ε., σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας και Καινοτομίας της Γενικής Διεύθυνσης Ψηφιακών Συστημάτων, Υποδομών και Εξετάσεων του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, ανατίθεται η υποστήριξη της υλοποίησης και της λειτουργίας των Κέντρων Καινοτομίας. Το Ι.Τ.Υ.Ε. λαμβάνει για τον σκοπό αυτό χρηματοδότηση α) από προγράμματα που χρηματοδοτούνται, εν όλω ή εν μέρει, από την Ευρωπαϊκή Ένωση ή διεθνείς οργανισμούς και β) από τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.».

Άρθρο 171
Κέντρα Καινοτομίας – Τροποποίηση περ. δ παρ. 1 άρθρου 5 και άρθρου 29 ν. 4823/2021 

1. Στο τέλος της περ. δ) της παρ. 1 του άρθρου 5 του ν. 4823/2021 (Α’ 136), περί των αποκεντρωμένων υπηρεσιών πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, προστίθενται οι λέξεις «καθώς και τα Κέντρα Καινοτομίας που προβλέπονται στο άρθρο 19Α», και η περ. δ) διαμορφώνεται ως εξής:

«δ) τα Κέντρα Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία, που προβλέπονται στο άρθρο 18, καθώς και τα Κέντρα Καινοτομίας που προβλέπονται στο άρθρο 19Α.».

2. Στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 29 του ν. 4823/2021, περί των εξουσιοδοτικών διατάξεων του Κεφαλαίου Α ́ του Μέρους Β ́ του νόμου αυτού, μετά τις λέξεις «των Προϊσταμένων και των μελών των Παιδαγωγικών Ομάδων των Κέντρων Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία (Κ.Ε.ΠΕ.Α.)» προστίθενται οι λέξεις «και των Κέντρων Καινοτομίας» και η περ. α) διαμορφώνεται ως εξής:

«α) καθορίζονται τα ειδικότερα καθήκοντα και οι αρμοδιότητες των Περιφερειακών Διευθυντών Εκπαίδευσης, των Περιφερειακών Εποπτών Ποιότητας της Εκπαίδευσης, των Προϊσταμένων των οργανικών μονάδων των Περιφερειακών Διευθύνσεων Εκπαίδευσης, του Προϊσταμένου του Γραφείου Μειονοτικής Εκπαίδευσης της Περιφερειακής Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, των Διευθυντών Εκπαίδευσης, των Εποπτών Ποιότητας της Εκπαίδευσης, των Συμβούλων Εκπαίδευσης, των Προϊσταμένων των οργανικών μονάδων των Διευθύνσεων Εκπαίδευσης, των Προϊσταμένων και της Ολομέλειας των Κέντρων Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης (ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ.), καθώς και των εκπαιδευτικών, των μελών του Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού (Ε.Ε.Π.) και του διοικητικού προσωπικού των κέντρων αυτών, των Προϊσταμένων και των μελών των Παιδαγωγικών Ομάδων των Κέντρων Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία (Κ.Ε.ΠΕ.Α.) και των Κέντρων Καινοτομίας, των Διευθυντών και Υποδιευθυντών των σχολικών μονάδων και Εργαστηριακών Κέντρων (Ε.Κ.), των Προϊσταμένων σχολικών μονάδων, των Υπευθύνων τομέων Ε.Κ., καθώς και των εκπαιδευτικών, των σχολικών συμβουλίων και των συλλόγων διδασκόντων,».

3. Στο άρθρο 29 του ν. 4823/2021, περί των εξουσιοδοτικών διατάξεων του Κεφαλαίου Α ́ του Μέρους Β ́ του νόμου αυτού, προστίθενται παρ. 6 και 7 ως εξής:

«6. Με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού καθορίζονται τα ζητήματα στελέχωσης και λειτουργίας των Κέντρων Καινοτομίας, καθώς και κάθε θέμα σχετικό με την υποστήριξη της υλοποίησης και της λειτουργίας των Κέντρων αυτών από το Ι.Τ.Υ.Ε..

7. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ρυθμίζεται κάθε θέμα σχετικό με τη χρηματοδότηση του Ι.Τ.Υ.Ε. σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 19Α.».

Αθήνα σαν καμίνι: Μεγαλύτερους και χειρότερους καύσωνες «βλέπουν» οι ειδικοί έως το 2046

Σε συνθήκες ακραίας ζέστης και συχνών και παρατεταμένων καυσώνων θα αναγκαστούν να ζουν οι Αθηναίοι έως το 2046 εφόσον επιβεβαιωθούν τα επιστημονικά κλιματικά μοντέλα. Η πρωτεύουσα αλλά και άλλα μεγάλα αστικά κέντρα είναι ιδιαίτερα ευπαθή στην κλιματική αλλαγή καθώς αυτή προστίθεται στο φαινόμενο της Αστικής Θερμικής Νησίδας επιδεινώνοντας τους κινδύνους λόγω υψηλών θερμοκρασιών ή επεισοδίων καύσωνα.

Οπως επισημαίνεται σε νεότερη μελέτη της ομάδας που συνέταξε τη μεγάλη έκθεση της «Διανέοσις» για την κλιματική αλλαγή, υπό τον καθηγητή του ΕΚΠΑ, Κωνσταντίνο Καρτάλη, οι αστικές περιοχές τείνουν να είναι θερμότερες από τις γειτονικές περιοχές υπαίθρου. Αυτό οφείλεται στη χαμηλότερη κάλυψη από βλάστηση, στην ισχυρότερη απορρόφηση της ηλιακής ακτινοβολίας -ως απόρροια της γεωμετρικής δομής της πόλης και των ιδιοτήτων των υλικών των επιφανειών- και στις ανθρωπογενείς πηγές θερμότητας.

Η Αστική Θερμική Νησίδα του αστικού κτηριακού στρώματος, είναι κατά κανόνα ισχυρότερη τις νυχτερινές ώρες, καθώς διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό από το βραδύτερο ρυθμό ψύξης των αστικών περιοχών συγκριτικά με την ύπαιθρο. Από την άλλη πλευρά, η δυσμενέστερη θερμική επιβάρυνση και η υψηλότερη ενεργειακή κατανάλωση στα κτήρια για δροσισμό παρουσιάζεται τις μεσημεριανές ώρες.

Εάν ληφθεί ως βάση το χειρότερο σενάριο, για την περίοδο 2046 – 2065, σε σύγκριση με την περίοδο 1971 – 2000 οι οιωνοί δεν είναι καθόλου ευχάριστοι για την πρωτεύουσα, καθώς θα πρέπει να αναμένεται:

  • 52% αύξηση στις θερμές ημέρες με αύξηση και των λεγόμενων τροπικών νυχτών.
  • 10 επιπλέον επεισόδια με τρεις συνεχόμενες θερμές ημέρες και νύχτες, από 2,2 που είναι σήμερα.
  • Αύξηση 2,4 βαθμών Κελσίου της μέσης ετήσιας θερμοκρασίας και
  • 17 περισσότερες ημέρες με μέγιστη θερμοκρασία άνω των 35 βαθμών Κελσίου.
  • Για την επικαιροποίηση της μελέτης χρησιμοποιήθηκαν μεταξύ αλλων, παρατηρήσεις από μετεωρολογικούς σταθμούς επιφανείας, δεδομένα από βάσεις επανα-ανάλυσης, προσομοιώσεις κλιματικών μοντέλων, ενώ αξιοποιήθηκαν και τα αποτελέσματα πρόσφατων ερευνητικών έργων.

Η συστηματική ανοδική τάση στη θερμοκρασία, η οποία αποδίδεται στην αστικοποίηση και στην κλιματική αλλαγή, καταδεικνύεται από τα δεδομένα για την περίοδο 1971 – 2020. Συγκεκριμένα, η διαφορά της μέσης μέγιστης ημερήσιας θερμοκρασίας την τελευταία δεκαετία (2011-2020) από την αντίστοιχη για τη δεκαετία 1971-1980 είναι 1,6 οC που αντιστοιχεί σε αύξηση κατά 0,32 οC ανά δεκαετία, ενώ η διαφορά για τη μέση ελάχιστη θερμοκρασία είναι 1,13 οC που αντιστοιχεί σε αύξηση κατά 0,23 οC ανά δεκαετία.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ενώ τη δεκαετία 1971 – 1980 η μέση μέγιστη ημερήσια θερμοκρασία ήταν 20,55 βαθμοί, τη δεκαετία 1991 – 2000 είχε ηδη φτάσει τους 21,25 βαθμούς για να «σκαρφαλώσει» στα χρόνια 2011 – 2020 στους 22,15 βαθμούς.

Αντίστοιχη ήταν και η πορεία της μέσης ελάχιστης θερμοκρασίας, η οποία έφτασε το 2020 στους 13,5 βαθμούς από τους 12,37 βαθμούς την περίοδο 1971 – 1980.

Από την ανάλυση των δεδομένων του μετεωρολογικού σταθμού του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών στο Θησείο παρατηρείται ότι τα τελευταία έτη παρουσιάζεται σαφής αύξηση του πλήθους των επεισοδίων καύσωνα και όλων των παραμέτρων που καθορίζουν τα χαρακτηριστικά τους.

Η σύγκριση των αποτελεσμάτων μεταξύ της τελευταίας εικοσαετίας (2001-2020) και της εικοσαετίας 1971-1990 αναδεικνύει την αυξητική τάση που παρατηρείται στην Αθήνα και τα συμπεράσματα είναι άκρως ανησυχητικά, αφού:

  • Ο αριθμός των επεισοδίων καύσωνα αυξήθηκε από 0,3 σε 2,2
  • Το συνολικό άθροισμα των ημερών καύσωνα αυξήθηκε από 1,5 σε 10,5!
  • Η διάρκεια σε ημέρες του μεγαλύτερου καύσωνα αυξήθηκε από τις 4,2 στις 6,1.
  • Η μέση διάρκεια επεισοδίων καύσωνα αυξήθηκε από τις 3,6 στις 4,6 ημέρες.
  • Η μέγιστη ένταση του ισχυρότερου επεισοδίου καύσωνα ανέβηκε από τους 39 στους 39,9 βαθμούς.
  • Η μέγιστη ένταση επεισοδίων αυξήθηκε στους 37,5 από τους 37,2 βαθμούς.
  • Η ολοένα αυξανόμενη θερμοκρασία αναμένεται να διαφοροποιήσει σημαντικά και τις ανάγκες των κατοίκων για ψύξη και για θέρμανση, με τις πρώτες να αυξάνονται συνεχώς και τις δεύτερες να μειώνονται αν και όχι αναλόγως.

Περισσότερο εκτεθειμένες είναι και σε αυτήν την περίπτωση οι ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, καθώς όπως ανέφεραν οι ερευνητές στη μελέτη του 2021, η θερμική έκθεση συσχετίζεται με το οικογενειακό εισόδημα των νοικοκυριών στο ευρύτερο πολεοδομικό συγκρότημα της Αθήνας. Ετσι, «νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα δέχονται μεγαλύτερες θερμικές πιέσεις κυρίως λόγω της μέτριας ή και κακής ποιότητας και της μεγάλης ηλικίας των κτηριακών κατασκευών, τη μεγαλύτερη πυκνότητα πηγών θερμότητας (λ.χ. μεγάλοι οδικοί άξονες, βιοτεχνικές μονάδες, υψηλή πυκνότητα κτηρίων) ή/και την έλλειψη χώρων πρασίνου».

Οι προτάσεις
Μικρά πάρκα, αστικός βελονισμός, πράσινες ταράτσες και δίκτυο πεζοδρόμων είναι μερικές από τις λύσεις που προτείνουν οι επιστήμονες που απαρτίζουν τη συντακτική ομάδα για να δροσιστεί η Αθήνα ενόψει των ισχυρών και μεγάλων καυσώνων του μέλλοντος. Σύμφωνα μάλιστα με τη μελέτη, η μείωση κατά ένα βαθμό Κελσίου της θερμοκρασίας του αέρα στην Αθήνα οδηγεί σε μείωση της κατανάλωσης ενέργειας για ψύξη κατά 4,1%, της θνησιμότητας από πνευμονολογικά και καρδιολογικά νοσήματα κατά 8% και της συγκέντρωσης του όζοντος κατά περίπου 7-8%.

Πολλά μικρά πάρκα – αστικός βελονισμός: Πάρκα μικρού και μεσαίου μεγέθους έχουν τη δυνατότητα δροσισμού των γειτονικών περιοχών κατά περίπου την ίδια ένταση με μεγαλύτερα πάρκα. Εχει μάλιστα ιδιαίτερη σημασία η διάχυση (αστικός βελονισμός) μικρών και μεσαίων πάρκων στον αστικό ιστό, στο πλαίσιο της διαμόρφωσης σχεδίων προσαρμογής στην αστική κλιματική αλλαγή.

Εναλλακτικό δίκτυο πράσινων χώρων: Σε πόλεις με περιορισμένους ελεύθερους χώρους για τη δημιουργία πάρκων, μία εναλλακτική λύση είναι η μετατροπή των σχολικών αυλών σε δίκτυο μικρών πάρκων. Αντίστοιχα δίκτυα δρομολογούν πόλεις στην Ευρώπη, όπως το Παρίσι και η Βαρκελώνη. Ως παράδειγμα η επιστημονική ομάδα του Πανεπιστημίου Αθηνών εξέτασε το 144ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών. Η αναδιαμόρφωση του σχολείου περιλαμβάνει φύτευση στην αυλή, τη δημιουργία ενός μεσογειακού πάρκου στην πίσω πλευρά του σχολικού κτηρίου, τη δημιουργία πράσινης οροφής, τη διαμόρφωση σκιάστρων και ενός πράσινου τοίχου στη δυτική πλευρά του σχολείου και την τοποθέτηση ψυχρών (ανακλαστικών) υλικών στον προαύλιο χώρο, με στόχο τη μείωση της απορροφημένης ηλιακής ακτινοβολίας και κατά συνέπεια των θερμοκρασιών επιφάνειας εδάφους και του υπερκείμενου αέρα.

Οι κινήσεις αυτές είχαν ως αποτέλεσμα τη μείωση της θερμοκρασίας του αέρα κατά περίπου 1-3 °C στη σχολική αυλή και στους χώρους που βρίσκονται στην περίμετρο του σχολικού κτηρίου. Επιπλέον το εύρος της θερμοκρασιακής επίδρασης των παρεμβάσεων δεν εξαντλείται στον χώρο του σχολείου, αλλά σε απόσταση περίπου 80-100 μέτρων, δηλαδή στη γειτονιά του σχολείου.

Κάνοντας μία αναγωγή στο σύνολο των σχολείων στον Δήμο Αθηναίων, οι μελετητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η δροσιστική επίδραση εκτείνεται σε περίπου 8 τετραγωνικά χιλιόμετρα, δηλαδή περίπου στο 20% της έκτασης του Δήμου Αθηναίων.

Πεζόδρομοι και δρόμοι ήπιας κυκλοφορίας: Σε περιοχές με επιβαρυμένα χαρακτηριστικά, όπως για παράδειγμα ψηλά κτίρια είναι αναγκαία η μείωση της θερμοκρασίας είτε με την ενίσχυση του πρασίνου ή με την απομάκρυνση πηγών θερμότητας όπως η κυκλοφορία οχημάτων, μέσω της μετατροπής τους σε πεζόδρομους ή δρόμους ήπιας κυκλοφορίας.

Παράδειγμα θα μπορούσαν να αποτελέσουν τα super blocks που εφαρμόζονται πιλοτικά στη Βαρκελώνη σε μία προσπάθεια ανάκτησης του δημόσιου χώρου και ενίσχυσης του πρασίνου σε χώρους που μέχρι πρότινος καταλαμβάνονταν από αυτοκίνητα. Η μέθοδος προβλέπει την αρχική απόδοση διασταυρώσεων σε χώρους πρασίνου και την τελική διαμόρφωση με την απομάκρυνση της διαμπερούς κυκλοφορίας και τη χρήση των γύρω δρόμων μόνο από τους κατοίκους της γειτονιάς.

Η γειτονιά των 15 λεπτών: Η ιδέα δρομολογείται στο Παρίσι και στηρίζεται στη λειτουργία της γειτονιάς με τέτοιο τρόπο ώστε σε απόσταση 15 λεπτών να προσφέρει ολοκληρωμένες υπηρεσίες προς τον πολίτη, από την προμήθεια πρώτων ειδών μέχρι την ψυχαγωγία ή την παροχή κοινωνικών υπηρεσιών. Κάτι τέτοιο βέβαια, όπως παρατηρούν και οι μελετητές, «ανατρέπει παραδοσιακούς πολεοδομικούς σχεδιασμούς όπως οι περιοχές αποκλειστικής κατοικίας, πλην όμως διαμορφώνει ένα νέο πλαίσιο αστικού σχεδιασμού το οποίο περιορίζοντας, μεταξύ άλλων, την κυκλοφορία των οχημάτων, συμβάλλει στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή».