Δύο είδη λειχήνων θα μπορούσαν να επιβιώσουν στον Άρη, σύμφωνα με μελέτη

Επιστήμονες έδειξαν για πρώτη φορά ότι ορισμένα είδη λειχήνων μπορούν να επιβιώσουν σε συνθήκες παρόμοιες με αυτές του Άρη. Αυτό περιλαμβάνει τη θανατηφόρα ιονίζουσα ακτινοβολία, η οποία δεν κατάφερε να εμποδίσει αυτούς τους ανθεκτικούς οργανισμούς να αναπτυχθούν σχεδόν κανονικά.

Ο αποικισμός του Άρη είναι μια από τις μεγαλύτερες διαστημικές φιλοδοξίες. Ωστόσο, η μετεγκατάσταση του ανθρώπινου πολιτισμού σε έναν άλλο πλανήτη είναι ένας εξαιρετικά δύσκολος στόχος: οι συνθήκες στον Κόκκινο Πλανήτη δεν είναι βιώσιμες για τον άνθρωπο. Τουλάχιστον μέχρι σήμερα. Οι επιστήμονες εξετάζουν τη λεγόμενη εδαφολογία, δηλαδή τις αλλαγές του Άρη, σε ένα σώμα που είναι παρόμοιο με τη Γη. Τώρα έκαναν ένα σημαντικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.

Σύμφωνα με νέα μελέτη, Πολωνοί επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ορισμένα είδη λειχήνων, τα οποία ευδοκιμούν σε ακραία περιβάλλοντα στη Γη, διαθέτουν την ανθεκτικότητα να επιβιώσουν ακόμη και σε συνθήκες ενός γειτονικού πλανήτη. Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, η μελέτη τους θέτει υπό αμφισβήτηση τις επικρατούσες αντιλήψεις περί ακαταλληλότητας του Άρη για τη φιλοξενία ζωής και ανοίγει νέους δρόμους για την αστροβιολογία και την εξερεύνηση του διαστήματος, στην προσπάθεια εντοπισμού άλλων ουράνιων σωμάτων όπου θα μπορούσε θεωρητικά να υπάρξει ζωή.

Ανθεκτικοί συμβιωτές
Οι λειχήνες δεν αποτελούν ξεχωριστό οργανισμό. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για μια συμβιωτική συνεργασία μεταξύ ενός μύκητα και ενός άλγους ή κυανοβακτηρίου. Αυτή η προσέγγιση της «ένωσης δυνάμεων», η οποία είναι ανάλογη με τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν τα κοράλλια, τους προσδίδει εξαιρετική ανθεκτικότητα. Αυτή η προσαρμοστικότητα αποτελεί βασικό παράγοντα για την επιτυχή εγκατάσταση των λειχήνων σε ακραία περιβάλλοντα, όπως οι έρημοι και οι πολικές περιοχές, όπου ο ανταγωνισμός για τους πόρους είναι συνήθως έντονος.

Και ίσως ακόμη και στον Άρη, όπως αποδείχθηκε στο πείραμα. Ο μυκητιακός σύντροφος σε αυτή τη συμβίωση παρέμεινε μεταβολικά ενεργός ακόμη και όταν εκτέθηκε σε ατμοσφαιρικές συνθήκες παρόμοιες με αυτές του Άρη. Και αυτό περιλαμβάνει το σκοτάδι και το επίπεδο των ακτίνων Χ.

Ο χειμώνας στον Άρη αποτελείται από διοξείδιο του άνθρακα
Οι βιολόγοι έχουν δοκιμάσει δύο είδη λειχήνων: Diploschistes muscorum και Cetraria aculeata, οι οποίες αν και έχουν διαφορετικές ιδιότητες, η αντίστασή τους στα άκρα περιβάλλοντα είναι παρόμοια. Οι επιστήμονες εξέθεσαν και τα δύο είδη, τα οποία αναπτύσσονται επίσης στην Τσεχία, σε συνθήκες που μοιάζουν με αυτές στον Άρη για πέντε ώρες, ενώ προσομοίωσαν τη σύνθεση της ατμόσφαιρας του πλανήτη, την πίεση, τις διακυμάνσεις της θερμοκρασίας και τις ακτίνες Χ.

Τα αποτελέσματα υποδηλώνουν ότι και οι δύο λειχήνες, αλλά ειδικά η Cetraria aculeata, θα μπορούσαν ενδεχομένως να επιβιώσουν στον Άρη. Και αυτό οφείλεται στις υψηλές δόσεις ακτίνων Χ που σχετίζονται με ηλιακές εκλάμψεις και ενεργητικά σωματίδια που χτυπούν την επιφάνεια του πλανήτη.

Σύμφωνα με τους συγγραφείς, αυτό αμφισβητεί παλαιότερες υποθέσεις ότι η ιονίζουσα ακτινοβολία είναι ένα ανυπέρβλητο εμπόδιο για τη ζωή στον Άρη. Ταυτόχρονα, αυτό ανοίγει έναν τεράστιο αριθμό δυνατοτήτων για περαιτέρω έρευνα σχετικά με τις δυνατότητες επιβίωσης μικροβίων σε εξωγήινες συνθήκες.

«Η μελέτη μας ήταν η πρώτη που έδειξε ότι ο μεταβολισμός του μυκητιακού συντρόφου στη συμβίωση των λειχήνων παρέμεινε ενεργός ακόμη και όταν ζούσε σε ένα περιβάλλον που εμοιαζε με την επιφάνεια του Άρη», δήλωσε η επικεφαλής συγγραφέας Kaja Skubałova. «Διευρύνει την κατανόησή μας για τις βιολογικές διεργασίες σε προσομοιωμένες συνθήκες του Άρη και αποκαλύπτει πώς οι οργανισμοί ανταποκρίνονται στην ιονίζουσα ακτινοβολία – μια από τις πιο κρίσιμες προκλήσεις για την επιβίωση στον Άρη. Τελικά, αυτή η έρευνα εμβαθύνει τις γνώσεις μας για την προσαρμογή των λειχήνων και τις δυνατότητές τους για αποικισμό εξωγήινων περιβαλλόντων», κατέληξε.

AI: Τα επικίνδυνα όσο και θανατηφόρα περιστατικά απειλούν με τεχνολογικό «Περλ Χάρμπορ»

Η τεχνητή νοημοσύνη έχει εισβάλει για τα καλά στη ζωή μας, επηρεάζοντας όχι μόνο την καθημερινότητα αλλά ακόμα και τομείς της παγκόσμιας ασφάλειας και άμυνας, ενώ προσφάτως ο Μπιλ Γκέιτς εκτίμησε πως την επόμενη δεκαετία η AI θα κάνει τέτοια άλματα που θα αναλάβει το μεγαλύτερο ποσοστό της παραγωγής.

Ωστόσο, δεν λείπουν οι φωνές που εκφράζουν ανησυχίες για τον μακροπόθεσμο αντίκτυπό της στον κόσμο μας όπως αυτός διαμορφώνεται ραγδαία. Πολλοί αναρωτιούνται αν πρέπει να φτάσουμε σε ένα καταστροφικό συμβάν για να ληφθεί σοβαρά υπόψη η ασφάλεια της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς τα επικίνδυνα περιστατικά που σχετίζονται με την AI έφτασαν σε επίπεδα ρεκόρ το 2024.

Το πλησιέστερο σημείο που έφτασε ποτέ ο κόσμος στον Αρμαγεδδώνα ήταν το 1983, στον Ψυχρό Πόλεμο, όταν ο 44χρονος αντισυνταγματάρχης του Κόκκινου Στρατού, Στανισλάβ Γιεβγκράφοβιτς Πετρόφ, που είχε υπηρεσία στον σοβιετικό σταθμό κοντά στη Μόσχα, είδε στην οθόνη του να αναβοσβήνει η κόκκινη ένδειξη επερχόμενης επίθεσης με πέντε διηπειρωτικούς βαλλιστικούς πυραύλους.

Αν ακολουθούσε το πρωτόκολλο και ειδοποιούσε τους ανωτέρους του για εισερχόμενη απειλή, πιθανόν αυτό να οδηγούσε σε αντίποινα κατά των ΗΠΑ και εν συνεχεία σε ολοκληρωτικό πυρηνικό πόλεμο. Αλλά ο Πετρόφ δεν εμπιστευόταν τον υπολογιστή και έτσι ανέφερε απλώς δυσλειτουργία του συστήματος. «Ο άνθρωπος που έσωσε τον κόσμο», όπως είναι πλέον γνωστός, είχε δίκιο καθώς το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης είχε στην ουσία πιάσει τις αντανακλάσεις του ήλιου στα σύννεφα και τις ερμήνευσε ως πυραύλους.

«Η σειρήνα ούρλιαζε κι εγώ καθόμουν ακίνητος και κοιτούσα την οθόνη με την κόκκινη ένδειξη ‘εκτόξευση’. Συνέχισε δεύτερη ειδοποίηση, τρίτη, τέταρτη, πέμπτη μέχρι που η ένδειξη άλλαξε σε ‘πύραυλοι’. Έπρεπε απλώς να απλώσω το χέρι και να πάρω τηλέφωνο. Αλλά δεν μπορούσα να κουνηθώ» έχει πει ο ίδιος.

AI: Ρεκόρ θανατηφόρων περιστατικών και επικίνδυνων συμβάντων
Όπως αναφέρει δημοσίευμα του Independent, τα ανησυχητικά περιστατικά που καταγράφονται στη βάση δεδομένων AI Incident Database έφτασαν τα 253 το 2024, ενώ ο αριθμός εκτιμάται ότι θα είναι ακόμα μεγαλύτερος το 2025.

Κάποια είναι απλώς προβληματικά, όπως το σεξιστικό εργαλείο προσλήψεων της Amazon που χαρακτήριζε υποδεέστερες τις γυναίκες υποψήφιες ή η ελαττωματική τεχνολογία αναγνώρισης προσώπου που οδηγεί σε άδικες συλλήψεις. Όμως, άλλα περιστατικά δυσλειτουργίας των συστημάτων ήταν θανατηφόρα, όπως το ρομπότ που συνέθλιψε έναν εργάτη σε εργοστάσιο της Volkswagen στη Γερμανία.

Η απειλή που συνιστά η τεχνητή νοημοσύνη, παρ’ όλα αυτά, δεν φαίνεται να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη από εκείνους που θα μπορούσαν να κάνουν κάτι γι’ αυτό. Ο δρ Μάριο Χέργκερ, ερευνητής τεχνολογικών τάσεων στη Σίλικον Βάλεϊ, αποκαλεί την κατάσταση «Περλ Χάρμπορ της AI» για να τονίσει την αιφνιδιαστική καταστροφή που μπορεί να επιφέρει η ανεξέλεγκτη χρήση της.

Σε μια παλαιότερη ανάρτησή του ο ίδιος είχε γράψει ότι θα δοθεί προτεραιότητα στην ασφάλεια της τεχνητής νοημοσύνης μόνο όταν αν η AI σκοτώσει χιλιάδες ανθρώπους ή κλέψει εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ από μια κυβέρνηση. «Ο ερχομός ενός AI Pearl Harbour δεν είναι αναπόφευκτος ελλείψει προετοιμασίας και άμυνας εναντίον του, αλλά επειδή – όπως πάντα – δεν το παίρνουμε στα σοβαρά μέχρι να συμβεί», είχε αναφέρει χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το περιστατικό θα μπορούσε να έρθει με τη μορφή ανθρωποειδών ρομπότ που επιτίθενται μαζικά σε ανθρώπους λόγω κάποιας δυσλειτουργίας ή με μια κακόβουλη τεχνητή νοημοσύνη που παίρνει τον έλεγχο κρίσιμων υποδομών για να προκαλέσει θανατηφόρες διακοπές ρεύματος ή οικονομικό χάος.

Τα προηγμένα εργαλεία AI έχουν πολλαπλασιάσει τους κινδύνους
Με την εμφάνιση των εργαλείων της τεχνητής νοημοσύνης, όπως το ChatGPT και άλλα προηγμένα μοντέλα, οι τρόποι που αυτό μπορεί να συμβεί έχουν πλέον πολλαπλασιαστεί με γεωμετρική πρόοδο.

«Η τεχνητή νοημοσύνη είναι παντού και θα δούμε πολύ περισσότερες μορφές AI να καταλαμβάνουν διάφορους τομείς της ζωής μας», λέει ο δρ Χέργκερ τονίζοντας ότι τα ανθρωποειδή ρομπότ κατασκευάζονται πλέον σε εμπορική κλίμακα, ενώ διαρκώς βελτιώνεται η υψηλή τεχνολογία των drones.

Για την αντιμετώπιση τέτοιων απειλών κορυφαίες εταιρείες, όπως η OpenAI, η Google και η Meta, έχουν εφαρμόσει πολιτικές ασφάλειας για την υπεύθυνη ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Στο ίδιο πνεύμα κινούνται και κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο. Όμως, όπως συμβαίνει με όλες τις τεχνολογίες, οι κανονισμοί βρίσκονται σε συνεχή αναπροσαρμογή όσο η ΑΙ εξελίσσεται.

Η Σύνοδος Κορυφής του Παρισιού
Τον Φεβρουάριο, ηγέτες από περισσότερες από 100 χώρες συγκεντρώθηκαν στη Σύνοδο Κορυφής στο Παρίσι, προκειμένου να καταλήξουν σε μια συντονισμένη προσέγγιση για την ανάπτυξη και την ασφάλεια της τεχνητής νοημοσύνης. Και ενώ 60 χώρες υπέγραψαν δήλωση για να διασφαλιστεί ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι «ανοικτή, χωρίς αποκλεισμούς, διαφανής, ηθική, ασφαλής, και αξιόπιστη», το Ηνωμένο Βασίλειο και οι ΗΠΑ αρνήθηκαν να πράξουν το ίδιο.

Ειδικοί σε θέματα ηθικής της τεχνητής νοημοσύνης, μεταξύ των οποίων ο Ντέιβιντ Λέσλι από το Ινστιτούτο Alan Turing, υποστήριξαν ότι η διάσκεψη επικεντρώθηκε περισσότερο στην προώθηση ευκαιριών για οικονομική ανάπτυξη παρά στην αντιμετώπιση των πραγματικών κινδύνων που ενέχει η τεχνητή νοημοσύνη. Προηγμένα μοντέλα από την Κίνα, όπως το DeepSeek και το Manus, εντείνουν περαιτέρω την εστίαση στον ανταγωνισμό και όχι στους κινδύνους.

Αχαρτογράφητα νερά
Ο δρ Σον ΜακΓκρέγκορ, ειδικός σε θέματα ασφάλειας τεχνητής νοημοσύνης, ο οποίος ξεκίνησε τη βάση δεδομένων AI Incident Database το 2018, προειδοποιεί ότι η άφιξη νέων συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης φέρνει μαζί της κινδύνους που είναι σχεδόν αδύνατο να προβλεφθούν παρομοιάζοντας κάθε νέο περιστατικό δυσλειτουργίας με αεροπορικό δυστύχημα.

«Δεν εκπλήσσομαι που βλέπω τα περιστατικά AI να αυξάνονται απότομα», λέει ο ίδιος, καθώς «ενώ τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης γίνονται ασφαλέστερα κάθε χρόνο για τους ανθρώπους να τα χρησιμοποιούν, εισέρχονται και οι κακόβουλοι παράγοντες» για να συμπληρώσει ότι η διασφάλιση πως η τεχνητή νοημοσύνη είναι επωφελής και ασφαλής για όλη την ανθρωπότητα απαιτεί τεχνολογικές και κοινωνικές προόδους σε όλες τις βιομηχανίες και τις κυβερνήσεις.

Ένα πιθανό σενάριο για ένα τεχνολογικό Περλ Χάρμπορ, σύμφωνα με τον ΜακΓκρέγκορ, θα ήταν μια παράλληλη επίθεση «κατά όλων των δικτύων υπολογιστικών συστημάτων στον κόσμο» όταν θα υπάρξει η μορφή τεχνητής νοημοσύνης που θα απαιτούνταν για κάτι τέτοιο.

Τεχνητή υπερνοημοσύνη και μετά τι;
Σχεδόν όλες οι κορυφαίες εταιρείες AI εργάζονται επί του παρόντος για τη νοημοσύνη ανθρώπινου επιπέδου (AGI). Μόλις επιτευχθεί αυτό – οι εκτιμήσεις κυμαίνονται από μήνες έως δεκαετίες – τότε πιθανότατα θα ακολουθήσει η άφιξη της τεχνητής υπερνοημοσύνης, που σημαίνει ότι δεν θα είμαστε πλέον σε θέση ούτε καν να κατανοήσουμε τις προόδους που γίνονται στην τεχνητή νοημοσύνη.

Τότε ίσως είναι ικανή να κάνει μεγαλύτερη ζημιά από οποιονδήποτε άνθρωπο και να είναι πολύ αργά για να την σταματήσουμε.

Ο CEO της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, έχει εκφράσει συχνά ανησυχίες για την προηγμένη τεχνητή νοημοσύνη που θα μπορούσε να επιφέρει το τέλος του ανθρώπινου πολιτισμού. Ωστόσο, πιέζει συνεχώς την εταιρεία του να λανσάρει προϊόντα προτού οι εργαζόμενοι τα θεωρήσουν ασφαλή για να κυκλοφορήσουν. Το επιχείρημά του είναι ότι οι δυνάμεις της αγοράς το επιβάλλουν, καθώς αν δεν προωθηθούν νέα μοντέλα, τότε το OpenAI κινδυνεύει να μείνει πίσω.

Το άλλο επιχείρημα είναι ότι η τεχνητή νοημοσύνη έχει τη δυνατότητα να προσφέρει τεράστιο όφελος και ότι η καταστολή της ανάπτυξής της θα μπορούσε να επιβραδύνει επιστημονικές ανακαλύψεις που θα μπορούσαν να βοηθήσουν στη θεραπεία ασθενειών ή να αντιμετωπίσουν τις χειρότερες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

H AGI αναφέρεται και ως «Άγιο Δισκοπότηρο της AI» λόγω των δυνατοτήτων της και ο αγώνας για την επίτευξή της είναι σκληρός. Μια πρόσφατη έκθεση ερευνητών του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ διαπίστωσε ότι η Κίνα πλησιάζει ταχύτατα τις ΗΠΑ όσον αφορά την ανάπτυξη AI σε ανθρώπινο επίπεδο , με τις αμερικανικές εταιρείες να σπεύδουν τώρα να κυκλοφορήσουν προϊόντα τεχνητής νοημοσύνης για να συμβαδίσουν.

Στην ίδια έκθεση σημειώνεται και η ανησυχητική τάση αύξησης των περιστατικών που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη σε επίπεδα ρεκόρ. Σε αυτήν υπογραμμμίζεται η περίπτωση ενός 14χρονου αγοριού που αυτοκτόνησε τον Φεβρουάριο του 2024 στις ΗΠΑ ύστερα από «παρατεταμένες αλληλεπιδράσεις» με έναν χαρακτήρα chatbot. Η υπόθεση ήταν εμβληματική των πολύπλοκων ηθικών προκλήσεων που περιβάλλουν την τεχνητή νοημοσύνη, σύμφωνα με τους συντάκτες, και τους κινδύνους που ενέχει η ανάπτυξη νέων προϊόντων χωρίς επαρκή εποπτεία.

Ο ΜακΓκρέγκορ επισημαίνει, τέλος, ένα συγκεκριμένο μονοπάτι προς την καταστροφή: την αμέλεια. Αλλά ακριβώς όπως η όξινη βροχή, η ρύπανση των ποταμών και οι πετρελαιοκηλίδες έχουν γίνει σύμβολα περιβαλλοντικής υποβάθμισης που ωθούν στην αλλαγή, ελπίζει ότι η βάση δεδομένων θα κάνει το ίδιο και για την τεχνητή νοημοσύνη.

Δορυφορικές εικόνες αποκαλύπτουν το μέγεθος του στόλου πυρηνικών υποβρυχίων της Κίνας

Πρόσφατα δημοσιευμένες δορυφορικές εικόνες δείχνουν τις τελευταίες εξελίξεις σε μια κινεζική ναυτική βάση, η οποία χρησιμεύει ως κόμβος για τον στόλο πυρηνικών υποβρυχίων της Κίνας.

Ο ναυτικός αναλυτής Alex Luck σημείωσε ότι το Google Earth ενημέρωσε πρόσφατα τις δορυφορικές εικόνες της πρώτης βάσης υποβρυχίων Qingdao της Κίνας στην ανατολική ακτή.

Οι εικόνες αποκαλύπτουν τουλάχιστον έξι υποβρύχια αγκυροβολημένα κοντά σε μια προβλήτα, ενώ ένα επιπλέον υποβρύχιο είναι ορατό σε μια δεξαμενή αποξήρανσης, σύμφωνα με τις παρατηρήσεις του Luck.

Ο αναλυτής παρατήρησε ότι πέντε από τα πυρηνικά υποβρύχια που αποτυπώνονται στις εικόνες είναι εξοπλισμένα με συμβατικό οπλισμό.

Στην εικόνα εμφανίστηκε επίσης το μοναδικό κινεζικό υποβρύχιο βαλλιστικών πυραύλων τύπου 092 με πυρηνική ισχύ. Το πειραματικό Type 092 είναι πλέον μη λειτουργικό και αντικαθίσταται από τον πιο προηγμένο διάδοχό του, το Type 094, έγραψε η Ομοσπονδία Αμερικανών Επιστημόνων σε έκθεσή της τον Μάρτιο.

Όσον αφορά το αγνώστου ταυτότητας υποβρύχιο στο ναυπηγείο, ο Luck πιστεύει ότι θα μπορούσε να είναι ένα σκάφος που υποβάλλεται σε διάλυση, δεδομένου ότι η συντήρηση εκτελείται τακτικά και σε άλλη τοποθεσία.

Η τελευταία έρευνα του Υπουργείου Άμυνας αναφέρει ότι πιστεύει ότι η Κίνα θα επεκτείνει τον στόλο των υποβρυχίων της από 60 σε 65 μέχρι το τέλος του 2025. Ο στόλος των υποβρυχίων της Κίνας θα μπορούσε να φτάσει τα 80 μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια, σύμφωνα με το Πεντάγωνο.

SOS από ξένη καθηγήτρια για τη Σαντορίνη: Τα υποθαλάσσια ηφαίστεια είναι ικανά για μεγάλες εκρήξεις

Μπορεί οι αλλεπάλληλες σεισμικές δονήσεις οι οποίες για μήνες ταρακούνησαν τις νοτιοανατολικές Κυκλάδες, με επίκεντρο κυρίως τη Σαντορίνη και την Αμοργό, κάνοντας τόσο τους κατοίκους, όσο και τους σεισμολόγους πιο αισιόδοξους και καθησυχαστικούς, ωστόσο ο κίνδυνος μια μεγάλης έκρηξης δεν έχει εκλείψει εντελώς ακόμα σύμφωνα με καθηγήτρια η οποία μίλησε στο BBC.

Το BBC News πέρασε μια μέρα στο βρετανικό βασιλικό ερευνητικό πλοίο Discovery, καθώς αναζητώντας στοιχεία, για το πόσο πιθανό είναι να επαναληφθεί μια μεγάλη έκρηξη σαν εκείνη που δημιούργησε το νησί της Σαντορίνης, την εποχή της Αρχαίας Ελλάδας.

Σημειώνεται πως πριν από μερικές μόλις εβδομάδες περίπου 11.000 μόνιμοι κάτοικοι εγκατέλειψαν προσωρινά το νησί για λόγους ασφαλείας μετά την μεγάλη ακολουθία ισχυρών σεισμών.

Ήταν μια σκληρή υπενθύμιση ότι κάτω από τα ειδυλλιακά λευκά χωριά που είναι διάσπαρτα με εστιατόρια, ενοικιαζόμενα δωμάτια και αμπελώνες – όλα χτισμένα πάνω σε πλούσιο ηφαιστειακό έδαφος – δύο τεκτονικές πλάκες βρίσκονται στον φλοιό της Γης, λέει το BBC.

Επικεφαλής της αποστολής ήταν η καθηγήτρια Isobel Yeo, ειδική στα εξαιρετικά επικίνδυνα υποθαλάσσια ηφαίστεια του Εθνικού Κέντρου Ωκεανογραφίας της Βρετανίας. Περίπου τα δύο τρίτα των ηφαιστείων του κόσμου είναι υποθαλάσσια, αλλά παρακολουθούνται ελάχιστα.

Αυτή η έρευνα, που πραγματοποιείται τόσο σύντομα μετά τους σεισμούς, θα βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν τι είδους σεισμική αναταραχή θα μπορούσε να υποδηλώνει ότι πλησιάζει μια ηφαιστειακή έκρηξη.

Η τελευταία έκρηξη της Σαντορίνης ήταν το 1950, αλλά μόλις το 2012 υπήρξε μια «περίοδος αναταραχής», λέει η Isobel. Το μάγμα εισήλθε στους θαλάμους των ηφαιστείων και τα νησιά «φούσκωσαν».

«Τα υποθαλάσσια ηφαίστεια είναι ικανά για πραγματικά μεγάλες, καταστροφικές εκρήξεις», λέει η καθηγήτρια.

Κάτω από τα πόδια των ερευνητών στο πλοίο τους σε βάθος 300 μέτρων υπάρχουν καυτές «πηγές». Αυτές οι ρωγμές στη Γη μετατρέπουν τον πυθμένα της θάλασσας σε έναν φωτεινό πορτοκαλί κόσμο από προεξέχοντα βράχια και σύννεφα αερίων.

Γνωρίζουμε περισσότερα για την επιφάνεια ορισμένων πλανητών από ό,τι για το τι υπάρχει από κάτω”, λέει η Isobel.

Το ρομπότ κατεβαίνει στον πυθμένα της θάλασσας για να συλλέξει υγρά, αέρια και να αποσπάσει κομμάτια βράχων. Αυτές οι οπές είναι υδροθερμικές, δηλαδή ζεστό νερό χύνεται από ρωγμές, και συχνά σχηματίζονται κοντά σε ηφαίστεια.

Είναι ο λόγος για τον οποίο η Isobel και 22 επιστήμονες από όλο τον κόσμο βρίσκονται σε αυτό το πλοίο για ένα μήνα.

Μέχρι στιγμής, κανείς δεν έχει καταφέρει να υπολογίσει αν ένα ηφαίστειο γίνεται περισσότερο ή λιγότερο πιθανό να εκραγεί όταν το θαλασσινό νερό σε αυτές τις οπές αναμιγνύεται με μάγμα.

«Προσπαθούμε να χαρτογραφήσουμε το υδροθερμικό σύστημα», εξηγεί η Isobel. Δεν είναι σαν να φτιάχνουμε έναν χάρτη στη στεριά. «Πρέπει να κοιτάξουμε στο εσωτερικό της γης», λέει.

Το Discovery ερευνά την καλντέρα της Σαντορίνης και πλέει προς τον Κολομβό, το άλλο μεγάλο ηφαίστειο της περιοχής, περίπου 7 χιλιόμετρα βορειοανατολικά του νησιού.

Η αποστολή θα δημιουργήσει σύνολα δεδομένων και χάρτες γεωκινδύνων για την Υπηρεσία Πολιτικής Προστασίας της Ελλάδας, εξηγεί η καθηγήτρια Παρασκευή Νομικού, μέλος της κυβερνητικής ομάδας έκτακτης ανάγκης που συνεδρίαζε καθημερινά κατά τη διάρκεια της σεισμικής κρίσης.

«Αυτή η έρευνα είναι πολύ σημαντική, διότι θα ενημερώσει τους κατοίκους της περιοχής για το πόσο ενεργά είναι τα ηφαίστεια και θα χαρτογραφήσει την περιοχή στην οποία θα απαγορεύεται η πρόσβαση κατά τη διάρκεια μιας έκρηξης», λέει η ίδια.

Θα αποκαλύψει ποια σημεία του βυθού της Σαντορίνης είναι τα πιο επικίνδυνα, προσθέτει.

Πώς αλλάζει ο εγκέφαλος όταν δεν χρησιμοποιούμε το κινητό

Τι συμβαίνει στον εγκέφαλό μας όταν δεν χρησιμοποιούμε το κινητό μας τηλέφωνο για μερικές ημέρες; Σε αυτό το ερώτημα προσπάθησε να απαντήσει μια ομάδα ερευνητών από τα πανεπιστήμια της Χαϊδελβέργης και της Κολωνίας, στη Γερμανία. Τα αποτελέσματα της μελέτης τους δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό Computers in Human Behavior και παρουσιάστηκαν στην Ιταλία από την Corriere della Sera. Η έρευνα περιλάμβανε είκοσι πέντε νέους ηλικίας από 18 έως 30 ετών, στους οποίους ζητήθηκε να περιορίσουν τη χρήση του κινητού τους στο απολύτως απαραίτητο για 72 ώρες, δηλαδή για τρεις ημέρες.

Η επίδραση στη ντοπαμίνη και τη σεροτονίνη
Οι ερευνητές πραγματοποίησαν μαγνητικές τομογραφίες σε όλους τους συμμετέχοντες πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την «τηλεφωνική δίαιτα», ώστε να διαπιστώσουν αν υπήρξαν αλλαγές στον εγκέφαλο. Το αποτέλεσμα ήταν ότι πράγματι υπήρξαν αλλαγές, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τη ντοπαμίνη και τη σεροτονίνη, δύο νευροδιαβιβαστές που σχετίζονται με τον έλεγχο της διάθεσης, την επεξεργασία της ανταμοιβής και την επιθυμία. Πρόκειται για τα ίδια συστήματα που ενεργοποιούνται και από ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν εξάρτηση.

Η «αποχή» από το smartphone

Το συμπέρασμα των ερευνητών είναι ότι ακόμη και η χρήση του κινητού μπορεί να ενεργοποιήσει μηχανισμούς παρόμοιους με εκείνους των ναρκωτικών ουσιών. «Οι νευρωνικοί μηχανισμοί που εντοπίσαμε μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά τη συμπεριφορά εξάρτησης σε άτομα με τάση υπερβολικής χρήσης του smartphone γράφουν οι ερευνητές των πανεπιστημίων της Χαϊδελβέργης και της Κολωνίας. Ο περιορισμός της χρήσης της συσκευής φαίνεται, σε ορισμένες περιπτώσεις, να παρουσιάζει ομοιότητες με την αποχή από ναρκωτικά ή ακόμα και με την έντονη επιθυμία για φαγητό».

Υποδύονταν τη βωβή επί 16 χρόνια, προκειμένου να εισπράττει σύνταξη αναπηρίας – Μία απίστευτη ιστορία

Σύνταξη αναπηρίας εισέπραττε, επί 16 χρόνια, μία γυναίκα από την Ισπανία, προφασιζόμενη ότι είχε απωλέσει την ικανότητά της να μιλά. Η γυναίκα ισχυρίστηκε ότι έμεινε βωβή, μετά από ένα περιστατικό, που συνέβη κατά τη διάρκεια της εργασίας της, το 2003. Τότε, εργαζόταν σε ένα σούπερ μάρκετ στην Ανδαλουσία, όταν δέχθηκε επίθεση από πελάτη. Μετά το τραυματικό περιστατικό, η γυναίκα διαγνώστηκε με διαταραχή μετατραυματικού στρες και απώλεια της ικανότητάς της να μιλάει. Οι υπηρεσίες κοινωνικής ασφάλισης της χώρας, αφοτου εξέτασαν την υπόθεση, της χορήγησαν μόνιμη σύνταξη αναπηρίας. Επειδή η απώλεια της ομιλίας της σχετιζόταν με περιστατικό που συνέβη κατά την εργασίας της, υπεύθυνη για να καλύψη το κόστος της σύνταξης κρίθηκε η ασφαλιστική εταιρεία της. Χρόνια αργότερα,, σύμφωνα με την τακτική διαδικασία, η ασφαλιστική εταιρεία επανεξέτασε την υπόθεση και διαπίστωσε κάποιες παρατυπίες οι οποίες υπήρξαν και η αφορμή για την περαιτέρω διερεύνηση του περιστατικού. Η εταιρεία προσέλαβε έναν ιδιωτικό ντετέκτιβ, ο οποίος ανακάλυψε ότι, η εργαζόμενη, μιλούσε κανονικότατα, εξακολουθούσε ωστόσο, να εισπράττει τη σύνταξη αναπηρίας.

Το 2019, 16 ολόκληρα χρόνια μετά το περιστατικό που προκάλεσε τη διαταραχή στην ομιλία της ισπανίδας, η υπεύθυνη ασφαλιστική υπηρεσία για την καταβολή των παροχών αναπηρίας της άρχισε να επανεξετάζει τα ιατρικά της αρχεία και παρατήρησε ότι κανένας από τους ειδικούς που είχε επισκεφθεί από το 2009 (ένας οφθαλμίατρος, ένας ορθοπεδικός και ένας δερματολόγος) δεν είχε καταγράψει στις εκθέσεις του αδυναμία της να μιλάει. Η υπηρεσία, θεωρώντας εξαιρετικά περίεργα τα ιατρικά δεδομένα, ανέθεσε σε μία ιατρική ομάδα να επανεκτιμήσει την κατάσταση της ασφαλισμένης. Τουλάχιστον ένας ψυχίατρος ανέφερε την πιθανότητα να πρόκειται για απάτη.

Επειδή, ωστόσο, οι υποψίες ενός ιατρικού εμπειρογνώμονα δεν ήταν αρκετές για να οδηγηθεί η υπόθεση στη δικαιοσύνη, η ασφαλιστική εταιρεία προσέλαβε έναν ιδιωτικό ντετέκτιβ ο οποίος θα παρακολουθούσε τη γυναίκα και θα συγκέντρωνε περισσότερα στοιχεία. Μερικές εβδομάδες αργότερα, ο ιδιωτικός ντετέκτιβ ανέφερε ότι «η βωβή γυναίκα μιλάει κανονικά στο δρόμο, συνομιλεί με άλλες μητέρες έξω από το σχολείο των παιδιών τους, χρησιμοποιεί το κινητό της τηλέφωνο χωρίς προβλήματα και παρακολουθεί μαθήματα Zumba».

Τους έκανε μήνυση για παραβίαση των συνταγματικών δικαιωμάτων της
Ο ερευνητής, προκειμένου να αποδείξει χωρίς την παραμικρή αμφιβολία ότι η γυναίκα μπορούσε να μιλήσει, την πλησίασε μια μέρα στο δρόμο και της ζήτησε οδηγίες για το πώς να φτάσει σε ένα τοπικό πολυκατάστημα. Η ίδια έπεσε κατευθείαν στην παγίδα, δίνοντάς του εύγλωττα και σε τέλεια αρθρωμένα ισπανικά της οδηγίες. Δε γνώριζε ότι, εκείνη τη στιγμή, ο ντετέκτιβ κατέγραφε την επικοινωνία τους. Τα αποδεικτικά στοιχεία, πλέον, ήταν υπεραρκετά προκειμένου η ασφαλιστική εταιρεία να κινηθεί νομικά εναντίον της εργαζόμενης και να αποδείξει ότι , πλέον, δεν είχε καμία υποχρέωση να της καταβάλλει σύνταξη αναπηρίας.

Το Ανώτατο Δικαστήριο της Ανδαλουσίας τον περασμένο Γενάρη αποφάσισε υπέρ της εταιρείας, υποστηρίζοντας ότι τα αποδεικτικά στοιχεία που παρουσιάστηκαν ήταν αδιάσειστα. Επιπλέον, απέρριψε την προσφυγή της επιτήδειας για «σαφή παραβίαση των συνταγματικών δικαιωμάτων της» λόγω της ακούσιας καταγραφής της από τον ερευνητή.

Η απόφαση του δικαστηρίου, μεταξύ άλλων, ανέφερε ότι «διαπιστώθηκε προσομοίωση ψευδομουτισμού ή τουλάχιστον πολύ ευνοϊκή εξέλιξη ή εξέλιξη των συμπτωμάτων αυτών, καθώς τα ανασταλτικά συμπτώματα έχουν εξαφανιστεί». Οι δικαστικές περιπέτειες της γυναίκας, ωστόσο, δεν τελείωσαν με τη διακοπή της σύνταξης αναπηρίας της αφού, εναντίον της, απαγγέλθηκαν και νέες κατηγορίες, για παράνομη είσπραξη παροχών για ανύπαρκτη πάθηση. Το προστιμο που θα κληθεί να πληρώσει η κατηγορούμενη δεν έχει καθοριστεί ακομα ενώ εκκρεμεί η μήνυση εναντίον της από την ασφαλιστική εταιρεία προκειμένου να διεκδικηθούν οι παροχές που της καταβληθηκαν επί 16 χρόνια.

Microsoft: Αναπτύσσει εργαλείο AI που λαμβάνει στιγμιότυπα οθόνης και προκαλεί… ανησυχία

Η Microsoft έχει ξεκινήσει την ανάπτυξη ενός εργαλείου -με τεχνητή νοημοσύνη– το οποίο λαμβάνει στιγμιότυπα από την οθόνη των χρηστών κάθε λίγα δευτερόλεπτα. Η λειτουργία Recall είναι διαθέσιμη (σε λειτουργία προεπισκόπησης) σε ορισμένους σταθερούς αλλά και φορητούς υπολογιστές AI της Microsoft.

Πρόκειται για την επανεκκίνηση μιας λειτουργίας που είχε χαρακτηριστεί ως «εφιάλτης» για την προστασία των προσωπικών δεδομένων όταν ανακοινώθηκε για πρώτη φορά πέρυσι.

Η Microsoft ανέστειλε τη λειτουργία το 2024 αφού πρώτη την δοκίμασε σε έναν μικρό αριθμό χρηστών.

Τι προσφέρει το Recall

Σήμερα, ο Αμερικανικός τεχνολογικός κολοσσός λέει ότι το Recall θα κυκλοφορήσει σε όλο τον κόσμο, σύμφωνα με το BBC. Οι χρήστες θα επιλέξουν τη λειτουργία και η Microsoft λέει ότι «μπορούν να διακόψουν την αποθήκευση στιγμιότυπων ανά πάσα στιγμή».

Σκοπός του Recall είναι να επιτρέψει στους χρήστες υπολογιστών να αναζητούν εύκολα τις προηγούμενες δραστηριότητές τους, συμπεριλαμβανομένων αρχείων, φωτογραφιών, μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και ιστορικού περιήγησης.

Για παράδειγμα, η Microsoft αναφέρει ότι ένα άτομο που είδε ένα φόρεμα στο διαδίκτυο πριν από λίγες ημέρες θα μπορεί να χρησιμοποιήσει τη λειτουργία αυτή για να εντοπίσει εύκολα πού το είδε.

Ακόμα ένας… «εφιάλτης»;

Ο Δρ Kris Shrishak, υπέρμαχος της προστασίας τον προσωπικών δεδομένων, ο οποίος στο παρελθόν είχε αποκαλέσει το Recall «εφιάλτη για την προστασία της ιδιωτικής ζωής», δήλωσε ότι ο μηχανισμός opt-in έχει «βελτιωθεί», αλλά πιστεύει ότι θα μπορούσε ακόμη να γίνει κατάχρηση.

Η λειτουργία είναι σε θέση να αποθηκεύει εικόνες των μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου σας και των εφαρμογών ανταλλαγής μηνυμάτων, όπως το WhatsApp. Αυτό δεν διαφέρει από έναν χρήστη που παίρνει ο ίδιος ένα στιγμιότυπο οθόνης όταν λαμβάνει ένα μήνυμα.

Δήλωσε ότι ανησυχεί ότι κακόβουλοι χρήστες θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν τις εικόνες που αποθηκεύονται από το Recall, αν αποκτούσαν πρόσβαση σύνδεσης σε μια συσκευή.

Η Microsoft δήλωσε ότι στο Recall «δεν μοιράζεται στιγμιότυπα ή σχετικά δεδομένα με τη Microsoft ή τρίτους» και μεταξύ διαφορετικών χρηστών.

«Το Recall απαιτεί από εσάς να επιβεβαιώσετε την ταυτότητά σας πριν ξεκινήσει και πριν αποκτήσετε πρόσβαση στα στιγμιότυπά σας», ανέφερε και επιβεβαίωσε ότι οι φωτογραφίες που λαμβάνονται από το Recall αποθηκεύονται τοπικά στον υπολογιστή σας.

Η Microsoft σημειώνει επίσης ότι ο χρήστης μπορεί να διαγράψει στιγμιότυπα οθόνης που έχουν ληφθεί.

Από πού προέρχονται τα όνειρα και οι εφιάλτες – Ο Έλληνας επιστήμονας που «ξεκλειδώνει» τα μυστικά του ύπνου

«Έχουμε βρει ότι ονειρευόμαστε κατά τη διάρκεια του μεγαλύτερου ποσοστού του ύπνου μας (~70%)»

Τι ακριβώς συμβαίνει με τα όνειρά μας; Γιατί δεν θυμόμαστε, κυρίως τα καλά, όταν ξυπνάμε; Και γιατί δεν ξεχνάμε τους εφιάλτες; Ποιος ο ρόλος του ύπνου και πώς επιτυγχάνεται η ρύθμιση των συναισθημάτων και η ενίσχυση της μνήμης; Πόσο μεγάλο θεωρείται ότι είναι το πρόβλημα της αϋπνίας στη χώρας μας;

«Φως» στα παραπάνω ερωτήματα αλλά και σε πολλά ακόμα κλήθηκε να δώσει ο Δρ. Λάμπρος Περόγαμβρος, Επίκουρος Καθηγητής στο Τμήμα Ψυχιατρικής και Νευροεπιστημών, διευθυντής στο Κέντρο Ύπνου αλλά και επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας «Νευροψυχιατρική του ύπνου και των ονείρων» του Πανεπιστημίου της Γενεύης.Unmute

«Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι περίπου το 10 με 15% του γενικού πληθυσμού παρουσιάζει τα κριτήρια για χρόνια αϋπνία, καθιστώντας την, την πιο συχνή διαταραχή ύπνου και τη δεύτερη πιο συχνή ψυχική διαταραχή»

Με αφορμή λοιπόν, μια καινοτόμο μέθοδο που ανέπτυξε η οποία απαλύνει τους εφιάλτες μέσω της ακουστικής χειραγώγησης των συναισθημάτων, συζητώντας με τη δημοσιογράφο Νικόλ Παπαδοπούλου, σε συνέντευξη που παραχώρησε στο ertnews.gr, ο κ. Περόγαμβρος τόνισε χαρακτηριστικά «Σκοπός μας ως θεραπευτές των εφιαλτών είναι να ξαναδώσουμε πίσω στα όνειρα την καθαρτική τους λειτουργία».

Ακολουθεί η συνέντευξη:

Εργάζεστε ως ερευνητής στο Τμήμα Νευροεπιστημών και ως ψυχίατρος στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Γενεύης και αναπτύξατε λοιπόν, μια καινοτόμο μέθοδο η οποία απαλύνει τους εφιάλτες μέσω της ακουστικής χειραγώγησης των συναισθημάτων. Πείτε μας λίγα λόγια για αυτή τη μέθοδο. Πώς θα την περιγράφατε;

Για τη θεραπεία των εφιαλτών, η ενδεικνυόμενη θεραπεία λέγεται ‘θεραπεία εξάσκησης νοητικών εικόνων’ (Imagery Rehearsal Therapy, IRT στα αγγλικά). Αφορά στην χρήση της φαντασίας ενώ το άτομο είναι ξύπνιο με τα μάτια κλειστά για την παραγωγή εναλλακτικών θετικών σεναρίων και εκβάσεων στους εφιάλτες. Για παράδειγμα, έχει αποδειχθεί ότι η συχνότητα των εφιαλτών μειώνεται με χρήση 5-10 λεπτών της θεραπείας IRT κάθε μέρα επί τουλάχιστον δύο εβδομάδες εξάσκησης.

Ένα παράδειγμα:

Εφιάλτης: «Είμαι παγιδευμένος σε ένα φλεγόμενο κτίριο και δεν μπορώ να ξεφύγω».

Εναλλακτικό σενάριο IRT: «Βρίσκω μια κρυφή πόρτα και ξεφεύγω από την φωτιά».

Παρότι γενικά πολύ αποτελεσματική ως μέθοδος, μερικοί άνθρωποι δεν ανταποκρίνονται σε αυτή την θεραπεία. Σε μια προσπάθεια να ενισχυθεί η διαδικασία θεραπευτικής διαδικασίας, συνδυάσαμε τη θεραπεία IRT με τη μέθοδο στοχευμένης επανενεργοποίησης της μνήμης (Targeted Memory Reactivation – TMR). Σύμφωνα με αυτή την μέθοδο κάνουμε τον εγκέφαλο ενός ατόμου να συνδέσει ένα ερέθισμα όπως ήχο ή μυρωδιά με μια πρόσφατη εμπειρία ενώ είναι ξύπνιος, και μετά χορηγούμε το ερέθισμα στον ύπνο του. Έχει βρεθεί ότι αυτή η διαδικασία ενισχύει κατά 20-30% την μνήμη που στοχεύσαμε στον εγκέφαλο. Εν προκειμένω, στο πείραμα που κάναμε με χρήση TMR στα όνειρα (Schwartz et al. ‘Enhancing Imagery Rehearsal Therapy for Nightmares with Targeted Memory Reactivation’ Current Biology 2022), συσχετίσαμε το θετικό σενάριο IRT ενός εφιάλτη με έναν ήχο και ξαναπαίξαμε μετά τον ήχο κατά την διάρκεια του ύπνου REM ασθενών με εφιάλτες, με σκοπό να ενισχύσουμε την θετική μνήμη. Βρήκαμε ότι αυτός ο χειρισμός μείωσε κατά πολύ τους εφιάλτες και αύξησε τα θετικά όνειρα.

Η έρευνά σας εστιάζει στη νευροβιολογία και στη φαινομενολογία των ονείρων και των εφιαλτών. Εξηγήστε μας λίγο αυτές τις δύο έννοιες. Ποιος ο ρόλος του ύπνου και πώς επιτυγχάνεται η ρύθμιση των συναισθημάτων και η ενίσχυση της μνήμης;

Η φαινομενολογία εξετάζει το πώς ο ονειρευόμενος ζει και αντιλαμβάνεται την εμπειρία του ονείρου. Με άλλα λόγια είναι η περιγραφή σε πρώτο πρόσωπο, με την χρήση ημερολογίου που συμπληρώνεται όταν ξυπνάμε, όλων των λεπτομερειών και χαρακτηριστικών των ονείρων μας (π.χ., διάρκεια, αισθήσεις, συναισθήματα, πρόσωπα, καταστάσεις). Με την φαινομενολογική μελέτη εξετάζουμε τις σχέσεις (ομοιότητες και διαφορές) μεταξύ της ξύπνιας ζωής και της ονειρικής πραγματικότητας για το ίδιο άτομο, καθώς και μπορούμε να συγκρίνουμε τα όνειρα μεταξύ διαφορετικών κοινωνικών, πολιτισμικών και κλινικών ομάδων, όπως για παράδειγμα στους ασθενείς με εφιάλτες, όνειρα που συνοδεύονται από έντονα αρνητικά συναισθήματα κατά τη διάρκεια του ύπνου REM.

Από την άλλη, η νευροβιολογική μελέτη των ονείρων εστιάζει στο πώς ο εγκέφαλος παράγει τα όνειρα, δηλαδή με τι μηχανισμούς και με ποιες συγκεκριμένες περιοχές ονειρευόμαστε κατά την διάρκεια της νύχτας. Τα τελευταία 10 χρόνια η ερευνητική μας ομάδα έχει συμβάλει στην διερεύνηση τόσο της νευροβιολογικής όσο και φαινομενολογικής μελέτης των ονείρων.

Έχουμε βρει ότι ονειρεύομαστε κατα την διάρκεια του μεγαλύτερου ποσοστού του ύπνου μας (~70%). Τόσο ο ύπνος γενικά, όσο και τα όνειρα αυτά καθεαυτά συμμετέχουν σε διαδικασίες επεξεργασίας των αναμνήσεων και των συναισθημάτων μας. Συνήθως, oι αναμνήσεις με υψηλή συναισθηματική αξία επανενεργοποιούνται κατά τη διάρκεια του ύπνου κατά προτεραιότητα, με σκοπό την ενίσχυσή τους, ενώ μνήμες πιο ασήμαντες γίνονται πιο αδύναμες. Η διαδικασία αυτή μας δίνει και κάποιες ενδείξεις για την πιθανή λειτουργία των ονείρων : σήμερα υπάρχει συναίνεση μεταξύ των ειδικών (ψυχαναλυτές, ψυχολόγοι, νευροεπιστήμονες) ότι η επίλυση προβλημάτων και η ρύθμιση των συναισθημάτων είναι βασικές λειτουργίες των ονείρων.

Μάλιστα, σε μια πρόσφατη μελέτη μας (Perogamvros et al. ‘The cathartic dream: using a large language model to study a new type of functional dream in healthy and clinical populations’. JSleep Res, 2025), και βασιζόμενοι στον αριστοτέλειο ορισμό της κάθαρσης, εισάγουμε την έννοια του καθαρτικού ονείρου. Eίναι ένας ειδικός και ξεχωριστός τύπος συναισθηματικού ονείρου, ο οποίος χαρακτηρίζεται από μια δυναμική πλοκή με συναισθηματικές ανατροπές και στο οποίο εκφράζονται και τελικά μειώνονται τα αρνητικά συναισθήματα. Αυτή η διαδικασία αντανακλά μια ψυχολογική ανακούφιση και την επιτυχή επίλυση ενός προβλήματος. Βρήκαμε ότι τα καθαρτικά όνειρα συσχετίζονται σημαντικά με τη μείωση της κατάθλιψης σε ασθενείς με εφιάλτες υπό θεραπεία IRT και TMR, υποστηρίζοντας έτσι τον πιθανό λειτουργικό τους ρόλο στην ευεξία και τη διακριτή τους φύση μεταξύ άλλων συναισθηματικών ονείρων.

Σύμφωνα με επιδημιολογικές μελέτες έως το 4% των ενηλίκων (1/25) έχει χρόνιους εφιάλτες, με συνέπεια να ξυπνάει μέσα στη νύχτα και να κάνει κακής ποιότητας ύπνο. Πώς δημιουργούνται οι εφιάλτες και ποιες περιοχές του εγκεφάλου επηρεάζουν; Τι σχέση έχουν με τα όνειρα; Πρόκειται για μια εμπλοκή συνειδητού και ασυνείδητου ή είναι αποτέλεσμα διαφόρων χημικών και γνωστικών διεργασιών του εγκεφάλου;

Οι εφιάλτες είναι όνειρα όπου η καθαρτική λειτουργία έχει αποτύχει. Στα δυσάρεστα αυτά όνειρα κυριαρχούν πολύ έντονα αρνητικά συναισθήματα, όπως φόβος, άγχος, οργή και ντροπή. Τα συναισθήματα αυτά κλιμακώνονται σε ένταση και δεν καταλήγουν σε κατευνασμό ή αντικατάσταση από θετικά συναισθήματα, με αποτέλεσμα συχνά το άτομο να ξυπνάει έντρομο, μέσα στον ιδρώτα.

Oι εφιάλτες συχνά σχετίζονται με την παρουσία τραύματος, δηλαδή το άτομο υπέστει σοβαρό ψυχολογικό τραύμα (π.χ. βία, περιβαλλοντική καταστροφή, πόλεμος, δυστύχημα) και ανέπτυξε σύνδρομο μετατραυματικού στρες (Post-traumatic Stress Disorder ή PTSD στα αγγλικά) στο πλαίσιο του οποίου βιώνει εφιάλτες που αναπαραγάγουν συχνά το τραυματικό γεγονός, σε μια διαρκώς ανεπιτυχή προσπάθεια να βρεθεί λύση στο τραύμα. Υπάρχουν όμως και άτομα με εφιάλτες (οι λεγόμενοι ιδιοπαθείς) για τους οποίους δεν υπάρχει τραυματική αιτία. Εφόσον οι εφιάλτες είναι συχνοί (πάνω από ένας την βδομάδα) και έχουν αρνητικό αντίκτυπο στην λειτουργικότητα του ατόμου (π.χ. συναισθηματική, νοητική, διαπροσωπική), μιλάμε για διαταραχή εφιαλτών (nightmare disorder) η οποία έχει ανάγκη θεραπευτικής αντιμετώπισης με IRT.

Η αδυναμία εξεύρεσης λύσεων σε δυσάρεστες και προβληματικές καταστάσεις φαίνεται να είναι το κύριο χαρακτηριστικό των εφιαλτών. Διάφοροι παράγοντες μπορεί να εξηγήσουν αυτή την αδυναμία: έλλειψη ή ‘παράλυση’ της φαντασίας, συγκεκριμένα χαρακτηριστικά προσωπικότητας (π.χ. νευρωτισμός, υπερευαισθησία) ή, σε νευροβιολογικό επίπεδο, δυσλειτουργία του κυκλώματος αμυγδαλής-προμετωπιαίου φλοιού. Φυσιολογικά, όταν ένα άτομο βιώνει ένα αρνητικό συναίσθημα, όπως ο φόβος, ο θυμός ή η απογοήτευση, ενεργοποιούνται ορισμένα τμήματα του εγκεφάλου, όπως η αμυγδαλή. Μόλις το πρόβλημα επιλυθεί, ενεργοποιείται ο προμετωπιαίος φλοιός, σηματοδοτώντας μια αίσθηση ανακούφισης. Μελέτες δείχνουν ότι στην περίπτωση των εφιαλτών, ο προμετωπιαίος φλοιός λειτουργεί λιγότερο καλά, τόσο κατά τη διάρκεια του ύπνου REM (η φάση του ύπνου κατά την οποία εμφανίζονται κυρίως οι εφιάλτες) όσο και κατά τη διάρκεια της εγρήγορσης. Φαίνεται επίσης να υπάρχει δυσλειτουργία της αμυγδαλής. Εάν ο προμετωπιαίος φλοιός είναι ανενεργός, η αμυγδαλή, η οποία διαχειρίζεται τα συναισθήματα, γίνεται ‘ανεξέλεγκτη’, γεγονός που εξηγεί σε μεγάλο βαθμό την παρουσία πολύ ισχυρών αρνητικών συναισθημάτων σε αυτόν τον τύπο ονείρου. Ο σκοπός μας ως θεραπευτές των εφιαλτών είναι να ξαναδώσουμε πίσω στα όνειρα την καθαρτική τους λειτουργία.

Είναι γεγονός ότι τα θέματα ψυχικής υγείας μαστίζουν όλο και περισσότερο την κοινωνία μας, έτσι ώστε να δυσχεραίνουν την καθημερινότητα πολλών ανθρώπων. Η μέθοδος αυτή που αναπτύξατε (εκτός από τον ύπνο) θα ήταν εφικτό να εφαρμοστεί και υπό τη μορφή διαλογισμού;

H θεραπεία εξάσκησης νοητικών εικόνων (IRT) είναι μια τεχνική όπου χρησιμοποιείται ήδη και για άλλες ψυχικές νόσους, πέρα των εφιαλτών, όπως οι φοβίες, η ψύχωση, η διπολική διαταραχή και η κατάθλιψη. Σε αυτές τις θεραπείες, το άτομο καθοδηγείται να φανταστεί μια αρνητική ανάμνηση ή εικόνα όσο το δυνατόν πιο έντονα και να την αλλάξει προς την κατεύθυνση που επιθυμεί. Πρόκειται για μια απλή αλλά πολύ αποτελεσματική γνωσιακή-συμπεριφορική μέθοδο. Λόγω της ενεργητικής αναδιατύπωσης των αρνητικών γεγονότων, ο προτεινόμενος μηχανισμός δράσης της μπορεί να είναι η ενίσχυση της μάθησης, του θετικού συναισθήματος, της χαλάρωσης και της αυτοαποτελεσματικότητας, γεγονός που μπορεί να προσφέρει πλεονέκτημα έναντι των τεχνικών που προκαλούν πιο παθητική απεικόνιση και που δεν σχετίζονται με επίλυση δυσάρεστων καταστάσεων της πραγματικής ζωής του ατόμου, όπως ο διαλογισμός ή η ύπνωση.

Γιατί δεν θυμόμαστε τα όνειρά μας (κυρίως τα καλά), όταν ξυπνάμε; Και γιατί δεν ξεχνάμε τους εφιάλτες; Ποια η εξήγηση σε αυτό το φαινόμενο; Υπάρχει, άραγε, τρόπος να εκπαιδεύσουμε τον εγκέφαλό μας να τα θυμάται;

Από τη μια πλευρά, η ικανότητα ανάμνησης ονείρων συνδέεται με χαρακτηριστικά της προσωπικότητας. Για παράδειγμα, οι άνθρωποι που είναι δημιουργικοί ή ανοιχτοί σε νέες εμπειρίες και οι άνθρωποι που ενδιαφέρονται για τον κόσμο των ονείρων είναι πιο πιθανό να θυμούνται τα όνειρά τους. Άλλες συνθήκες, όπως ο χρόνος που μεσολαβεί μεταξύ του ονείρου και του ξυπνήματος, το στάδιο του ύπνου στο οποίο βρίσκεστε ή η συναισθηματική ένταση του ονείρου (εξού και θυμόμαστε πιο συχνά τους εφιάλτες), επηρεάζουν επίσης την ικανότητά σας να τα θυμάστε. Μια συμβουλή για τη βελτίωση της ανάκλησης των ονείρων είναι να καταγράφετε τι ονειρευτήκατε αμέσως μόλις ξυπνήσετε, όσο το δυνατόν γρηγορότερα. Αν περάσει αρκετή ώρα, η ιστορία του ονείρου χάνεται, ακόμη και αν ήταν συναρπαστική ή έντονα συναισθηματική.

Αυτή η «αμνησία» θα μπορούσε επίσης να έχει προστατευτικό ρόλο, εμποδίζοντας την εκμάθηση φανταστικών γεγονότων που δεν έλαβαν χώρα στην πραγματικότητα. Μια θεωρία φτάνει μάλιστα στο σημείο να υποστηρίζει ότι ψυχωσικές διαταραχές, όπως η σχιζοφρένεια, μπορεί να εμφανιστούν όταν ο μηχανισμός λήθης των ονείρων δεν λειτουργεί πλέον, καθιστώντας δύσκολη τη διάκριση μεταξύ ονείρου και πραγματικότητας.

Ειδικεύεστε επίσης, στη θεραπεία της αϋπνίας και πιο συγκεκριμένα, στην αλληλεπίδραση μεταξύ ύπνου και νευροψυχιατρικών διαταραχών. Με ποιον τρόπο συνδέονται αυτά τα δύο; Πόσο μεγάλο είναι κατά τη γνώμη σας, το πρόβλημα αυτό στη χώρα μας;

Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι περίπου το 10 με 15% του γενικού πληθυσμού παρουσιάζει τα κριτήρια για χρόνια αϋπνια, καθιστώντας την, την πιο συχνή διαταραχή ύπνου και τη δεύτερη πιο συχνή ψυχική διαταραχή. Έχει βρεθεί ότι τόσο η χρόνια έλλειψη ύπνου όσο και η χρόνια αϋπνία αποτελεί ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξη τόσο ψυχικών διαταραχών (π.χ. κατάθλιψης και αγχωδών διαταραχών), όσο και σωματικών παθήσεων (π.χ. διαβήτη, καρδιαγγειακών νοσημάτων, άνοιας και ευαλωτότητας σε λοιμώξεις). Τόσο στην Ελλάδα όσο και σε όλο τον κόσμο παρατηρούμε αύξηση των προβλημάτων ύπνου, κάτι που απαιτεί την εύκολη πρόσβαση του γενικού πληθυσμού σε εξειδικευμένες θεραπείες, όπως η γνωσιακή-συμπεριφορική για την αϋπνία (Cognitive-Behavioural Therapy for Insomnia, CBT-I). Σύμφωνα με τις πρόσφατες ευρωπαϊκές κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιμετώπιση της χρόνιας αϋπνίας στις οποίες συμμετείχα ως συγγραφέας (Riemann et al. ‘The European Insomnia Guideline: An update on the diagnosis and treatment of insomnia 2023’. Journal of Sleep Research. 2023), η γνωσιακή-συμπεριφορική για την αϋπνία -και όχι τα φάρμακα- είναι η πρώτη και πιο αποτελεσματική θεραπεία κατά της χρόνιας αϋπνίας.

Στην Ελλάδα, θεωρείτε ότι υπάρχουν τα κατάλληλα μέσα και εργαλεία για την καταπολέμηση τέτοιων ειδών προβλημάτων;

Στην Ελλάδα υπάρχουν πολύ έμπειροι θεραπευτές, με σοβαρή κατάρτιση και τεχνογνωσία. Παρά ταύτα, τόσο στην Ελλάδα όσο και στις περισσότερες χώρες λείπουν οι κατάλληλες υποδομές, όσο και ο επαρκής αριθμός εξειδικευμένων θεραπευτών για μια διαταραχή τόσο συχνή όσο η αϋπνία, που αγγίζει ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού. Υπάρχει ανάγκη για εκπαίδευση περισσοτέρων θεραπευτών, ανάπτυξη ψηφιακών εναλλακτικών (digital CBT-I και IRT) και τήρηση των κατευθυντήριων οδηγιών (βλ. παραπάνω) σε επίπεδο της πρωτοβάθμιας περίθαλψης, άρα ενημέρωση του ιατρικού προσωπικού και του γενικού πληθυσμού στα οφέλη της ψυχοθεραπείας σε αυτές τις διαταραχές.

*ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Ο Λάμπρος Περόγαμβρος είναι Επίκουρος Καθηγητής στο Τμήμα Ψυχιατρικής των Πανεπιστημιακών Νοσοκομείων της Γενεύης και στο Τμήμα Νευροεπιστημών του Πανεπιστημίου της Γενεύης. Αφού σπούδασε ιατρική στην Αθήνα, εκπαιδεύτηκε στην ψυχιατρική και την ψυχοθεραπεία στη Γενεύη και διεξήγαγε έρευνα για τον ύπνο και τα όνειρα στην Ελβετία και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Είναι διευθυντής στο Κέντρο Ύπνου στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Γενεύης και επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας «Νευροψυχιατρική του ύπνου και των ονείρων» στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης. Ο τομέας εξειδίκευσής του περιλαμβάνει τη διερεύνηση των νευροβιολογικών μηχανισμών και λειτουργιών των ονείρων, καθώς και τη διαχείριση και θεραπεία της αϋπνίας και των εφιαλτών.

www.ertnews.gr

Google: Οι νέες ελάχιστες απαιτήσεις για τηλέφωνα και tablet Android

Ενώ τα καλύτερα τηλέφωνα Android περιλαμβάνουν τουλάχιστον 128 GB εσωτερικού αποθηκευτικού χώρου, πολλά προσιτά στην τιμή κινητά τηλέφωνα προσφέρουν σημαντικά λιγότερο. Ορισμένες συσκευές με το λειτουργικό της Google παραδίδονται ακόμη και με μόλις 16GB αποθηκευτικού χώρου, σημαντικό μέρος του οποίου καταλαμβάνει το λειτουργικό σύστημα Android.

Το Android 15 είναι η τελευταία έκδοση του λειτουργικού συστήματος Android, που κυκλοφόρησε επίσημα από την Google στις 15 Οκτωβρίου 2024 για συσκευές Pixel και σταδιακά για άλλες συσκευές (Samsung, Xiaomi, κ.ά.).

Πρόκειται για μια ακόμη πιο περίπλοκη έκδοση σε σύγκριση με τις προηγούμενες, γι’ αυτό και οι συσκευές Android πρέπει να διαθέτουν ελάχιστη εσωτερική μνήμη. Μέχρι τώρα, οι συσκευές Android απαιτούνταν να διαθέτουν τουλάχιστον 16 GB εσωτερικό αποθηκευτικό χώρο, προκειμένου να τρέχουν ομαλά το Android 13 ή το Android 14. Ωστόσο, ξεκινώντας από το Android 15, οι συσκευές πρέπει να διαθέτουν τουλάχιστον 32 GB εσωτερικής μνήμης.

Τι θα συμβεί με τις συσκευές που διαθέτουν κάτω από 32 GB αποθηκευτικό χώρο

Σύμφωνα με την Google το 75% του απαιτούμενου χώρου αποθήκευσης θα διατεθεί στο τμήμα δεδομένων, το οποίο συνήθως περιλαμβάνει στοιχεία όπως δεδομένα και αρχεία εφαρμογών συστήματος, εφαρμογές και αρχεία χρήστη, καθώς και τυχόν προεγκατεστημένες εφαρμογές συστήματος. Αυτό διπλασιάζει την προηγούμενη ελάχιστη απαίτηση αποθηκευτικού χώρου των 16GB, η οποία εισήχθη με το Android 13 το 2022. Κατά συνέπεια, οι συσκευές με λιγότερο από 32GB αποθηκευτικού χώρου δεν μπορούν να αναβαθμιστούν σε Android 15, καθώς η νέα απαίτηση της Google ισχύει τόσο για τις νέες όσο και για τις αναβαθμιζόμενες συσκευές.

Η Google δεν μπορεί νομικά να εμποδίσει τους κατασκευαστές να κατασκευάσουν smartphones με αποθηκευτικό χώρο μικρότερο από 32 GB, εφόσον τα τηλέφωνα αυτά χρησιμοποιούν την έκδοση ανοικτού κώδικα του Android (AOSP), καθώς οι όροι αδειοδότησης του AOSP δεν επιτρέπουν τέτοιους περιορισμούς. Παρά τις νέες αλλαγές, οι εταιρείες μπορούν να τροφοδοτούν την αγορά smartphone Android με λιγότερο από 32 GB αποθηκευτικού χώρου, απλώς αυτές οι εταιρείες δεν θα επιτρέπεται να περιλαμβάνουν τις υπηρεσίες Google Mobile (GMS) σε αυτές τις συγκεκριμένες συσκευές.

Οι απαιτήσεις σε μνήμη RAM

Ο Αμερικανικός τεχνολογικός κολοσσός ελπίζει ότι η αύξηση του ελάχιστου μεγέθους αποθηκευτικού χώρου στα 32GB θα βελτιώσει την εμπειρία του χρήστη στις low-end συσκευές Android, οι οποίες αντιπροσωπεύουν την πλειονότητα των πωλήσεων. Αυτή η αλλαγή θα προσφέρει περισσότερο χώρο για εφαρμογές τόσο για τους χρήστες όσο και για τους κατασκευαστές αρχικού εξοπλισμού (OEM). Ωστόσο, η αυξημένη χωρητικότητα αποθήκευσης δεν εγγυάται ταχύτητες αποθήκευσης και οι περισσότερες από αυτές τις συσκευές πιθανότατα θα εξακολουθούν να χρησιμοποιούν πιο αργά τσιπ αποθήκευσης eMMC.

Παράλληλα, η Google αύξησε ελαφρώς τις απαιτήσεις RAM για το Android 15. Μέχρι τώρα, οι συσκευές Android 14 που διαθέτουν μόνο 2 GB RAM μπορούσαν να διατίθενται μόνο με έκδοση Android Go. Ξεκινώντας με το Android 15, οι συσκευές με 3 GB RAM μπορούν επίσης να ενεργοποιήσουν βελτιστοποιήσεις χαμηλής μνήμης (Android Go Edition).

Πώς η κλιματική αλλαγή απειλεί την παγκόσμια επάρκεια αίματος

Η κλιματική αλλαγή απειλεί την επάρκεια και τη διαθεσιμότητα ασφαλούς αίματος σε παγκόσμιο επίπεδο, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση «The Lancet Planetary Health». Στη μελέτη τους, οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Sunshine Coast και τον οργανισμό Lifeblood του Αυστραλιανού Ερυθρού Σταυρού επισημαίνουν ότι προβλήματα υγείας, η εξάπλωση μολυσματικών ασθενειών και τα ακραία καιρικά φαινόμενα — φαινόμενα που επιδεινώνονται λόγω της κλιματικής αλλαγής — ενδέχεται να μειώσουν τη δυνατότητα αιμοδοσίας, ενώ παράλληλα να αυξήσουν τη ζήτηση για αίμα.

Η ερευνήτρια του Lifeblood και συνεργαζόμενη επιστημονική συνεργάτης του UniSC, Δρ. Ελβίνα Βιένετ, εξήγησε πως αυτό θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια και την επάρκεια ζωτικών προϊόντων αίματος, απαραίτητων για επεμβάσεις, τραυματολογική φροντίδα, διαχείριση χρόνιων παθήσεων — και την επιβίωση σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.

«Η άνοδος της θερμοκρασίας και οι φυσικές καταστροφές όπως οι καύσωνες, οι πλημμύρες, οι κυκλώνες και οι πυρκαγιές αναμένεται να είναι όλο και πιο συχνές και έντονες», δήλωσε η ερευνήτρια.

«Εκτός του ότι περιορίζουν την κινητικότητα μεγάλων πληθυσμών, αυτά τα γεγονότα διαταράσσουν την αποθήκευση, την ασφάλεια και τη μεταφορά του αίματος, το οποίο έχει μικρή διάρκεια ζωής. Το βιώσαμε πρόσφατα στην Αυστραλία με τον πρώην τροπικό κυκλώνα Άλφρεντ, όπου είδαμε για πρώτη φορά σημαντική μείωση των εθνικών αποθεμάτων αίματος»  σημείωσε.

Η αναπληρώτρια καθηγήτρια του UniSC και κύρια ερευνήτρια, Δρ. Έλεν Φάντι, ανέφερε ότι η μελέτη είναι η πρώτη που διερευνά σε παγκόσμιο επίπεδο τον πιθανό αντίκτυπο της κλιματικής αλλαγής σε όλα τα στάδια της εφοδιαστικής αλυσίδας αίματος, βασιζόμενη σε εκτενή ανασκόπηση διεθνών μελετών.

«Παρότι πολλές έρευνες έχουν επικεντρωθεί στις γενικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην υγεία, εμείς επιδιώξαμε να καλύψουμε τα κενά στην κατανόηση των συνολικών κινδύνων — από την υγεία των δοτών και τη συλλογή, έως την επεξεργασία, την αποθήκευση και τη διανομή των αιμοδοτικών προϊόντων», δήλωσε.

H κλιματική αλλαγή μπορεί να επηρεάσει και την εξάπλωση μεταδιδόμενων ασθενειών

«Οι προβλέψεις για αυξημένες βροχοπτώσεις και υψηλότερες θερμοκρασίες σε περιοχές όπως η Αυστραλία θα μπορούσαν να επιδεινώσουν τη μετάδοση ασθενειών που μεταφέρονται από κουνούπια, όπως ο δάγγειος πυρετός, ο ιός του Δυτικού Νείλου και η ελονοσία — ενώ υπάρχει και το ενδεχόμενο να εξαπλωθούν σε νέες γεωγραφικές ζώνες», ανέφερε η Δρ. Φάντι.

«Παράλληλα, οι μεταβολές στη συχνότητα ασθενειών και φυσικών καταστροφών μπορεί να αυξήσουν τη ζήτηση για μεταγγίσεις λόγω επιπλοκών στην εγκυμοσύνη, καρδιοαγγειακών παθήσεων ή δρεπανοκυτταρικής αναιμίας» πρόσθεσε.

Η εύρεση συμβατού αίματος για τους ασθενείς μπορεί επίσης να γίνει πιο δύσκολη. Με την άνοδο της στάθμης της θάλασσας και την αύξηση της μετανάστευσης, είναι απαραίτητο να αυξηθεί η ποικιλομορφία των δοτών και να εμπλουτιστούν οι δεξαμενές αίματος με άτομα από διάφορες εθνοτικές ομάδες. Επιπλέον, λιγότερο εμφανείς παθήσεις και προβλήματα υγείας που σχετίζονται με τη ζέστη ενδέχεται να επηρεάσουν δότες, προσωπικό και εθελοντές.

«Ενδέχεται να εμφανιστούν νέες ασθένειες, ή να επιδεινωθούν υπάρχοντα προβλήματα όπως η αρτηριακή πίεση και η αφυδάτωση λόγω υψηλών θερμοκρασιών, καθώς και ψυχολογική καταπόνηση ή το άγχος που σχετίζεται με την κλιματική κρίση», συμπλήρωσε.

Η μελέτη υπογραμμίζει την ανάγκη να μειωθεί η εξάρτηση από παραδοσιακές αλυσίδες εφοδιασμού αίματος και να αναπτυχθούν ευέλικτες στρατηγικές για άμεση ανταπόκριση σε κλιματικές προκλήσεις. Οι ερευνητές προτείνουν οι κυβερνήσεις και οι υπηρεσίες αιμοδοσίας να προετοιμαστούν με κρίσιμα εργαλεία όπως συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης, επιτήρηση ασθενειών, ευέλικτα κριτήρια αιμοδοσίας, μέτρα για τη μεταφορά αίματος σε έκτακτες ανάγκες, ετοιμότητα των νοσοκομείων και διεύρυνση των σημείων συλλογής ώστε να μεταφέρονται οι δόσεις γρήγορα.

«Καινοτομίες που εφαρμόζονται διεθνώς περιλαμβάνουν τεχνικές ανάκτησης αίματος κατά τη διάρκεια επεμβάσεων, χρήση drones για μεταφορά αίματος όταν οι μεταφορές διακόπτονται, καθώς και κινητές αιμοδοσίες σε τόπους κρίσεων», ανέφερε η Δρ. Φάντι.

«Καθώς το περιβάλλον μας αλλάζει, πρέπει να σταματήσουμε να εξαρτόμαστε από παραδοσιακά μοντέλα και να εφαρμόσουμε ευέλικτες λύσεις που ανταποκρίνονται γρήγορα στις κλιματικές προκλήσεις» κατέληξε η ερευνήτρια.

ΠΗΓΗ: Medicalxpress

1...467468469...1,702Page 468 of 1,702