Το Πεντάγωνο επέλεξε δύο εταιρείες για να αναπτύξουν πρωτότυπα για το φιλόδοξο σχέδιο Golden Dome — ένα δίκτυο δορυφόρων που θα εντοπίζει και θα καταστρέφει εχθρικούς πυραύλους στο διάστημα. Το πρόγραμμα, που ανακοινώθηκε με εκτελεστικό διάταγμα τον Ιανουάριο του 2025, εγείρει σοβαρές αμφιβολίες για την τεχνική του εφικτότητα και το κόστος του, που εκτιμάται έως και 3,6 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Το Πεντάγωνο έκανε ένα ακόμα βήμα προς την υλοποίηση του Golden Dome, του πιο φιλόδοξου αμυντικού προγράμματος της κυβέρνησης Τραμπ. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg που επικαλείται ανώνυμες πηγές, οι εταιρείες Impulse Space και Anduril επιλέχθηκαν για να αναπτύξουν πρωτότυπα για την τεχνολογία εντοπισμού και στόχευσης πυραύλων που θα αποτελεί τον πυρήνα του συστήματος. Η Impulse Space, που ιδρύθηκε από τον Tom Mueller — τον πρώτο μηχανικό που προσέλαβε ο Elon Musk στη SpaceX — θα λειτουργεί ως υπεργολάβος της Anduril.
Η ιδέα πίσω από το Golden Dome δεν είναι καινούρια. Πρόκειται για ένα δίκτυο δορυφόρων σε τροχιά που θα μπορεί να εντοπίζει και να καταστρέφει εχθρικούς πυραύλους και drones στα πρώτα στάδια της πτήσης τους, πριν καν φτάσουν κοντά στο αμερικανικό έδαφος. Ο Τραμπ υπέγραψε το σχετικό εκτελεστικό διάταγμα τον Ιανουάριο του 2025, αλλά οι λεπτομέρειες του χρονοδιαγράμματος παρέμεναν ως τώρα σε μεγάλο βαθμό αδιευκρίνιστες. Ένα πρόσφατο δημοσίευμα του CNN ανέφερε ότι η πρώτη μεγάλη δοκιμή του συστήματος έχει προγραμματιστεί λίγο πριν τις προεδρικές εκλογές του 2028.
Το πρόβλημα είναι ότι η τεχνολογία που απαιτείται δεν υπάρχει ακόμα. Οι διαστημικοί αναχαιτιστές — δορυφόροι ικανοί να καταστρέφουν βαλλιστικούς πυραύλους στο διάστημα — παραμένουν στο επίπεδο της θεωρίας, και πολλοί ειδικοί τους χαρακτηρίζουν τεχνικά ανέφικτους υπό τις παρούσες συνθήκες. Η Υπηρεσία Διαστήματος των ΗΠΑ (Space Force) ξεκίνησε έρευνα αγοράς για τέτοιες δυνατότητες μόλις το καλοκαίρι του 2024, γεγονός που δείχνει πόσο νωρίς βρίσκεται ακόμα το πρόγραμμα στην εξελικτική του πορεία. Παράλληλα, σύμφωνα με προηγούμενο δημοσίευμα του Reuters, και άλλες εταιρείες όπως η Northrop Grumman, η Lockheed Martin και η True Anomaly έχουν ήδη λάβει αρχικές συμβάσεις και διαγωνίζονται για τις τελικές συμβάσεις παραγωγής.
Το κόστος είναι ο άλλος μεγάλος αγκαθωτός παράγοντας. Η Υπηρεσία Προϋπολογισμού του Κογκρέσου εκτιμά ότι το πρόγραμμα μπορεί να χρειαστεί 20 χρόνια για να ολοκληρωθεί, ενώ μια ανεξάρτητη μελέτη έχει υπολογίσει το συνολικό κόστος έως το 2045 σε 3,6 τρισεκατομμύρια δολάρια. Το Brookings Institution, ένα από τα πιο έγκυρα think tanks της Ουάσιγκτον, χαρακτήρισε το σχέδιο «δαπανηρή και αποσταθεροποιητική ανάπτυξη διαστημικών αναχαιτιστών» και προειδοποίησε ότι θα μπορούσε να πυροδοτήσει ανάλογες κινήσεις από Κίνα και Ρωσία, οδηγώντας σε έναν νέο κύκλο εξοπλισμών.
Δεν είναι η πρώτη φορά που οι ΗΠΑ ονειρεύονται αδιαπέραστη αντιπυραυλική ασπίδα. Ο Ρέιγκαν είχε ανακοινώσει κάτι παρόμοιο στη δεκαετία του ’80 με την περίφημη «Πρωτοβουλία Αμυντικής Στρατηγικής», που έμεινε στην ιστορία ως Star Wars — και ποτέ δεν υλοποιήθηκε πλήρως. Αν το Golden Dome θα έχει διαφορετική τύχη, θα το δείξουν τα επόμενα χρόνια. Το ερώτημα δεν είναι μόνο αν η τεχνολογία μπορεί να φτιαχτεί, αλλά αν αξίζει να φτιαχτεί.
